Trao đổi với PV Báo Thanh Niên ngày 9.4, ông Nguyễn Thái Hậu, Phó hạt trưởng Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo (gọi tắt Hạt Kiểm lâm) cho biết đơn vị đã ra quyết định xử phạt hành chính đối với ông Đ.V.T (36 tuổi, ở đặc khu Côn Đảo, TP.HCM) 3 triệu đồng và tịch thu 42 cây mai vàng.
Hôm 2.4, tổ tuần tra liên ngành (do Hạt Kiểm lâm chủ trì cùng Công an đặc khu Côn Đảo và Ban Chỉ huy phòng thủ Khu vực 6 đặc khu Côn Đảo) thực hiện kế hoạch kiểm tra, truy xuất nguồn gốc lâm sản tại địa chỉ số 36 Tôn Đức Thắng, khu 5, đặc khu Côn Đảo.
Tại đây, lực lượng phát hiện 42 cây mai vàng do ông T. cất giữ, chăm sóc. Ông T. khai nhận đã mua 45 cây từ đất liền vận chuyển ra đảo, trong quá trình chăm sóc có 3 cây bị chết, số còn lại 42 cây có tổng khối lượng 0,38 m³.
Theo ông Hậu, mai vàng là cây thân gỗ phân bố trong rừng tự nhiên tại Côn Đảo, đồng thời cũng được người dân trồng, nhân giống làm cây kiểng phục vụ làm cảnh tại nhà, mua bán ngoài thị trường.
Vậy, việc xử phạt trên đã đúng với quy định pháp luật chưa? Trao đổi với PV BáoThanh Niên, luật sư Lê Văn Hoan, Đoàn luật sư TP.HCM, dẫn định nghĩa lâm sản theo khoản 16 điều 2 luật Lâm nghiệp 2017 (được sửa đổi năm 2025): “Lâm sản là sản phẩm khai thác từ rừng bao gồm thực vật rừng, động vật rừng và các sinh vật rừng khác gồm cả gỗ, lâm sản ngoài gỗ, sản phẩm gỗ, song, mây, tre, nứa đã chế biến”.
Định nghĩa này chứa đựng một yếu tố quan trọng, đó là có nguồn gốc từ rừng. Một thực vật chỉ được xem là lâm sản khi nó được khai thác từ hệ sinh thái rừng. Đối với cây mai vàng, nếu đây là cây do người dân tự trồng trong vườn nhà, không phải đất rừng, hoặc được mua bán thương mại từ các nhà vườn kiểng có nguồn gốc rõ ràng, thì chúng mang bản chất một loại cây cảnh. Vì thế, đây là một tài sản dân sự, không phải là “lâm sản” theo định nghĩa của luật Lâm nghiệp.
“Tôi cho rằng việc Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo kết luận ông T. vi phạm khoản 6 điều 9 luật Lâm nghiệp về hành vi “tàng trữ… lâm sản trái quy định” mà chưa làm rõ các gốc mai này có nguồn gốc từ rừng là thiếu cơ sở”, luật sư Hoan nêu ý kiến.
Một trong những nguyên tắc xử lý vi phạm hành chính được quy định tại khoản 1 điều 3 luật Xử lý vi phạm hành chính đó là người xử phạt phải có trách nhiệm chứng minh có hành vi vi phạm. Đây là nghĩa vụ của người xử phạt. Còn người bị xử phạt có quyền chứng minh mình không vi phạm. Việc chứng minh mình không vi phạm của người bị xử phạt là quyền chứ không phải nghĩa vụ, nghĩa là không bắt buộc.
“Nguyên tắc này không chỉ áp dụng trong xử lý vi phạm hành chính mà ngay cả trong lĩnh vực hình sự cũng vậy. Nghĩa là bên buộc tội phải có nghĩa vụ chứng minh hành vi phạm tội”, luật sư Hoan nhấn mạnh.
