UAV Ukraine đang vươn tới Siberia, đe dọa các nguồn năng lượng của Nga

Ngày 14-6, một viện nghiên cứu hàng đầu của Úc cảnh báo nguy cơ Trung Quốc tiến hành tấn công trực tiếp nhằm vào Úc đang gia tăng, trong bối cảnh Bắc Kinh không ngừng mở rộng năng lực tên lửa tầm xa và phát triển các loại vũ khí siêu vượt âm.

Trong báo cáo, Viện Lowy có trụ sở tại Sydney nhận định Trung Quốc hiện đã có khả năng thực hiện các cuộc tấn công tên lửa trực tiếp nhằm vào Úc.

Theo viện nghiên cứu này, năng lực đó sẽ tiếp tục tăng lên trong thập niên tới khi số lượng tên lửa đạn đạo tầm trung DF-27 của Bắc Kinh được đưa vào biên chế ngày càng nhiều, cùng với khả năng triển khai thêm các tên lửa đạn đạo xuyên lục địa mang đầu đạn thông thường.

Báo cáo cho rằng mối đe dọa lớn nhất đối với Úc đến từ các tên lửa có thể được phóng từ tàu chiến, tàu ngầm hoặc từ lãnh thổ Trung Quốc đại lục. Theo quân đội Mỹ, tên lửa DF-27 có tầm bắn 5.000 - 8.000km, đủ khả năng vươn tới Úc.

Viện Lowy cũng cho rằng nguy cơ này gia tăng khi Trung Quốc tiếp tục mở rộng kho vũ khí tầm xa, phát triển các hệ thống siêu vượt âm và củng cố hiện diện quân sự thông qua việc xây dựng các đảo nhân tạo trên Biển Đông.

Tuy nhiên, báo cáo nhấn mạnh mục tiêu của nghiên cứu là đánh giá năng lực quân sự của Bắc Kinh chứ không phải dự đoán ý định hành động của nước này.

Đáp lại, Trung Quốc ngày 15-6 đã bác bỏ các nhận định trên. Theo Hãng tin AFP, phát biểu tại cuộc họp báo thường kỳ, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm gọi báo cáo là một "sai lầm chiến lược nghiêm trọng" và khẳng định Bắc Kinh vẫn kiên định theo đuổi "con đường phát triển hòa bình".

"Sự phát triển sức mạnh quân sự của Trung Quốc đồng nghĩa với việc gia tăng các lực lượng vì hòa bình thế giới", ông Lâm nói.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc cũng nhấn mạnh việc hiện đại hóa quân đội nhằm bảo vệ chủ quyền, an ninh và các lợi ích phát triển của đất nước, chứ không nhằm vào bất kỳ quốc gia cụ thể nào.

Ông cũng kêu gọi các tổ chức liên quan ngừng thổi phồng cái gọi là "mối đe dọa từ Trung Quốc" và nhìn nhận sự phát triển của nước này một cách khách quan, công bằng và lý trí hơn.

Tranh cãi diễn ra trong bối cảnh Úc những năm gần đây liên tục điều chỉnh chiến lược quốc phòng để ứng phó với sự mở rộng nhanh chóng của hải quân Trung Quốc và căng thẳng ngày càng gia tăng giữa Bắc Kinh và Washington.

Chiến lược mới tập trung vào việc răn đe các mối đe dọa tiềm tàng từ hướng bắc của nước này.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Vụ việc làm gián đoạn hoạt động đường sắt tại khu vực và buộc chính quyền địa phương khẩn cấp triển khai các biện pháp ứng phó.

Theo Hãng tin Yonhap, sự cố xảy ra vào khoảng 14h32 chiều 26-5 (giờ địa phương) tại cầu vượt Seosomun nằm ở phía tây Seoul. Một phần kết cấu của cây cầu cùng nhiều mảnh vỡ từ công trình bất ngờ đổ sập xuống mặt đất trong lúc các công nhân đang làm việc.

Ban đầu, vụ tai nạn khiến hai người đàn ông ở độ tuổi 50 và 60 tử vong. Một nạn nhân bị thương sau đó cũng không qua khỏi tại bệnh viện, nâng tổng số người thiệt mạng lên ba.

Ba công nhân khác sống sót gồm những người ở độ tuổi 30, 40 và 50, được xác định bị thương ở vùng thắt lưng, đầu và xương sườn.

