Lý do người Italy không uống cappuccino sau giờ trưa

Ở miền Tây có hệ thống kênh, sông chằng chịt, trở thành điều kiện thích hợp cho lục bình (hay gọi là bèo tây) phát triển và giữ vai trò lọc nước, giảm ô nhiễm môi trường.

Tuy nhiên, chính vì sức sống và sinh sôi nhanh, lục bình lại trở thành vấn đề gây cản trở lưu thông ghe tàu, đặc biệt khi chúng chết và bị phân hủy nhiều quá mức có thể gây nguy cơ ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến hệ sinh thái dưới nước và các loài thủy sản.

Dù có mặt lợi và mặt hại nhưng không thể phủ nhận lục bình đóng vai trò quan trọng trong đời sống của người dân miền Tây.

Ông Phan Văn Tùng - Chủ tịch Hiệp hội Đầu bếp tỉnh An Giang - thông tin lục bình gắn chặt với đời sống của người dân ở miền Tây thông qua các món ăn ngon đậm chất quê: canh chua lục bình, lục bình xào tép đồng, gỏi ốc lục bình, lục bình luộc chấm với muối ớt chanh hay nước mắm ớt.

Sau này đời sống phát triển, người dân miền Tây còn biến tấu và nấu món lẩu mắm ăn kèm với rau sống lục bình, bông lục bình hay đọt choại (hay rau chạy) và một số loại rau sống khác.

"Tùy vào các món ăn khác nhau mà người dân hay đầu bếp có cách chế biến khác nhau. Lục bình sống ở môi trường nước không bị ô nhiễm sẽ rất ngọt, giòn.

Tôi thường thấy mọi người lựa chọn cọng lục bình non nấu canh chua, lẩu mắm và ngó lục bình làm gỏi tép đồng... Các nhà hàng hay quán ăn sang trọng ở miền Tây giờ bán nhiều. Hương vị giòn ngọt của lục bình làm cho người ăn bị cuốn và rất thích", ông Tùng nói.

Bà Lê Thị Kim Thoa, Giám đốc Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp Hiểu Phát ở xã Vĩnh Phong (tỉnh An Giang), cho biết ở xã Vĩnh Phong đặc trưng có 6 tháng nước mặn và 6 tháng nước ngọt nên lục bình cũng sống theo mùa.

Do đó, nguồn nguyên liệu lục bình tươi rất khan hiếm và không đủ phục vụ cho nhu cầu người dân địa phương làm nghề đan lát hay các việc liên quan khác.

"Lục bình ở đây rất hiếm và người dân quý vì nó có nhiều công dụng. Cọng lục bình cắt phơi khô để đan giỏ xách, túi xách, kệ đựng đồ. Lá và rễ lục bình thì bà con còn tận dụng vớt lên chất đống ủ mát hoặc để lâu theo thời gian để làm phân hữu cơ bón cho cây trồng", bà Thoa nói.

"Ở quê ít việc làm nên mỗi ngày tôi chèo xuồng đi hái khoảng 10kg ngó và cọng lục bình non rồi ngồi bán chợ với giá 25.000 - 30.000 đồng/kg. Do đó tôi cũng kiếm thêm thu nhập 100.000 - 200.000 đồng/ngày. Ai đặt lục bình tôi cũng đi hái bán", chị Nguyễn Thị Hoa - người dân ở Gò Quao chia sẻ thêm.

Ông Lâm Quốc Toàn - Phó chủ tịch Hội Nông dân tỉnh An Giang - cho biết cùng với lác và cỏ bàng, lục bình sau khi phơi khô cũng có thể đan thành những sản phẩm thủ công mỹ nghệ có giá trị kinh tế cao như: túi xách, giỏ đựng đồ, thảm lót sàn, khay đựng bánh kẹo.

Các sản phẩm này được người dân An Giang làm thủ công tỉ mỉ và đẹp mắt. Mô hình đan lát lục bình này hỗ trợ tốt cho người dân ở nông thôn có thêm việc làm, nâng cao thu nhập.

Ông Toàn cho biết thêm mấy năm qua nghề đan lát lục bình phát triển nhiều ở xã Giồng Riềng, Gò Quao, Vĩnh Thuận (tỉnh An Giang). Ở một số nơi, người dân còn trồng lục bình bài bản, đẹp mắt, đủ chuẩn rồi sẽ thu hoạch đem đi phơi khô để làm ra các sản phẩm.

Tại tỉnh đến nay có khoảng 15 hợp tác xã, tổ hợp tác làm nghề đan lát. Mỗi cơ sở như vậy giải quyết 40 - 50 nhân công lao động địa phương.

"Đơn vị hiện xúc tiến và tổ chức nhiều hoạt động hỗ trợ giới thiệu sản phẩm từ lục bình của người dân. Chúng tôi còn đi khảo sát hỗ trợ thêm kỹ thuật cho người dân để làm ra những sản phẩm đẹp mắt, nâng cao giá trị.

Các đơn hàng sản phẩm này người dân làm gia công cho các cơ sở ở TP.HCM rồi xuất bán ra thị trường trong và ngoài nước", ông Toàn nhấn mạnh.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ngày 19/5, nội các Thái Lan phê duyệt việc rà soát quy định nhập cảnh, chính thức chấm dứt chương trình miễn thị thực kéo dài 60 ngày dành cho công dân 93 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Ông Mungkorn Pratoomkaew, Tổng cục trưởng Cục Lãnh sự thuộc Bộ Ngoại giao Thái Lan, cho biết các quy định thắt chặt sẽ có hiệu lực sau 15 ngày kể từ khi được đăng trên công báo chính thức của nước này.

Theo quy định mới, khách du lịch Việt Nam sẽ chịu sự điều chỉnh chung và quay trở lại mức miễn thị thực 30 ngày.

Du khách Việt có kế hoạch tới Thái Lan trong vài tuần tới được khuyến cáo theo dõi sát các thông báo mới từ Bộ Ngoại giao, Bộ Nội vụ, Bộ Du lịch và Thể thao cùng Cục Di trú Thái Lan.

Khi chính sách mới có hiệu lực, những người đã nhập cảnh theo diện miễn thị thực hiện hành vẫn được phép lưu trú tới hết thời hạn đã được cấp khi nhập cảnh.

Ngoại trưởng Sihasak Phuangketkeow cho biết việc thời gian lưu trú trong chính sách miễn visa là một phần của chiến dịch trấn áp tội phạm xuyên quốc gia. Ông nói Thái Lan không nhắm vào bất kỳ quốc gia cụ thể nào, mà tập trung vào những cá nhân lợi dụng chính sách miễn thị thực này để phạm pháp.

Bộ trưởng Du lịch và Thể thao Thái Lan Surasak Phancharoenworakul khẳng định chính phủ muốn tập trung thu hút du khách chất lượng thay vì chạy theo số lượng, bởi thống kê thực tế cho thấy thời gian lưu trú trung bình của khách nước ngoài tại đây chỉ khoảng 9 ngày.

Ông Mungkorn cho biết thêm các thay đổi về chính sách miễn thị thực nhằm xử lý vấn đề liên quan đến nguyên tắc có đi có lại trong ngoại giao và khắc phục sự chồng chéo khi có quá nhiều chương trình miễn thị thực cùng tồn tại, gây nhầm lẫn cho du khách.

Cơ cấu mới sẽ giảm số quốc gia đủ điều kiện miễn thị thực 30 ngày từ 57 xuống 54. Chính phủ không công bố cụ thể ba quốc gia bị loại khỏi danh sách, nhưng quy định một số nước sẽ chỉ được phép lưu trú 15 ngày. Khách du lịch có nhu cầu ở lại lâu hơn có thể xin gia hạn tại cơ quan xuất nhập cảnh.

Hồi cuối tháng 4, ông Sisdivachr Cheewarattanaporn, Chủ tịch danh dự kiêm cố vấn cao cấp của Hiệp hội Đại lý Du lịch Thái Lan (ATTA), nhận định việc điều chỉnh thời gian lưu trú và xem xét lại các điều kiện đối với từng quốc gia là một bước đi tích cực.

"Ít nhất, việc này giúp sàng lọc khách nước ngoài và bảo vệ an ninh quốc gia", ông nói.

Ông cảnh báo một bộ phận khách quốc tế đến Thái Lan với ý định định cư, không phải du lịch đơn thuần. Tại một số khu vực, các cộng đồng người nước ngoài quy mô lớn đã hình thành với hàng nghìn người sinh sống cùng nhau, làm dấy lên lo ngại về quyền sở hữu đất đai và việc sử dụng người Thái Lan đứng tên hộ để nắm giữ bất động sản.

Do đó, ATTA ủng hộ kế hoạch của chính phủ trong việc sửa đổi quy định miễn thị thực, nhấn mạnh việc người nước ngoài lưu trú quá lâu không mang lại lợi ích cho Thái Lan. Theo đại diện đơn vị, khách du lịch thực sự thường chỉ ở lại vài ngày. Việc cho phép lưu trú từ hai đến ba tháng là quá mức và không đem lại lợi ích.

Dữ liệu từ ngành du lịch cũng củng cố quan điểm này. Khách đường dài từ châu Âu có xu hướng lưu trú ít hơn một tháng mỗi chuyến đi, trong khi khách từ các thị trường gần thường ở lại Thái Lan từ 5 đến 12 ngày.

Thái Lan triển khai chính sách miễn thị thực 60 ngày vào năm 2024 nhằm thúc đẩy du lịch và hỗ trợ nền kinh tế chật vật phục hồi sau đại dịch.

Dù từng đón gần 40 triệu lượt khách quốc tế vào năm 2019, lượng khách đến nước này từ ngày 1/1 đến 17/5 năm nay giảm 3,31% so với cùng kỳ năm trước, xuống còn 12,9 triệu lượt. Thái Lan dự báo đón khoảng 32 triệu lượt khách quốc tế trong năm nay, giảm một triệu lượt so với năm ngoái.

Tin Gốc: Vnexpress

Sau khi làm thủ tục check in, chọn chỗ ngồi, tiêu hết số tiền rupiah Indonesia cuối cùng để mua quà lưu niệm ở sân bay và nhanh chóng qua cửa an ninh, du khách Mỹ Kevin Miller tin rằng chuyến đi đến đảo Bali năm 2013 đã kết thúc thuận lợi. Anh chỉ cần ngồi đợi giờ lên máy bay để về nước. Nhưng ngay sau đó, anh bất ngờ được yêu cầu trả một khoản phí xuất cảnh.

Miller lúc đó đã bực bội nhưng vẫn phải tìm cách kiếm đủ số tiền mặt, để có thể rời đi. Lúc đó là sáng sớm, các quầy đổi tiền chưa mở, máy ATM không hoạt động. Cuối cùng, một du khách người Mỹ khác động lòng và đưa cho anh số tiền cần thiết. Khi Miller xin liên hệ để sau này trả lại, người này chỉ lắc đầu và nói rằng ông từng rơi vào hoàn cảnh tương tự.

Miller thừa nhận việc bị thu phí xuất cảnh giống như "bị ném cho một cú bóng xoáy" và khiến anh bất ngờ. Vì mất thêm thời gian chạy vạy trong sân bay, anh và vợ đã lỡ chuyến bay đến Kuala Lumpur, Malaysia.

"Chúng tôi phải mua vé chuyến bay tiếp theo, vì đây là vấn đề của sân bay chứ không phải của hãng hàng không", anh nhớ lại.

Mỗi ngày có hàng nghìn du khách phải trả thuế xuất cảnh, nhưng ít người hay biết. Trong khi một số quốc gia yêu cầu khách trả tiền mặt trực tiếp trước khi rời sân bay, phần lớn các khoản phí này đã được gộp luôn vào giá vé máy bay. Indonesia, nơi Miller gặp sự cố, chuyển sang hình thức thu tiền mặt từ năm 2014.

Các khoản phí này rất phổ biến. Phần lớn thuế xuất cảnh được dùng cho các dự án hạ tầng, bao gồm duy trì hoạt động của chính các sân bay.

Theo báo cáo của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), các sân bay trên thế giới đã thu tổng cộng 60,4 tỷ USD từ thuế xuất cảnh và các loại phí tương tự trong năm 2024, tương đương trung bình 6,80 USD mỗi hành khách. Mức phí này cao nhất ở Bắc Mỹ và thấp nhất tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Năm 2024, Argentina là quốc gia thu mức cao nhất, trung bình 138 USD mỗi hành khách. Xếp sau là Mauritius, Mexico, Anh, CH Dominica, Mỹ, Ai Cập và Kenya.

Liệu những khoản phí này có xứng đáng? IATA cho rằng "không".

"Thuế vé máy bay có thể xung đột với các mục tiêu kinh tế - xã hội rộng lớn hơn, vì chúng đặt gánh nặng đáng kể lên người vai hành khách nhưng lại không đóng góp đáng kể vào ngân sách chính phủ", IATA nhận định trong báo cáo công bố tháng 11/2025.

Trong ngành du lịch, những loại phí này đã trở thành chủ đề gây tranh luận thu hút nhiều người quan tâm trong giai đoạn hậu đại dịch, khi tình trạng quá tải du lịch (overtourism) tiếp tục gây áp lực lên nguồn lực tại nhiều điểm đến toàn cầu.

Nhật Bản, quốc gia đang vật lộn với lượng khách tăng mạnh, đã áp dụng "thuế sayonara" 1.000 yên (khoảng 6 USD) từ năm 2019 và có kế hoạch tăng gấp ba. Khoản phí này được cộng trực tiếp vào giá vé máy bay, thay vì thu tại sân bay.

Các khoản phí du lịch này có nhiều tên gọi khác nhau trên thế giới và không được tiêu chuẩn hóa, khiến du khách khó biết chính xác mình đang trả tiền cho điều gì.

Tại Australia, khoản phí này được gọi là Passenger Movement Charge (phí di chuyển), khoảng 40 USD. Ở Anh, Air Passenger Duty (thuế dành cho hành khách đường bay) thay đổi tùy theo điểm đến, với mức tối đa lên tới 336 USD cho các chuyến bay đường dài. Tại Mexico, đó là Tarifa de Uso de Aeropuerto (phí sử dụng sân bay), và mỗi sân bay tự quyết định mức thu riêng.

Tuy nhiên, một số nơi đã quyết định loại bỏ các khoản phí này. Thụy Điển đã bãi bỏ thuế hàng không vào năm ngoái nhằm cắt giảm các chuyến bay ngắn, khuyến khích người dân chuyển sang tàu hỏa hoặc phà.

"Với tư cách du khách, chúng ta cần nhận thức rằng mình đang gây áp lực lớn lên tài nguyên - từ nước, điện đến hạ tầng giao thông. Những thứ đó cần được bù đắp", Anna Abelson, giáo sư ngành quản trị du lịch tại Đại học New York, Mỹ, cho biết.

Dù vậy, bà cũng nhận định rằng việc thu tiền mặt trực tiếp, như trải nghiệm của Miller ở Bali, thường không được du khách ưa chuộng.

Theo bà, việc phải trả tiền ngay trước khi lên máy bay "tạo ra sự khó chịu", khiến du khách cảm thấy như đang bị "làm khó" hoặc thậm chí giống như phải trả một khoản "lót tay". Điều này dễ làm hỏng ấn tượng cuối cùng của một kỳ nghỉ đẹp, giống như trải nghiệm chạy đôn đáo tìm ATM của Kevin Miller.

Theo kinh nghiệm của Abelson, du khách thường không ngại trả phí nếu họ được thông báo rõ ràng từ đầu về mục đích của khoản tiền. Minh bạch là yếu tố then chốt.

"Các điểm đến cần cởi mở hơn, sáng tạo hơn, và giải thích rõ vì sao khoản phí này tồn tại và tại sao họ cần nó", Albelson nói.

Bà lấy ví dụ về "Cam kết Palau" (Palau Pledge) như một cách tích cực để giới thiệu phí du lịch tại Palau. Quốc đảo gần Philippines này chỉ đón vài nghìn khách mỗi năm, nhưng nỗ lực về bảo vệ môi trường đã khiến họ yêu cầu mọi du khách phải ký cam kết trước khi nhập cảnh.

Cam kết này được đóng dấu vào hộ chiếu, mở đầu bằng lời hứa:
"Với tư cách là một du khách, tôi cam kết bảo tồn và bảo vệ ngôi nhà đảo xinh đẹp và độc đáo của các bạn. Tôi hứa sẽ hành xử nhẹ nhàng, tử tế và có ý thức". Tuy nhiên, đây không chỉ là một lời hứa suông. Du khách vi phạm có thể bị phạt tới 1 triệu USD.

Những người du lịch dày dạn kinh nghiệm cũng có thể rơi vào tình huống bị động trước các khoản phí thu trực tiếp. Abelson cũng từng gặp trường hợp tương tự khi phát hiện mình không còn tiền mặt để trả phí xuất cảnh trong chuyến du lịch tới Saint Lucia năm nay. Cuối cùng, bà phải vay tiền từ một người trong nhóm đi chung.

Tin Gốc: Vnexpress