Theo bác sĩ Hồng Vĩnh Tường (Hung Yung-hsiang), chuyên khoa Thận học, để bảo vệ sức khỏe của cơ quan này, bên cạnh một chế độ ăn giảm muối thì giấc ngủ đầy đủ chính là chìa khóa cốt lõi.
Trong thực tế lâm sàng, không ít bệnh nhân có thói quen thức khuya kéo dài, dẫn đến tình trạng protein niệu (đạm niệu) trở nặng và tốc độ lọc cầu thận sụt giảm. Tuy nhiên, nếu thiết lập được thói quen đi ngủ trước 11 giờ đêm, kết quả tái khám, xét nghiệm máu và nước tiểu sau 3 tháng cho thấy: không chỉ tinh thần phấn chấn hơn, làn da sáng lên, đường huyết ổn định mà ngay cả tình trạng gan nhiễm mỡ cũng được cải thiện rõ rệt.
Bác sĩ Hồng Vĩnh Tường chia sẻ trên trang cá nhân rằng, rất nhiều bệnh nhân thận khi quay lại phòng khám được phát hiện có chỉ số protein niệu chuyển biến xấu, tốc độ lọc cầu thận giảm mạnh. Sau khi khai thác sâu hơn về thói quen sinh hoạt, ông nhận ra phần lớn họ đều có điểm chung là thức khuya trong thời gian dài. Vì vậy, vị chuyên gia khuyến cáo người bệnh phải xây dựng lối sống điều độ, tốt nhất là lên giường đi ngủ trước 11 giờ đêm.
Kết quả vô cùng khả quan: Những bệnh nhân nghiêm túc thực hiện thói quen ngủ sớm, dậy sớm, khi trở lại tái khám sau 3 tháng để xét nghiệm máu và nước tiểu, các chỉ số chức năng thận không chỉ được cải thiện mà cơ thể còn đón nhận 10 thay đổi tích cực về sức khỏe dưới đây:
Giảm cảm giác nặng nề, mệt mỏi của cơ thể
Ban đêm là khoảng thời gian vàng để các tế bào trong cơ thể tiến hành sửa chữa và phục hồi. Việc ngủ sớm giúp quá trình đào thải các chất cặn bã chuyển hóa diễn ra thuận lợi. Nhờ đó, cảm giác cơ thể nặng nề do tích tụ độc tố khi thức dậy vào sáng hôm sau sẽ giảm đi rõ rệt.
Huyết áp không còn trồi sụt thất thường
Thói quen thức khuya kinh niên khiến hệ thần kinh giao cảm luôn trong trạng thái hưng phấn quá mức. Nếu bạn duy trì giấc ngủ trước 11 giờ đêm, nhịp tim và mạch máu sẽ được thư giãn, tránh được tình trạng huyết áp tăng giảm thất thường.
Giảm phù nề cực nhanh
Thức khuya gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quá trình bài tiết hormone, dẫn đến tình trạng tích tụ nước trong cơ thể. Ngủ sớm sẽ hỗ trợ cơ thể điều hòa quá trình chuyển hóa nước, giúp bạn không còn bị sưng phù mặt hay tay chân khi thức dậy vào sáng hôm sau.
Tinh thần phấn chấn, minh mẫn hơn
Nếu trước đây bạn thường xuyên rơi vào trạng thái lờ đờ, hay quên vào ban ngày, thì việc duy trì thói quen ngủ sớm sẽ mang lại sự thay đổi lớn. Khi thức dậy vào sáng hôm sau, tư duy của bạn sẽ sắc bén hơn, năng lượng tràn đầy và tinh thần vô cùng sảng khoái.
Hơi thở thơm mát, sảng khoái hơn
Thức khuya bắt buộc gan và thận phải hoạt động quá tải, gây ra tình trạng “tích hỏa” (nóng trong người), dễ dẫn đến khô môi, khát nước và hôi miệng.
Nhiễm trùng hoặc cảm cúm là “kẻ thù” đáng sợ nhất của bệnh nhân thận. Giấc ngủ trước 11 giờ đêm giúp kích hoạt “đội quân” miễn dịch của cơ thể, chặn đứng các loại virus, vi khuẩn từ môi trường bên ngoài và nâng cao năng lực chiến đấu chống lại bệnh tật.
Làn da sáng khỏe rõ rệt
Sắc mặt trở nên hồng hào, làn da được cấp ẩm mịn màng, và ngay cả những quầng thâm mắt xấu xí cũng dần mờ đi.
Đường huyết ổn định hơn
Thiếu ngủ là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tình trạng kháng insulin. Ngủ sớm giúp hệ nội tiết quay trở lại quỹ đạo hoạt động bình thường, từ đó hỗ trợ kiểm soát đường huyết hiệu quả.
