Cụ thể, theo hướng dẫn của Bộ Y tế, khám sức khỏe định kỳ cho trẻ dưới 6 tuổi sẽ được tổ chức ít nhất 1 lần/năm trên phạm vi toàn quốc.
Trẻ sẽ được khám các dấu hiệu sinh tồn; đánh giá tình trạng dinh dưỡng; đánh giá sự phát triển tinh thần, vận động; đánh giá tiêm chủng.
Đồng thời thăm khám toàn thân và các bộ phận như da, đầu – cổ, tai mũi họng, răng miệng, hô hấp, tim mạch, bụng và cơ quan sinh dục, cơ xương khớp và thần kinh.
Trẻ sẽ được đánh giá nguy cơ tự kỷ qua kiểm tra trắc nghiệm, áp dụng cho trẻ từ 16-30 tháng tuổi.
Bộ Y tế cũng hướng dẫn quy trình thực hiện khám đầy đủ như khai thác tiền sử bệnh tật của trẻ khi sinh, khai thác tiền sử bệnh tật của mẹ trong thời gian mang thai.
Khám, ghi nhận kết quả, tư vấn can thiệp hoặc hướng dẫn theo dõi sức khỏe theo các mẫu giấy khám sức khỏe cho trẻ phù hợp độ tuổi.
Trong trường hợp trẻ có dấu hiệu bất thường, phát hiện bệnh tật, cần phải khám và điều trị bệnh, tư vấn chuyển cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phù hợp để khám và điều trị kịp thời.
Kết quả khám được tổng hợp, đánh giá và lập sổ sức khỏe điện tử; liên thông, chia sẻ dữ liệu khám sức khỏe định kỳ và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành y tế với hệ thống thông tin giám định bảo hiểm y tế theo quy định hiện hành.
Đồng thời các dữ liệu sổ sức khỏe điện tử đảm bảo liên thông với hệ thống thông tin quản lý hoạt động khám bệnh, chữa bệnh; cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế và cổng tiếp nhận dữ liệu của hệ thống thông tin giám định bảo hiểm y tế theo quy định hiện hành.
Để thực hiện, Bộ Y tế hướng dẫn các đơn vị lập kế hoạch khám sức khỏe định kỳ cho trẻ em dưới 6 tuổi; thông tin rộng rãi về buổi khám; thông báo đến cha, mẹ, người chăm sóc trẻ/người giám hộ trẻ ngày khám sức khỏe cụ thể.
Theo đó, nhân lực cho 1 dây chuyền khám như bác sĩ khám sức khỏe cho trẻ em dưới 6 tuổi; 1 y sĩ hoặc điều dưỡng hoặc hộ sinh thực hiện đo dấu hiệu sinh tồn, cân đo trọng lượng, chiều cao…; 1 nhân viên y tế hỗ trợ (nhân viên y tế công cộng, công tác xã hội…).
Bác sĩ tham gia khám sức khỏe phải có chứng chỉ hành nghề hoặc giấy phép hành nghề có phạm vi hành nghề khám bệnh, chữa bệnh phù hợp theo quy định. Các nhân viên tham gia khám phải được tập huấn hoặc được phổ biến về nội dung khám.
Theo đó, địa điểm khám sức khỏe định kỳ cho trẻ em dưới 6 tuổi ưu tiên tổ chức tại trạm y tế xã/phường khi bố trí nhân lực, trang thiết bị và dụng cụ khám đáp ứng yêu cầu chuyên môn.
Ngoài ra có thể thực hiện điểm khám sức khỏe lưu động được bố trí hợp lý, thuận tiện cho cha mẹ, người giám hộ. Các cơ sở y tế công lập và ngoài công lập các cấp khám chữa bệnh ban đầu và cơ bản…
Tủ lạnh là "trợ thủ" đắc lực trong căn bếp của mỗi gia đình để bảo quản thực phẩm. Tuy nhiên, nhiều người lạm dụng, nhồi nhét quá nhiều, không vệ sinh sạch sẽ có thể biến tủ lạnh thành ổ vi khuẩn, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe của cả nhà.
