Lâm Bích Tuyền (27 tuổi), sinh ra và lớn lên tại vùng nông thôn ở An Giang. Từ nhỏ, Tuyền gắn bó công việc đồng áng, không nghĩ một ngày sẽ làm người mẫu hay đi thi hoa hậu. Sau khi tốt nghiệp Trường CĐ Văn hóa Nghệ thuật TP.HCM, cô dần bén duyên công việc nghệ thuật, thấy phù hợp với bản thân nên quyết tâm theo đuổi. Sau nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực người mẫu, hợp tác với nhiều nhà thiết kế và thương hiệu thời trang trong và ngoài nước Tuyền đã giành danh hiệu Á hậu 3 tại Hoa hậu Hòa Bình Việt Nam 2024 – Miss Grand Vietnam 2024.
Cột mốc đầu tiên đến với Tuyền là cuộc thi Hoa hậu Việt Nam 2018. Khi ấy, việc lọt vào vòng chung kết toàn quốc đã là một niềm vui lớn. “Được vào chung kết là mình mừng lắm rồi”, Tuyền nói. Sau cuộc thi, Tuyền bắt đầu nhìn nhận nghiêm túc hơn về con đường mình chọn. Từ việc chăm chút ngoại hình đến rèn luyện kỹ năng, mọi thứ dần trở thành một quá trình đầu tư dài hơi. “Mình học thêm rất nhiều, từ catwalk, diễn xuất, múa đến cách xây dựng hình ảnh cá nhân”, Tuyền chia sẻ. Những nỗ lực ấy mở ra cơ hội để cô góp mặt tại các sân chơi tiếp theo như Hoa hậu Thế Giới – Miss World Vietnam và Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam 2019.
Từ một sinh viên, Tuyền dần bước vào môi trường làm việc chuyên nghiệp. “Mình được đi diễn thời trang, chụp ảnh tạp chí, lookbook đều đặn và có thể tự kiếm thu nhập”, Tuyền nói. Nguồn thu nhập ấy được cô chia thành hai phần: trang trải cuộc sống và tiếp tục đầu tư cho việc học.
Bước ngoặt lớn hơn đến vào năm 2024, khi Tuyền tham gia Miss Grand Vietnam 2024 và đạt danh hiệu Á hậu 3, cùng giải phụ Best Introduction Video. “Mình xem đây là cột mốc để khẳng định tên tuổi”, Tuyền thừa nhận. Sau danh hiệu, số lượng lời mời hợp tác tăng lên, đồng thời cô cũng được gia đình định hướng theo đuổi con đường diễn viên điện ảnh.
Nhìn về phía trước, Tuyền đang chuẩn bị cho một vai trò mới. “Sắp tới mình sẽ ra mắt với vai trò diễn viên điện ảnh trong dự án Trên con đường mới, hợp tác cùng ê-kíp quốc tế”, Tuyền nói. Sau những bước chuyển từ sàn diễn đến phim trường, cô cho biết sẽ tiếp tục nỗ lực để hoàn thiện mình trong những dự án sắp tới, như một cách nối dài hành trình đã bắt đầu từ những ngày còn là cô sinh viên 18 tuổi.
Lê Thị Trang (23 tuổi, Thanh Hóa) hiện đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội, thí sinh của cuộc thi Miss World Vietnam 2025. Trang chia sẻ: “Lý do nhiều bạn trẻ lựa chọn tham gia các cuộc thi hoa hậu hiện nay đến từ cả cơ hội và sự thay đổi trong cách nhìn về những cuộc thi này. Không còn đơn thuần là sân chơi về nhan sắc, các cuộc thi đang dần trở thành một môi trường giúp các bạn trẻ phát triển bản thân, học kỹ năng và mở rộng cơ hội trong lĩnh vực truyền thông, giải trí”.
Tuy nhiên, từ trải nghiệm cá nhân sau khi đã đi qua cuộc thi, Trang nhìn nhận đây không hẳn là một “con đường tắt” như nhiều người vẫn nghĩ. Đó là một hành trình đòi hỏi sự chuẩn bị, nỗ lực và cả bản lĩnh để thích nghi với áp lực. “Trước khi đăng ký tham gia cuộc thi, mình vừa tốt nghiệp đại học. Bên cạnh đó, mình đang là một KOC và cũng là một chuyên viên thương mại điện tử. Do thị trường bão hòa nên thời điểm đó mình chưa thực sự hiểu rõ bản thân muốn đi xa đến đâu trong lĩnh vực truyền thông”, Trang kể thêm.