Theo cơ quan chức năng, vào thời điểm xảy ra sự cố, có tổng cộng 13 người ở gần hiện trường, trong đó bảy người đã kịp sơ tán an toàn.

Ông Lee Jong Woon, quan chức thuộc Sở Cứu hỏa Seodaemun, cho biết các công nhân đã tạm dừng công việc tháo dỡ diễn ra từ đêm trước và tiến hành kiểm tra an toàn vào khoảng 14h.

Trong quá trình này, các dầm cầu - bộ phận kết cấu có chức năng nâng đỡ công trình - được cho là đã bất ngờ đổ sập.

Khoảnh khắc cây cầu bất ngờ đổ sập - Video: X/@FreedomtoMars

Không chỉ ảnh hưởng tới khu vực công trường, các mảnh vỡ từ vụ sập còn rơi xuống tuyến đường sắt gần đó. Tổng công ty Đường sắt Hàn Quốc sau đó phải tạm thời đình chỉ hoạt động tàu giữa ga Seoul và ga Sinchon để bảo đảm an toàn và xử lý hiện trường.

Cây cầu vượt Seosomun vốn đã xuống cấp và nằm trong kế hoạch tháo dỡ hoàn toàn trước đầu tháng tới.

Sau vụ việc, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung đã yêu cầu tiến hành điều tra toàn diện nguyên nhân tai nạn, đồng thời chỉ đạo các cơ quan liên quan xây dựng biện pháp nhằm ngăn chặn những sự cố tương tự tái diễn.

Ông Lee cũng yêu cầu tập trung tối đa nguồn lực cho công tác khắc phục hậu quả và điều trị người bị thương.

Trước đó, Thủ tướng Kim Min Seok đã chỉ đạo huy động toàn bộ nhân lực và thiết bị phục vụ hoạt động cứu hộ, đồng thời yêu cầu các cơ quan liên quan phối hợp chặt chẽ để bảo đảm cứu nạn hiệu quả và tránh phát sinh thêm thương vong.

Đến cuối ngày, chính quyền thành phố Seoul đã kích hoạt trung tâm chỉ huy ứng phó thảm họa và an toàn để theo dõi tình hình.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 15/5 kết thúc chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên trong nhiệm kỳ hai, trong đó tiêu điểm là cuộc hội đàm tại Đại lễ đường Nhân dân và cuộc trao đổi bên trong Trung Nam Hải với Chủ tịch Tập Cận Bình.

Ông Trump mô tả chuyến thăm là "tuyệt vời", trong khi ông Tập nhận định đây là dấu mốc mở ra "một quan hệ song phương mới", nhưng hai lãnh đạo không đưa ra những thông tin gây bất ngờ hay mang tính đột phá về kết quả chuyến thăm.

Thông cáo từ Washington và Bắc Kinh cho thấy hai bên có ưu tiên khác nhau về nội dung đàm phán. Phía Mỹ tập trung đề cập các vấn đề về thương mại, đầu tư và Iran, trong khi Trung Quốc đề cao ổn định chiến lược và vấn đề Đài Loan.

"Không có quá nhiều bất ngờ so với những gì hai bên đã phát tín hiệu từ trước cuộc gặp", William Yang, chuyên gia về Đông Bắc Á tại Nhóm Khủng hoảng Quốc tế (ICG), trụ sở Bỉ, nói với Channel News Asia. "Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ cả hai phía đã giúp cuộc gặp diễn ra suôn sẻ".

Thương mại và đầu tư

Sau hội nghị, Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ và Trung Quốc đã đạt được "những thỏa thuận thương mại tuyệt vời". Bắc Kinh sẽ mua 200 máy bay của Boeing, tăng mua dầu mỏ, nông sản và hàng hóa Mỹ. Nhà Trắng cho biết hai bên còn thảo luận mở rộng tiếp cận thị trường cho doanh nghiệp Mỹ và thúc đẩy đầu tư song phương.

Một trong những kết quả cụ thể nhất là kế hoạch thành lập "Hội đồng Thương mại" và "Hội đồng Đầu tư", hai cơ chế nhằm tạo kênh đối thoại thường trực về thương mại và đầu tư. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết cơ chế này sẽ xác định các lĩnh vực "phi chiến lược, không nhạy cảm" mà nước này có thể đón nhận đầu tư từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, Bắc Kinh không xác nhận công khai nhiều nội dung ông Trump đề cập và chưa có văn bản chi tiết nào được công bố.

