Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, trong 10 ngày tới (8 – 17.4), thời tiết Quảng Trị diễn ra nắng nóng với nhiệt độ từ 36 – 40 độ C. Trong đó có nhiều ngày nhiệt độ trong ngày có thể lên đến 39 – 40 độ C, độ ẩm thấp, nắng nóng đặc biệt gay gắt.
Trong ngày 8.4, các địa phương được dự báo có nhiệt độ cao như phường Đồng Hới (39,9 độ C); xã Tuyên Hóa (39,3 độ C); phường Ba Đồn (39,6 độ C), phường Đông Hà (39 độ C).
Trong nhiều ngày liên tiếp ghi nhận thời tiết nắng nóng tại Quảng Trị, bác sĩ chuyên khoa chuyên khoa 2 Hoàng Ngọc Huỳnh, phụ trách Khoa hồi sức tích cực – chống độc, Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị đã đưa các khuyến cáo, cách phòng tránh cho người dân địa phương.
Theo bác sĩ Ngọc Huỳnh, những ngày gần đây Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị đã ghi nhận số lượng bệnh nhân nhập viện tăng rõ rệt, chủ yếu liên quan đến các bệnh lý do nhiệt như các trường hợp say nắng, say nóng, kiệt sức do nóng với biểu hiện rối loạn ý thức, sốt cao, tụt huyết áp; gia tăng các ca đột quỵ và nhồi máu cơ tim, đặc biệt ở người cao tuổi; mất nước, rối loạn điện giải nặng; các bệnh hô hấp mạn tính như bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen suyễn dễ trở nặng.
Đáng chú ý, nhiều bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nặng do chủ quan, không nhận biết sớm các dấu hiệu nguy hiểm của nắng nóng.
Theo bác sĩ Ngọc Huỳnh, nắng nóng không chỉ gây khó chịu đơn thuần, mà thực chất là một tác nhân nguy hiểm nghiêm trọng khiến cơ thể mất nước nhanh, máu cô đặc, tăng nguy cơ huyết khối, đột quỵ.
Ngoài ra, trời nắng nóng cũng khiến tim hoạt động nhiều hơn gây các biến cố tim mạch, đặc biệt là với các bệnh nhân có bệnh nền về tim mạch; những người có bệnh nền cũng khó kiểm soát bệnh hơn. Đặc biệt, nếu không xử trí kịp thời, say nắng, say nóng có thể gây suy đa cơ quan và đe dọa tính mạng trong thời gian ngắn.
Với đặc thù của người dân Quảng Trị là làm nông nghiệp, xây dựng, ngư nghiệp… việc tiếp xúc với nắng nóng là điều khó tránh khỏi, bác sĩ Huỳnh đã đưa ra một số lưu ý sau:
Đối với người dân, nông dân, công nhân thường xuyên lao động ngoài trời, cần lưu ý như sau:
PGS.TS.BS Lâm Việt Trung, Phó giám đốc Bệnh viện Chợ Rẫy, bên lề hội nghị khoa học thường niên ngày 16/5, cho biết độ tuổi phát hiện ung thư thực quản thường từ trung niên trở lên, chủ yếu 50-70 tuổi. Tuy nhiên gần đây, bệnh viện ghi nhận nhiều trường hợp mắc bệnh sớm hơn, rải rác ở nhóm 30-40 tuổi.
Theo Globocan, ung thư thực quản đứng thứ 12 về số ca mắc mới tại Việt Nam với hơn 3.600 ca mỗi năm, nhưng xếp thứ 7 về số ca tử vong với gần 3.500 trường hợp. Trước đây, đa số bệnh nhân ung thư thực quản đến viện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn, đi khám khi xuất hiện triệu chứng rõ như nuốt nghẹn, nuốt khó hoặc không nuốt được do khối u phát triển trong lòng thực quản.
Gần đây, nhờ xu hướng khám sức khỏe định kỳ và tầm soát ngày càng phổ biến, nhiều ca được phát hiện sớm hơn, thậm chí ở giai đoạn tổn thương còn rất sớm. Điều này giúp tăng đáng kể cơ hội điều trị hiệu quả cho người bệnh.
Nguyên nhân gây ung thư thực quản hiện chưa rõ, thường liên quan nhiều yếu tố nguy cơ như lạm dụng rượu bia, hút thuốc lá, viêm dạ dày trào ngược mạn tính... Dấu hiệu nhận biết thường gặp nhất là nuốt nghẹn, nuốt vướng hoặc đột ngột sụt cân không giải thích được. Một số trường hợp bệnh nhân còn bị khàn tiếng do khối u chèn ép dây thần kinh quặt ngược thanh quản.
Theo phó giáo sư Trung, ung thư thực quản mang "tai tiếng" rất xấu vì hầu hết bệnh nhân tử vong trong vòng 1-2 năm. Hiện nay, nhờ những tiến bộ khoa học kỹ thuật, tiên lượng bệnh đã tốt hơn rất nhiều. Với ung thư sớm, cơ hội sống còn sau 5 năm lên đến 95%. Ở giai đoạn tiến triển, tỷ lệ này đạt mức trung bình 60-70%.