Sau cuộc thi, những thay đổi không nằm ở danh xưng, mà đến từ cách Trang nhìn nhận bản thân. Khi không còn áp lực thi thố, cô có cơ hội đối diện rõ hơn với điểm mạnh, điểm yếu của mình. “Mình hiểu bản thân hơn, biết điểm mạnh – điểm yếu của mình ở đâu, và cũng rõ ràng hơn về con đường phía trước”, Trang bộc bạch.
Trịnh Vũ Hồng Duyên (22 tuổi, quê Thanh Hóa), hiện đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội, trước khi đến với Miss World Vietnam 2025, Duyên là sinh viên chuyên ngành quản trị marketing tại British University Vietnam, đồng thời hoạt động trong nhiều vai trò như người mẫu catwalk, mẫu ảnh, nhà sáng tạo nội dung và tham gia các công việc liên quan đến truyền thông.
“Đối với mình, một cuộc thi nhan sắc uy tín chính là “bước đệm chiến lược”. Bởi khi mình xác định tham gia cuộc thi chính là lúc mình nhận định rằng đây chính là một con đường ngắn hơn để mình được công chúng biết đến, đặc biệt trong thời đại mà truyền thông và hình ảnh cá nhân có sức ảnh hưởng rất lớn”, Duyên chia sẻ.
Tuy nhiên, Duyên cho rằng chỉ coi cuộc thi là một “bước đệm” khi và chỉ khi bản thân đã chuẩn bị đủ kỹ và định hướng rõ ràng. “Cuộc thi có thể là bước đệm, nhưng việc mình có thể sử dụng bước đệm đó để tiến bao xa vẫn phụ thuộc vào khả năng, năng lực và trái tim, câu chuyện thật bên trong mình.” Duyên bày tỏ.
Mai Uyên Nhi (22 tuổi, quê An Giang) cũng từng là thí sinh của cuộc thi Miss World Vietnam 2025. Hiện Nhi là sinh viên năm cuối của Học viện Hàng không Việt Nam. Chia sẻ về lý do chọn thi hoa hậu, Nhi nói: “Suốt những năm đại học, mình gần như luôn chọn đi theo một con đường an toàn, học tập, định hướng rõ ràng, mọi thứ đều nằm trong một quỹ đạo khá ổn định. Nhưng rồi có một lúc mình nhận ra, nếu cứ tiếp tục như vậy sẽ khó có những khoảnh khắc thật sự rực rỡ. Những trải nghiệm mà sau này mình nhớ lại và thấy mình đã dám thử, dám bước ra khỏi vùng quen thuộc. Mình muốn cho bản thân một cơ hội để làm điều gì đó khác đi, để xem mình còn có thể đi xa tới đâu, và mình thực sự phù hợp với điều gì. Và rồi mình đã quyết định đăng ký thi”.
Theo Nhi, giá trị của một cuộc thi nằm ở những trải nghiệm mà thí sinh có thể tích lũy nếu thực sự nghiêm túc. “Trong một khoảng thời gian ngắn, mình có thể học được rất nhiều thứ, từ cách thể hiện bản thân, giao tiếp, đến việc hiểu mình phù hợp với vai trò nào”, Nhi chia sẻ thêm. Chính vì vậy, việc đăng ký tham gia cuộc thi hoa hậu, với Nhi, không xuất phát từ áp lực phải đạt được một danh xưng. “Nếu có thể xem cuộc thi là một bước đệm thì đó là cơ hội tốt. Nhưng điều khiến mình quyết định đăng ký thi, vẫn là mong muốn được phát triển bản thân một cách rõ ràng và có ý nghĩa hơn”, Nhi nói.
