Các cuộc tấn công của Nga nhằm phong tỏa hoàn toàn hành lang đường biển đến Ukraine vẫn tiếp diễn, với việc thành phố cảng Odessa một lần nữa trở thành mục tiêu vào đêm 27/4.
Đại tá Yuriy Ignat, người phát ngôn lực lượng không quân Ukraine, cho biết phòng không nước này đã bắn hạ 123 UAV Nga, nhưng vẫn có 28 chiếc lọt lưới, gây ra thiệt hại đáng kể.
Theo New Voice of Ukraine, nhiều vụ nổ và tiếng pháo phòng không đã vang lên trước bình minh. Các cuộc tấn công đã đánh trúng một khách sạn và cơ sở hạ tầng cảng, nhưng may mắn không có thường dân thiệt mạng.
Báo Odessa Journal nhận định, các sự kiện gần Odessa giống như sự khởi đầu của việc tái áp đặt lệnh phong tỏa hải quân. Một số tàu đang đậu tại cảng Odessa đã bị tấn công và hư hại.
Những diễn biến này đặt ra nghi vấn về tuyên bố của Bộ Quốc phòng Ukraine rằng lực lượng phòng không của họ đã bảo vệ được “hành lang vận chuyển ngũ cốc” an toàn. Về mặt hình thức, điều này đúng, nhưng chỉ dọc theo bờ biển các nước NATO (Romania, Bulgaria và Thổ Nhĩ Kỳ), nơi Nga không được quyền tấn công.
Tuy nhiên, tình hình gần các cảng Biển Đen lại khác, mặc dù cảng Odessa và khu vực ven biển được bảo vệ bởi hệ thống phòng không đa tầng vô cùng dày đặc của lực lượng vũ trang Ukraine (AFU), bao gồm các hệ thống phòng không Gepard, IRIS-T và NASAMS, cùng nhiều nhóm hỏa lực cơ động (MTF).
Nga thay đổi chiến thuật, sử dụng tên lửa mới
Trang Black Sea News dẫn nguồn tin từ AFU cho biết quân đội Nga (RFAF) liên tục thay đổi chiến thuật, ví dụ như phóng UAV tấn công lên độ cao trên 2.000-2.500m để vượt qua các khu vực tác chiến của pháo phòng không cỡ nhỏ và đơn vị phòng không cơ động.
Đáng chú ý, Tổng cục Tình báo quốc phòng Ukraine (GUR) xác nhận RFAF sử dụng tên lửa hành trình S-71K Kover mới, có khả năng vượt qua lưới lửa phòng không của AFU ở Odessa.
Tên lửa S-71K Kover, phóng từ máy bay chiến đấu tàng hình Su-57, được cho là mang theo đầu đạn nổ mạnh OFAB-250-270 nặng 250kg, có thể phá hủy các mục tiêu kiên cố chỉ bằng một đòn đánh trúng. Với động cơ phản lực R500 và tầm bay hơn 300km, việc phát hiện tên lửa này trở nên khó khăn hơn đáng kể.
Đại tá Ignat trấn an dư luận Ukraine rằng không nên quá lo lắng, vì máy bay chiến đấu tàng hình Su-57 với tên lửa S-71K Kover được cho là không có khả năng “phá hủy hoàn toàn” một cảng lớn như Odessa chỉ trong một hoặc nhiều lần tập kích. Tuy nhiên, ông lại giữ im lặng về việc tên lửa hành trình S-71K Kover được thiết kế chủ yếu để tấn công các mục tiêu điểm, ví dụ như hệ thống phòng không.
Chiến lược “vô hiệu hóa và gây sức ép kinh tế”
Đại tá Ignat nói đúng về một điều: cảng Odessa thực sự là một quần thể khổng lồ gồm các bến bãi, nhà kho và cầu tàu. Việc phá hủy hoàn toàn quần thể này sẽ đòi hỏi sử dụng một lượng lớn vũ khí chiến lược, hoặc hàng nghìn tên lửa chiến thuật.
Trung tâm Nghiên cứu Hòa bình (CPS) của Thụy Sĩ đưa ra một tính toán đáng quan tâm, cho rằng, trong bối cảnh quân sự và địa chính trị hiện tại (tính đến tháng 4), Nga không thể phá hủy hoàn toàn cảng Odessa về mặt vật chất, mà chỉ có thể ưu tiên chiến lược “vô hiệu hóa và gây sức ép kinh tế”.
Tất cả những gì đang diễn ra liên quan đến các cuộc tấn công của Nga đều phù hợp với mô hình gây áp lực kinh tế hơn là phá hủy. Điều này thể hiện rõ qua những mục tiêu mà RFAF đang tấn công vào Odessa.
Thay vì phá hủy hoàn toàn các nhà ga và bến cảng, UAV tự sát và tên lửa của Nga đang tiến hành tập kích vào những mục tiêu trọng yếu (kho chứa ngũ cốc, kho nhiên liệu, dịch vụ kỹ thuật) để khiến hoạt động cảng biển trở nên bất khả thi hoặc tốn kém đối với Ukraine. Điều này làm mất đi nguồn thu xuất khẩu của Kiev và gây ra sự sụp đổ về mặt hậu cần mà không cần đến một cuộc tấn công trực diện.
Tầm quan trọng của cảng Odessa
Mặt khác, các cảng của vùng Odessa vẫn nằm trong số những cảng quan trọng đối với an ninh lương thực toàn cầu. Theo Thông tấn xã Quốc gia Ukraina (UNN), cảng Odessa là cảng thương mại đường biển lớn nhất Ukraina và là một trong những cảng quan trọng nhất ở Biển Đen.
Cảng có diện tích khoảng 1.410 ha, bao gồm 21km đường sắt và 8,2km đường nội bộ. Tổng chiều dài khu vực neo đậu tàu thuyền là hơn 10km cầu cảng. Cảng có 55-56 bến, đủ khả năng tiếp nhận nhiều loại tàu khác nhau.
Từ thời Liên Xô, cảng Odessa được thiết kế để xử lý từ 40 đến 50 triệu tấn hàng hóa mỗi năm (bao gồm tới 25 triệu tấn hàng rời dạng lỏng và từ 15 đến 25 triệu tấn hàng rời dạng khô).
Odessa là mục tiêu số một của RFAF, vì phần lớn hàng xuất nhập khẩu của Ukraine đều đi qua đây. Theo số liệu chính thức, kể từ đầu năm, đã có 63 cơ sở hạ tầng cảng bị hư hại do các cuộc tấn công, điều này chắc chắn ảnh hưởng đến việc bốc xếp hàng hóa.
Theo Sergei Lebedev, điều phối viên của tổ chức kháng chiến ngầm Nikolaev (thân Nga), thông tin từ thành phố Izmail về các cuộc tấn công của Nga vào Odessa cho biết: “Cảng Odessa vẫn đang hoạt động, tuy nhiên hai phần ba cảng đã bị san bằng thành đống đổ nát, nhưng các bến tàu còn lại vẫn chưa bị phá hủy”.
Trùng Khánh được mệnh danh là một trong "bốn lò lửa" của Trung Quốc, khi thường xuyên ghi nhận nhiệt độ mùa hè vượt 40 độ C.
Theo báo The Straits Times ngày 8-7, Văn phòng Huy động quốc phòng Trùng Khánh thông báo 44 trung tâm tránh nóng có tổng diện tích hơn 11.000m² sẽ được mở cửa hằng ngày từ 10h - 21h.
Mỗi địa điểm đều được trang bị bàn ghế, nước uống, thuốc phòng chống say nắng và có nhân viên túc trực để hỗ trợ người dân.
Các công trình này vốn là hầm trú ẩn được xây dựng trong các sườn đồi của thành phố từ Thế chiến II. Đến năm 2002, chính quyền bắt đầu cải tạo, đưa chúng vào sử dụng như các không gian tránh nóng phục vụ cộng đồng.
Theo số liệu chính thức, chương trình đã thu hút 26,3 triệu lượt người kể từ khi triển khai.
Trước đó, ngày 6-7, Cục Khí tượng Trùng Khánh đã phát cảnh báo màu cam đầu tiên trong mùa hè năm nay, dự báo nhiệt độ tại 21 quận, huyện sẽ vượt 37 độ C trong khoảng thời gian từ 13h - 18h.
Cơ quan này cũng dự báo từ 7-7 đến 31-8, Trùng Khánh sẽ trải qua đợt nắng nóng và khô hạn kéo dài, với nhiệt độ trung bình cao hơn khoảng 1 độ C so với mức trung bình nhiều năm.
Ngoài ra Cục Khí tượng Trùng Khánh cũng cho biết nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực trung tâm và phía đông xích đạo Thái Bình Dương đang tăng nhanh, có thể kích hoạt hiện tượng El Nino trong mùa hè và mùa thu năm nay, khiến các dự báo khí hậu trở nên khó lường hơn.
Chính quyền Mỹ đã quyết định dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez, đánh dấu bước đi mới trong việc công nhận bà là lãnh đạo hợp pháp của quốc gia Nam Mỹ này, sau khi Tổng thống Nicolas Maduro bị bắt giữ hồi đầu năm nay, Hãng thông tấn AP ngày 2-4 đưa tin.
Theo thông tin từ Bộ Tài chính Mỹ, động thái trên cho phép bà Rodriguez có thể hợp tác trực tiếp và thuận lợi hơn với các doanh nghiệp cũng như nhà đầu tư Mỹ.
Đây được xem là tín hiệu rõ ràng cho thấy Washington đang chuyển hướng tiếp cận, lựa chọn làm việc với chính quyền lâm thời thay vì phe đối lập Venezuela, trong bối cảnh nước này tìm cách ổn định tình hình chính trị và phục hồi kinh tế.
Phản ứng trước quyết định của Washington, bà Rodriguez bày tỏ hoan nghênh, cho rằng đây là bước tiến hướng tới bình thường hóa quan hệ song phương.