Nhồi nhét thực phẩm ngăn đá
PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, Viện Công nghệ sinh học và Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội, cho biết đông lạnh là cách hiệu quả để duy trì giá trị dinh dưỡng, chất lượng và hương vị của nhiều thực phẩm. Tuy nhiên, thời gian lưu trữ phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như nhiệt độ, loại thịt, dạng sống hay đã chế biến, nguyên tảng hay xay nhuyễn.
Thời gian lưu trữ lý tưởng ở nhiệt độ ổn định (dưới -18°C). Nếu để quá lâu, thực phẩm chắc chắn sẽ biến chất, sinh độc tố, gây hại cho hệ tiêu hóa, tăng nguy cơ nhiễm khuẩn và ngộ độc.
Khi tủ lạnh bị nhồi nhét quá tải, luồng không khí lạnh không thể lưu thông đồng đều, khiến thực phẩm nhanh hỏng hơn hoặc lây nhiễm chéo.
Không vứt bỏ thực phẩm đã bị mốc
Nhiều người có thói quen gạt bỏ phần mốc của bánh mì, rau củ hoặc cạo bớt phần cơm mốc đi rồi tiếp tục ăn. Thực tế, tủ lạnh không thể tiêu diệt hoàn toàn nấm mốc. Những thực phẩm có độ ẩm cao rất dễ bị nấm mốc xâm nhập sâu, gây hại tiêu hóa.
Ăn đồ ăn để qua đêm bảo quản sai cách
Thức ăn thừa để ở nhiệt độ phòng quá lâu là "ổ" vi khuẩn. Các loại rau xanh hoặc canh nếu để qua đêm có thể sản sinh nitrit. Khi vào cơ thể, nitrit có khả năng chuyển hóa thành nitrosamine – một tác nhân liên quan trực tiếp đến ung thư dạ dày nếu tích lũy trong thời gian dài.
Chuyên gia khuyến cáo mọi người trước khi trữ đông nên rửa sạch thực phẩm dưới vòi nước, để ráo và chia thành từng phần vừa đủ cho một lần sử dụng để tránh việc rã đông rồi tái cấp đông nhiều lần. Trữ thịt trong túi bọc thực phẩm chuyên dụng hoặc hộp kín, không để trong túi nilon thông thường. Tuyệt đối không xếp chồng chéo thịt đông lạnh và thịt mới, không để túi thịt còn ướt nhét vào tủ.
Nên xếp hộp gọn gàng và dán nhãn ghi ngày bắt đầu bảo quản để sử dụng theo thứ tự, tránh việc bỏ quên quá lâu. Tuyệt đối không trữ chung thịt sống và thịt chín.
Thường xuyên lau dọn tủ và kiểm tra thực phẩm để loại bỏ những món đã quá hạn hoặc có dấu hiệu hư hỏng. Không để đồ chín quá lâu. Ưu tiên sử dụng thức ăn chín trong vòng 24h, tránh hâm đi hâm lại. Hải sản tươi nên được chế biến ngay hoặc cấp đông đúng cách nếu chưa dùng tới.
Khi phát hiện thực phẩm có dấu hiệu mốc, đổi màu, ôi thiu hoặc có mùi bất thường, hãy vứt bỏ hoàn toàn. Đừng vì "tiếc rẻ" một bữa ăn mà đánh đổi sức khỏe lâu dài của cả gia đình.
Thường xuyên kiểm tra hạn sử dụng và tình trạng của các lọ gia vị sau khi mở nắp. Mua lượng thực phẩm vừa đủ dùng trong vài ngày, bảo quản đúng cách và sử dụng đúng thời điểm để bảo vệ sức khỏe.
Tâm lý của bà Trà cũng là nỗi lo chung của rất nhiều người bệnh khi được chỉ định thực hiện các thủ thuật xâm lấn. Không ít người cho rằng "đi soi là phải soi ca đầu tiên" để hạn chế tối đa rủi ro lây nhiễm chéo các bệnh lý truyền nhiễm. Thậm chí, có người xin dời lịch sang hôm sau chỉ để giành được suất khám mở màn.