Cũng theo luật sư Hoan, việc ông T. cất giữ, chăm sóc gốc mai là một sự thật khách quan, nhưng sự thật đó chỉ trở thành “hành vi vi phạm” nếu cơ quan chức năng chứng minh được đối tượng đó là lâm sản bất hợp pháp. “Nếu không chứng minh được nguồn gốc từ rừng, thì không thể áp dụng các chế tài về lâm nghiệp để xử lý tài sản của công dân”, luật sư Hoan nói.
Cơ quan chức năng đang dựa vào việc ông T. không có bảng kê lâm sản theo quy định tại Thông tư 26 năm 2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, được bổ sung bởi Thông tư 84 năm 2025 Bộ Nông nghiệp và Môi trường (về truy xuất nguồn gốc lâm sản) để làm căn cứ xử phạt. Tuy nhiên, về vấn đề này, luật sư cho rằng cần xem xét kỹ đối tượng phải lập bảng kê.
Bởi tại khoản 9 điều 3 Thông tư 26 quy định: “Bảng kê lâm sản là bảng kê khai, mô tả thông tin chi tiết về: gỗ nguyên liệu, sản phẩm gỗ, cây thân gỗ; thực vật rừng ngoài gỗ; động vật rừng, sản phẩm của động vật rừng; thực vật rừng ngoài gỗ; động vật, sản phẩm của động vật, thực vật ngoài gỗ, sản phẩm của thực vật ngoài gỗ thuộc loài nguy cấp, quý, hiếm, Phụ lục CITES. Bảng kê lâm sản không áp dụng đối với giống cây trồng lâm nghiệp và loài thủy sản thuộc Phụ lục CITES”.
Theo kiểm lâm, ông T. vi phạm khoản 6 điều 9 luật Lâm nghiệp năm 2017 (được sửa đổi, bổ sung năm 2025). Đồng thời, tại biên bản vi phạm hành chính lập ngày 2.4, ông T. có đề nghị sẽ cung cấp hóa đơn chứng từ mua bán số mai trên cho Hạt Kiểm lâm vào ngày hôm sau. Nhưng đến nay, ông T. không cung cấp được hóa đơn, chứng từ, bảng kê lâm sản hợp lệ theo quy định. Do đó, Hạt Kiểm lâm quyết định xử phạt theo Nghị định số 35 năm 2019 (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 07 năm 2022). Theo luật sư Hoan, cần phải xem xét lại vấn đề này.
“Gốc rễ vấn đề trong trường hợp này là Hạt kiểm lâm phải có nghĩa vụ chứng minh 42 gốc mai đó là lâm sản. Chỉ khi nào chứng minh được thì mới có căn cứ áp dụng chế tài như xử phạt hành chính và tịch thu tang vật”, luật sư Hoan chia sẻ.
Nếu 42 gốc mai của ông T. là mai vườn, được trồng và bứng từ đất thổ cư hoặc đất vườn của hộ gia đình (không phải đất rừng), thì không có cơ sở xử phạt.
Trường hợp không chứng minh được 42 gốc mai là lâm sản, thì phải mặc định đó là tài sản dân sự hợp pháp. Do đó, việc tịch thu tang vật là 42 gốc mai và phạt ông T. 3 triệu đồng khi chưa chứng minh được tính chất “lâm sản” là không đảm bảo tính pháp lý.
Đồng tình với luật sư Hoan, luật sư Hoàng Hà (Đoàn luật sư TP.HCM) cho rằng kiểm lâm muốn chứng minh 42 cây mai là lâm sản để xử phạt thì cần phải thực hiện nhiều bước nghiệp vụ.
“Việc xác minh phải thể hiện bằng văn bản và có thể trưng cầu giám định. Vì vậy trong vụ này, kiểm lâm không thể chỉ dừng ở việc ghi nhận ông T. không xuất trình được bảng kê lâm sản, rồi suy ra ngay hành vi tàng trữ lâm sản trái pháp luật”, luật sư Hoàng Hà nói.
Lẽ ra, việc kiểm lâm phải làm là xác định đúng đối tượng quản lý. Muốn áp dụng chế tài lâm nghiệp thì phải có căn cứ cho thấy 42 cây mai thuộc loại “thực vật rừng ngoài gỗ”. Tức là lâm sản theo luật Lâm nghiệp và Thông tư 26 năm 2025.
