Chính quyền Crimea do Nga bổ nhiệm đã ban bố tình trạng khẩn cấp khu vực vào ngày 26/6, trong bối cảnh Ukraine tăng cường chiến dịch tấn công bằng máy bay không người lái tầm xa vào bán đảo do Nga kiểm soát.
“Một quyết định đã được đưa ra để ký các sắc lệnh tuyên bố tình trạng khẩn cấp khu vực tại Crimea và thành phố Sevastopol”, Thống đốc Crimea Sergey Aksyonov thông báo trong một bài đăng trên Telegram.
Người đứng đầu chính quyền thành phố Sevastopol do Nga bổ nhiệm, Mikhail Razvozhayev, cho biết “quyết định này được đưa ra chủ yếu để giải quyết các vấn đề kinh tế”.
“Chế độ pháp lý của tình trạng khẩn cấp cho phép giải quyết các vấn đề nhằm bảo đảm hoạt động ổn định của mọi lĩnh vực liên quan đến đời sống của người dân nhanh nhất có thể”, ông Razvozhayev cho biết thêm.
Quyết định ban bố tình trạng khẩn cấp được đưa ra chỉ vài ngày sau những đợt tấn công quy mô lớn bằng máy bay không người lái của Ukraine, nhằm vào một cây cầu đường sắt bắc qua kênh Bắc Crimea, các cơ sở nhiên liệu và hạ tầng quân sự trên khắp bán đảo Crimea.
Người phát ngôn của chính quyền Crimea, ông Oleg Kryuchkov, ngày 23/6 xác nhận khoảng một nửa bán đảo Crimea rơi vào cảnh mất điện trên diện rộng.
Các cuộc tấn công này nằm trong nỗ lực rộng lớn hơn của Ukraine nhằm làm gián đoạn hệ thống hậu cần quân sự của Nga ở Crimea, chiến dịch đã được đẩy mạnh trong những tuần gần đây.
Lãnh đạo Sevastopol cho biết quyết định ban bố tình trạng khẩn cấp được đưa ra sau khi tham vấn người đứng đầu chính quyền Crimea. Ông cũng cho biết tình hình cung cấp điện trên bán đảo vẫn “gặp nhiều khó khăn”, trong khi công tác sửa chữa đang được tiến hành để khôi phục hoàn toàn nguồn điện ở Sevastopol trong vài ngày tới.
Trước khi Nga sáp nhập và kiểm soát Crimea vào năm 2014, bán đảo này phụ thuộc vào nguồn điện từ đất liền Ukraine với hơn 80% nhu cầu điện năng. Sau đó, Nga đã xây dựng và nâng cấp nhiều nhà máy nhiệt điện nhằm giúp Crimea tự chủ về năng lượng, song các cơ sở này trở thành mục tiêu trong những cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine.
Ukraine đang thay đổi chiến thuật nhằm cô lập trung tâm hậu cần của Nga ở bán đảo Crimea thông qua chuỗi cuộc tấn công bằng máy bay không người lái.
Ukraine tấn công các chuyến phà mà Nga sử dụng để vận chuyển dầu và khí tài quân sự qua eo biển Kerch, những cây cầu kết nối bán đảo với tỉnh Kherson, cùng hàng loạt kho nhiên liệu, cơ sở lưu trữ khí đốt và cơ sở hạ tầng điện tại Crimea.
Các cuộc tấn công của Ukraine vào Crimea không phải là mới, nhưng chiến dịch hiện tại đánh dấu một sự chuyển dịch từ tấn công rải rác vào những mục tiêu quân sự có giá trị cao như sân bay, trận địa phòng không và căn cứ hải quân, sang một chiến dịch dai dẳng nhằm làm cho bán đảo này trở nên khó cung cấp hậu cần và khó nắm giữ hơn.
Các tàu hải quân Nga thuộc Hạm đội Biển Đen đã bị tấn công bằng phương tiện không người lái hàng hải và tên lửa tầm xa.
