Cầm trên tay cuốn sổ đỏ vừa được cấp, vợ chồng chị Nguyễn Thị Hoan (trú tại phố Vạn Kiếp) cùng tới thăm khu đất tái định cư trên địa bàn xã Thư Lâm.
Dừng chân trước mảnh đất rộng rãi, tại thôn Thiết Úng, người phụ nữ quan sát kỹ vị trí lô đất, dấu mốc đã được phân định rõ. Trước khu đất nhà chị Hoan, con đường đã được trải nhựa khang trang, hạ tầng kỹ thuật hoàn thiện, một số hộ dân đang rục rịch xây nhà, đổ mái…
Gia đình chị Hoan là một trong số hộ dân của phường Hồng Hà đã bàn giao mặt bằng để phục vụ các dự án cầu Tứ Liên và cầu Trần Hưng Đạo. Mới đây, chị và các hộ đã được trao giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại khu tái định cư trên địa bàn xã Thư Lâm.
Được hỗ trợ mua đất, chung cư sau khi bàn giao mặt bằng xây cầu
Sau khi nơi ở cũ nằm trong diện giải tỏa phục vụ dự án xây cầu Trần Hưng Đạo, vợ chồng chị Hoan chuyển về quê nhà ở xã Ứng Hòa. Người phụ nữ kể về cuộc sống mới với những niềm vui bình dị.
Thời điểm mới nhận thông báo thu hồi đất để xây dựng cầu, gia đình tiếc nuối nơi ở đã gắn bó hàng chục năm. Sau 1 tháng, tâm trạng của người phụ nữ đã ổn định, suy nghĩ lạc quan về tương lai.
“Tôi tự nhủ sớm hay muộn dự án cũng triển khai, buồn bã không thay đổi được gì. Bản thân phải nghĩ thoáng để giữ gìn sức khỏe, hy vọng thành phố sớm có thêm một cây cầu đẹp, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội”, chị trải lòng.
Chồng chị Hoan gắn bó với căn nhà rộng hơn 20m2 trên phố Vạn Kiếp từ thuở nhỏ. Mảnh đất ngôi nhà này chung sổ đỏ với người anh trai sinh sống bên cạnh.
Gần 20 năm trước, vợ chồng chị dành dụm, xây dựng căn nhà 6 tầng khang trang, mong muốn có nơi an cư lâu dài. Mấy năm gần đây, hai con trai lập gia đình, đều ở cùng vợ chồng chị.
“Tôi thường động viên bà con giữ tinh thần lạc quan, bởi sau này về khu tái định cư ở Thư Lâm, các hộ vẫn có thể sống gần nhau như trước”, chị kể.
Sau khi bàn giao đất ở phường Hồng Hà, gia đình chị Hoan được hỗ trợ mua một mảnh đất 80m2 chung với gia đình người anh ở xã Thư Lâm. Ngoài ra, vợ chồng chị được tạo điều kiện mua thêm một căn chung cư rộng 66m2 ở khu vực Thượng Thanh (Long Biên cũ) do số lượng thành viên trong gia đình quá đông.
Hiện nay, chị Hoan mở cửa hàng làm tóc ở quê, tận hưởng nhịp sống yên bình dành thời gian chăm sóc vườn tược, chăn nuôi gia cầm. Trong khi đó, vợ chồng hai người con trai vẫn đang thuê nhà tạm ở Hà Nội, chờ ngày được chuyển về căn hộ tại khu vực Thượng Thanh.
Cũng giống như gia đình chị Hoan, căn nhà của gia đình ông Tuấn (phố Vạn Kiếp, Hà Nội) cũng nằm trong diện quy hoạch. Sau khi bàn giao mặt bằng, vợ chồng ông chuyển về sống tạm tại căn nhà tổ tiên để lại ở Ninh Bình.
Theo người đàn ông, thời gian qua, cuộc sống có chút xáo trộn, đặc biệt là chuyện đi khám bệnh nền của hai vợ chồng.
“Hai vợ chồng có bệnh nền (tiểu đường, tim mạch). Hồ sơ bệnh án, nơi khám chữa bệnh định kỳ hàng tháng nằm ở nội thành. Quãng đường di chuyển từ Ninh Bình lên Hà Nội vất vả hơn”, ông bày tỏ.
Gia đình ông Tuấn được hỗ trợ mua một mảnh đất tại khu tái định cư xã Thư Lâm. Ông dự tính có thể bán lại để mua chung cư ở nội thành hoặc vài năm nữa sẽ xây dựng nhà để bắt đầu cuộc sống mới. Trước mắt, hai vợ chồng tiếp tục tá túc ở quê.
Điều khiến ông trăn trở là đường điện nước đang trong quá trình hoàn thiện. Bởi, khu đất tái định cư trước đây là dự án dùng để đấu giá. Khi được chuyển thành địa điểm tái định cư, diện tích các lô đất được sắp xếp lại, hệ thống điện, nước cũng phải thay đổi theo.
Trăn trở về chỗ ở mới
Là một trong những hộ đầu tiên nhận Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại khu tái định cư xã Thư Lâm, gia đình ông Nguyễn Phong Lai (73 tuổi) sớm hoàn tất các thủ tục và bàn giao đất cho địa phương để thực hiện dự án xây cầu Trần Hưng Đạo. Hôm 20/6, gia đình đã nhận được sổ đỏ mảnh đất tái định cư tại xã Thư Lâm.
Theo ông Lai, sau khi nhận tiền bồi thường và được bố trí mua lô đất tái định cư rộng 80m2 theo giá ưu đãi tại xã Thư Lâm, ông quyết định xây dựng nhà mới để ổn định cuộc sống lâu dài.
Gần 3 tháng qua, vợ chồng ông cùng các con thuê nhà ở tạm trong thời gian chờ công trình hoàn thiện. Theo ông Lai, căn nhà mới được thiết kế 2,5 tầng, với tổng chi phí xây dựng khoảng 1,5 tỷ đồng.
“Tiền đền bù cơ bản giúp gia đình có thể mua đất và xây nhà mới. Chúng tôi có phải bù thêm một phần nhưng không quá lớn. So với nhà cũ thì nơi ở mới rộng rãi và khang trang hơn nhiều”, ông nói.
Những ngày này, công trình nhà ông đã hoàn thành phần thô tầng 1 đang bước vào giai đoạn thi công tầng 2. Dự kiến khoảng hơn hai tháng nữa, gia đình ông sẽ chuyển về sinh sống.
Tuy nhiên, giống nhiều hộ dân khác tại khu tái định cư, gia đình ông Lai vẫn gặp một số khó khăn ban đầu do hạ tầng chưa hoàn thiện đồng bộ. Thời điểm hiện tại, hệ thống điện, nước tại khu vực vẫn chưa được đấu nối đầy đủ.
“Điện nước chưa ổn định nên trước mắt phải khoan giếng để lấy nước phục vụ xây dựng và sinh hoạt tạm thời. Chúng tôi cũng mong các hạng mục hạ tầng sớm hoàn thành để người dân yên tâm chuyển về ở”, ông chia sẻ.
Hiện các con ông vẫn làm việc tại Hà Nội, mỗi ngày phải di chuyển quãng đường xa vài chục cây số. Tuy nhiên, gia đình vẫn thống nhất sẽ chuyển về nơi ở mới sau khi ngôi nhà xây xong.
Là cựu chiến binh từng tham gia chiến trường Trường Sơn, ông Lai đón nhận việc di dời với tâm thế nhẹ nhàng. Ông cho rằng việc nhường đất để thực hiện các công trình hạ tầng trọng điểm là điều cần thiết cho sự phát triển chung.
Trong khi đó, ông Trần Mạnh Sinh (72 tuổi), cư dân ngõ 310 Nghi Tàm, cũng không giấu được niềm vui khi cầm trên tay Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của lô đất tái định cư tại xã Thư Lâm.
Gia đình ông Sinh sinh sống tại khu vực ngõ 310, Nghi Tàm từ năm 1989 và thuộc diện di dời để thực hiện dự án cầu Tứ Liên. Theo ông, ngay từ khi nhận được thông báo thu hồi đất, gia đình đã đồng thuận với chủ trương của thành phố.