Nếu còn lấn cấn giữa “mai rừng” và “mai vườn” thì cơ quan xử lý phải thu thập lời khai về nơi mua, người bán, địa điểm bứng cây, phương thức vận chuyển, chứng từ giao dịch, người làm chứng, đặc điểm thực vật học của cây. Cũng có thể trưng cầu chuyên môn nếu cần để làm rõ cây có nguồn gốc từ rừng, hay chỉ là cây cảnh do nhà vườn trồng.
“Chỉ sau khi qua bước nhận diện này mới có thể nói tới nghĩa vụ lập bảng kê lâm sản theo điều 11 Thông tư 26 năm 2025”, luật sư Hoàng Hà nhấn mạnh.
Sau khi làm các bước trên, nếu có căn cứ xử phạt, thì kiểm lâm phải lập hồ sơ xử phạt đầy đủ, trong đó có biên bản vi phạm, tài liệu xác minh, chứng cứ nguồn gốc, lời khai của đương sự và các giấy tờ liên quan.
Trước phản ánh của người tiêu dùng trong bài viết "Tiền điện tháng 6 tăng vọt, nhiều gia đình 'giật mình' vì hóa đơn" được Báo điện tử Tuổi Trẻ đăng tải ngày 6-7, nhiều tổng công ty điện lực đã lên tiếng phản hồi.
Trả lời Tuổi Trẻ, Tổng Công ty điện lực miền Bắc (EVNNPC) cho hay, ngay từ trước mùa nắng nóng năm 2026, EVNNPC đã chủ động triển khai truyền thông trên nhiều kênh như báo chí, website npc.com.vn, App và Website Chăm sóc khách hàng, fanpage Facebook của EVNNPC và các Công ty Điện lực, Zalo OA, SMS, email…
Đơn vị mong muốn cung cấp thông tin về tình hình cung ứng điện, khuyến nghị sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả, đồng thời hướng dẫn khách hàng theo dõi sản lượng điện tiêu thụ và giải thích các yếu tố có thể ảnh hưởng đến hóa đơn tiền điện trong mùa nắng nóng.
EVNNPC cho hay, trong tháng 5 và tháng 6-2026, khu vực miền Bắc liên tiếp ghi nhận các đợt nắng nóng kéo dài. Phụ tải hệ thống điện do EVNNPC quản lý nhiều ngày liên tiếp duy trì trên 20.000 MW và liên tục lập các mức kỷ lục mới, cao nhất đạt 21.142 MW vào ngày 24-6 và sản lượng điện ngày cao nhất đạt 447,6 triệu kWh là 25-6.
"Đây là minh chứng rõ nét cho thấy nhu cầu sử dụng điện trên toàn khu vực tăng rất cao trong thời gian nắng nóng, từ đó làm sản lượng điện tiêu thụ của nhiều hộ gia đình tăng tương ứng" - EVNNPC nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, công ty phân phối điện lực của miền Bắc cho biết đây cũng là thời điểm học sinh nghỉ hè nên thời gian sinh hoạt tại gia đình nhiều hơn, dẫn đến nhu cầu sử dụng điều hòa, quạt, các thiết bị gia dụng và nấu nướng tăng so với các tháng trước.
Khi sản lượng điện tiêu thụ tăng, hóa đơn tiền điện sẽ tăng tương ứng. Vì vậy, đối với khách hàng sử dụng điện sinh hoạt theo biểu giá bậc thang, phần sản lượng tăng thêm có thể được tính ở các bậc giá cao hơn theo quy định hiện hành.
Trước các ý kiến, kiến nghị của khách hàng, EVNNPC cho biết đã chủ động tiếp nhận và nắm bắt thông tin thông qua nhiều kênh tổng đài CSKH 19006769, fanpage Facebook của EVNNPC và các công ty điện lực, các điểm giao dịch khách hàng và kênh báo chí, mạng xã hội.
Khi tiếp nhận các ý kiến của khách hàng, Trung tâm Chăm sóc khách hàng căn cứ dữ liệu sử dụng điện thực tế, đối chiếu lịch sử sản lượng và hóa đơn các tháng liền kề của từng khách hàng để phân tích, giải thích nguyên nhân cụ thể.
Qua đó, khách hàng được tư vấn về những yếu tố có thể làm sản lượng điện tăng trong từng thời điểm như tiêu dùng điện khi nắng nóng, hoặc học sinh nghỉ hè sử dụng nhiều thiết bị. Triển khai các hướng dẫn khách hàng sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả và theo dõi sản lượng điện qua App Chăm sóc khách hàng.
Trường hợp khách hàng vẫn còn băn khoăn hoặc có đề nghị kiểm tra, Trung tâm Chăm sóc khách hàng EVNNPC chuyển ngay yêu cầu đến điện lực quản lý để kiểm tra hệ thống đo đếm, chỉ số công tơ và xác minh thực tế, bảo đảm mọi kiến nghị đều được xử lý khách quan, minh bạch và trả lời kịp thời.
"Quan điểm của EVNNPC là luôn lắng nghe, tiếp nhận đầy đủ các ý kiến của khách hàng, giải đáp trên cơ sở dữ liệu thực tế và không ngừng nâng cao chất lượng công tác chăm sóc khách hàng" - EVNNPC nhấn mạnh.
Đồng thời, Tổng công ty sẽ tiếp tục đẩy mạnh truyền thông, hướng dẫn khách hàng sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả và chủ động theo dõi sản lượng điện tiêu thụ qua App Chăm sóc khách hàng để kiểm soát tốt hơn chi phí sử dụng điện của gia đình.
Trong khi đó, Tổng Công ty Điệc lực Hà Nội (EVNHANOI) cũng khẳng định sẵn sàng tiếp nhận các ý kiến phản hồi, thắc mắc của khách hàng về hóa đơn tiền điện để có giải đáp cụ thể.
Theo EVNHANOI, nhiều hộ gia đình hiện nay vẫn giữ thói quen chỉ quan tâm đến hóa đơn tiền điện khi kỳ thanh toán kết thúc. Điều này khiến không ít khách hàng bất ngờ khi sản lượng điện tăng cao mà không kịp điều chỉnh thói quen sử dụng.
Vì vậy, việc theo dõi điện năng tiêu thụ mỗi ngày thông qua App EVNHANOI, khách hàng có thể nắm bắt được mức tiêu thụ thực tế, so sánh giữa các ngày và nhận diện sớm những thời điểm điện năng tăng bất thường.
EVNHANOI khuyến cáo sử dụng điện tiết kiệm như tăng nhiệt độ điều hòa trên 26 độ C, tắt bình nóng lạnh sau khi sử dụng, hạn chế để thiết bị ở chế độ chờ hoặc tận dụng ánh sáng tự nhiên.
Chiều 1.7, Bộ Công an cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT) Bộ Công an đang điều tra vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản và vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, xảy ra tại các phòng khám thuộc hệ thống Công ty TNHH MTV Nha khoa thẩm mỹ Đại Nam trên địa bàn TP.HCM.
Trong vụ án, Cơ quan CSĐT Bộ Công an đã khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với ông Hồ Ngọc Tiên Trung (54 tuổi) về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản và vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng; Thái Hữu Văn (28 tuổi) bị khởi tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Đàm Thị Bích Hằng (52 tuổi) bị khởi tố tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng.
Bộ Công an cho hay, các quyết định và lệnh tố tụng đối với các bị can đã được tống đạt, thực thi sau khi Viện KSND tối cao phê chuẩn.
Bước đầu, Cơ quan CSĐT Bộ Công an xác định ông Hồ Ngọc Tiên Trung lợi dụng việc thành lập, vận hành hệ thống phòng khám nha khoa, thuê chứng chỉ hành nghề của bác sĩ để tạo uy tín rồi chỉ đạo quảng cáo gian dối về đội ngũ bác sĩ và nguồn gốc răng sứ cao cấp từ Mỹ, Đức, Nhật Bản để khách hàng tin tưởng thanh toán.