Võ Đoàn Bảo Hà (24 tuổi, quê Đồng Nai) trước khi ghi danh tại Miss World Vietnam 2025, cô đã có một quỹ thời gian khá dày với nhiều vai trò khác nhau. Tốt nghiệp kỹ sư ngành logistics Trường ĐH Quốc tế (ĐH Quốc gia TP.HCM), cô đồng thời làm trợ giảng tiếng Anh cho học sinh tiểu học, song song với việc tham gia các hoạt động nghệ thuật như mẫu ảnh, diễn viên, MC, sáng tạo nội dung. “Trong quá trình đó, mình nhận ra rằng có rất nhiều câu chuyện, rất nhiều con người cần được lắng nghe và lan tỏa”, Hà chia sẻ.
Chính từ những trải nghiệm ấy, Hà quyết định tham gia cuộc thi. “Mình muốn tìm kiếm một nền tảng lớn hơn, nơi bản thân có thể kết nối nhiều nguồn lực và lan tỏa những giá trị của mình”, cô nói, khi nhắc đến lý do bước vào cuộc thi.
Ở góc nhìn về cơ hội, Hà không phủ nhận sức hút mà các cuộc thi sắc đẹp mang lại. “Việc tham gia một cuộc thi chắc chắn sẽ mở ra nhiều cơ hội trong lĩnh vực truyền thông và giải trí”, Hà thừa nhận. Tuy nhiên, điều khiến cô quan tâm lại nằm ở một hướng khác. “Với mình, đây là hành trình để định hình rõ hơn bản thân muốn trở thành ai và mình có thể đóng góp gì cho xã hội”, cô chia sẻ.
Với Hà, mục tiêu cuối cùng không dừng ở sự hiện diện trước công chúng, mà là điều còn lại sau những hành trình đã đi qua. Vì Hà luôn nghĩ bản thân cần sống có giá trị, và phải để lại được điều gì đó có ý nghĩa.
Nguyễn Lê Hoàng Nam (25 tuổi, ngụ ở đường Phan Văn Hớn, P.Đông Hưng Thuận, TP.HCM) sống và làm việc xa nhà. Mỗi ngày, mẹ Nam vẫn đều đặn nhắn tin "Hôm nay thế nào con?". Nam thường trả lời ngắn gọn về việc đã đi đâu, làm gì. Nhưng khi thật sự thấy không ổn, cậu cũng không tâm sự với ba mẹ mà chọn tự vượt qua.
"Có lần gặp chuyện mệt và áp lực quá cũng khóc, mẹ hỏi thì vẫn trả lời là mọi việc ổn và bình thường hết á", Nam chia sẻ. Lý do, theo Nam: "Mỗi lần định nói là lại thấy ngại ngại, không biết bắt đầu từ đâu. Có những chuyện nếu kể ra thì ba mẹ sẽ giận và trách mắng thay vì hiểu và đồng cảm được".
Vũ Lê Quang Trung (29 tuổi, ngụ tại đường Nguyễn Trọng Tuyển, P.Phú Nhuận, TP.HCM), cũng chọn giấu đi cảm xúc. "Mình biết gia đình cũng có những mối lo riêng, nên dù có ổn hay không cũng sẽ nói ổn, để ba mẹ không phải lo nghĩ nhiều về mình", Trung nói.
Điều khiến Trung chọn im lặng còn ở chỗ: anh không tin ba mẹ có thể đồng cảm được với những điều mình chia sẻ. "Vài lần thử mở lòng, mình cũng chỉ nhận lại những câu trả lời qua loa", Trung kể.
Phạm Trần Phương Anh (27 tuổi, ngụ ở đường Đoàn Văn Bơ, P.Xóm Chiếu, TP.HCM) thì cảm nhận mỗi lần cần được lắng nghe thì chỉ nhận lại vô số lời khuyên, không được lắng nghe thực sự. "Có nhiều lần mình kể nhưng ba mẹ lại không hiểu mà cố khuyên bảo theo hướng khác hoàn toàn. Mình thấy hụt hẫng nên từ đó cũng ít nói lại".
Với nhiều bạn trẻ, tình yêu thương dành cho gia đình vẫn nguyên vẹn, nhưng có một bức tường vô hình ngăn họ chia sẻ những phần nặng lòng nhất.