“Chúng tôi xác định đây là công trình phục vụ lợi ích chung. Thành phố phát triển thì không chỉ thế hệ chúng tôi mà cả con cháu sau này cũng được hưởng lợi. Vì vậy, gia đình luôn ủng hộ việc thu hồi đất để thực hiện dự án”, ông nói.
Tuy nhiên theo ông, việc thay đổi môi trường sống sẽ gây xáo trộn nhiều hơn với người trẻ. Nhiều người có việc làm ổn định ở nội đô, đang quen với nhịp sống nhanh, sôi động sẽ mất thời gian sắp xếp lại công việc, thay đổi thói quen sinh hoạt.
Hiện gia đình ông vẫn ở nhờ nhà con gái trong thời gian hoàn thiện các thủ tục xây dựng. Ông dự định sẽ khởi công ngôi nhà mới sau khi cầu Tứ Liên hoàn thành để việc đi lại thuận tiện hơn.
“Cầu xong đi lại vận chuyển nguyên vật liệu sẽ dễ hơn, nên cả nhà tôi quyết định chờ đến lúc đó mới khởi công xây dựng”, ông nói.
Ở tuổi ngoài 70, ông Sinh cho biết bản thân không quá lo lắng trước những thay đổi về nơi ở. Điều khiến ông vui nhất là được chứng kiến những công trình hạ tầng hiện đại của Thủ đô dần thành hình từ chính mảnh đất gia đình từng gắn bó nhiều năm.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Lại Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND xã Thư Lâm cho biết, sáng 20/6, UBND xã đã trao khoảng 200 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ dân phường Hồng Hà. Các lô đất tái định cư nằm trên địa bàn hai thôn Thiết Úng và Hà Khê, đều thuộc những khu vực đã được đầu tư hoàn chỉnh về điện, đường, cây xanh, chiếu sáng và các công trình hạ tầng…
Sau khi các hộ dân phường Hồng Hà nhận quyết định giao đất tái định cư, chính quyền hai địa phương đã khẩn trương phối hợp hoàn thiện các thủ tục hành chính để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân.
Theo ông Cường, dự kiến trong năm 2027, địa phương sẽ triển khai xây dựng một trường mầm non và một trường tiểu học đạt chuẩn mức độ 2, cuối năm 2026 sẽ khởi công xây dựng một trường THPT mới nhằm đáp ứng nhu cầu học tập của người dân trong khu vực.
Về sinh kế, ông Cường cho biết khu vực người dân Hồng Hà chuyển đến sinh sống nằm gần làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng – làng nghề truyền thống nổi tiếng, được nhiều bạn bè quốc tế biết đến. Đây được kỳ vọng sẽ mở ra thêm nhiều cơ hội việc làm, phát triển kinh tế cho người dân.
Ngày 11/5, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức thông tin các bác sĩ của bệnh viện vừa tiếp nhận một bệnh nhi 11 tuổi được đưa vào cấp cứu trong tình trạng chấn thương sọ não hiếm gặp: Vết thương hở vùng đầu, với dị vật là con dao bầu cắm tại đỉnh đầu bên trái.
Khai thác tiền sử bệnh người nhà bệnh nhi, tai nạn xảy ra khi hai anh em chơi đùa tại nhà, người anh vô tình cầm dao gây thương tích cho em. Thời điểm nhập viện, bệnh nhi vẫn tỉnh, các chỉ số huyết động tạm thời ổn định, có liệt tay phải.
Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ xác định đây là tình huống cấp cứu ngoại khoa khẩn cấp. Quy trình cấp cứu được kích hoạt tức thì: ổn định sinh tồn, hoàn thiện xét nghiệm trong thời gian ngắn nhất và nhanh chóng đưa bệnh nhi vào phòng mổ để xử trí tổn thương.
Trong chấn thương sọ não hở, thời gian là yếu tố quyết định. Việc xử trí sớm trong vòng 6 giờ đầu giúp giảm nguy cơ nhiễm trùng nội sọ - biến chứng có thể đe dọa trực tiếp đến chức năng não và tính mạng người bệnh. Các bác sĩ can thiệp kịp thời còn nhằm bảo vệ tối đa nhu mô não, hạn chế tổn thương thứ phát.
