Dù tủ quần áo đã chật kín, nhiều bộ váy áo còn nguyên tem mác nhưng mỗi ngày không ít phụ nữ vẫn miệt mài lướt các ứng dụng mua sắm đặt thêm vài món đồ mới.
Mỗi sáng trước khi đi làm, chị Thúy Huệ (40 tuổi, phường Hà Đông, Hà Nội) dành hàng giờ chỉ để chọn quần áo. Trước mắt chị là hàng chục bộ váy áo đủ kiểu dáng, thương hiệu, thậm chí nhiều chiếc còn chưa bóc tem. Thế nhưng cảm giác quen thuộc vẫn xuất hiện: “Không có gì để mặc”.
Chị Huệ chia sẻ những bộ đồ đã từng xuất hiện trên Facebook coi như đã… cũ. Một chiếc áo dài mặc đúng một lần để chụp ảnh rồi đăng mạng xã hội sẽ rất khó được mặc lại. Vì vậy tủ quần áo lúc nào cũng trong tình trạng chật cứng nhưng nhu cầu mua mới thì không bao giờ chấm dứt.
“Chỉ cần tâm trạng bất ổn một chút là tôi lại lên mạng xem quần áo. Có rất nhiều bộ mua về còn nguyên nhãn mác nhưng vẫn tiếp tục thích đồ mới. Shipper còn quen mặt mình hơn cả người thân”, chị Huệ kể.
Chị Mai Loan (phường Thanh Liệt, Hà Nội) cũng thừa nhận việc mua sắm giúp bản thân cảm thấy vui vẻ hơn. Không ít lần chị mua về rồi lại tặng người khác vì không còn thích nữa.
“Mình cũng chẳng biết bao nhiêu cho đủ. Mở Facebook ra, quảng cáo các hãng hiện lên liên tục, thấy đẹp là lại bấm mua”, chị nói.
Không ít trường hợp việc mua sắm đã vượt khỏi phạm vi sở thích thông thường.
Chị T.T.H. (35 tuổi, quê Hưng Yên), làm môi giới bảo hiểm và bất động sản, luôn chịu áp lực doanh số. Mỗi khi căng thẳng, chị lại đi mua sắm như một cách giải tỏa.
Ban đầu chỉ là vài món quần áo nhưng dần dần ngày nào chị cũng phải mua một thứ gì đó. Nếu không mua chị cảm thấy bứt rứt, khó chịu. Quần áo chất thành đống, đồ dùng trong nhà ngày càng nhiều, có những bộ chén đĩa trị giá hàng triệu đồng nhưng hầu như không sử dụng.
Khi chồng góp ý, chị cho rằng mọi thứ mình mua đều vì gia đình. Đến khi chồng cắt tiền sinh hoạt để hạn chế chi tiêu, chị tiếp tục dùng thẻ tín dụng và vay mượn bạn bè.
Khoản nợ lên tới hàng trăm triệu đồng khiến kinh tế gia đình kiệt quệ, mâu thuẫn vợ chồng ngày càng gay gắt. Cuối cùng, chồng chị đưa vợ đến cơ sở chuyên khoa tâm thần để thăm khám.
Tại bệnh viện, các bác sĩ chẩn đoán chị bị xung động mua sắm trên nền rối loạn hỗn hợp lo âu, trầm cảm.
Cũng có thói quen mua sắm triền miên, chị K.A. (30 tuổi, Hà Nội) được gia đình đưa đến bệnh viện thăm khám trong tình trạng mất ngủ, vui buồn thất thường.
Theo người thân, hơn một năm nay chị thay đổi tính tình, mỗi ngày đặt rất nhiều đơn hàng trực tuyến nhưng nhiều khi không nhớ mình đã mua gì. Mỗi lúc buồn chán hoặc mất hứng thú với cuộc sống, chị lại mua sắm để tìm cảm giác hưng phấn. Sau đó chị vô cùng ân hận vì tiêu quá nhiều tiền nhưng vẫn không thể dừng lại. Nếu bị ngăn cản, chị dễ kích động và mất bình tĩnh.
Sau khi thăm khám, các bác sĩ xác định chị mắc rối loạn cảm xúc lưỡng cực. Theo các chuyên gia, trong giai đoạn hưng cảm, người bệnh thường vui vẻ quá mức, tăng nhu cầu chi tiêu, mua sắm và đưa ra các quyết định thiếu kiểm soát.
Theo ThS Nguyễn Thành Long – Viện sức khỏe tâm thần Bệnh viện Bạch Mai, thời gian qua có khá nhiều người đến khám vì hành vi nghiện mua sắm.
Đặc điểm chung là họ luôn bị thôi thúc phải mua một món đồ nào đó. Việc mua sắm mang lại cảm giác hưng phấn, tự tin, giúp tạm quên áp lực và khó khăn trong cuộc sống.
