Không chỉ là thức quả đặc trưng của mùa hè, quả vải còn được ví như “vua trái cây nhiệt đới” nhờ hương vị thơm ngọt và giá trị dinh dưỡng dồi dào. Ẩn dưới lớp vỏ sần sùi là phần cùi trắng mọng nước, giàu vitamin và chất chống oxy hóa, mang lại nhiều lợi ích bất ngờ cho sức khỏe.
Công dụng với sức khỏe của quả vải
Thành phần dinh dưỡng trong 100g quả vải thô chứa khoảng: 63 calo, carbohydrate 16g, protein 0,8g, lipid 0,4g, chất xơ 1,2g, vitamin C 68mg, đồng 0,1mg, vitamin B6 0,1g, kali 162mg, riboflavin 0,05g, folate 23μg, niacin 0,5mg, phospho 29mg, magie 9mg, mangan 0,05mg…
Ngoài các chất dinh dưỡng được liệt kê ở trên, vải còn chứa một lượng nhỏ sắt, selen, kẽm và canxi.
Theo y học cổ truyền phương Đông, quả vải được tính ôn, vị ngọt, chua, quy các kinh tỳ, can. Vải có tác dụng bổ huyết, sinh tân, chỉ khát. Hạt vải (lệ chi hạch) có vị hơi đắng, ngọt, chát, tính ôn, quy các kinh can, thận, có tác dụng ôn trung lý khí, tán kết, chỉ thống. Hạt vải thường được kê đơn trong các bài thuốc chữa bệnh bằng y học cổ truyền.
Theo y học truyền thống Ấn Độ, vải được sử dụng để cải thiện sức khỏe tiêu hóa, hỗ trợ sinh sản và cải thiện sức khỏe thần kinh.
Chống oxy hóa hiệu quả
Vải là một nguồn tuyệt vời của chất chống oxy hóa, flavonoid và anthocyanins, bao gồm các loại như axit gallic, chrysanthemin, oenin cùng với hàm lượng vitamin C cao.
Chất chống oxy hóa là những hợp chất quan trọng giúp chống lại các gốc tự do và ngăn chặn quá trình oxy hóa gây hại cho tế bào. Nghiên cứu cũng cho thấy rằng chất chống oxy hóa cũng có thể hỗ trợ sức khỏe lâu dài và có thể hỗ trợ trong việc ngăn ngừa các bệnh mãn tính như: ung thư, tiểu đường và bệnh tim mạch.
Giảm viêm tốt
Các nghiên cứu cho thấy vải có thể giúp kiểm soát chứng viêm. Chiết xuất giàu flavonoid của quả vải có hiệu quả trong việc ngăn chặn sự biểu hiện của một số gen liên quan đến quá trình viêm. Các chất chống oxy hóa trong vải là những hợp chất có thể giúp giảm viêm và ngăn ngừa sự tích tụ của các gốc tự do trong cơ thể.
“Kho báu” chất chống oxy hóa tự nhiên
Quả vải chứa hàm lượng cao vitamin C, polyphenol và nhiều hợp chất thực vật có lợi giúp bảo vệ tế bào khỏi tác hại của gốc tự do, đồng thời hỗ trợ giảm viêm hiệu quả.
Nhiều nghiên cứu cho thấy các chất chống oxy hóa như: axit gallic, catechin, rutin hay epicatechin có trong vải có thể góp phần giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính thường gặp, đồng thời tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.
Bổ sung vitamin C, tăng cường đề kháng
Vải là nguồn cung cấp vitamin C dồi dào dưỡng chất thiết yếu giúp nâng cao hệ miễn dịch, hỗ trợ làm lành vết thương và duy trì làn da khỏe mạnh.
Thay vì chỉ lựa chọn các loại trái cây họ cam quýt, bạn có thể thêm vải vào sinh tố, salad hoặc dùng như món ăn nhẹ để đổi vị trong những ngày hè oi bức.
