Đi ngược chiều trên quốc lộ, người đàn ông bị xe khách tông chết

Tôi nhớ một buổi sáng cách đây không lâu ở một thành phố, có quán cà phê với tấm biển lớn treo phía trên: "Cà phê siêu sạch - nguyên chất 100%". Đi thêm vài trăm mét, hiện tượng tương tự lặp lại: quán nào cũng dán dòng chữ ấy, có nơi còn để to hơn cả tên thương hiệu.

Buổi chiều đi ngang qua nhiều cơ sở đào tạo tên gắn liền với chữ "quốc tế".

Hai hiện tượng không liên quan, nhưng phản ánh cùng một logic quen thuộc: nếu niềm tin chất lượng thực tế vẫn còn bị nhiều người ngoài nghi, thì ngôn từ dường như được huy động để lấp đầy khoảng trống.

Trong đời sống thường nhật, người tiêu dùng vẫn thường mang nỗi nghi ngại: ly cà phê mình uống có thật sự nguyên chất? Có bị pha tạp chất, hóa chất bảo quản hay không? Những vụ việc cà phê giả, cà phê "bẩn" bị phát hiện thời gian qua càng làm tăng thêm sự bất an ấy.

Chính vì vậy, "siêu sạch" không còn là một tính từ mô tả mà trở thành lời cam kết hay hứa hẹn. Ngay cả quán cà phê vỉa hè giá chỉ 15.000 đồng cũng treo biển "siêu sạch".

Vì nếu không nói ra điều này, khách hàng khó mà tin tưởng. Khách hàng không chỉ mua một ly cà phê; họ mua cảm giác yên tâm.

Câu chuyện nhiều "đại học quốc tế" cũng vận hành theo cùng một cơ chế. Trong bối cảnh giáo dục đại học Việt Nam đang chuyển mình, hai chữ "quốc tế" trở thành tín hiệu mạnh mẽ, gợi lên hình ảnh chương trình tiên tiến, giảng viên chất lượng cao và bằng cấp có giá trị toàn cầu. Nhưng thực tế không phải lúc nào cũng khớp với tên gọi. Nhiều chương trình vẫn còn hạn chế về đội ngũ giảng viên quốc tế, môi trường học thuật và sự công nhận quốc tế thực sự.

Gần đây, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã siết chặt quy định về đặt tên cơ sở giáo dục đại học, không cho phép tùy tiện sử dụng các từ mang tính "vị thế đặc biệt" như "quốc tế", "quốc gia", "Việt Nam"… trừ khi được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

Quy định này cho thấy hiện tượng lạm dụng tên gọi không còn là chuyện cá biệt, mà đã trở thành vấn đề cần quản lý để tránh gây nhầm lẫn và bảo vệ người học.

Vậy điều gì khiến nhiều người đặc biệt "ưa chuộng" những từ mang tính nâng cấp như "siêu" hay "quốc tế"?

Câu trả lời có lẽ nằm ở một tâm lý dễ hiểu: chất lượng thực tế còn khiêm tốn, nhưng khát vọng vươn tầm lại rất lớn. Trong thời gian dài, một số loại hàng hóa kém ổn định về chất lượng. Giáo dục trong nước cũng thường bị so sánh bất lợi với các nền giáo dục tiên tiến.

Những so sánh ấy có thể không công bằng, nhưng để lại dấu ấn: cảm giác chưa đủ, kèm theo mong muốn được công nhận mạnh mẽ.

Phải chăng khoảng cách giữa thực tế và kỳ vọng còn lớn, nên ngôn từ trở thành giải pháp nhanh nhất để "nâng cấp" hình ảnh?

"Siêu sạch" không chỉ là sạch mà còn vượt trội so với "chưa sạch". "Quốc tế" không chỉ là mở rộng mà còn là cách khẳng định mình đã bước ra khỏi khuôn khổ "bình thường nội địa".

Đó là một dạng tự vệ tâm lý: khẳng định giá trị ngay cả khi điều đó chưa hoàn toàn trở thành hiện thực.

Ở chiều tích cực, khát vọng ấy có thể là động lực quan trọng. Khi người tiêu dùng đòi hỏi cà phê sạch hơn, nhiều doanh nghiệp, từ các thương hiệu lớn đến các cơ sở nhỏ, đã đầu tư nghiêm túc hơn vào nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất và truy xuất nguồn gốc.

Tương tự, áp lực từ phụ huynh tìm kiếm giáo dục chất lượng cao đã thúc đẩy nhiều trường cải thiện chương trình, hợp tác quốc tế và hướng tới các tiêu chuẩn kiểm định quốc tế. Khát vọng, vì thế không chỉ nằm trên tấm biển quảng cáo, mà có thể kéo thực tế đi lên.

Tuy nhiên nếu khát vọng chỉ dừng lại ở ngôn từ, chính những từ ngữ ấy sẽ dần mất giá trị. Khi quán nào cũng "siêu sạch", người tiêu dùng bắt đầu nghi ngờ tất cả.

Khi trường nào cũng mang tên "quốc tế", sinh viên và phụ huynh sẽ tự hỏi: đâu mới là quốc tế thực sự? Khi niềm tin bị bào mòn, thiệt hại không chỉ thuộc về một thương hiệu hay một trường học, mà còn thuộc về cả hệ sinh thái kinh tế - giáo dục.

Ly cà phê vỉa hè đến tấm biển trường đại học cho thấy tràn đầy khát vọng, nhưng ngôn từ đôi khi lại đi nhanh hơn thực lực hiện có.

Có lẽ, điều cốt lõi là nâng chất lượng thực chất đến mức những cụm từ như "siêu sạch" hay "quốc tế" trở nên không còn cần thiết.

Khi cà phê thật sự sạch, người ta nhận ra qua vị đắng thanh và hậu ngọt tự nhiên, chứ không phải qua tấm biển trước quán. Khi một trường đại học đạt chuẩn, sinh viên sẽ cảm nhận qua chương trình học, đội ngũ giảng viên và con đường nghề nghiệp mở ra trên khu vực hoặc toàn cầu, chứ không cần phải đọc tên trường mới biết.

Đến lúc đó, niềm tin không còn treo trên bảng hiệu mà nằm trong trải nghiệm. Và khát vọng cũng không cần phải nói to lên nữa, bởi nó đã hiện diện trong chính chất lượng.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Lễ hội diều diễn ra ngày 14-16/3 Âm lịch, người làng Bá Giang (nay gọi là làng Bá Dương Nội, xã Hồng Hà, huyện Đan Phượng cũ) tổ chức chính hội ngày 15/3, gắn với khát vọng mưa thuận gió hòa của cư dân nông nghiệp ven sông Hồng.

Lễ hội chơi diều ở làng Bá Dương Nội gắn liền với sự tích ông Nguyễn Cả, là tướng giỏi của Đinh Tiên Hoàng, mở hội khao quân. Ông dạy người dân địa phương biết dùng tre bánh tẻ phơi nắng, vót chuốt cho đều, lấy nhựa sung, giấy bồi dán vào khung tre chơi trò thả diều.

Năm 2024, lễ hội thả diều làng Bá Dương Nội được Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia và nghề làm diều sáo của làng đã được thành phố công nhận Làng nghề truyền thống Hà Nội. Trong ảnh là ba nghệ nhân cao tuổi làng diều Bá Dương Nội gồm Phạm Văn Mai (79 tuổi), Nguyễn Văn Bồi (92 tuổi) và Nguyễn Hữu Kiêm (80 tuổi) đứng tại Miếu Diều (thờ Giang Châu Chi Thần).

Lễ hội diều diễn ra ngày 14-16/3 Âm lịch, người làng Bá Giang (nay gọi là làng Bá Dương Nội, xã Hồng Hà, huyện Đan Phượng cũ) tổ chức chính hội ngày 15/3, gắn với khát vọng mưa thuận gió hòa của cư dân nông nghiệp ven sông Hồng.

Lễ hội chơi diều ở làng Bá Dương Nội gắn liền với sự tích ông Nguyễn Cả, là tướng giỏi của Đinh Tiên Hoàng, mở hội khao quân. Ông dạy người dân địa phương biết dùng tre bánh tẻ phơi nắng, vót chuốt cho đều, lấy nhựa sung, giấy bồi dán vào khung tre chơi trò thả diều.

Năm 2024, lễ hội thả diều làng Bá Dương Nội được Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia và nghề làm diều sáo của làng đã được thành phố công nhận Làng nghề truyền thống Hà Nội. Trong ảnh là ba nghệ nhân cao tuổi làng diều Bá Dương Nội gồm Phạm Văn Mai (79 tuổi), Nguyễn Văn Bồi (92 tuổi) và Nguyễn Hữu Kiêm (80 tuổi) đứng tại Miếu Diều (thờ Giang Châu Chi Thần).

Trong căn phòng nhỏ xếp đầy diều, ông Nguyễn Văn Bồi cầm con diều đặc trưng của vùng đất Bá Dương Nội. Loại diều không đuôi, làm bằng đủ loại vật liệu như giấy dó, vải.

Hai năm trở lại đây, ông không còn trực tiếp làm do tuổi cao sức yếu nhưng luôn có mặt ở hội thi diều truyền thống hàng năm. "Tôi rất vui khi thấy con cháu mình tiếp tục làm diều. Gần đây cháu ngoại tôi đoạt giải nhất hội làng lúc 10 tuổi", ông nói.

Trong căn phòng nhỏ xếp đầy diều, ông Nguyễn Văn Bồi cầm con diều đặc trưng của vùng đất Bá Dương Nội. Loại diều không đuôi, làm bằng đủ loại vật liệu như giấy dó, vải.

Hai năm trở lại đây, ông không còn trực tiếp làm do tuổi cao sức yếu nhưng luôn có mặt ở hội thi diều truyền thống hàng năm. "Tôi rất vui khi thấy con cháu mình tiếp tục làm diều. Gần đây cháu ngoại tôi đoạt giải nhất hội làng lúc 10 tuổi", ông nói.

Trong làng, ông Bồi là người khéo tay, làm ra những còn diều bay cao nhất. Thời kháng chiến chống Mỹ, hội diều ở làng phải dừng tổ chức. Đến năm 1987 được khôi phục, từ đó đến nay, năm nào ông Bồi cũng tham gia thi đấu, giành giải cao nhất năm 1994.

Ông tích cực truyền dạy, lan tỏa hình ảnh cánh diều đến nhiều tỉnh thành trên cả nước, được phong nghệ nhân năm 2019.

Nghệ nhân ưu tú Phạm Văn Mai tất bật chuẩn bị những con diều đẹp nhất để mang ra hội của làng. Năm nay, ông Mai làm hai con diều, mỗi con mất một ngày.

Ông Phạm Văn Mai năm nay 79 tuổi, là nghệ nhân cao tuổi nhất còn tham gia hội diều. Năm 2015, ông được phong nghệ nhân ưu tú.

Nghệ nhân ưu tú Phạm Văn Mai tất bật chuẩn bị những con diều đẹp nhất để mang ra hội của làng. Năm nay, ông Mai làm hai con diều, mỗi con mất một ngày.

Ông Phạm Văn Mai năm nay 79 tuổi, là nghệ nhân cao tuổi nhất còn tham gia hội diều. Năm 2015, ông được phong nghệ nhân ưu tú.

Thời xưa, hồ dán diều dùng bột gạo nấu lên, nay đã có sẵn nên tiện hơn, thời gian làm diều vì thế cũng giảm đáng kể. Diều đi thi, ông Mai không trang trí thêm mà giữ nguyên màu sắc gốc của giấy.

Gia đình ông cả ba thế hệ đều chơi diều, biết làm diều và sáo diều. "Dù mọi thành viên đều làm được, gia đình tôi muốn chính cụ làm để con diều hoàn hảo nhất", con trai ông nói.

Thời xưa, hồ dán diều dùng bột gạo nấu lên, nay đã có sẵn nên tiện hơn, thời gian làm diều vì thế cũng giảm đáng kể. Diều đi thi, ông Mai không trang trí thêm mà giữ nguyên màu sắc gốc của giấy.

Gia đình ông cả ba thế hệ đều chơi diều, biết làm diều và sáo diều. "Dù mọi thành viên đều làm được, gia đình tôi muốn chính cụ làm để con diều hoàn hảo nhất", con trai ông nói.

Thời xưa, hồ dán diều dùng bột gạo nấu lên, nay đã có sẵn nên tiện hơn, thời gian làm diều vì thế cũng giảm đáng kể. Diều đi thi, ông Mai không trang trí thêm mà giữ nguyên màu sắc gốc của giấy.

Gia đình ông cả ba thế hệ đều chơi diều, biết làm diều và sáo diều. "Dù mọi thành viên đều làm được, gia đình tôi muốn chính cụ làm để con diều hoàn hảo nhất", con trai ông nói.

Ông Nguyễn Hữu Kiêm, 80 tuổi, là nghệ nhân nhân dân đầu tiên của làng, được tặng danh hiệu năm 2022. Với ông Kiêm, điều hãnh diện nhất là mang được hình ảnh cánh diều quê hương giới thiệu với bạn bè quốc tế. Ông từng tham gia nhiều lễ hội diều lớn tại Malaysia, Thái Lan, Pháp.

Ông Nguyễn Hữu Kiêm, 80 tuổi, là nghệ nhân nhân dân đầu tiên của làng, được tặng danh hiệu năm 2022. Với ông Kiêm, điều hãnh diện nhất là mang được hình ảnh cánh diều quê hương giới thiệu với bạn bè quốc tế. Ông từng tham gia nhiều lễ hội diều lớn tại Malaysia, Thái Lan, Pháp.

Ở làng, hầu hết người chơi diều sinh sống bằng nghề nông, chỉ làm diều như một thú chơi, duy trì qua nhiều thế hệ. Người làng được cha ông trong gia đình dạy cách làm diều, không học ở đâu khác.

Tạo ra một con diều tốt, điều quan trọng nhất là sự cân bằng. Vật liệu sử dụng làm khung chủ yếu bằng tre già, chặt vào tháng 10 Âm lịch, tre lúc này khô, không mối, có độ đàn hồi tốt, ông Nguyễn Văn Quyết (phải), chủ nhiệm câu lạc bộ diều Bá Dương Nội cho biết.

Ở làng, hầu hết người chơi diều sinh sống bằng nghề nông, chỉ làm diều như một thú chơi, duy trì qua nhiều thế hệ. Người làng được cha ông trong gia đình dạy cách làm diều, không học ở đâu khác.

Tạo ra một con diều tốt, điều quan trọng nhất là sự cân bằng. Vật liệu sử dụng làm khung chủ yếu bằng tre già, chặt vào tháng 10 Âm lịch, tre lúc này khô, không mối, có độ đàn hồi tốt, ông Nguyễn Văn Quyết (phải), chủ nhiệm câu lạc bộ diều Bá Dương Nội cho biết.

Sau 70 năm gắn bó với cánh diều, ông Kiêm vẫn giữ lại những con diều ý nghĩa, ấn tượng nhất. Để bền theo thời gian, diều cần bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh mối mọt.

Trong ảnh là bộ ba con diều có nội dung "Hà Nội - Nghìn năm – Văn hiến" viết bằng chữ Hán Nôm đồng hành cùng ông trong lễ hội diều kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội năm 2010.

Sau 70 năm gắn bó với cánh diều, ông Kiêm vẫn giữ lại những con diều ý nghĩa, ấn tượng nhất. Để bền theo thời gian, diều cần bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh mối mọt.

Trong ảnh là bộ ba con diều có nội dung "Hà Nội - Nghìn năm – Văn hiến" viết bằng chữ Hán Nôm đồng hành cùng ông trong lễ hội diều kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội năm 2010.

Điểm khác biệt lớn nhất của diều Việt Nam so với thế giới nằm ở bộ sáo. Sáo diều mỗi con có một tiếng kêu riêng, là độc bản. Bộ sáo tốt mất 7-10 ngày để hoàn thiện. Tiếng sáo diều có thể nghe từ cách xa 2-3 km. "Người làng Bá rất tinh, chỉ nghe tiếng sáo ngoài đồng cũng biết diều của ai đang thả", ông Khiêm nói.

Điểm khác biệt lớn nhất của diều Việt Nam so với thế giới nằm ở bộ sáo. Sáo diều mỗi con có một tiếng kêu riêng, là độc bản. Bộ sáo tốt mất 7-10 ngày để hoàn thiện. Tiếng sáo diều có thể nghe từ cách xa 2-3 km. "Người làng Bá rất tinh, chỉ nghe tiếng sáo ngoài đồng cũng biết diều của ai đang thả", ông Khiêm nói.

Lễ hội diều năm nay có khoảng 100 con diều tham gia, nửa trong số đó tranh tài ngày đầu tiên trong hội thi diều trẻ em. Còn lại thi đấu vào chính hội ngày rằm tháng 3.

Lễ hội diều năm nay có khoảng 100 con diều tham gia, nửa trong số đó tranh tài ngày đầu tiên trong hội thi diều trẻ em. Còn lại thi đấu vào chính hội ngày rằm tháng 3.

Lễ hội diều năm nay có khoảng 100 con diều tham gia, nửa trong số đó tranh tài ngày đầu tiên trong hội thi diều trẻ em. Còn lại thi đấu vào chính hội ngày rằm tháng 3.

Tin Gốc: Vnexpress

Bộ Công an đang lấy ý kiến dự thảo hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) đến hết ngày 7-5, trước khi trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XVI.

Một trong những định hướng được đưa ra tại dự thảo là tiếp tục giảm các tội danh có thể bị áp dụng án tử hình.

Theo đó, Bộ luật Hình sự 1985 có 44 tội danh áp dụng hình phạt tử hình, giảm còn 29 tội danh ở Bộ luật Hình sự 1999, 22 tội danh trong Bộ luật Hình sự 2009, 18 tội danh trong Bộ luật Hình sự 2015.

Tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV thông qua luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự có hiệu lực từ 1-7-2025, trong đó bỏ án tử hình với 8 tội danh, hiện còn 10 tội danh.

Bộ Công an nêu chế tài hình phạt tử hình trong Bộ luật Hình sự đã thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của Nhà nước đối với người phạm tội.

Tuy nhiên tội phạm áp dụng hình phạt tử hình vẫn còn rộng, chưa đáp ứng các chuẩn mực quốc tế, đặc biệt Công ước Liên hợp quốc về quyền chính trị và dân sự mà Việt Nam là thành viên.

Bên cạnh đó, liên quan đến hình phạt tử hình, Bộ luật Hình sự hiện hành chưa quy định về việc khi hết thời hiệu thi hành bản án tử hình thì người bị kết án được chuyển xuống tù chung thân, gây khó khăn trong một số trường hợp.

Từ đó, Bộ Công an đề xuất tiếp tục thu hẹp phạm vi 10 tội danh còn áp dụng hình phạt tử hình trong Bộ luật Hình sự hiện hành.

Dự thảo chưa nêu rõ các tội danh sẽ bỏ hình phạt tử hình, nhưng nhấn mạnh quan điểm chỉ giữ lại hình phạt tử hình đối với các tội danh có tính chất "tội ác nghiêm trọng", xâm phạm đến khách thể đặc biệt quan trọng, gây những hậu quả nặng nề về mặt kinh tế, xã hội và an ninh con người.

Bộ Công an nêu rõ việc tiếp tục thu hẹp hình phạt tử hình giúp Bộ luật Hình sự nhất quán hơn với định hướng cải cách tư pháp, tiếp tục nối dài xu hướng lập pháp đã được xác lập rất rõ trong lần sửa đổi 2025 là thu hẹp dần tử hình.

Điều này cũng phù hợp với xu hướng của pháp luật quốc tế về quy định hình phạt tử hình, nâng cao khả năng bảo vệ quyền con người, đặc biệt quyền được sống của pháp luật hình sự.

Song, theo đánh giá tác động, việc này có thể làm giảm hiệu quả răn đe tội phạm nếu thiếu sự đồng bộ, thống nhất với các giải pháp về mặt pháp lý đi kèm như quy định về tù chung thân, tịch thu tài sản, bồi thường, cấm đảm nhiệm chức vụ...

Một nội dung khác, Bộ Công an đề xuất sửa đổi quy định tại khoản 1 điều 60 Bộ luật Hình sự theo hướng nếu hết thời hiệu thi hành án đối với người bị kết án tử hình thì hình phạt tử hình chuyển thành tù chung thân.

Nội dung nhằm giải quyết vướng mắc trong thực tiễn thi hành án tử hình, bảo đảm tính chặt chẽ, logic của Bộ luật Hình sự.

Bộ Công an cũng đề xuất mở rộng phạm vi áp dụng hình phạt tiền với một số tội danh.

Điều này phù hợp với quan điểm của Đảng về tăng cường hình phạt tiền tại Nghị quyết 49/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp, đồng thời phù hợp với quan điểm về phòng, chống tham nhũng được nêu tại các văn kiện của Đại hội Đảng XIII, XIV.

Theo Bộ Công an, nâng mức phạt tiền để bảo đảm tính nghiêm khắc, răn đe của hình phạt, phù hợp với tình hình phát triển kinh tế, xã hội, có tính đến sự thay đổi của mức lương cơ sở và thu nhập bình quân đầu người ở thời điểm hiện tại so với thời điểm 2009, 2015.

Bổ sung quy định về quyết định hình phạt là hình phạt tiền thay vì hình phạt tù đối với một số tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng, nếu người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử và đã khắc phục toàn bộ hậu quả, bồi thường toàn bộ thiệt hại.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