"Chúng tôi đánh giá cao quyết định của Tổng thống Donald Trump như một bước tiến hướng tới bình thường hóa và củng cố quan hệ giữa hai nước", bà viết trên kênh Telegram sau thông báo của Bộ Tài chính Mỹ.
"Chúng tôi tin rằng tiến triển này sẽ mở đường cho việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt hiện tại đối với Venezuela, qua đó xây dựng và đảm bảo một chương trình hợp tác song phương hiệu quả vì lợi ích của người dân", bài đăng ghi.
Trước đó, bà Rodriguez và anh trai là Jorge Rodriguez từng nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ từ năm 2018, với cáo buộc góp phần duy trì quyền lực cho chính quyền của ông Maduro sau cuộc bầu cử gây tranh cãi.
Tuy nhiên sau khi ông Maduro cùng phu nhân Cilia Flores bị quân đội Mỹ bắt giữ tại Caracas ngày 3-1 và được đưa sang New York để đối mặt với các cáo buộc buôn bán ma túy - điều mà cả hai vợ chồng ông đều phủ nhận - cán cân chính trị tại Venezuela đã thay đổi đáng kể.
Kể từ đó, bà Rodriguez đóng vai trò trung tâm trong việc phối hợp với Washington triển khai kế hoạch cải tổ đất nước theo từng giai đoạn. Tháng trước, chính quyền Mỹ đã công nhận bà là "nguyên thủ quốc gia duy nhất" của Venezuela trong một vụ kiện dân sự tại tòa án liên bang Mỹ.
Dưới sự lãnh đạo của bà Rodriguez, Venezuela đẩy mạnh mở cửa nền kinh tế, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng, nhằm thu hút vốn đầu tư quốc tế. Tháng 3 vừa qua, Mỹ đã cho phép Công ty dầu khí quốc doanh PDVSA bán trực tiếp dầu ra thị trường toàn cầu và cho các doanh nghiệp Mỹ - một thay đổi lớn so với chính sách siết chặt trước đây.
Dù vậy, tình hình pháp lý tại Venezuela vẫn còn nhiều phức tạp. Tòa án tối cao nước này tuyên bố sự vắng mặt của ông Maduro chỉ mang tính "tạm thời", qua đó duy trì địa vị pháp lý của ông và tránh việc phải tổ chức bầu cử sớm.
Theo phán quyết, bà Rodriguez sẽ giữ vai trò quyền tổng thống trong vòng 90 ngày, với khả năng gia hạn thêm sáu tháng nếu được Quốc hội - do anh trai bà đứng đầu - thông qua. Thời hạn 90 ngày này sẽ kết thúc vào ngày 3-4 tới đây.
Ngày 11.5, Hạm đội 6 của Hải quân Mỹ, phụ trách khu vực châu Âu và châu Phi, bất ngờ đăng thông báo cho biết một tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa đạn đạo đã cập cảng Gibraltar vào ngày 10.5.
Gibraltar, lãnh thổ hải ngoại thuộc Anh, là mỏm đất nằm ở phía nam bán đảo Iberia, cửa ngõ từ Đại Tây Dương vào Địa Trung Hải.
"Chuyến thăm cảng chứng minh năng lực, sự linh hoạt và cam kết liên tục của Mỹ dành cho các đồng minh NATO. Các tàu ngầm tên lửa đạn đạo lớp Ohio là nền tảng phóng không thể bị phát hiện cho các tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm, cung cấp cho Mỹ chân kiềng có khả năng sống sót cao nhất trong bộ ba hạt nhân", thông báo nêu. Bộ ba hạt nhân của Mỹ gồm các tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo, tên lửa phóng từ hầm ngầm trên bộ và máy bay có khả năng thả bom hạt nhân. Lầu Năm Góc không công bố tên của tàu ngầm.
Việc quân đội Mỹ thông báo vị trí của tàu ngầm hạt nhân là hành động rất hiếm hoi và thường mang theo thông điệp ngầm, bởi đây là một trong những vũ khí quan trọng, đòi hỏi tính bí mật cao nhất trong hoạt động.
Thông tin được công bố ngay sau khi Tổng thống Trump bác bỏ đề xuất hòa bình mà Iran gửi lại cho Mỹ, cho rằng những điều kiện trong đó là "hoàn toàn không thể chấp nhận".
Ngày 11.5, ông Trump nói rằng lệnh ngừng bắn đang đứng trước nguy cơ sụp đổ, theo The Hill. Trong khi đó, truyền thông Mỹ loan tin rằng nhà lãnh đạo đã bàn bạc với đội ngũ cố vấn về khả năng khôi phục chiến sự tại Iran.
Mỹ sở hữu 18 tàu ngầm lớp Ohio, trong đó có 14 chiếc mang tên lửa đạn đạo (SSBN) và 4 chiếc được chuyển đổi để mang tên lửa hành trình (SSGN). Mỗi chiếc SSBN có thể mang 24 quả tên lửa đạn đạo Trident II trong khi mỗi chiếc SSGN có thể mang theo 154 tên lửa hành trình Tomahawk. Theo thông báo của Hạm đội 6, chiếc đến Gibraltar là tàu mang tên lửa đạn đạo, tức là SSBN.