Hỗ trợ ngăn ngừa ung thư
Không chỉ phần thịt quả, lớp vỏ vải cũng chứa nhiều flavonoid và hợp chất chống oxy hóa mạnh. Một số nghiên cứu trên động vật cho thấy chiết xuất từ vỏ vải có khả năng ức chế sự phát triển của tế bào ung thư, đặc biệt là ung thư vú.
Dù cần thêm nhiều nghiên cứu trên người, đây vẫn được xem là loại trái cây giàu tiềm năng trong việc hỗ trợ bảo vệ sức khỏe.
Theo một đánh giá năm 2017 được công bố trên Tạp chí Nutrients, cùi, vỏ và hạt của quả vải đều chứa các hợp chất mạnh có thể ức chế sự hình thành khối u và ngăn chặn sự phát triển của tế bào ung thư.
Giúp hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả
Nhờ chứa nhiều nước và chất xơ hòa tan, quả vải hỗ trợ làm sạch đường ruột, kích thích nhu động ruột và cải thiện chức năng tiêu hóa.
Việc bổ sung vải với lượng hợp lý có thể giúp hạn chế táo bón, tăng khả năng hấp thụ dưỡng chất và giảm cảm giác khó chịu ở dạ dày.
Các vitamin nhóm B như thiamin, riboflavin và niacin trong quả vải giúp cơ thể chuyển hóa chất béo, protein và carbohydrate thành năng lượng hiệu quả hơn.
Nhờ đó, cơ thể duy trì được trạng thái tỉnh táo, hỗ trợ hoạt động của gan và hệ thần kinh, đồng thời giảm cảm giác mệt mỏi trong ngày.
Giải nhiệt, bổ sung nước cho ngày hè
Với hàm lượng nước cao, quả vải là lựa chọn lý tưởng giúp cơ thể nhanh chóng bù nước và giải nhiệt trong thời tiết nắng nóng.
Bạn có thể ăn trực tiếp, làm nước ép hoặc kết hợp với các món tráng miệng để tăng hương vị và bổ sung điện giải tự nhiên cho cơ thể.
Tốt cho tim mạch, giảm nguy cơ đột quỵ
Quả vải chứa rất ít cholesterol và natri, giúp hạn chế nguy cơ xơ vữa động mạch, cao huyết áp và các bệnh tim mạch.
Bên cạnh đó, lượng vitamin C dồi dào trong vải còn hỗ trợ ngăn hình thành mảng bám trong thành mạch, từ đó góp phần bảo vệ tim và giảm nguy cơ đột quỵ hiệu quả.
Mặc dù quả vải mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng chúng cũng có hàm lượng carbohydrate cao và cần được ăn đúng số lượng, đúng thời điểm. Thời điểm tốt nhất để ăn vải là vào buổi sáng. Điều này giúp hấp thụ tối đa chất dinh dưỡng. Có thể dùng nó như một bữa ăn nhẹ vào giữa buổi sáng. Tuy nhiên, nên ăn vải ở mức vừa phải vì quả vải có chứa đường.
Một người trưởng thành có thể ăn khoảng 10 – 12 quả vải trong một ngày. Nếu mắc bệnh đái tháo đường thì không nên ăn quá 6 – 8 quả vải mỗi ngày. Quả được tiêu thụ tốt nhất ở dạng trái cây tươi, vì nước trái vải đóng hộp thường có nhiều đường và chất bảo quản.
Vụ bé gái 4 tuổi ở phường Phú Diễn, Hà Nội tử vong hôm 6/5 do cha dượng và mẹ ruột bạo hành khiến nhiều người đặt câu hỏi về trách nhiệm của cộng đồng. Trước đó, hàng xóm cho biết thường nghe tiếng khóc thét mỗi tối nhưng không can thiệp vì nghĩ sự việc chưa nghiêm trọng.
Dưới các bài viết về sự việc trên VnExpress, nhiều độc giả thừa nhận từng chọn im lặng khi thấy dấu hiệu bạo hành vì e ngại "mang vạ vào thân".
