Theo bác sĩ Huỳnh Tấn Vũ, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM – Cơ sở 3, mùa nắng nóng, nhu cầu giải khát, bù nước và làm mát cơ thể tăng cao. Trong số các loại thức uống tự nhiên, nước dừa là lựa chọn phổ biến vì có vị ngọt nhẹ, dễ uống, đồng thời chứa nhiều khoáng chất cần thiết.
Nước dừa tươi chứa đến 95% là nước, giàu chất điện giải như kali, natri, canxi và magiê. Cụ thể, một ly nước dừa khoảng 240 ml có đến 600 mg kali, tương đương 12% nhu cầu khuyến nghị hàng ngày, cùng 252 mg natri, 57,6 mg canxi và 60 mg magiê – chiếm khoảng 10% nhu cầu canxi và magiê của cơ thể. Nhờ đó, nước dừa giúp phục hồi thể trạng nhanh chóng sau vận động, mát gan, lợi tiểu và làm dịu cơn khát. Không chỉ vậy, với chỉ 46 calo và khoảng 10 g đường tự nhiên, nước dừa có thể là một trong những lựa chọn thay thế tốt hơn cho nước ngọt có gas, hoặc các loại nước uống đóng chai nhiều đường.
Tuy nhiên, bác sĩ chỉ ra một lưu ý quan trọng là nước dừa không thể thay thế hoàn toàn nước lọc. Việc uống quá nhiều nước dừa trong ngày có thể dẫn đến tình trạng dư thừa khoáng chất, khiến cơ thể mất cân bằng điện giải hoặc tăng lượng đường nạp vào không mong muốn.
Đồng quan điểm, TS.BS Nguyễn Thị Sơn, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM – Cơ sở 3, cho biết các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo tốt nhất chỉ dùng 2-3 trái dừa mỗi tuần, khoảng 500 ml một lần. Nếu uống quá liều lượng trên, người dùng khả năng mắc một số tác dụng phụ.
Theo bác sĩ Sơn, khi uống lượng lớn nước dừa cùng một lúc, bạn sẽ bị chứng đầy hơi. Lúc này, trong dạ dày tích tụ nhiều nước, bụng sẽ căng lên, gây khó chịu.
Mất cân bằng chất điện giải, hay còn gọi rối loạn điện giải, xảy ra do nồng độ kali và natri trong máu tăng lên hoặc hạ xuống vượt mức an toàn. Việc uống nước dừa liên tục sẽ làm biến động hai chỉ số này trong máu, tốc độ lưu thông máu đến tim chậm, khiến nhịp tim không ổn định và nguy hiểm hơn là tim có thể ngừng đập.
Ngoài ra, bạn sẽ nhận thấy rằng khi uống nhiều nước dừa, số lần tiểu tiện sẽ tăng lên với tần suất lớn hơn. Hiện tượng này có thể khiến thận phải “gắng sức” làm việc để bài tiết, các tế bào nhu mô thận sẽ sưng phồng tạm thời. Nếu hiện tượng này kéo dài, chức năng thận có thể suy giảm.
Đặc biệt, dù giàu dưỡng chất, nước dừa không phải loại nước có thể tiêu thụ tùy ý, nhất là khi cơ thể có những đặc điểm hoặc bệnh lý nền nhất định.
Theo bác sĩ Vũ, người có cơ địa “hàn” – thường xuyên bị lạnh bụng, tiêu chảy, chậm tiêu, hay sợ lạnh, không nên dùng nước dừa thường xuyên. Việc nạp một lượng lớn đồ uống có tính mát có thể khiến tình trạng rối loạn tiêu hóa nặng hơn, gây tiêu chảy kéo dài, ảnh hưởng đến hấp thu dinh dưỡng và sức khỏe đường ruột.
Nước dừa cũng không phù hợp để uống vào buổi tối. Đặc tính mát và chứa nhiều khoáng chất có thể làm chậm quá trình tiêu hóa, gây đầy bụng, khó ngủ, nhất là nếu uống kèm đá lạnh hoặc ăn phần cơm dừa.
Người suy thận cũng cần thận trọng khi dùng nước dừa, bởi lượng kali và natri cao có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc thải của thận nếu dùng không kiểm soát.
Nước dừa được đánh giá là thức uống bổ sung nguồn kali khá dồi dào – một trong những dưỡng chất cần thiết với người bệnh cao huyết áp. Nhưng nếu uống quá nhiều nước dừa, có thể dẫn tới tình trạng dư thừa kali, làm hạ huyết áp, gây hoa mắt, chóng mặt, thậm chí ngất xỉu.
Theo phân tích dinh dưỡng, trong khoảng 100 ml nước dừa chứa khoảng 5 g chất đường bột. Do vậy, với người đang điều trị bệnh tiểu đường, nên kiểm soát lượng nước dừa uống hàng ngày, nhằm phòng ngừa nguy cơ tăng đường huyết và các biến chứng nghiêm trọng.
Nhiệt độ tăng cao khiến nhu cầu làm mát cơ thể là điều cần thiết, nhưng chuyên gia khuyên người dân nên lắng nghe phản ứng của cơ thể để sử dụng nước dừa đúng cách. Với người có bệnh lý nền hoặc sức khỏe đặc biệt, tốt nhất nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa nước dừa vào chế độ uống hằng ngày.
Nước mía là thức uống giải khát quen thuộc của nhiều người trong những ngày hè oi bức. Với vị ngọt tự nhiên và hàm lượng nước cao, loại thức uống này có thể giúp bổ sung năng lượng cho cơ thể và bù lại một phần lượng dịch mất đi qua mồ hôi. Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý nước mía cũng chứa lượng đường đáng kể, do đó không phải ai cũng nên uống thường xuyên.
Hỗ trợ bổ sung nước cho cơ thể
Theo Times of India, nước mía chứa hàm lượng nước cao nên góp phần bổ sung dịch cho cơ thể. Chuyên gia dinh dưỡng Archana, Bệnh viện KIMS (Ấn Độ), cho biết đây là một trong những lý do khiến nhiều người cảm thấy dễ chịu sau khi uống nước mía vào mùa hè.
Tuy nhiên, nước lọc vẫn là lựa chọn tốt nhất để duy trì đủ nước cho cơ thể. Nước mía chỉ được xem là thức uống giải khát bổ sung, không thay thế hoàn toàn nước uống hàng ngày.
Nạp năng lượng nhanh
Một ly nước mía cung cấp lượng đường tương đối cao, giúp cơ thể nhanh chóng có thêm năng lượng khi cảm thấy mệt mỏi hoặc cần bổ sung năng lượng tức thời. Đây cũng là lý do nhiều người cảm thấy tỉnh táo hơn sau khi uống nước mía. Tuy nhiên, nguồn năng lượng này đến chủ yếu từ đường đơn nên hiệu quả thường diễn ra nhanh nhưng không kéo dài.
Bổ sung một số khoáng chất
Dù chứa ít dưỡng chất, nước mía vẫn giữ lại nhiều vitamin và khoáng chất tự nhiên của cây hơn so với các sản phẩm từ mía đã qua chế biến sâu. Ngoài nước và carbohydrate, nước mía còn chứa một lượng nhỏ các khoáng chất như kali, magie, canxi và sắt. Những dưỡng chất này tham gia vào nhiều hoạt động của cơ thể gồm duy trì cân bằng dịch, hỗ trợ chức năng thần kinh và hoạt động cơ bắp. Trong điều kiện thời tiết nóng, việc bổ sung các khoáng chất này có thể hỗ trợ cơ thể thích nghi tốt hơn với mất nước do đổ mồ hôi.
Đường huyết có thể tăng
Nước mía là một trong những dạng tinh khiết nhất của cây mía, ngoài phần thân mía nguyên bản. Theo Times of India, nước mía có chỉ số đường huyết khá cao, khiến lượng đường trong máu tăng nhanh sau khi uống. Điều này đặc biệt đáng lưu ý với người mắc đái tháo đường hoặc có tình trạng kháng insulin.
Trang WebMD lưu ý dù là đường tự nhiên, nước mía vẫn cung cấp lượng carbohydrate đáng kể. Việc tiêu thụ thường xuyên hoặc uống quá nhiều có thể khiến cơ thể nạp lượng đường vượt nhu cầu.
Nguy cơ đau bụng nếu không đảm bảo vệ sinh
Một rủi ro khác đến từ khâu chế biến. Nước mía thường được ép trực tiếp tại các quầy bán ven đường. Nếu máy ép, đá lạnh hoặc dụng cụ chứa không được vệ sinh đúng cách, người uống có thể đối mặt nguy cơ nhiễm khuẩn đường tiêu hóa. Do đó, nên chọn những địa điểm chế biến sạch sẽ và sử dụng nguồn nước, đá đảm bảo an toàn.
Nước mía không nên thay thế hoàn toàn nước lọc trong chế độ uống hàng ngày. Thỉnh thoảng thưởng thức một ly nước mía có thể mang lại cảm giác sảng khoái và bổ sung năng lượng nhanh, nhưng sử dụng điều độ vẫn là cách để tận dụng lợi ích.
Người mắc tiểu đường, tiền tiểu đường, thừa cân hoặc đang giảm cân nên cân nhắc khẩu phần và tần suất sử dụng. Tốt nhất người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng nếu muốn uống thường xuyên.
Bạn không cần đi bộ hàng giờ. Chỉ đi bộ nhanh 10 phút mỗi ngày mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe và được tính vào 150 phút tập thể dục hàng tuần, theo khuyến nghị trong hướng dẫn hoạt động thể chất dành cho người lớn từ 19 đến 64 tuổi.
Theo một nghiên cứu của Mayo Clinic Proceedings năm 2019, những người đi bộ nhanh thực sự có thể sống lâu hơn.
Các nhà nghiên cứu đã thu thập dữ liệu về tốc độ đi bộ và chỉ số khối cơ thể (BMI) do hơn 400.000 người tự báo cáo, đồng thời theo dõi họ trong gần 7 năm. Trong thời gian này ghi nhận hơn 12.800 ca tử vong và dữ liệu được sử dụng để ước tính tuổi thọ của các nhóm đối tượng.
Kết quả cho thấy những người đi bộ nhanh có tuổi thọ cao hơn so với những người đi bộ chậm (tuổi thọ trung bình là 87-88 năm so với 72-85 năm).
Nghiên cứu cũng cho thấy, phụ nữ đi bộ nhanh (trên 6,5km/giờ) có thể sống lâu hơn 15 năm so với người đi bộ dưới 5km/giờ. Ở nam giới, con số này có thể lên tới 20 năm.
Ngoài ra, theo The Times, tốc độ đi bộ trung bình 3-4,8km/giờ có liên quan đến nguy cơ mắc bệnh tiểu đường tuýp 2 thấp hơn 15% so với người đi bộ nhàn nhã 3km/giờ hoặc khoảng 60 bước mỗi phút bất kể khoảng cách đi được.
Chọn tốc độ đi bộ khá nhanh 5-6,5km/giờ hoặc 80-120 bước mỗi phút sẽ giúp giảm 24% nguy cơ tiểu đường. Đi bộ nhanh với tốc độ 6,5km/giờ hoặc nhanh hơn (hơn 120 bước mỗi phút) có nguy cơ thấp hơn 39%.
Một nghiên cứu của Đại học Cambridge (Anh) đã chỉ ra rằng 11 phút mỗi ngày (75 phút mỗi tuần) hoạt động thể chất với cường độ vừa phải - chẳng hạn như đi bộ nhanh - sẽ đủ để giảm nguy cơ mắc các bệnh như bệnh tim, đột quỵ và một số bệnh ung thư.
Các bệnh tim mạch, như bệnh tim và đột quỵ, là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu, gây ra 17,9 triệu ca tử vong mỗi năm, trong khi bệnh ung thư là nguyên nhân gây ra hơn 9,6 triệu ca tử vong.
Làm thế nào để biết bản thân đang đi bộ đủ nhanh?
Theo NHS, tốc độ đi bộ nhanh thường là khoảng 5km/giờ, nhanh hơn đi dạo thông thường. Bạn có thể biết mình đang đi bộ nhanh nếu vẫn có thể nói chuyện nhưng không thể hát theo lời bài hát.
Bạn cũng có thể thử sử dụng ứng dụng miễn phí trên điện thoại thông minh. Một số ứng dụng sẽ cho biết khi nào bạn đang đi bộ đủ nhanh và gợi ý các cách để tăng cường đi bộ nhanh hơn.
Nếu tôi không phải là người hoạt động nhiều thì sao?
Nếu bạn không hoạt động nhiều nhưng vẫn có thể đi bộ, hãy tăng dần khoảng cách đi bộ.
Nếu bạn gặp vấn đề về khớp, hãy đi bơi. Nước giúp hỗ trợ các khớp khi vận động và giúp bạn tăng cường cơ bắp.
Nếu bạn không thể ra khỏi nhà, bạn có thể thử những video hướng dẫn tập thể dục miễn phí.
Điều quan trọng là bạn cần biến việc đi bộ thành thói quen. Cách dễ nhất để đi bộ nhiều hơn là biến việc đi bộ thành thói quen như đi bộ đến nơi làm việc, đến cửa hàng, leo cầu thang bộ thay vì sử dụng thang máy, đi bộ thường xuyên với bạn bè, đi dạo với gia đình sau bữa tối…
Ngoài ra, bạn có thể vừa đi bộ vừa nghe nhạc, có thể giúp bạn quên đi sự mệt mỏi. Nó cũng có thể giúp bạn tạo nhịp điệu và đi bộ nhanh hơn. Bạn sẽ ngạc nhiên khi thấy thời gian trôi nhanh như thế nào khi bạn đi bộ với những giai điệu yêu thích của mình.
Bạn không cần phải đi đến vùng nông thôn để tìm một chuyến đi bộ bổ ích. Các thị trấn và thành phố đều có những cung đường đi bộ thú vị, bao gồm công viên, đường mòn di sản, đường đi bộ dọc kênh đào, đường đi bộ ven sông, đồng cỏ, rừng cây, thảo nguyên và khu bảo tồn thiên nhiên.