Sự thay đổi này đến từ phác đồ điều trị đa mô thức, bao gồm phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, kết hợp các phương pháp mới như điều trị miễn dịch và nhắm trúng đích. Bệnh nhân có thể được hóa trị tân hỗ trợ trước mổ, áp dụng chương trình phục hồi sớm (ERAS) để nâng đỡ thể trạng, điều trị bệnh nền đạt mức tối ưu nhất trước khi lên bàn mổ.
Phẫu thuật thực quản vẫn là can thiệp phức tạp với các biến chứng phổ biến như xì rò miệng nối, viêm phổi, chảy máu, đi kèm tỷ lệ tử vong cao. Dù phẫu thuật nội soi vẫn là tiêu chuẩn, sự bùng nổ của phẫu thuật robot đang mang lại hiệu quả tích cực. Robot đáp ứng được nhu cầu trong những phẫu thuật vùng khó, đòi hỏi kỹ thuật cao như nạo hạch kỹ và giữ lại thần kinh quặt ngược. Khả năng phân tích tinh tế, tỉ mỉ của robot giúp phẫu thuật viên như được nâng cao khả năng và nối dài cánh tay, giúp ca mổ hoàn hảo hơn.
Ung thư thực quản xuất phát từ niêm mạc (ung thư biểu mô), nên cách tầm soát tốt nhất hiện nay là nội soi tiêu hóa trên để phát hiện sự bất thường. Bác sĩ kỳ vọng thời gian tới Việt Nam sẽ có các chương trình tầm soát quốc gia về tiêu hóa định kỳ mỗi năm cho người trên 50 tuổi hoặc có yếu tố nguy cơ, tương tự Nhật Bản hay Hàn Quốc, giúp tăng tỷ lệ phát hiện sớm và giảm gánh nặng điều trị.
Bác sĩ khuyến cáo cách phòng bệnh quan trọng nhất là duy trì lối sống lành mạnh. Người dân cần hạn chế rượu bia, bỏ hút thuốc lá, tăng cường thể dục, đảm bảo dinh dưỡng và kết hợp khám sức khỏe định kỳ.
Hôm 25/5, cơ quan này nhấn mạnh các quốc gia láng giềng của Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC) cũng đối mặt với nguy cơ lây nhiễm rất cao.
"Chúng tôi đang khẩn trương mở rộng quy mô các hoạt động ứng phó nhưng hiện tại dịch bệnh đang lan nhanh hơn tốc độ của chúng tôi", Tổng giám đốc WHO, tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, phát biểu tại phiên họp báo cáo cấp Bộ trưởng trực tuyến về Đợt bùng phát dịch Ebola chủng Bundibugyo, hối thúc các nước láng giềng lập tức hành động.
Cùng ngày, Bộ Y tế Uganda xác nhận thêm hai nhân viên y tế tại thủ đô Kampala nhiễm bệnh, nâng tổng số ca mắc của nước này lên 7 người. Tại tâm dịch DRC, giới chức y tế ghi nhận hơn 900 trường hợp nghi nhiễm và 220 người tử vong.
Tuy nhiên, người đứng đầu WHO nhận định quy mô thực tế lớn hơn rất nhiều. Hồi đầu tháng, cơ quan này ban bố tình trạng khẩn cấp y tế công cộng toàn cầu, đồng thời nâng mức đánh giá rủi ro lên rất cao ở quy mô quốc gia.
Các vụ người dân địa phương tấn công cơ sở y tế tại tỉnh Ituri đang cản trở nghiêm trọng công tác phòng chống dịch. Ngày 23/5, 18 bệnh nhân tháo chạy khỏi Bệnh viện Đa khoa Tuyến trên Mongbwalu khi một nhóm người lạ mặt phóng hỏa khu lều cách ly của tổ chức Bác sĩ không biên giới.
Hai ngày trước đó, một đám đông thiêu rụi trung tâm điều trị ở Rwampara do chính quyền từ chối giao thi thể nạn nhân cho gia đình. Tập tục tự tắm rửa và chạm vào người chết trong tang lễ truyền thống đóng vai trò nguyên nhân cốt lõi khiến virus phát tán mạnh mẽ. Nhằm kiểm soát nguồn lây nhiễm đặc biệt nguy hiểm này, chính quyền phải trực tiếp đảm nhận việc chôn cất các nạn nhân.
Theo WHO, chủng virus Ebola Bundibugyo hiếm gặp gây ra đợt bùng phát hiện nay. Y học thế giới chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu hay vaccine phòng ngừa loại virus này. Cuộc khủng hoảng hiện tập trung tại Rwampara, Mongbwalu, Nyankunde và Bunia thuộc tỉnh Ituri. Vùng đất giàu vàng hứng chịu tổn thất nặng nề từ các cuộc xung đột vũ trang giành quyền kiểm soát giữa hai sắc tộc Hema và Lendu khiến hơn 50.000 người chết từ năm 1999. Lực lượng y tế cũng phát hiện nhiều ca bệnh tại các khu vực phiến quân chiếm đóng thuộc tỉnh Bắc Kivu và Nam Kivu. Tiến sĩ Tedros đánh giá tình trạng bất ổn an ninh cùng sự thiếu hụt vaccine đang khiến nỗ lực khống chế bạo bệnh ngày càng phức tạp.