"Chủ tịch Tập lưu ý rằng các mối quan hệ kinh tế và thương mại Trung - Mỹ mang tính đôi bên cùng có lợi", Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết ngày 14/5.

Các nhà đầu tư cũng phản ứng khá dè dặt. Sau tuyên bố về thương vụ Boeing, cổ phiếu công ty này giảm hơn 4%, bởi thị trường kỳ vọng Trung Quốc sẽ mua khoảng 500 máy bay.

Robert Manning, chuyên gia tại Trung tâm Stimson, nói với CBC rằng cuộc gặp thượng đỉnh cho thấy sự thay đổi đáng chú ý trong cách tiếp cận của ông Trump với Trung Quốc. Trong nhiều năm qua, ông Trump liên tục chỉ trích Trung Quốc là nguyên nhân khiến Mỹ mất việc làm công nghiệp và thúc đẩy chiến lược "tách rời kinh tế". Nhưng tại Bắc Kinh lần này, ông lại nói hai nước "đồng thuận rất nhiều về thương mại" và sẽ "thực hiện nhiều thương vụ".

Chiến sự Iran

Cuộc xung đột bùng phát cuối tháng 2 giữa Mỹ, Israel với Iran là một nội dung quan trọng trong cuộc gặp. Chiến sự đã khiến eo biển Hormuz, huyết mạch năng lượng của thế giới, rơi vào tình trạng "phong tỏa kép". Iran siết kiểm soát Hormuz, chỉ cho phép tàu của quốc gia "thân thiện" đi qua, còn Mỹ áp lệnh phong tỏa với mọi cảng biển của nước Hồi giáo.

Nhà Trắng cho biết Mỹ và Trung Quốc nhất trí Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân và eo biển Hormuz cần được duy trì tự do đi lại để bảo đảm dòng chảy năng lượng toàn cầu. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Trung Quốc phản đối quân sự hóa eo biển Hormuz, cũng như hành vi áp phí tàu qua khu vực này.

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News sau hội đàm ngày 14/5, ông Trump nói ông Tập "đã đề nghị hỗ trợ giải quyết vấn đề Iran nếu có thể".

Tuy nhiên, phía Trung Quốc không xác nhận đầy đủ những nội dung mà Mỹ công bố. Thông cáo của Trung Quốc chủ yếu nhấn mạnh chiến sự Iran "đáng lẽ không bao giờ được xảy ra" và các bên cần giải quyết bằng đối thoại.

Chong Ja Ian, phó giáo sư tại Đại học Quốc gia Singapore, cho rằng hai bên thực tế đều có lợi ích chung trong việc giữ ổn định giá dầu và bảo vệ chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, Trung Quốc hiện tránh thể hiện lập trường nghiêng về Mỹ và chưa cam kết tăng sức ép lên Iran.

Theo ông Chong, chiến sự Iran không chỉ phụ thuộc vào ý chí của Mỹ và Trung Quốc, mà còn vào tính toán của Tehran và Tel Aviv.

"Có vẻ như cả Mỹ lẫn Trung Quốc đều khó có thể khiến Iran và Israel hành động theo hướng khác", ông Chong nói.

Điểm nóng Đài Loan

Đài Loan từ lâu đã là nguồn cơn khiến quan hệ Mỹ - Trung căng thẳng. Trung Quốc luôn coi Đài Loan là một tỉnh chờ thống nhất, kể cả bằng vũ lực nếu cần thiết. Mỹ cam kết tôn trọng nguyên tắc "Một Trung Quốc", nhưng tiếp tục duy trì quan hệ với Đài Loan và cung cấp cho hòn đảo các loại khí tài hiện đại để phòng thủ.

Trong cuộc hội đàm, Chủ tịch Tập nhấn mạnh Đài Loan "là vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ Mỹ - Trung" và cảnh báo xử lý sai có thể dẫn đến các cuộc đụng độ, thậm chí là xung đột giữa hai siêu cường.

Theo thông cáo Trung Quốc, ông Tập nói hòa bình ở eo biển Đài Loan chỉ có thể duy trì nếu Mỹ "phản đối Đài Loan độc lập".