Tiến sĩ Bùi Huy Mạnh - Phó Trưởng khoa Phẫu thuật Thần kinh 2 (Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức) cho biết ca phẫu thuật được triển khai với sự phối hợp đa chuyên khoa trong đó gây mê hồi sức đảm bảo an toàn trong suốt quá trình phẫu thuật, ngoại thần kinh xử lý tổn thương và lấy dị vật. Đặc biệt, do vết thương nằm ở vị trí có nguy cơ chảy máu nhiều, ê kíp đã chuẩn bị máu và phương án kiểm soát chảy máu, nhằm đảm bảo ca mổ diễn ra an toàn nhất.
Ca phẫu thuật được tiến hành khẩn trương nhưng thận trọng từng bước nhằm mục tiêu cao nhất nhằm giữ an toàn tính mạng và bảo tồn chức năng não cho bệnh nhi. Sau phẫu thuật, bệnh nhi tiếp tục được theo dõi sát tại các đơn vị chuyên sâu, đồng thời phối hợp điều trị tại Khoa Phục hồi chức năng nhằm sớm phục hồi vận động và chức năng thần kinh.
Đáng chú ý từ ca bệnh tai nạn hy hữu này, các chuyên gia khuyến cáo khi xảy ra chấn thương có dị vật cắm vào vùng đầu, người dân tuyệt đối không tự ý rút ra mà cần giữ nguyên hiện trạng, nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế chuyên khoa để được xử trí kịp thời. Đồng thời, cha mẹ và người lớn cần tăng cường giám sát, nhắc nhở trẻ không chơi đùa với dao, kéo và các vật sắc nhọn nhằm phòng tránh những tai nạn đáng tiếc.
Như Tuổi Trẻ Online đưa tin, ngày 7-4, ông Ngọ Duy Hiểu - Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam - cho biết nhiều người lao động, công đoàn cơ sở, công chức, viên chức có kiến nghị với Tổng liên đoàn về việc hoán đổi kỳ nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 linh hoạt hơn.
Cụ thể, Giỗ Tổ Hùng Vương (10-3 âm lịch) rơi vào chủ nhật nên người lao động sẽ nghỉ vào ngày làm việc kế tiếp, tức thứ hai ngày 27-4.
Tuy vậy nhiều người lao động đề nghị hoán đổi ngày thứ hai đó sang ngày 29-4 hoặc 2-5 để có kỳ nghỉ lễ kéo dài.
Theo ông Hiểu, trước khi đề xuất chính thức về hoán đổi nghỉ lễ, công đoàn cần lấy ý kiến từ phía người lao động, nghiên cứu quy định của pháp luật và trao đổi, thống nhất với Bộ Nội vụ.
Một doanh nghiệp ở Khu công nghiệp Vân Trung (Bắc Ninh) cho hay lịch nghỉ lễ dịp 30-4 đã được công bố từ đầu năm nên sẽ không thay đổi. Cụ thể, người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương thứ năm ngày 30-4 và thứ sáu ngày 1-5, sau đó đi làm thứ bảy ngày 2-5.
Vì chia ca làm luân phiên ngày đêm, công ty này sẽ căn cứ lịch sản xuất để công nhân nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động theo quy định. Về khối văn phòng làm cố định, công ty tạo điều kiện để họ nghỉ phép năm (12 ngày hưởng nguyên lương).
"Chúng tôi có một số công đoạn đặc thù về sản xuất không cố định ngày làm, ngày nghỉ nên có thể luân phiên cho người lao động nghỉ, ví dụ người đi làm chủ nhật thì thứ hai sẽ được nghỉ", vị này cho hay.
Tương tự, cán bộ phụ trách nhân sự của một công ty ở Khu công nghiệp Song Khê - Nội Hoàng (Bắc Ninh) cho biết doanh nghiệp không hoán đổi nghỉ lễ vì đã thông báo lịch cho công nhân viên từ đầu năm.