Virus Ebola được cho là lây từ vật chủ tự nhiên là dơi ăn quả sang người. Sau thời gian ủ bệnh 2-21 ngày, bệnh nhân sẽ khởi phát đột ngột các triệu chứng sốt, uể oải, đau cơ, tiến triển nhanh thành nôn mửa, tiêu chảy, suy gan, suy thận. Virus lây lan mạnh trong cộng đồng qua tiếp xúc trực tiếp (da trầy xước, niêm mạc) với máu và dịch cơ thể người bệnh, hoặc thông qua các nghi lễ mai táng tiếp xúc trực tiếp với thi thể.
Bộ Y tế Việt Nam hôm 22/5 cảnh báo chuẩn bị ứng phó dịch Ebola trong bối cảnh số ca thực tế tại Congo và Uganda cao hơn báo cáo. Trước đó, cơ quan này cũng khuyến cáo người dân không hoang mang nhưng cần tự theo dõi sức khỏe 21 ngày nếu trở về từ vùng dịch.
Ngày 23/6, tại Đà Nẵng, Hội Tin học Y tế Việt Nam tổ chức hội thảo quốc tế “Chuyển đổi số y tế và xây dựng bệnh viện thông minh: Kinh nghiệm quốc tế và triển khai tại Việt Nam”.
Lãnh đạo Bộ Y tế, đại diện các sở y tế, bệnh viện khu vực miền Trung - Tây Nguyên, nhiều chuyên gia trong và ngoài nước cùng trao đổi kinh nghiệm, giải pháp thúc đẩy chuyển đổi số ngành y tế.
PGS.TS Trần Quý Tường, Chủ tịch Hội Tin học y tế Việt Nam, cho biết chuyển đổi số đang trở thành xu thế tất yếu và là động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển của mỗi quốc gia.
Đối với ngành y tế, chuyển đổi số không chỉ là việc ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động quản lý và khám chữa bệnh mà còn là quá trình thay đổi toàn diện phương thức vận hành, quản trị và cung cấp dịch vụ y tế nhằm phục vụ người dân ngày càng tốt hơn.
Trong những năm qua, ngành y tế đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong quá trình chuyển đổi số. Bên cạnh những kết quả đạt được, ngành y tế vẫn đang đối mặt với không ít khó khăn và thách thức.
Đó là sự chênh lệch về hạ tầng công nghệ giữa các địa phương, nguồn lực đầu tư còn hạn chế, việc chuẩn hóa dữ liệu chưa đồng bộ, năng lực nhân lực công nghệ thông tin còn chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Đặc biệt, vấn đề bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân trong lĩnh vực y tế đang được xã hội hết sức quan tâm.
PGS.TS Trần Quý Tường cho hay hiện nay chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế đang được triển khai mạnh mẽ trên phạm vi cả nước. Đã có 1.238 bệnh viện nghiên cứu, ứng dụng các giải pháp trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ số trong hoạt động khám chữa bệnh, quản lý bệnh viện, hỗ trợ ra quyết định chuyên môn.
“Chuyển đổi số là người dân đi khám chữa bệnh không cần mang theo giấy tờ gì”, PGS.TS Trần Quý Tường nhấn mạnh.
Hiện nay, nhiều cơ sở y tế trong cả nước đã đạt được những kết quả rất tích cực trong quá trình chuyển đổi số và xây dựng bệnh viện thông minh. Nhiều bệnh viện tuyến Trung ương, tỉnh đã mạnh dạn ứng dụng AI, bệnh án điện tử, dữ liệu lớn và các nền tảng số trong quản lý, điều hành, khám chữa bệnh.
Những kết quả này cho thấy chuyển đổi số đang từng bước mang lại hiệu quả thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và sự hài lòng của người dân.
Tại hội thảo, các đại biểu cho rằng trong bối cảnh hệ thống y tế toàn cầu đang đối mặt với những áp lực khổng lồ từ sự già hóa dân số, sự gia tăng của các loại bệnh mãn tính không lây nhiễm và nhu cầu ngày càng cao của người bệnh, công nghệ kỹ thuật số đã không còn là một lựa chọn mà là một yêu cầu tất yếu để đảm bảo tính bền vững.
Tại Việt Nam, chương trình chuyển đổi số ngành y tế đang đi đúng hướng với những bước tiến quan trọng, được minh chứng qua các chính sách của Chính phủ và sự đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng dữ liệu.
Các chuyên gia khẳng định hồ sơ bệnh án điện tử (EMR) chính là hạ tầng dữ liệu quan trọng nhất, đóng vai trò như "hệ thần kinh trung ương" của y tế hiện đại. EMR không chỉ giải quyết triệt để vấn đề phân tán dữ liệu của hồ sơ giấy mà còn là tiền đề để kết nối thông tin xuyên suốt từ cộng đồng đến bệnh viện, giúp bác sĩ tiếp cận dữ liệu bệnh sử kịp thời, từ đó đưa ra các quyết định điều trị chính xác.