Nội soi tiêu hóa là thủ thuật dùng ống mềm nhỏ có gắn camera và đèn chiếu sáng để đưa trực tiếp vào bên trong đường tiêu hóa, giúp chẩn đoán các bệnh lý như viêm loét, phát hiện sớm ung thư và can thiệp như sinh thiết, cắt polyp, cầm máu. Do thiết bị luồn sâu và tiếp xúc trực tiếp dịch cơ thể, vấn đề vệ sinh, khử khuẩn luôn là mối bận tâm của người bệnh.
ThS.BS Trần Minh Tuấn, Chủ nhiệm Khoa Nội soi, Bệnh viện Quân y 175, cho biết nếu tuân thủ nghiêm quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn, xử lý thiết bị, chất lượng vô khuẩn của ống soi ở ca đầu tiên và ca cuối cùng trong ngày là hoàn toàn như nhau. Sự e ngại của người bệnh không phải không có cơ sở nếu quy trình khử khuẩn tại cơ sở y tế bị xem nhẹ.
Theo bác sĩ Tuấn, nếu ống nội soi không được làm sạch triệt để, người bệnh có nguy cơ lây nhiễm chéo các bệnh truyền nhiễm. Ngoài ra, do cấu trúc phức tạp với nhiều kênh nhỏ, thiết bị có thể giữ lại nước và dung dịch khử khuẩn trong quá trình xử lý. Nếu bước rửa lại bằng nước sạch không được thực hiện đầy đủ theo khuyến cáo, tồn dư hóa chất có thể xảy ra và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người bệnh sau
Để tránh các sự cố trên, nguyên tắc quan trọng là thiết bị phải di chuyển theo "đường một chiều". Tại khu vực khử khuẩn, hai khu bẩn - sạch được phân lập rạch ròi. Sau khi hoàn thành ca soi, ống dơ lập tức được đưa ra bằng cửa sau, đi thẳng vào khu xử lý.
Trước khi làm sạch, thiết bị được kiểm tra chất lượng, sau đó ống soi dạ dày và đại tràng được phân luồng riêng. Quy trình chuẩn gồm rửa nước, ngâm khử khuẩn, rửa lại và xịt khô. Để tối ưu, Bệnh viện Quân y 175 đầu tư 8 hệ thống máy rửa tự động vận hành khép kín, kiểm soát chặt thời gian, nồng độ và lưu lượng, giúp đảm bảo hiệu quả khử khuẩn, giảm sai sót và hạn chế tồn dư hóa chất cũng như tiếp xúc của nhân viên y tế với dung dịch khử khuẩn.
Sau khi làm sạch và làm khô, ống nội soi được lưu trữ trong tủ chuyên dụng có hệ thống khí lọc và kiểm soát môi trường, giúp giữ khô, hỗ trợ ngăn ngừa tái nhiễm và đảm bảo sẵn sàng sử dụng theo đúng khuyến cáo. Do vậy, chất lượng ống soi được đảm bảo đồng đều trong suốt ngày làm việc, không phụ thuộc thời điểm thăm khám là "ca đầu tiên" hay "ca cuối cùng".
Bác sĩ Tuấn khuyến cáo người bệnh không nên tự tạo áp lực tâm lý, chen lấn hay chờ đợi mệt mỏi chỉ để giành suất soi mở màn. Yếu tố cần thiết để đảm bảo an toàn là lựa chọn cơ sở y tế uy tín, đầu tư bài bản hệ thống kiểm soát nhiễm khuẩn và tuân thủ chặt chẽ quy chuẩn của Bộ Y tế. Thay vì lo lắng về thứ tự khám, người bệnh nên tập trung tuân thủ đúng hướng dẫn chuẩn bị trước thủ thuật, đặc biệt là khâu nhịn ăn uống và sử dụng thuốc làm sạch ruột đúng cách để có kết quả chẩn đoán chính xác nhất.
Ngày 20-6, Bệnh viện Bình Dân (TP.HCM) đã tổ chức "Hội thảo tập huấn chuẩn Châu Âu về giải phẫu bệnh tiết niệu 2026".
PGS Trần Vĩnh Hưng - Giám đốc Bệnh viện Bình Dân (TP.HCM) cho hay theo cơ sở dữ liệu GLOBOCAN (Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế) năm 2022, chỉ riêng 3 loại ung thư tiết niệu phổ biến nhất là ung thư tuyến tiền liệt, ung thư bàng quang và ung thư thận đã ghi nhận hơn 10.000 trường hợp mắc mới mỗi năm tại Việt Nam.