Nga buộc phải sơ tán Hạm đội Biển Đen về Novorossiysk, cách đại bản doanh ban đầu khoảng 350km về phía đông. Kể từ năm 2025, UAV tầm xa của Ukraine nhắm vào các mục tiêu quân sự của Nga, đặc biệt là phòng không và radar, trên khắp bán đảo.
Crimea là bán đảo nằm ở phía nam Ukraine, giữ vị trí chiến lược trên Biển Đen. Thành phố cảng Sevastopol ở Crimea là nơi đóng quân của Hạm đội Biển Đen Nga.
Nga sáp nhập bán đảo Crimea vào tháng 3/2014 sau một cuộc trưng cầu dân ý với hơn 95% cử tri ở bán đảo ủng hộ.
Ukraine nhiều lần tuyên bố sẽ giành lại toàn bộ lãnh thổ, trong đó có Crimea. Tuy nhiên, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky từng thừa nhận Kiev “không có đủ vũ khí để giành lại quyền kiểm soát bán đảo Crimea bằng vũ lực”.
Quân đội Mỹ đã tấn công một tàu bị cáo buộc buôn lậu ma túy ở phía đông Thái Bình Dương hôm 18/6, khiến 3 người thiệt mạng.
Bộ Tư lệnh phương Nam của quân đội Mỹ tuyên bố nhắm mục tiêu vào các đối tượng buôn lậu ma túy nhưng không cung cấp bằng chứng cho thấy tàu đang vận chuyển ma túy.
Một video được đăng tải trên mạng xã hội cho thấy tàu chạy tốc độ cao trên mặt nước trước khi bị bắn trúng và bốc cháy.
Vụ tấn công mới nhất nâng tổng số người thiệt mạng trong các cuộc tấn công của quân đội Mỹ lên ít nhất 211 người, kể từ khi chính quyền Tổng thống Donald Trump bắt đầu nhắm mục tiêu vào các đối tượng bị coi là “khủng bố ma túy” vào đầu tháng 9 năm ngoái.
Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ đang tiến hành cuộc “xung đột vũ trang” với các băng đảng ma túy ở Mỹ Latinh. Ông cho rằng các cuộc tấn công này là hành động leo thang cần thiết để ngăn chặn dòng chảy ma túy vào Mỹ và các trường hợp tử vong do sử dụng ma túy quá liều.
Các cuộc tấn công này gia tăng trở lại trong những tuần gần đây, cho thấy các biện pháp cứng rắn của chính quyền Tổng thống Trump nhằm ngăn chặn “khủng bố ma túy” không giảm nhiệt.
Tuy nhiên, các cuộc tấn công cũng gây nhiều tranh cãi. Các chuyên gia và những nhóm nhân quyền, cả ở Mỹ và trên toàn cầu, đã đặt câu hỏi về tính hợp pháp của chúng.
Giới phê bình đã đặt câu hỏi về tính hợp pháp của các cuộc tấn công nhằm vào các tàu cũng như hiệu quả của các cuộc tấn công này. Lý do một phần vì fentanyl, chất khiến nhiều người tử vong do sử dụng quá liều, thường được vận chuyển trái phép vào Mỹ bằng đường bộ.
Tuần này, các thượng nghị sĩ đã yêu cầu Lầu Năm Góc công bố “video chưa chỉnh sửa” về các cuộc tấn công. Các video đã thu hút sự chú ý từ một số nghị sĩ đảng Dân chủ và các chuyên gia luật quân sự.
"Tổng thống Nga Vladimir Putin đã gọi điện thoại, chúc mừng Tổng thống Mỹ Donald Trump nhân dịp sinh nhật lần thứ 80 của ông ấy", trợ lý Điện Kremlin Yury Ushakov nói về cuộc điện đàm kéo dài khoảng một giờ ngày 14/6 giữa hai lãnh đạo.
Theo ông Ushakov, Tổng thống Trump rất xúc động trước lời chúc từ người đồng cấp Nga và nói rằng ông Putin là lãnh đạo nước ngoài đầu tiên gọi cho ông vào ngày sinh nhật.
"Tổng thống Putin khi gửi lời chúc đã nhấn mạnh những phẩm chất tốt đẹp của ông Trump, điều đã góp phần vào thành công của ông ấy dù với tư cách cá nhân hay vai trò chính trị gia", trợ lý Điện Kremlin nói.
Ông Ushakov cho biết thêm Tổng thống Putin không gửi món quà nào mừng sinh nhật ông Trump, nhưng những lời chúc ấm áp đã phản ánh mối quan hệ giữa hai lãnh đạo.
Trong cuộc điện đàm được mô tả là "thân thiện và thẳng thắn" này, ông Trump đã kêu gọi các bên chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine, Điện Kremlin cho hay.
Hai lãnh đạo nhất trí đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và con rể ông Trump, Jared Kushner, sẽ tới Nga trong tương lai gần. Ông Putin nói với ông Trump rằng nếu Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky muốn gặp trực tiếp, ông ấy nên đến Moskva. Tổng thống Zelensky đã nhiều lần bác bỏ khả năng này.
Tổng thống Trump cũng thông báo với Tổng thống Putin rằng ông sắp thông báo về thỏa thuận hòa bình với Iran, Ushakov cho hay. Nhà Trắng chưa bình luận về các thông tin trên.
Năm ngoái, ông Putin cũng chúc mừng sinh nhật người đồng cấp Mỹ qua điện thoại.
Cuộc gọi hôm 14/6 là cuộc điện đàm đầu tiên giữa hai lãnh đạo trong hơn một tháng qua. Lần cuối ông Putin và ông Trump gọi điện là vào ngày 29/4, thảo luận về thỏa thuận ngừng bắn ở Ukraine nhân Ngày Chiến thắng.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói rằng ông đã đưa ra đề xuất trên trong cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump, và đang chờ kết quả.
"Hôm qua (14.6), chúng tôi đã thảo luận với Tổng thống Trump rằng một cuộc gặp như thế có thể được tổ chức tại Mỹ, theo một hình thức mà ông Putin sẽ khó lòng từ chối hơn nhiều", ông Zelensky nói trong một bài phát biểu qua video được đăng tải trên mạng xã hội X.
"Chúng ta sẽ xem kết quả. Nếu Nga cũng từ chối cơ hội này, thì sẽ cần thêm áp lực", ông Zelensky nói thêm.
Trước đó, nhà lãnh đạo Ukraine nói rằng ông đã đề nghị gặp ông Putin trong khuôn khổ Hội nghị thượng đỉnh G7 (bắt đầu ở Pháp từ sáng 15.6), nhưng Moscow "một lần nữa cho thấy họ chưa sẵn sàng thảo luận về vấn đề này".
Một nguồn tin từ Phủ tổng thống Ukraine nói với một nhóm nhỏ các nhà báo rằng đề xuất mới đã được "truyền đạt thông qua các bên trung gian, nhà ngoại giao và các cơ quan tình báo", nhưng "không có phản hồi rõ ràng nào được đưa ra".
Vào ngày 5.6, Tổng thống Putin nói rằng ông thấy "không có lý do gì" để gặp ông Zelensky cho đến khi hai bên hoàn tất được một thỏa thuận hòa bình, sau khi nhà lãnh đạo Ukraine công bố một bức thư ngỏ kêu gọi đàm phán trực tiếp.
Trong một diễn biến khác, Thủ tướng Anh Keir Starmer nói trước thềm phiên họp thượng đỉnh G7 hôm 15.6 rằng Anh sẽ cung cấp uranium được làm giàu cho Ukraine để sử dụng trong các nhà máy điện hạt nhân và áp đặt các lệnh cấm vận mới đối với Nga, theo AFP.
Hiện chưa có thông tin phản ứng từ Nga đối với thông báo trên của Tổng thống Zelensky cũng như động thái mới của Anh.