Cải thiện tình trạng protein niệu (đạm niệu)
Thức khuya đặt cơ thể vào trạng thái viêm mạn tính kéo dài, làm tăng gánh nặng lọc của các cầu thận. Ngược lại, nếu ngủ trước 11 giờ đêm và ngủ đủ giấc, phản ứng viêm trong cơ thể sẽ giảm xuống, chỉ số protein niệu – vốn biểu hiện qua tình trạng nước tiểu có bọt lâu tan – cũng được cải thiện rõ rệt.
Đảo ngược tình trạng gan nhiễm mỡ
Thức khuya chính là “kẻ tiếp tay” thầm lặng cho việc tích tụ mỡ trong gan. Ban đêm là thời điểm cốt lõi để gan chuyển hóa chất béo và tự phục hồi. Việc ngủ sớm giúp gan vận hành bình thường, từ đó giảm thiểu tối đa sự tích tụ mỡ nội tạng.
Nhiều bà con thường nghĩ "cha mẹ lùn thì con không thể cao". Thực tế di truyền chỉ quyết định khoảng 23%, trong khi dinh dưỡng chiếm tới 32%.
Hãy nhìn bài học từ Nhật Bản và Hàn Quốc. Từ những quốc gia từng bị xem là thấp bé, họ đã vươn lên dẫn đầu châu Á nhờ cải thiện bữa ăn và lối sống. Những ngôi sao như Son Heung-min (cao 1m83) là minh chứng cho việc người châu Á hoàn toàn có thể sở hữu thể hình vượt trội nếu được đầu tư đúng cách từ nhỏ.
Thay vì tìm kiếm những phương thuốc đắt đỏ, bà con hãy tập trung vào những thực phẩm dân dã nhưng cực kỳ lợi hại cho chiều cao của trẻ:
Lòng đỏ trứng, phô mai và các món đậu lên men: Đây là những thực phẩm rất quý vì chúng chứa nguồn vitamin K2 dồi dào. Trong cơ thể, nếu canxi là "gạch" xây xương thì vitamin K2 chính là "người dẫn đường" tận tụy, giúp gắn canxi vào đúng khung xương, tránh việc canxi đi lạc vào mạch máu hay thận.
Thịt nạc, cá đồng kho nhừ ăn cả xương và rau xanh đậm: Đây là nguồn cung cấp đạm và canxi tự nhiên tốt nhất.
Vận động dưới nắng sớm: Ánh nắng giúp cơ thể tự tạo ra vitamin D3. Dưỡng chất này đóng vai trò như "người thợ xây", giúp hấp thụ canxi từ thức ăn vào máu. Nếu không có "người thợ" này, dù trẻ ăn bao nhiêu canxi cũng sẽ bị đào thải ra ngoài.
Sữa và chế phẩm từ sữa:
Duy trì ít nhất 2 ly mỗi ngày để cung cấp khoáng chất bền vững cho trẻ.
Bên cạnh ăn uống, có hai thói quen mà cha mẹ cần rèn luyện cho con ngay:
a. Vận động (ít nhất 60 phút/ngày): Khuyến khích trẻ chơi các môn như bơi lội, bóng rổ hoặc đu xà đơn để kích thích sụn tăng trưởng hoạt động.
b. Giấc ngủ (trước 10 giờ đêm): Đây là điều cực kỳ quan trọng. Hormone tăng trưởng tiết ra mạnh nhất khi trẻ đã ngủ sâu trong khoảng từ 11 giờ đêm đến 1 giờ sáng. Nếu con thức khuya xem điện thoại, cha mẹ đang trực tiếp đánh mất cơ hội cao thêm của con.
Cải thiện tầm vóc là một hành trình kiên trì. Hy vọng mỗi gia đình sẽ chú trọng hơn vào từng bữa ăn, giấc ngủ để thế hệ trẻ Việt Nam tự tin bước ra thế giới với tầm vóc vượt trội.
Huyết áp cao là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất của đột quỵ, trong đó có đột quỵ do thiếu máu não và đột quỵ xuất huyết não. Trên thực tế, nguy cơ đột quỵ có xu hướng tăng dần khi huyết áp vượt khỏi mức lý tưởng và sẽ tăng mạnh hơn ở một số ngưỡng nhất định, theo chuyên trang sức khỏe Medical News Today (Anh).
Thông thường, huyết áp được đo bằng hai chỉ số là huyết áp tâm thu và huyết áp tâm trương. Chỉ số huyết áp dưới 120/80 mmHg được xem là bình thường. Trong đó, 120 là chỉ số huyết áp tâm thu, 80 là huyết áp tâm trương.
Khi huyết áp tâm thu ở mức 120 - 129 mmHg nhưng huyết áp tâm trương vẫn dưới 80 mmHg, đây được xem là giai đoạn huyết áp tăng nhẹ. Từ mức 130/80 mmHg trở lên, nguy cơ tim mạch bắt đầu cần được chú ý. Nếu huyết áp đạt từ 140/90 mmHg, tình trạng này thường được xem là tăng huyết áp rõ ràng và cần được theo dõi nghiêm túc.