Điều đáng nói là ngay trong lúc mua, họ vẫn nhận thức được việc chi tiêu quá mức sẽ gây tổn thất tài chính nhưng cảm giác thôi thúc lại lấn át lý trí. Sau khi mua xong, nhiều người rơi vào trạng thái hối hận rồi tiếp tục lặp lại vòng xoáy đó.
Trao đổi thêm với Tuổi Trẻ, thạc sĩ tâm lý Đặng Thị Hải Yến, Viện sức khỏe tâm thần Bệnh viện Bạch Mai, cho biết nghiện mua sắm trực tuyến thường xảy ra nhiều ở phụ nữ, độ tuổi 18+ và trung niên.
Theo đó, nghiện mua sắm gặp nhiều nhất ở nữ giới tuổi trung niên. Người nghiện mua sắm ngoài các biểu hiện chung là tăng nhu cầu mua sắm, mua sắm liên tục ngay cả những hàng hóa mà bản thân chưa có nhu cầu dùng… thì biểu hiện rõ nhất thường liên quan chi tiêu vượt khả năng chi trả. Hoặc như nhiều bạn trẻ hiện nay quẹt thẻ tín dụng để mua, chi tiêu trước, trả tiền sau nên “mua vô tội vạ” dẫn đến mắc nợ, vượt quá khả năng chi tiêu…
Thông thường lúc đầu việc mua sắm chỉ là ý thích hoặc đôi khi là mua sắm trên mạng để giải tỏa căng thẳng thần kinh, ức chế tâm lý. Song dần dần một số người đã “say” đến mức không thể “phanh” được, thậm chí gia đình can ngăn cũng không được. Đó là hiện tượng của bệnh rối loạn tâm thần.
“Nghiện mua sắm thường gặp ở người có tâm lý không ổn định, có liên quan trầm cảm, lo âu. Thông thường các hành vi nghiện mua sắm chỉ can thiệp tâm lý, bệnh nhân ngoại trú chứ không phải nhập viện điều trị”, thạc sĩ Hải Yến chia sẻ.
Tuy nhiên khi đã xuất hiện các rối loạn cảm xúc như lo âu, trầm cảm hoặc rối loạn lưỡng cực, việc điều trị không chỉ dừng ở thay đổi hành vi mà còn cần can thiệp chuyên khoa.
Để can thiệp chuyên khoa, các chuyên gia tâm lý có thể trao đổi, tư vấn tạo động lực giúp họ trả nợ nần, tái cấu trúc nhận thức thay đổi hành vi.
Các liệu pháp cần áp dụng can thiệp là khi bệnh nhân tăng chi tiêu mà không ý thức về những nợ nần.
“Tuy nhiên trước khi điều trị tập trung điều chỉnh hành vi tiêu dùng, mua sắm, cần tập trung giải quyết các bệnh lý khác trước. Ví dụ như người đó có thể có các bệnh lý về trầm cảm, lo âu. Các bệnh lý này cần được điều trị trước, còn hành vi tiêu dùng sẽ điều trị sau”, thạc sĩ tâm lý Hải Yến cho biết thêm.
Trong quá trình điều trị, sự đồng hành của gia đình đóng vai trò rất quan trọng. Người thân cần hỗ trợ người bệnh hạn chế tiếp xúc với các yếu tố kích thích mua sắm, đồng thời khuyến khích tham gia các liệu pháp tâm lý hoặc trị liệu nhóm.
Có vẻ trào lưu giang hồ mạng vẫn có độ thu hút người xem nhất định, đặc biệt với các bạn trẻ trên mạng xã hội, mà trẻ vị thành niên không quá khó tiếp cận các nội dung này.
Những hành vi kèm tiếng chửi thề, thậm chí cả động tác đánh đấm, liên tục xuất hiện trong một video của kênh Chanh Chanh TV trên YouTube. Video là nhóm bạn trẻ diễn xuất về chuyện mượn xe máy, làm mất xe, lời qua tiếng lại rồi chửi bới dẫn đến đòi "đập" nhau.
Điểm nhấn của video hơn 15 phút này là vô số lời chửi bới, nhục mạ lẫn nhau giữa các "anh em xã hội" để thể hiện sự hơn người của bản thân. Mới chỉ vài ngày xuất hiện mà video này đã hơn 100.000 view.
Chanh Chanh TV có trên 770.000 người đăng ký theo dõi với hơn 600 video đã đăng tải. Các video chủ yếu xoay quanh câu chuyện xảy ra với nhóm anh em của Hoàng Em. Phong cách diễn khá giống trào lưu giang hồ mạng Khá Bảnh từng làm trước đây dù mức độ có nhẹ hơn và "chỉ mang tính troll cho vui" như cách giới thiệu trong mỗi video. Nhưng không ai dám chắc nội dung các video này không tác động đến người xem, nhất là trẻ vị thành niên.
Lướt qua nhiều nền tảng mạng xã hội phổ biến tại Việt Nam, người dùng không khó bắt gặp những đoạn video thể hiện phong cách "giang hồ mạng nhí".
Đó là những video do trẻ em hoặc thiếu niên làm chủ hoặc có sự tham gia của trẻ nhưng lại xây dựng nội dung mô phỏng theo phong cách "giang hồ mạng" người lớn như nói tục, hành xử bạo lực, khoe "số má", dàn dựng cảnh đánh nhau, đòi nợ...
Thời gian gần đây còn nổi lên trào lưu "boy phố", "trẻ trâu" qua các video ngắn cực kỳ thịnh hành. Nội dung thường quay cảnh các nhóm thiếu niên đi xe kẹp ba, bốc đầu xe hoặc các đoạn hội thoại đầy tiếng lóng, thách thức nhau. Những nhân vật này thường được tung hô như những "idol giới trẻ" mới.
Một trào lưu khác là các nội dung dạng thử thách nguy hiểm như đổ nước mắm lên đầu mẹ, giả làm giang hồ đi đòi nợ hàng xóm, hoặc các trò đùa quái ác gây gổ với người lạ... Dù không trực tiếp mang danh giang hồ nhưng cách hành xử trong các video này lại mang hơi hướng bạo lực, rất dễ gây nguy hiểm cho người xem khi bắt chước làm theo.
"Lên Sa Pa thích nhất được xem em bé này nhảy. Nhìn đáng yêu gì đâu luôn" là lời giới thiệu trong một clip do tài khoản M.A đăng trên mạng xã hội. Video ghi lại hình ảnh một em nhỏ trong trang phục người Mông nhảy múa theo nhạc người lớn với những động tác chu môi, lắc hông, uốn người...
Chừng hai tháng xuất hiện, video này hiện đạt hơn 200.000 lượt xem, vượt trội so với nhiều bài đăng khác cùng kênh chỉ vài trăm lượt xem. Trong phần bình luận, bên cạnh lời khen cũng có ý kiến video mang tính phản cảm. Có người còn gay gắt: "Không thể ủng hộ nổi cái này".
Có thông tin chính quyền đã nhiều lần vào cuộc nhưng du khách vẫn cho tiền nên cha mẹ vẫn để con nhỏ biểu diễn dù "các bé đang ở độ tuổi cần được ăn, học và vui chơi chứ không phải công cụ để người lớn bóc lột sức lao động" và nhiều bé mỗi ngày phải nhảy đến khuya.
Trên nhiều nền tảng trực tuyến, hàng loạt nội dung tương tự liên tục xuất hiện. Trong đó nhiều bé gái độ tuổi tiểu học trình diễn các động tác già dặn tại khu vực chợ tình Sa Pa nhằm thu hút sự chú ý.
Nhiều tài khoản còn lan truyền hình ảnh trẻ nhỏ mặc trang phục hở hang theo phong cách trưởng thành, nhảy trên nền nhạc với những cử chỉ không phù hợp mà phục trang, bối cảnh và hình thức thể hiện không thể không có bàn tay sắp đặt của người lớn.
Đáng ngại hơn khi một số hoạt động quảng bá sản phẩm dành cho trẻ em cũng bị biến tướng theo hướng khai thác hình ảnh nhạy cảm. Như tài khoản G. quảng cáo áo lót cho bé gái tuổi dậy thì có cảnh bé gái hoặc người lớn kéo áo ngoài của bé và để lộ trang phục bên trong nhằm kích thích chú ý.
Mỗi video thường thu về từ 2.000 - 4.000 lượt xem. Ngoài để giỏ hàng cố định trên nền tảng, kênh này còn tổ chức livestream bán hàng áo lót.
Đầu những năm 1960, bố mẹ nuôi đón bà Zheng từ Viện nhi đồng Luqiao (quận Lộ Kiều, tỉnh Chiết Giang) về chăm sóc. Khi trưởng thành, bà sinh sống tại phố Loa Dương, quận Lộ Kiều.
"Tôi thường xuyên nhìn thấy anh trai ngoài phố nhưng không biết quan hệ ruột thịt", bà Zheng kể. Bà nhiều lần muốn tìm người thân nhưng thiếu thông tin.
Tháng 2/2026, bà Zheng lấy mẫu máu tại "Trạm Xin'an", một điểm lấy máu tìm người thân miễn phí do Công an quận Lộ Kiều lập tại Trung tâm Thương mại Hàng tiêu dùng Trung Quốc.
Sau khi tiếp nhận mẫu máu, cơ quan chức năng tiến hành sàng lọc bằng công nghệ ADN. Tháng 3/2026, hệ thống xác định mẫu máu của bà Zheng trùng khớp với hai ông Ren Chunfa và Ren Chundong, sống tại khu dân cư Xiangzhangyuan trên đường Loa Dương.
Cảnh sát xác minh và ghi nhận gia đình ông Ren từng cho em gái đi làm con nuôi khoảng 60 năm trước. Tháng 4, kết quả phúc tra lần hai khẳng định mối quan hệ huyết thống giữa ba người.
Ngày 12/5, khu dân cư Xiangzhangyuan tổ chức buổi gặp mặt cho bà Zheng và hai anh trai.
Ông Ren Chunfa cho biết gia đình phải đem em gái cho người khác nuôi do hoàn cảnh khó khăn và mẹ đau ốm. Khi trưởng thành, gia đình nhiều lần đăng tin tìm em gái nhưng không có kết quả. "Sau ngần ấy năm, chúng tôi mới tìm lại em gái ruột. Đêm nhận điện thoại từ đồn cảnh sát, cả nhà thao thức không ngủ được", người anh thứ hai Ren Chunfa nói.
Riêng với bà Zheng, người phụ nữ 64 tuổi nói không nghĩ sẽ được đoàn tụ với gia đình. "Gặp lại được người thân ở tuổi 64 với tôi như một giấc mơ", bà nói.
Bà Zheng là ca tìm người thân thành công đầu tiên từ khi Trạm Xin'an đi vào hoạt động. Lực lượng chức năng chọn ngày 19 hàng tháng làm mốc thời gian cố định để cung cấp dịch vụ tư vấn và lấy mẫu máu.
"Trung tâm thương mại có lưu lượng người qua lại lớn, giao thông thuận tiện thuận lợi thu thập thông tin", đại diện Trạm Xin'an cho biết. Mô hình này đưa dịch vụ công đến gần người dân, lan tỏa giá trị tích cực.
Myanmar vừa khiến giới sưu tầm đá quý toàn cầu xôn xao khi công bố phát hiện một viên hồng ngọc khổng lồ nặng tới 11.000 carat (khoảng 2,2 kg) tại khu mỏ Mogok – vùng đất được mệnh danh là "thủ phủ đá quý" của thế giới.
Viên đá đặc biệt này không chỉ gây ấn tượng bởi kích thước hiếm có, mà còn bởi màu sắc đỏ ánh tím pha chút vàng nhẹ, thuộc nhóm màu được đánh giá có chất lượng cao trong giới đá quý.
Theo giới chức Myanmar, viên hồng ngọc còn sở hữu độ tinh khiết đáng kinh ngạc và hoàn toàn chưa qua xử lý.
Điều đáng nói dù không phải viên ruby lớn nhất từng được phát hiện tại quốc gia này, các chuyên gia nhận định giá trị của "báu vật" mới có thể vượt xa nhiều viên đá từng được khai quật trước đó, nhờ sự kết hợp hiếm hoi giữa kích thước, màu sắc và chất lượng tổng thể.
Mogok từ lâu đã nổi tiếng là vùng đất sản sinh ra những viên hồng ngọc quý hiếm bậc nhất thế giới, đặc biệt là dòng ruby "máu bồ câu" trứ danh – biểu tượng của sự hoàn hảo trong ngành đá quý.
Trong lịch sử khai thác tại đây, Myanmar từng ghi nhận nhiều phát hiện gây chấn động. Năm 1990, viên hồng ngọc SLORC nặng 496,25 carat được tìm thấy và nhanh chóng trở thành biểu tượng quốc gia.
Sáu năm sau, một viên ruby khổng lồ nặng tới 21.450 carat tiếp tục được khai quật, giữ kỷ lục là viên đá lớn nhất từng được phát hiện tại nước này.
Gần đây nhất, năm 2022, viên NaSaKa nặng 2.789,25 carat cũng từng gây chú ý lớn trong giới chuyên môn.
Không chỉ có giá trị về mặt địa chất, hồng ngọc Myanmar còn là một trong những loại đá quý đắt giá nhất thế giới. Theo Bloomberg, một viên ruby Myanmar 25,5 carat từng được bán đấu giá tại Sotheby’s Geneva năm 2015 với mức giá lên tới 30,3 triệu USD, tương đương hơn 797 tỷ đồng.
Phát hiện mới tại Mogok một lần nữa khẳng định vị thế của Myanmar trên bản đồ đá quý thế giới, nơi những "báu vật" từ lòng đất vẫn liên tục khiến giới chuyên gia kinh ngạc.
Theo ABC News, Myanmar sản xuất tới 90% lượng hồng ngọc của thế giới, chủ yếu từ các vùng Mogok và Mong Hsu. Đá quý cũng là nguồn thu nhập quan trọng của nước này.