Theo tiến sĩ Quách Tuấn Khanh, chuyên gia phát triển con người, việc bộc lộ nỗi lòng, đặc biệt là những cảm xúc tiêu cực chưa bao giờ là điều dễ dàng với bất cứ thế hệ nào. "Để có thể bộc lộ, tâm sự, người ta cần cảm nhận được sự an toàn về mặt tâm lý. Khi họ thấy có nguy cơ bị phán xét, bị chê, thì họ sẽ không mở lòng được", tiến sĩ Khanh phân tích.
Theo ông Khanh, an toàn tâm lý được dựng nên từ bốn yếu tố: được đón nhận, được tôn trọng, được yêu thương, và được lắng nghe. Ông giải thích: "Lắng nghe ở đây là không phán xét, không bắt bẻ, không vội vã đưa ra lời khuyên khi người kia đang nói. Nhiều gia đình, cha mẹ cho rằng yêu thương con, nhưng thật ra họ chưa biết yêu thương đúng cách".
PGS.TS Trần Thành Nam, Hiệu trưởng Trường ĐH Giáo dục (ĐHQG Hà Nội) thì chỉ ra một mâu thuẫn cốt lõi trong giao tiếp giữa hai thế hệ: mục tiêu giao tiếp khác nhau. "Nhiều khi người trẻ chỉ muốn được lắng nghe cảm xúc, nhưng cha mẹ lại nghe theo kiểu phán xét và đưa ra cách "giải quyết vấn đề" mang tính áp đặt. Điều này khiến người trẻ không muốn chia sẻ nữa".
Khoảng cách thế hệ, theo tiến sĩ Khanh, cũng kéo theo khác biệt về môi trường sống, điều kiện sống và những quy ước xã hội của từng thời kỳ. "Tất cả suy nghĩ, quyết định, niềm tin của chúng ta đều bị chi phối bởi trải nghiệm và môi trường lớn lên. Điều đó vô cùng khó để tách khỏi mình. Cho nên khi đưa ra một lời khuyên cho con, cha mẹ cần nhìn mọi thứ thật khách quan, sáng suốt, tránh áp đặt lên con", tiến sĩ Khanh nói.
Hệ quả của việc không tâm sự lâu dài, theo PGS.TS Trần Thành Nam, có ảnh hưởng không hề nhỏ. Cảm xúc dồn nén, ức chế kéo dài có thể khiến người trẻ tăng lo âu, dễ cáu gắt, kiệt sức tinh thần. "Việc không chia sẻ làm giảm cảm giác thuộc về, người trẻ không còn thấy mình là thành viên của gia đình, từ đó cảm thấy cô đơn ngay giữa chính ngôi nhà mình", ông Nam nhận xét.
Khi được hỏi điều mong nhất từ cha mẹ, nhiều bạn trẻ có chung một câu trả lời: được lắng nghe và tôn trọng cảm xúc. Theo cô bạn Phương Anh: "Có lần mình vừa kể được vài câu thì ba mẹ đã bắt đầu đưa lời khuyên liền, mà lúc đó mình chỉ cần có người nghe thôi". "Mình chỉ mong ba mẹ đừng áp đặt tư tưởng hồi xưa ba mẹ thế này mà con thế kia, hay so sánh mình với các bạn cùng lứa", Nam chia sẻ thêm.
Theo tiến sĩ Quách Tuấn Khanh, cốt lõi của việc kéo gần khoảng cách giữa người trẻ và bậc cha mẹ cần phải đến từ nỗ lực của cả hai phía. "Cả hai bên phải mở lòng, cùng hướng đến mục đích đó, và cùng hỗ trợ nhau thay đổi hành vi, thay đổi cách nghĩ". Mọi sự thay đổi đều bắt đầu từ thay đổi nhận thức. Người trẻ cần tin rằng những gì mình nói ra sẽ được đón nhận, còn cha mẹ cũng cần học cách đón nhận tâm sự của con.
Một gợi ý thiết thực mà tiến sĩ Khanh đưa ra là tạo ra "nghi thức" trong gia đình: "Chẳng hạn dành 5-10 phút mỗi tối trước khi ngủ để cả nhà chia sẻ chuyện trong ngày, thật sự lắng nghe nhau, không phán xét, không xao nhãng. Dần dần, những điều như vậy sẽ giúp hình thành một kết nối, để thấy rằng à, chuyện tâm sự ra là an toàn".
Còn theo PGS.TS Trần Thành Nam, người trẻ có thể bắt đầu bằng việc biểu đạt rõ nhu cầu của mình, thay vì kỳ vọng cha mẹ tự đoán: "Hãy nói thẳng: con chỉ cần mọi người lắng nghe con, con đã có suy nghĩ và cách giải quyết của mình rồi.
Một giải pháp khác mà các chuyên gia gợi ý đó là thay vì chờ đến khi có "chuyện lớn" mới mở lời, hãy bắt đầu bằng những chia sẻ nhỏ hằng ngày. "Hôm nay con thấy áp lực ở chỗ...", một câu ngắn có thể là viên gạch đầu tiên xây lại nhịp cầu giữa hai thế hệ. Bởi suy cho cùng, gia đình không tự nhiên trở thành nơi "an toàn tâm lý", mà được hình thành từ vun đắp và rút kinh nghiệm, cùng với nỗ lực từ tình yêu thương.
Tốt nghiệp được 6 tháng, Nguyễn Trần Gia Huy (23 tuổi, ngụ tại đường Thạnh Xuân 13, P.Thới An, TP.HCM) vẫn đang loay hoay tìm việc. "Có những tuần mình ứng tuyển cả chục nơi, nhưng phản hồi nhận lại không nhiều, nhiều nơi im luôn, một số thì báo yêu cầu kinh nghiệm nhiều hơn", Huy chia sẻ.
Ban đầu, cậu bạn nghĩ chỉ cần chuẩn bị một CV chỉn chu là sẽ sớm có việc, nhưng thực tế khắc nghiệt hơn tưởng tượng. Huy cảm giác lạc lõng so với bạn bè đồng trang lứa: "Có những hôm thấy người khác đăng ảnh đi làm, nhận lương, mình cũng hơi chạnh lòng. Nhiều lúc mình nghĩ chỉ sợ chờ mãi mà không có một cơ hội thật sự để bắt đầu".
Để không có cảm giác bị "đứng yên", Huy kể đang học thêm ngoại ngữ, tin học và tìm hiểu cách viết CV thuyết phục hơn. Cậu cũng cân nhắc tìm việc bán thời gian để có thu nhập trong lúc chờ công việc chính thức.
Cùng tâm trạng, Lê Hoàng Khánh Vân (29 tuổi, ngụ tại đường Hồ Biểu Chánh, P.Phú Nhuận, TP.HCM) cho biết đã nghỉ việc gần một năm sau khi gặp vấn đề sức khỏe. Vốn chỉ định nghỉ ngơi ngắn nhưng thời gian tìm việc lại kéo dài hơn Vân dự tính. "Cả tháng nay mình rải CV mấy chục nơi đều im lặng hết, không một cuộc gọi. Có nhiều lần mình thấy mô tả công việc rất hợp, mình đáp ứng được hết các yêu cầu, nhưng sau đó cũng chẳng có phản hồi nào. Mình thấy khó hiểu thực sự", Vân kể.
Ở tuổi 29, áp lực với Khánh Vân không chỉ là chuyện thu nhập mà còn là những câu hỏi về công việc. "Có những khi mình mất tự tin hẳn, không biết là do thị trường khó, do mình chưa đủ giỏi, hay do mình đang chọn sai hướng. Mình còn ngại đi chơi gặp bạn bè, người quen vì không muốn ai hỏi về công việc", Vân nói.
Lý giải về tình trạng CV bị "phớt lờ", ông Phạm Đức Long, Tổng giám đốc Công ty Mstar Corp, cho rằng: "Với sinh viên mới ra trường, CV không đạt có thể là do vị trí công việc đó cần nhiều kinh nghiệm và kỹ năng hơn những gì mà các bạn đang có. Còn với người đã đi làm, vấn đề thường nằm ở chỗ chưa biết cách thể hiện kinh nghiệm trong CV".
Theo ông Long, nhiều bạn trẻ viết CV khá chung chung theo văn mẫu, không có yếu tố nào chứng tỏ từng làm những dự án có tính thực thi, hay những con số chứng minh thành quả cụ thể. Lời khuyên từ ông Long là trình bày chi tiết hơn về các dự án từng làm. Đặc biệt, nên đầu tư điều chỉnh CV theo từng vị trí ứng tuyển thay vì gửi đi một bản giống nhau cho mọi nơi, vốn là một lỗi phổ biến khiến CV bị loại ngay từ vòng đầu.
Ở góc nhìn khác, ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp TP.HCM, gọi đây là tình trạng "lệch pha cung - cầu". "Hiện nay, việc nhiều bạn trẻ gửi hàng chục CV nhưng ít nhận được lời mời phỏng vấn là thực trạng phổ biến. Không phải các bạn trẻ không giỏi, mà là chưa thể hiện đúng cách và chưa khớp với nhu cầu doanh nghiệp", ông nhận định.
Theo ông Tuấn, những lỗi phổ biến khi gửi CV ứng tuyển gồm: CV theo kiểu liệt kê, chưa nêu bật kết quả, thành tựu đạt được, hơn nữa chỉ thể hiện lý thuyết, thiếu trải nghiệm thực tế. Việc "rải CV" cũng cần lưu ý: "Ứng tuyển kiểu hàng loạt, thiếu chọn lọc sao cho phù hợp với khả năng, trình độ của bản thân cũng dẫn đến mức độ phù hợp thấp", ông nói.
Ngoài ra, ông Tuấn nhắc một số lỗi nhỏ mà nhiều người bỏ qua cũng trở thành điểm trừ với nhà tuyển dụng: "Viết tiêu đề không rõ ràng, quên đính kèm CV, tác phong giao tiếp, viết email chưa chuyên nghiệp, nhiều người bị loại ngay từ bước gửi CV là vì hời hợt, sơ sài".
Để nhanh chóng tìm được công việc tốt trong thời điểm thị trường việc làm cạnh tranh hiện nay, ông Tuấn khuyên người trẻ cần chuyển từ tư duy "học để biết" sang "học để làm được". Theo ông Tuấn, có thể nâng cao kỹ năng nghề là làm được việc ngay từ dự án nhỏ, sản phẩm cụ thể, kỹ năng cứng là chuyên môn và công cụ như ngoại ngữ, tin học văn phòng và kỹ năng mềm là tư duy phản biện, khả năng thích nghi, giao tiếp và làm việc nhóm...
Ngoài tìm việc trên những trang tuyển dụng uy tín, trang chính thức của doanh nghiệp, người trẻ tìm việc cần mở rộng mạng lưới để nâng cao cơ hội. "Khoảng 70% cơ hội việc làm đến từ kết nối, không phải từ nộp CV online", ông Tuấn cho hay.
Với những bạn đang nản lòng, ông Phạm Đức Long nhắn gửi: "Ứng tuyển mà được ngay thì ít thấy, chứ chưa có kết quả thì nhiều lắm. Bạn không phải là người duy nhất gặp phải chuyện đó. Trong thời gian chờ gọi phỏng vấn, hãy tập trung rèn kỹ năng mềm, học thêm khóa nâng cao chuyên môn. Không ngừng học hỏi và luôn có thái độ tích cực là điểm cộng cực kỳ lớn khi đi phỏng vấn".
Thủ khoa Phạm Thị Ngọc Ánh, Học viện Hàng không VN, cho biết chính những căng thẳng trong giai đoạn ôn thi khiến thí sinh dễ rơi vào vấn đề áp lực đồng trang lứa, vì thiếu tự tin vào khả năng của bản thân và chưa có định hướng rõ ràng nên dễ cảm thấy mình kém cỏi so với bạn bè, nhất là trong giai đoạn vô cùng áp lực của mùa thi.
"Chính những áp lực đồng trang lứa đó sẽ là "kẻ thù" âm thầm làm mất sự tập trung vào lộ trình của bản thân. Mỗi người có một lực học khác nhau, thế nhưng áp lực làm cho ta bỏ qua thiếu sót của bản thân để đi theo lộ trình của người khác. Chính sự chạy đua đó sẽ khiến hiệu quả của quá trình ôn thi giảm sút nghiêm trọng", Ánh khẳng định.
"Có khi nào các bạn lướt TikTok, Facebook rồi cảm thấy áp lực vì bạn bè đồng trang lứa của mình có IELTS cao, có giải nọ, giải kia? Hoặc đơn giản là thấy bạn của mình đã bắt đầu giải tới đề thứ năm, thứ sáu, trong khi mình mới chỉ đang ôn lý thuyết; rồi bạn lao vào giải đề luôn, mặc dù lý thuyết bạn chưa nắm vững?", Ngọc Ánh đặt câu hỏi.
Cô nàng thủ khoa hỏi vậy để khẳng định rằng đây không phải là trường hợp cá biệt, mà phần đông thí sinh đều dễ gặp phải và bản thân Ánh cũng từng như vậy. Ánh nhớ lại: "Có những đêm mình ôn thi tới 2 giờ sáng nhưng không dám ngủ chỉ vì thấy đứa bạn đang thức. Mình sợ ngủ là sẽ thua bạn, mặc dù bản thân quá buồn ngủ và có học thêm cũng không tiếp thu được, nhưng vẫn thức tới lúc bạn đi ngủ mới thôi, chỉ để thỏa mãn những áp lực của mình".
Theo Ánh, những áp lực đồng trang lứa này đến từ sự so sánh khập khiễng. Bạn thường bỏ qua những thành tựu của bản thân để so sánh với kết quả rực rỡ của người khác. Một số bạn thường nói: "Ôi, mình chẳng có thành tựu gì cả; mình bình thường quá", nhưng thành tựu theo Ánh lại là những điều đơn giản. Chẳng hạn hôm nay mình đã giải được hai đề, ôn được hết lý thuyết của học kỳ một… thì đó đều là những thành tựu bản thân đã đạt được.
Ánh khẳng định: "Phải có những thành tựu nhỏ như vậy, bạn mới đạt được thành tựu lớn như đỗ nguyện vọng một hay đỗ thủ khoa". Tuy vậy, Ánh cũng cho rằng áp lực có mặt tích cực: "Sự áp lực một mặt nào đó chứng tỏ bạn có sự cầu tiến. Điều quan trọng là bạn biết biến áp lực đó thành động lực để có thể đi xa hơn nữa".
Cũng từng trải qua áp lực đồng trang lứa, vậy Ánh đã vượt qua như thế nào? Cô nàng bắt đầu bằng một việc rất thực tế, rằng những ai, những điều gì gây cho bản thân sự áp lực và cảm thấy tự ti thì lập tức "block" (chặn) tạm thời trên mạng xã hội để có thể tập trung hơn vào lộ trình của cá nhân.
Cụ thể hơn, theo Ánh, mỗi thí sinh nên xây dựng một lộ trình cá nhân phù hợp với năng lực và mục tiêu bản thân. Đừng thấy bạn mình giải đề nhiều quá rồi mình cũng lao theo giải đề giống như vậy. Nên tập trung vào những kiến thức lý thuyết mà bản thân chưa vững trước, ôn hết lý thuyết mới bắt đầu giải đề để củng cố kiến thức cũng như luyện phản xạ khi đi thi.
Một cách khác giúp Ánh vượt qua áp lực đồng trang lứa là biến đối thủ thành đối tác. "Khi thấy bạn kia quá giỏi nhưng mình cứ ngồi yên như vậy rồi áp lực, tự ti, thì hãy thử chủ động hỏi bạn cách giải bài này, cách bạn học như thế nào để đạt kết quả tốt… Từ đó sẽ thu hẹp được khoảng cách giữa bạn và người bạn học giỏi đó, dần dần bạn cũng sẽ tiến gần đến thành công thôi".
Ánh luôn tâm niệm rằng kỳ thi tốt nghiệp THPT không đánh giá dựa trên việc bạn đi nhanh bao nhiêu mà là bạn đã kiên trì bao lâu. "Thủ khoa không phải người đi nhanh nhất mà là người bám trụ lâu nhất, kiên trì nhất với mục tiêu của mình. Do đó, hãy cứ cố gắng nhất có thể, biến những áp lực bây giờ trở thành động lực để mình có thể tiến gần tới thành công hơn", Ánh nhắn gửi.