Do đơn hàng tăng cao, công ty giữ nguyên lịch nghỉ Giỗ Tổ Hùng Vương (10 âm lịch) kèm nghỉ bù thứ hai 27-4, sau đó người lao động đi làm hai ngày rồi nghỉ lễ 30-4 và 1-5 như thông báo của Nhà nước.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Văn Chí - Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Crystal Martin Việt Nam (có khoảng 7.000 lao động) - cho hay nhiều công nhân mong muốn nghỉ làm vào thứ bảy 2-5 để kéo dài kỳ nghỉ lễ 30-4 trong 4 ngày liên tiếp. Phương án là hoán đổi từ thứ hai 27-4 (nghỉ bù Giỗ Tổ Hùng Vương) sang thứ bảy.
Tuy nhiên, Bộ luật Lao động 2019 quy định nghỉ bù phải là ngày làm việc kế tiếp, tức ngày 27-4 nêu trên, nên công ty không thể tự quyết định.
Để tạo thuận lợi, người lao động có nhu cầu nghỉ dài được nghỉ phép (trong 12 ngày phép năm hưởng nguyên lương). Việc này, theo ông Chí, giúp nhiều công nhân ở xa có thể về nhà lâu hơn nhưng lại ảnh hưởng đến xét tiền chuyên cần.
Chủ tịch Công đoàn công ty này mong Công đoàn cấp trên, cơ quan chức năng tham mưu, đề xuất cấp có thẩm quyền hướng dẫn doanh nghiệp phương án linh động với dịp nghỉ lễ 30-4 và 1-5 này. Về lâu dài, doanh nghiệp cũng cần văn bản chính thức để trao đổi với đối tác, khách hàng, tính toán chi phí sản xuất kinh doanh…
Luật có thể điều chỉnh cho phép doanh nghiệp và người lao động thống nhất lịch nghỉ lễ phù hợp thực tế, có sự đồng ý của Sở Nội vụ địa phương vì đặc thù sản xuất kinh doanh mỗi nơi mỗi khác, ông Chí đề xuất.
Trong khi đó, ông Đinh Sỹ Phúc - Chủ tịch Công đoàn Công ty Taekwang Vina (Đồng Nai) - cho hay với khoảng 33.000 công nhân viên, đơn vị này đã thông báo lịch nghỉ lễ Tết từ sớm. Với đặc thù là doanh nghiệp xuất khẩu 100%, trong đó có thị trường Mỹ, công ty này phụ thuộc nhiều vào lịch xuất hàng của đối tác.
Theo ông Phúc, từ câu chuyện vận tải hàng hóa khó khăn hiện nay và việc lấy ý kiến hoán đổi nghỉ lễ gấp gáp, trong các năm tới, cơ quan chức năng cần lấy ý kiến các phương án nghỉ lễ từ sớm, để doanh nghiệp, Công đoàn và người lao động có thời gian thương lượng, thống nhất.
Ngược lại, bà Phạm Thị Tuyết Nhung - Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Yazaki EDS Việt Nam (TP.HCM) - cho hay công ty đã thống nhất lịch nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 kéo dài từ 26-4 đến 3-5. Như vậy, so với lịch của nhiều doanh nghiệp khác, khoảng 7.000 công nhân viên ở đây được nghỉ thêm 3 ngày 28-4, 29-4 và 2-5 hưởng nguyên lương.
"Ngoài những ngày nghỉ phép năm theo quy định của luật, mỗi năm công ty cho phép công nhân viên nghỉ thêm 32 ngày nữa", bà Nhung thông tin.
Trong từng giai đoạn cuộc đời, chúng ta nhận thức về hạnh phúc cũng sẽ khác nhau.
Ba ruột tôi từng là lá chắn chở che cho cả gia đình sau khi mẹ tôi mất. Vậy mà trong đợt dịch COVID-19, tưởng chừng ba đã gục ngã. Người đàn ông với tấm lưng rắn rỏi từng cõng tôi đi dạo, làm ngựa cho tôi cưỡi khi nhỏ, giờ đây cơ bắp săn chắc của ba trở nên gầy gò, thẳng đuột.