Nhà Trắng không nhắc Đài Loan trong thông cáo sau hội nghị. Tuy nhiên, trên chuyên cơ Air Force One, ông Trump xác nhận hai bên "đã trao đổi rất nhiều về Đài Loan".

"Ông ấy có lập trường rất cứng rắn về vấn đề Đài Loan. Tôi không đưa ra bất kỳ cam kết nào theo hướng nào cả", ông Trump nói.

Sau khi trở về Mỹ, Tổng thống Trump đưa ra tuyên bố rõ ràng hơn. "Tôi không muốn thấy có bên tuyên bố độc lập. Mọi người biết đấy, chúng tôi được cho là sẽ phải đi xa tới hơn 15.000 km để tham chiến. Tôi không muốn như vậy. Tôi muốn cả họ và Trung Quốc đều hạ nhiệt tình hình", ông nói ngày 15/5.

Ông Trump nói thêm rằng không muốn thấy chiến tranh xảy ra ở eo biển Đài Loan và "nếu cứ giữ nguyên hiện trạng như bây giờ thì tôi nghĩ Trung Quốc cũng sẽ chấp nhận thôi".

Phát biểu này cho thấy Mỹ chưa thay đổi chính sách với Đài Loan và vẫn duy trì "sự mơ hồ chiến lược", theo chuyên gia Yang của ICG. Việc ông Trump tránh đối đầu công khai với ông Tập về Đài Loan cũng được xem là thành công với Trung Quốc, bởi Bắc Kinh muốn bảo đảm vấn đề này là "lằn ranh đỏ" trong quan hệ song phương.

Công nghệ

Công nghệ là một trong những chủ đề được theo dõi sát sao nhất trước hội nghị, đặc biệt liên quan tới chip, trí tuệ nhân tạo (AI) và các hạn chế xuất khẩu của Mỹ. Sự xuất hiện vào phút chót của giám đốc điều hành Nvidia Jensen Huang trong đoàn tháp tùng ông Trump làm dấy lên đồn đoán Washington có thể nới lỏng kiểm soát bán dẫn.

"Huang, Elon Musk của Tesla và Tim Cook của Apple có mặt trong đoàn tháp tùng ông Trump là có chủ đích", Lin Han-shen, chuyên gia về Trung Quốc tại Asia Group, nhận định.

Tuy nhiên, hai bên không có bước đột phá lớn nào được công bố trong lĩnh vực này. Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer nói với Bloomberg TV rằng kiểm soát xuất khẩu chip không phải "một chủ đề chính" trong hội đàm.

Ông Trump thêm rằng Mỹ và Trung Quốc đã thảo luận thiết lập "các biện pháp kiểm soát rủi ro" trong các lĩnh vực AI, y tế, dược phẩm và quân đội.

Các chuyên gia nhận định điều này phản ánh thực tế cạnh tranh công nghệ hiện đã trở thành trọng tâm trong quan hệ Mỹ - Trung và dù chưa có thay đổi lớn về chính sách, việc hai bên thảo luận cơ chế kiểm soát rủi ro vẫn được xem là tín hiệu quan trọng.

"Vấn đề cốt lõi hiện nay không còn đơn thuần là thương mại, mà là ai sẽ kiểm soát nền tảng công nghệ của kỷ nguyên công nghiệp tiếp theo", theo Luigi Gambardella, chủ tịch ChinaEU.

Theo chuyên gia Yang, lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc đã tận dụng hội nghị để thể hiện mong muốn chung trong việc tìm tiếng nói chung và kiểm soát bất đồng.

"Dựa trên các thông cáo từ hai phía, có thể thấy cả hai lãnh đạo đều cố nhấn mạnh những lĩnh vực mà hợp tác cùng có lợi Mỹ - Trung vẫn khả thi", Yang nhận định, đề cập đến thương mại và quan hệ kinh tế.

Stephen Olson, nhà nghiên cứu tại Viện ISEAS-Yusof Ishak, Singapore, đánh giá lãnh đạo Mỹ - Trung đều đã đạt được điều họ cần từ cuộc gặp.

"Chủ tịch Tập muốn định hình Trung Quốc ngang hàng với Mỹ như một đối thủ cạnh tranh thực thụ và đã đạt được điều đó", ông Olson nói. "Ông Trump cũng về nước với 'những thỏa thuận' mà lãnh đạo Mỹ có thể tuyên bố là 'thắng lợi'".

Tin Gốc: Vnexpress