Là một trung tâm ngoại khoa chuyên sâu về tiết niệu, mỗi năm bệnh viện tiếp nhận và điều trị ngoại trú hơn 30.000 lượt khám chuyên khoa này, thực hiện hơn 5.000 ca phẫu thuật ung thư tiết niệu, chủ yếu là ung thư tuyến tiền liệt, bàng quang, thận.
Năm 2025, bệnh viện đã phân tích hơn 25.700 mẫu bệnh phẩm giải phẫu bệnh. Trong đó, có hơn 6.200 mẫu bệnh phẩm về ung thư tiết niệu.
TS Phạm Phú Phát - Trưởng khoa niệu A, Bệnh viện Bình Dân cho hay thời gian gần đây phát hiện ung thư tuyến tiền liệt nhiều hơn.
Chỉ cần nhìn vào lịch phẫu thuật tại bệnh viện cũng có thể thấy số ca ung thư tuyến tiền liệt chiếm tỉ lệ lớn.
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này. Thứ nhất, khả năng phát hiện bệnh hiện nay tốt hơn trước nhờ trang thiết bị hiện đại hơn. Thứ hai, tuổi thọ dân số ngày càng tăng.
Thứ ba, công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu được cải thiện giúp nam giới quan tâm nhiều hơn đến sức khỏe tuyến tiền liệt và chủ động đi kiểm tra.
Bác sĩ Phát cho biết, đến nay vẫn chưa xác định được một nguyên nhân cụ thể gây ung thư tuyến tiền liệt. Nhưng yếu tố nguy cơ rõ ràng nhất là tiền sử gia đình. Nếu người cha mắc ung thư tuyến tiền liệt thì nguy cơ mắc bệnh ở người con trai sẽ cao hơn đáng kể so với dân số chung.
Do đó, nam giới bình thường nên bắt đầu tầm soát từ khoảng 50 tuổi. Riêng những người có cha mắc ung thư tuyến tiền liệt nên tầm soát sớm hơn, từ khoảng 40 tuổi.
Ngoài ra, các yếu tố môi trường như hóa chất, chế độ ăn nhiều thịt đỏ, thừa cân, hút thuốc lá hay uống rượu bia cũng được xem là những yếu tố nguy cơ chung, nhưng chưa có bằng chứng xác định là nguyên nhân trực tiếp.
"Theo kinh nghiệm của tôi, chỉ khoảng 20% bệnh nhân được phát hiện ở giai đoạn sớm. Đây là nhóm có thể điều trị triệt để bằng phẫu thuật robot và khả năng khỏi bệnh rất cao.
Ngược lại, khoảng 80% bệnh nhân đến khám khi bệnh đã ở giai đoạn muộn. Khi đó khả năng chữa khỏi thấp hơn nhiều, thời gian sống cũng như chất lượng sống đều giảm đáng kể", bác sĩ Phát cho hay.
Cũng theo bác sĩ Phát, hiện nay việc điều trị ung thư tuyến tiền liệt tại nhiều nơi vẫn còn phụ thuộc vào khả năng kỹ thuật của từng bệnh viện hơn là đặc điểm của bệnh nhân.
Chẳng hạn bệnh viện có xạ trị sẽ thường tư vấn xạ trị; nơi có thế mạnh phẫu thuật sẽ tư vấn phẫu thuật hoặc phẫu thuật robot; còn nơi không có nhiều lựa chọn thì có thể tư vấn các phương pháp khác như cắt tinh hoàn hoặc nội soi giảm nhẹ.
Điều đó có thể khiến bệnh nhân mất đi cơ hội tiếp cận phương pháp điều trị tối ưu. Vì vậy, muốn cá thể hóa điều trị và điều trị đúng đích thì trước hết phải chẩn đoán thật tốt.
Để phòng ngừa, nam giới từ 40-50 tuổi nên duy trì lối sống lành mạnh như kiểm soát cân nặng, ăn uống hợp lý, giữ gìn sức khỏe sinh sản, duy trì đời sống tình dục phù hợp, hạn chế thuốc lá và rượu bia.