Từ ngày đột quỵ, sức khỏe ba tuột dốc không phanh. Người ba teo tóp, bắp thịt nhão nhoẹt, nửa thân người bên trái đã trở nên yếu hẳn. Hằng ngày, ba phải kiên cường chống gậy chập chững tập đi từng bước nặng nề dưới sự cổ vũ nhiệt tình của hai đứa cháu ngoại.
Mẹ chồng tôi may mắn sống sót sau cuộc chiến chống Mỹ, bà là thương binh với những di chứng trên cơ thể do chiến tranh và đòn roi tra tấn để lại. Hằng ngày, bà ngồi kể cho các cháu nghe về cuộc chiến năm nào với niềm tự hào và giọng hùng hồn dù đã gần 80 tuổi.
Sống tình cảm và ấm áp, bà xem tôi như con ruột, luôn hỏi han động viên mỗi khi tôi gặp khó khăn hay mệt mỏi. Có lẽ vì sợ tuổi già vô dụng và sợ tôi cực nhọc, bà luôn tìm cách giúp những việc vặt như lặt rau, dọn bàn, xếp quần áo... như để bù đắp cho sự mất mát khi mẹ ruột tôi không còn.
Thấy tôi luôn lo lắng cho sức khỏe của ba ruột và không yên tâm khi để ông ở một mình, bà bảo tôi đón ba về ở chung một nhà để tiện bề chăm sóc. Ba tôi trạc tuổi người em trai đã mất trong chiến tranh của bà. Thế nên bà luôn xem ông như người em trong gia đình, có người bầu bạn sớm hôm.
Ngày ngày hai ông bà pha ấm trà ngồi trước sân bàn luận chuyện ngày xưa chiến tranh khốc liệt ra sao, thời bao cấp gian khó như thế nào...
Hàng xóm thường lắc đầu ngán ngẩm khi tôi vừa phải chăm con nhỏ vừa chăm ba mẹ già bệnh tật. Còn tôi thường ví von nhà tôi có tận bốn "em bé", mà em bé nào cũng hợp tác và thương yêu nhau.
Và hai "em bé lớn" của tôi không vì những cơn đau nhức, bệnh tật mà cộc cằn, cáu gắt với con cháu. Có lẽ vì ba mẹ sợ tôi cực nhọc nên chẳng đòi hỏi hay than vãn bất cứ điều gì.
Thế nên tôi thấy mình thật may mắn, bởi đâu phải ai cũng có cơ hội được cận kề chăm sóc ba mẹ khi về già, để rồi ở nơi phương xa luôn đau đáu lo lắng. Khi ngọn đèn đã tắt thì sợi dây sinh mệnh sẽ hết, con cái muốn được kề cận ở bên chăm sóc cũng sẽ không còn cơ hội.
Mỗi sáng, trước cổng là hình ảnh ba đang chống gậy chập chững tập đi dưới ánh nắng sớm chiếu xuống mái hiên nhà, mẹ chồng đang săm soi đếm xem cây ớt đã ra được bao nhiêu quả. Thấy tôi đi chợ về, cả hai đều mừng rỡ. Tôi biết rằng họ đang chờ tôi về. Cứ như ngày xưa tôi từng ngồi trước cửa ngóng mẹ đi chợ về vậy.
Rồi tôi chầm chậm lấy trong giỏ ra khi là ít trái cây, lúc thì vài chiếc bánh nhỏ. Ba và mẹ chồng mỉm cười tóm tém. Chung quy lại, người già cũng như trẻ nhỏ, yếu ớt, lo lắng, sợ hãi nên cũng cần được yêu thương, bảo vệ, chở che và chăm sóc.
Tôi muốn được tắm rửa, chăm lo từ miếng ăn tới giấc ngủ, muốn ba mẹ luôn hiện diện, chuyện trò cùng tôi thật lâu, ngồi chờ tôi mỗi sáng chứ không phải im lặng qua làn khói nhang mong manh phảng phất. Ở tuổi trung niên, tôi chỉ cần nhiêu đó thôi cũng đủ ấm áp, bình yên và hạnh phúc.