Tiến sĩ Đặng Hoàng Ngân, chuyên gia tâm lý học phát triển trẻ em và thanh thiếu niên, ở Kanagawa, Nhật Bản cho rằng sự im lặng của đám đông xuất phát từ khoảng trống của hệ thống bảo vệ trẻ em.
Theo bà Ngân, nhiều người dân chưa quen với Tổng đài bảo vệ trẻ em 111 hoặc thiếu niềm tin vào việc bảo mật danh tính người báo tin. Người hàng xóm có thể ngại xen vào chuyện của nhà người khác, nhất là những nhà hành xử hung hãn. "Đừng chỉ trách hàng xóm khi trẻ bị bạo hành. Nếu chỉ dựa vào ý thức của từng người dân, khó tạo ra mạng lưới bảo vệ trẻ em bền vững", bà nói.
Để giải quyết tận gốc rễ, bà Ngân dẫn chứng mô hình tại Nhật Bản. Quốc gia này không đặt trọng tâm vào việc xử lý hậu quả, mà ưu tiên phát hiện nguy cơ và can thiệp sớm.
Nhật Bản xây dựng mạng lưới giám sát chéo, quy trách nhiệm cho giáo viên, bác sĩ, hộ sinh, nhân viên phúc lợi và chính quyền địa phương. Khi giáo viên phát hiện học sinh có vết bầm tím lặp lại, hoặc bác sĩ thấy dấu hiệu thương tích bất thường mà người chăm sóc không thể giải thích hợp lý, họ có quyền báo cáo nghi ngờ bạo hành. Trong một số trường hợp, trẻ được tách khỏi gia đình tạm thời để xác minh.
"Nhật Bản chấp nhận khả năng cảnh báo nhầm, nhưng ưu tiên sự an toàn của trẻ ở mức cao nhất", chuyên gia cho biết.
Để tránh quy chụp, mọi nghi vấn được đối chiếu với "Sổ tay mẹ và bé" – tài liệu lưu trữ toàn bộ lịch sử y tế, tiêm chủng và phát triển của trẻ em Nhật Bản từ sơ sinh đến 6 tuổi. Hệ thống phân định rõ rệt giữa việc trẻ bị thương do phụ huynh bất cẩn trong khoảnh khắc với tình trạng bỏ bê, bạo hành kéo dài.
Đặc biệt, Nhật Bản sử dụng các chuyến thăm nhà chủ động làm "công cụ phòng ngừa". Tại tỉnh Kanagawa, hộ sinh, bác sĩ hoặc cán bộ phúc lợi đến tận nhà kiểm tra sức khỏe và môi trường nuôi dưỡng theo các mốc phát triển của trẻ, bắt đầu từ hai tháng tuổi. Việc này được thực hiện ngay cả khi phụ huynh không đăng ký.
Nhân sự chuyên môn sẽ kiểm tra cân nặng, vòng đầu, quan sát dấu hiệu bất thường trên cơ thể trẻ và môi trường sống. Họ cũng đặt nhiều câu hỏi cụ thể như ai ngủ cùng em bé, cha mẹ có thay phiên chăm sóc con hay không, người mẹ có thời gian nghỉ ngơi hay ra ngoài thư giãn không. Những chuyến thăm này không phải để "kiểm tra", mà để hỗ trợ cha mẹ trước khi khủng hoảng xảy ra.
Ngoài trò chuyện, các chuyên gia cũng quan sát những dấu hiệu khó che giấu như mùi thuốc lá trong nhà, ánh mắt của cha mẹ, cách đáp ứng nhu cầu của trẻ hay bầu không khí trong gia đình. Những tín hiệu này có thể dẫn tới hỗ trợ ngay lập tức hoặc được ghi nhận để theo dõi sát hơn.
Song song đó, các địa phương cung cấp mạng lưới hỗ trợ gồm lớp kỹ năng làm cha mẹ, đường dây nóng giảm áp lực sau sinh và dịch vụ giữ trẻ khẩn cấp. "Không ai tự nhiên biết cách làm cha mẹ", bà Ngân nói. "Có người đang cố gắng hết sức nhưng vẫn kiệt quệ. Có người bước vào vai trò cha mẹ khi bản thân còn đầy tổn thương và áp lực. Nếu được hỗ trợ sớm, nhiều hành vi bạo lực có thể được ngăn chặn trước khi trở thành bi kịch".