Ngày 15/5, Sở Y tế Lâm Đồng đã có thông báo thu hồi lô thuốc dung dịch nhỏ mắt Natri clorid 0,9% do Công ty Pharmedic sản xuất, không đạt tiêu chuẩn chất lượng.
Theo đó, thực hiện chỉ đạo của Cục Quản lý Dược, Sở Y tế yêu cầu thu hồi toàn bộ lô thuốc Natri clorid 0,9% (số giấy đăng ký lưu hành 893100060724), số lô 10370725, ngày sản xuất 14/7/2025, hạn dùng 14/1/2028, do Công ty Pharmedic sản xuất. Lô thuốc bị thu hồi do không đạt chỉ tiêu độ trong, vi phạm mức độ 3 theo quy định về chất lượng thuốc.
Trong lĩnh vực dược phẩm, thuốc nhỏ mắt được định nghĩa là các chế phẩm dạng dung dịch nước hoặc dầu vô khuẩn, chứa một hoặc nhiều dược chất nhằm điều trị bệnh lý về mắt hoặc hỗ trợ ngăn ngừa viêm nhiễm. Thành phần chính bao gồm dung môi kết hợp cùng dược chất và các chất phụ gia được phép sử dụng ở liều lượng nhất định.
Căn cứ theo Luật Dược năm 2005, chỉ tiêu độ trong của thuốc nhỏ mắt yêu cầu dung dịch phải hoàn toàn trong suốt và không chứa tiểu phân lơ lửng. Màu sắc của dung dịch chỉ được chấp nhận nếu phản ánh đặc trưng của dược chất và quan sát dưới điều kiện ánh sáng thông thường.
Đây là một trong sáu chỉ tiêu chất lượng cơ bản, bao gồm tính chất, độ trong, kích thước tiểu phân, độ vô khuẩn, thể tích và độ ổn định, nhằm bảo đảm an toàn tối đa cho người sử dụng.
BS.CKI Lê Văn Thiệu, Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu và Quốc tế, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, cho biết các tạp chất hoặc vi hạt không hòa tan trong dung dịch thuốc nhỏ mắt có thể gây kích ứng và ảnh hưởng đến mô nhạy cảm.
Các biểu hiện có thể gặp bao gồm đỏ mắt, rát, chảy nước mắt kéo dài hoặc viêm nhiễm. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, các vi hạt này có thể gây tổn thương giác mạc và suy giảm thị lực.
Trong trường hợp thuốc được sử dụng để nhỏ tai, các sản phẩm không đạt tiêu chuẩn có thể dẫn tới viêm tai ngoài hoặc viêm tai giữa kèm theo triệu chứng đau nhức và ù tai. Những tác động này đặc biệt quan trọng đối với trẻ em và người có tiền sử bệnh lý về tai, vì cấu trúc tai dễ bị ảnh hưởng bởi các tác nhân bên ngoài. Một số tác dụng phụ không xuất hiện ngay lập tức mà tích lũy theo thời gian.
Chuyên gia cũng đưa ra khuyến cáo về việc sử dụng thuốc an toàn:
“Người dùng nên ngừng ngay thuốc nếu dung dịch có dấu hiệu vẩn đục hoặc đổi màu. Việc mua thuốc cần thực hiện tại những nhà thuốc uy tín, có hóa đơn và thông tin nguồn gốc rõ ràng. Tuyệt đối không sử dụng sản phẩm nhỏ mắt hoặc tai không rõ nguồn gốc, kể cả khi được người quen giới thiệu”, ông nhấn mạnh.
Trong trường hợp xuất hiện các triệu chứng bất thường sau khi dùng thuốc như đỏ mắt, đau tai hoặc sưng viêm, chuyên gia cũng lưu ý người dùng cần dừng ngay và đến cơ sở y tế để thăm khám và xử lý kịp thời nhằm hạn chế biến chứng.
Hiện tại, Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng đề nghị các cơ sở kinh doanh, sử dụng thuốc trên địa bàn ngừng ngay việc kinh doanh, cung cấp, cấp phát lô thuốc nêu trên, đồng thời tổ chức thu hồi, trả về nhà phân phối và báo cáo kết quả về Sở trước ngày 29/5 (nếu có).
Các cơ sở khám, chữa bệnh và người dân được yêu cầu ngừng kê đơn, bán, cấp phát và sử dụng lô thuốc bị thu hồi, thực hiện thu hồi và báo cáo theo đúng thời hạn.
Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng giao Trung tâm Kiểm nghiệm Dược phẩm - Mỹ phẩm tỉnh tăng cường giám sát chất lượng thuốc lưu hành, đặc biệt tập trung lấy mẫu kiểm nghiệm đối với sản phẩm bị thu hồi. Bên cạnh đó, các phường, xã, đặc khu được yêu cầu phối hợp kiểm tra, giám sát các cơ sở bán lẻ thuốc, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.