Sau đó, ông Trung chỉ đạo Thái Hữu Văn và các đối tượng liên quan sử dụng phôi răng sứ Aidite xuất xứ Trung Quốc, giá thành thấp để chế tác thay thế loại phôi đã cam kết, đồng thời cấp thẻ bảo hành ghi sai nguồn gốc nhằm che giấu hành vi gian dối.
Ngoài ra, ông Trung còn lợi dụng việc thành lập nhiều phòng khám dưới hình thức hộ kinh doanh cá thể để chỉ đạo lập, sử dụng nhiều hệ thống sổ sách, dữ liệu doanh thu riêng biệt, trong đó doanh thu thực tế không được phản ánh đầy đủ vào hồ sơ kê khai thuế. Trung thông qua Hằng và các cá nhân liên quan kê khai doanh thu thấp hơn thực tế nhằm trốn thuế.
Cơ quan CSĐT Bộ Công an xác định các khách hàng đã sử dụng dịch vụ tại hệ thống các phòng khám của Công ty TNHH MTV Nha khoa thẩm mỹ Đại Nam là bị hại trong vụ án. Hiện
Cảnh sát thông báo cho các cá nhân, tổ chức bị thiệt hại biết, liên hệ với Phòng 4, Văn phòng Cơ quan CSĐT Bộ Công an (xã Tam Hưng, Hà Nội) hoặc Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM, TP.Đà Nẵng và các tỉnh Khánh Hòa, Lâm Đồng, Gia Lai để giải quyết theo quy định.
Nội dung được Bộ Quốc phòng nêu trong văn bản trả lời kiến nghị của cử tri tỉnh Thanh Hóa về việc tuyển dụng những người đã được đào tạo theo Đề án đào tạo cán bộ quân sự xã, phường trình độ cao đẳng, đại học ngành quân sự cơ sở.
Theo phản ánh của cử tri xã Yên Thắng, nhiều cán bộ được địa phương cử đi đào tạo theo chủ trương của Chính phủ và Bộ Quốc phòng. Tuy nhiên, sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp và bố trí sĩ quan chính quy giữ các chức danh trong Ban Chỉ huy quân sự cấp xã, việc sử dụng đội ngũ đã được đào tạo theo đề án chưa được đề cập.
Bộ Quốc phòng cho biết để bảo đảm đủ quân số thực hiện nhiệm vụ ở cấp xã, Bộ đã chỉ đạo các cơ quan chức năng và đơn vị rà soát, đề nghị cấp có thẩm quyền gọi sĩ quan dự bị vào phục vụ tại ngũ, đồng thời tuyển dụng người tốt nghiệp đại học ngành quân sự cơ sở vào Ban Chỉ huy quân sự cấp xã.
Bên cạnh đó, Bộ yêu cầu tuyển dụng quân nhân chuyên nghiệp để bổ sung nhân viên chuyên môn, kỹ thuật tại các đơn vị còn thiếu quân số. Nhóm được xem xét gồm công chức đang công tác tại Ban Chỉ huy quân sự cấp xã nhưng không đủ điều kiện tuyển dụng vào đội ngũ sĩ quan; những người có nguyện vọng nhưng chưa được tuyển dụng quân nhân chuyên nghiệp.
Những người từng giữ chức Chỉ huy trưởng hoặc Phó Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã được miễn nhiệm và bố trí công tác khác nhưng chưa được tuyển dụng làm công chức hoặc viên chức cũng thuộc diện được xem xét.
Ngoài ra, người đã tốt nghiệp hoặc đang theo học hệ chính quy ngành quân sự cơ sở tại các trường trong Quân đội sẽ được xem xét tuyển dụng nếu đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, điều kiện.
Bộ Quốc phòng giao các cơ quan chức năng tiếp tục hướng dẫn các đơn vị rà soát, tổng hợp nhu cầu tuyển dụng đối với diện nêu trên. Trên cơ sở đề xuất của các đơn vị, Bộ sẽ xem xét, quyết định tuyển dụng những trường hợp đủ điều kiện trong thời gian tới.