Đánh giá về hệ thống của Việt Nam, bà Ngân xem việc bổ sung nhân viên công tác xã hội và nhà tâm lý lâm sàng tại các trạm y tế cơ sở thời gian qua là một bước tiến. Tuy nhiên, chuyên gia lưu ý các đơn vị này cần chủ động tiếp cận các gia đình có trẻ nhỏ thay vì chờ đợi sự chủ động từ người dân.
"Khi đó, không chỉ trẻ em được bảo vệ sớm hơn mà nhiều cha mẹ cũng có cơ hội được giúp đỡ trước khi áp lực biến thành điều gây đau đớn cho con cái", bà nói.
Bài báo Đừng tận hưởng kỳ nghỉ dài ngày 30-4, 1-5 theo lối cũ nữa, đây là những cách 'tuyệt cú mèo'! nhận về nhiều ý kiến tranh luận của bạn đọc.
Bạn đọc Bảo Châu cho biết về quê, ăn cơm cùng gia đình, thỉnh thoảng gặp bạn bè là đã trọn vẹn kỳ nghỉ lễ.
Còn bạn đọc Tý Em nói sẽ về quê ăn những món bình dân mà bạn nhớ nhất khi xa quê. “Không màu mè, không check-in, chỉ là bữa cơm gia đình thôi mà cảm giác hạnh phúc khác hẳn”, bạn đọc bày tỏ.
Tý Em cho biết rảnh thì phụ ba mẹ việc vặt, không thì nằm võng hoặc ra xóm xem trẻ con chơi những trò hồi nhỏ như keo, đá bóng cũng rất vui.
Bạn đọc Nhím chia sẻ về quê để thưởng thức đồ ăn mẹ nấu, quà quê như dưa muối, gà luộc; đi chơi xa không có được.
Nhím cũng kể về trải nghiệm cắm trại ven sông cùng em, tối đốt lửa, kể chuyện, hát hò, còn trưa chiều uống cà phê sữa, nằm võng nghỉ ngơi cảm giác thật tuyệt.
Bạn đọc Kha Kha cho biết sẽ dành kỳ nghỉ cho gia đình bằng cách tổ chức picnic nhỏ, nấu ăn chung và chơi team building cùng cả nhà nội ngoại, thay vì đi du lịch đông đúc.
Trong khi bạn đọc Quốc Đạt cho rằng những hoạt động dành cho kỳ nghỉ lễ 30-4, 1-5 trong bài báo cũng có thể thực hiện vào cuối tuần bình thường, nhưng trong các dịp nghỉ dài như 30-4, nhiều người thường về quê hoặc đi du lịch hơn.
Kỳ nghỉ không chỉ là thời gian đi chơi xa, mà còn là cơ hội để khám phá gần nhà, thử những điều mới.
Bạn đọc Quỳnh Trang cho biết trong dịp lễ, có thể ghé thăm bảo tàng vì nhiều nơi có những chuyên đề thú vị.
Bạn đọc Hoa Hồng thích biến kỳ nghỉ thành thời gian “reset” bản thân thay vì chỉ đi check-in, vì đi nhiều mà không nghỉ thật sự dễ mệt hơn.
“Nếu áp dụng kiểu nghỉ dưỡng nhẹ nhàng, đọc sách, tập yoga hoặc học kỹ năng mới thì chắc tinh thần sẽ khác hẳn”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Thảo tính làm một chuyến khám phá TP.HCM như khách du lịch. Cô nói sẽ mặc áo cờ đỏ sao vàng đúng dịp 30-4, đi những địa điểm chưa từng ghé qua dù sống ở đây lâu rồi.
“Có thể thử quán ăn lạ, vào bảo tàng, đi triển lãm… rồi quay vlog. Đôi khi cái mới lại nằm ngay gần mình”, Thảo nói.
Bạn đọc Thảo Vy cho biết ưu tiên các hoạt động nhẹ nhàng, gần nhà hoặc dành thời gian cho gia đình.
“Cũng hứng thú thử mấy cái mới, chắc tham gia một hoạt động ngoài trời, check-in 30-4 cho đỡ “dính” điện thoại. Nghỉ lễ mà chỉ nằm lướt TikTok thì nhanh hết ngày mà lại thấy tiếc”, Vy nói.
Bạn đọc Hà chia sẻ thích ăn uống nên lịch trình nghỉ lễ là sáng, trưa, tối đều ăn, xen kẽ cà phê và đi dạo cho... đỡ thấy tội lỗi.
Mới đây các bác sĩ Bệnh viện Phụ Sản Hà Nội đã mổ cấp cứu thành công cho một sản phụ nặng 140kg mắc tiền sản giật nặng, huyết áp lên tới 197/120 mmHg khi mang thai gần 38 tuần.
Được biết, trước lần mang thai đầu tiên, sản phụ chỉ nặng khoảng 50kg. Tuy nhiên sau nhiều năm, cân nặng tăng dần và đến thai kỳ thứ 3 đã lên tới 140kg.
Tiền sử sản khoa của bệnh nhân ghi nhận nhiều yếu tố nguy cơ. Năm 2013, sản phụ sinh thường em bé nặng 3000g. Đến năm 2018, sản phụ phải mổ lấy thai do thai to với cân nặng 4500g. Trong lần mang thai này, sản phụ tăng thêm 13kg và thai nhi tiếp tục có cân nặng lớn.
Ngay sau khi tiếp nhận, các bác sĩ đánh giá đây là ca bệnh nguy cơ rất cao do sản phụ béo phì mức độ nặng, kèm tiền sản giật nặng và thai to.
Đáng chú ý ca phẫu thuật do ThS.BSCKII Lê Duy Toàn - Trưởng khoa Sản tự nguyện D4 trực tiếp thực hiện, phối hợp cùng ê-kíp gây mê hồi sức do ThS.BS Nguyễn Nhật Hoan - Phó khoa Gây mê hồi sức tự nguyện phụ trách.
Khó khăn lớn bắt đầu ngay từ quá trình vô cảm, với sản phụ có cân nặng lớn, lớp mỡ dày cùng tình trạng bệnh lý phức tạp khiến việc gây tê trở nên đặc biệt khó khăn. Tuy nhiên, ê-kíp gây mê đã thực hiện thành công phương pháp gây tê tủy sống, tạo điều kiện thuận lợi cho ca mổ diễn ra an toàn.
Trong suốt quá trình phẫu thuật, ê-kíp tiếp tục căng mình xử lý hàng loạt nguy cơ như chảy máu, huyết khối và biến chứng hậu phẫu vốn thường gặp ở thai phụ béo phì mức độ nặng.
Kết quả bé trai nặng 4,6kg cất tiếng khóc chào đời trong niềm vui vỡ òa của gia đình và đội ngũ y bác sĩ. Trẻ hiện được theo dõi sát tại khoa Sơ sinh để kịp thời phát hiện, xử trí các nguy cơ thường gặp ở trẻ có cân nặng lớn. Sức khỏe của cả mẹ và bé hiện ổn định.
Theo các bác sĩ, béo phì trong thai kỳ có thể làm gia tăng nhiều biến chứng nguy hiểm như tăng huyết áp thai kỳ, tiền sản giật, đái tháo đường thai kỳ, huyết khối tĩnh mạch, nhiễm trùng hậu phẫu, thai to, sinh khó hoặc băng huyết sau sinh.
Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ nên kiểm soát cân nặng trước khi mang thai, khám thai định kỳ đầy đủ và theo dõi tại các cơ sở y tế chuyên sâu để được phát hiện sớm, quản lý kịp thời các yếu tố nguy cơ, bảo đảm an toàn cho cả mẹ và thai nhi.