Nhiều người cho rằng chỉ khi huyết áp vượt 140/90 mmHg mới nguy hiểm. Thế nhưng, các dữ liệu khoa học cho thấy rủi ro có thể bắt đầu tăng sớm hơn, khi huyết áp vượt mức bình thường 120/80 mmHg.
Nguy cơ đột quỵ tăng rõ rệt hơn từ mức 140/90 mmHg. Đây là ngưỡng mà nhiều bác sĩ đặc biệt lưu ý vì nguy cơ bắt đầu tăng mạnh hơn đáng kể.
Một nghiên cứu công bố trên chuyên san Frontiers in Neurology cho thấy những người có huyết áp tâm thu từ 140 - 159 mmHg có nguy cơ đột quỵ cao hơn đáng kể so với nhóm có huyết áp dưới 130 mmHg. Khi huyết áp tăng lên mức 160 mmHg trở lên, nguy cơ tiếp tục tăng mạnh hơn nữa.
Nguyên nhân là huyết áp cao kéo dài có thể làm thành mạch dày lên, cứng hơn và dễ tổn thương. Đây là điều kiện thuận lợi để hình thành mảng xơ vữa hoặc làm mạch máu yếu đi theo thời gian.
Huyết áp tăng từ 180/120 mmHg trở lên có thể là tình trạng cấp cứu. Nguy cơ biến chứng cấp tính tăng rất mạnh. Ở mức này, người bệnh có thể đối mặt với đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim cấp hoặc tổn thương thận.
Nếu huyết áp rất cao và đi kèm các dấu hiệu như méo miệng, yếu tay chân, nói khó, đau đầu dữ dội bất thường, lú lẫn hoặc nhìn mờ thì cần đi cấp cứu ngay vì đây có thể là dấu hiệu đột quỵ đang xảy ra.
Với đa số người trưởng thành, duy trì huyết áp dưới 130/80 mmHg thường giúp giảm nguy cơ biến cố tim mạch và đột quỵ về lâu dài. Với những người đã từng bị đột quỵ hoặc có bệnh lý nền nghiêm trọng, bác sĩ có thể đưa ra mục tiêu huyết áp riêng phù hợp với tình trạng sức khỏe, theo Medical News Today.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, trong 10 ngày tới (8 - 17.4), thời tiết Quảng Trị diễn ra nắng nóng với nhiệt độ từ 36 - 40 độ C. Trong đó có nhiều ngày nhiệt độ trong ngày có thể lên đến 39 - 40 độ C, độ ẩm thấp, nắng nóng đặc biệt gay gắt.
Trong ngày 8.4, các địa phương được dự báo có nhiệt độ cao như phường Đồng Hới (39,9 độ C); xã Tuyên Hóa (39,3 độ C); phường Ba Đồn (39,6 độ C), phường Đông Hà (39 độ C).
Trong nhiều ngày liên tiếp ghi nhận thời tiết nắng nóng tại Quảng Trị, bác sĩ chuyên khoa chuyên khoa 2 Hoàng Ngọc Huỳnh, phụ trách Khoa hồi sức tích cực - chống độc, Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị đã đưa các khuyến cáo, cách phòng tránh cho người dân địa phương.
Theo bác sĩ Ngọc Huỳnh, những ngày gần đây Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị đã ghi nhận số lượng bệnh nhân nhập viện tăng rõ rệt, chủ yếu liên quan đến các bệnh lý do nhiệt như các trường hợp say nắng, say nóng, kiệt sức do nóng với biểu hiện rối loạn ý thức, sốt cao, tụt huyết áp; gia tăng các ca đột quỵ và nhồi máu cơ tim, đặc biệt ở người cao tuổi; mất nước, rối loạn điện giải nặng; các bệnh hô hấp mạn tính như bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen suyễn dễ trở nặng.
Đáng chú ý, nhiều bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nặng do chủ quan, không nhận biết sớm các dấu hiệu nguy hiểm của nắng nóng.
Theo bác sĩ Ngọc Huỳnh, nắng nóng không chỉ gây khó chịu đơn thuần, mà thực chất là một tác nhân nguy hiểm nghiêm trọng khiến cơ thể mất nước nhanh, máu cô đặc, tăng nguy cơ huyết khối, đột quỵ.
Ngoài ra, trời nắng nóng cũng khiến tim hoạt động nhiều hơn gây các biến cố tim mạch, đặc biệt là với các bệnh nhân có bệnh nền về tim mạch; những người có bệnh nền cũng khó kiểm soát bệnh hơn. Đặc biệt, nếu không xử trí kịp thời, say nắng, say nóng có thể gây suy đa cơ quan và đe dọa tính mạng trong thời gian ngắn.
Với đặc thù của người dân Quảng Trị là làm nông nghiệp, xây dựng, ngư nghiệp... việc tiếp xúc với nắng nóng là điều khó tránh khỏi, bác sĩ Huỳnh đã đưa ra một số lưu ý sau:
Đối với người dân, nông dân, công nhân thường xuyên lao động ngoài trời, cần lưu ý như sau:
