Trao đổi với Tuổi Trẻ, ThS Đỗ Ngọc Anh – Giám đốc Trung tâm Truyền thông và Tuyển sinh, Trường đại học Mở Hà Nội – cho rằng chiến lược đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học năm 2026 phải đi theo từng tổ hợp, từng ngành, không dùng kinh nghiêm năm 2025 để suy đoán chung cho tất cả.
Theo ông Ngọc Anh, từ phổ điểm cho thấy tổ hợp A00 (toán, lý, hóa), B00 (toán, hóa, sinh) và D01 (toán, văn, tiếng Anh) có xu hướng thuận lợi hơn về điểm trung bình, A01 (toán, lý, tiếng Anh) giảm nhẹ, riêng C00 giảm mạnh (văn, sử, địa).
Điểm đáng chú ý là số thí sinh đạt điểm tuyệt đối rất ít, kể cả ở các tổ hợp có điểm trung bình tăng. Vì vậy khi dự báo điểm chuẩn, không nên chỉ nhìn điểm trung bình hay trung vị, mà cần đặc biệt quan tâm đến nhóm điểm cao: từ khoảng 24, 25, 26, 27 điểm trở lên. Đây mới là vùng quyết định điểm chuẩn của các ngành cạnh tranh.
Với tổ hợp A00, theo ông, tổ hợp này có số thí sinh tăng, điểm trung bình và trung vị nhích nhẹ, cho thấy mặt bằng chung tương đối ổn định và có phần tốt hơn năm trước.
Do đó với các ngành kỹ thuật, công nghệ, kỹ thuật máy tính, công nghệ thông tin, tự động hóa, điện tử, cơ khí… điểm chuẩn có thể ổn định hoặc nhích nhẹ, nhất là ở các trường, ngành có sức hút tốt. Tuy nhiên việc số điểm 30 giảm mạnh cho thấy nhóm cực cao không bùng nổ; do đó không nên dự báo tăng sốc nếu chưa có dữ liệu về số thí sinh đạt từ 26-28 điểm.
Với tổ hợp A01 giảm cả số thí sinh, điểm trung bình và trung vị. Về mặt phổ điểm thuần túy, áp lực cạnh tranh của tổ hợp này có thể giảm nhẹ so với năm 2025. Tuy nhiên đây vẫn là tổ hợp được nhiều ngành “nóng” sử dụng, đặc biệt là công nghệ, kinh tế, quản trị, logistics, thương mại điện tử, truyền thông số. Vì vậy điểm chuẩn A01 có thể giảm ở một số ngành/trường top giữa, nhưng ở ngành có nhu cầu cao thì vẫn có thể giữ ổn định.
B00 là tổ hợp có tín hiệu tăng mạnh nhất: số thí sinh tăng, điểm trung bình tăng rõ, trung vị tăng rất mạnh và số điểm 30 cũng tăng. Điều này tạo ra áp lực tăng điểm ở các ngành xét tuyển bằng B00, nhất là y dược, điều dưỡng, xét nghiệm, công nghệ sinh học, công nghệ thực phẩm, môi trường, nông nghiệp công nghệ cao.
Dự báo thận trọng là điểm chuẩn B00 có khả năng tăng rõ hơn các tổ hợp khác, nhưng mức tăng sẽ khác nhau: ngành y dược top đầu chịu áp lực mạnh hơn; các ngành ứng dụng như công nghệ sinh học, công nghệ thực phẩm có thể tăng vừa phải nếu chỉ tiêu không thay đổi lớn.
Tổ hợp C00 giảm mạnh cả điểm trung bình và trung vị. Đây là tín hiệu đáng chú ý nhất của phổ điểm năm nay. Nếu chỉ xét theo mặt bằng điểm, các ngành dùng C00 như luật, báo chí, truyền thông, sư phạm xã hội, quản lý nhà nước, quan hệ công chúng, xã hội học, văn hóa học… có thể chịu áp lực giảm điểm chuẩn. Tuy nhiên chưa thể kết luận mọi ngành C00 đều giảm sâu. Với trường top, ngành top, thí sinh giỏi vẫn có xu hướng tập trung đăng ký; khi nguồn chỉ tiêu ít, điểm chuẩn có thể chỉ giảm nhẹ hoặc giữ ở mức cao.
D01 giảm số thí sinh nhưng điểm trung bình và trung vị lại tăng. Điều này cho thấy quy mô người dự xét có thể hẹp hơn, nhưng chất lượng điểm ở nhóm giữa có xu hướng tốt hơn.
Với các ngành kinh tế, ngôn ngữ, quản trị, truyền thông, luật kinh tế, thương mại điện tử…, điểm chuẩn D01 có thể ổn định hoặc tăng nhẹ. Tuy nhiên tổ hợp này chịu tác động lớn từ chứng chỉ ngoại ngữ, phương thức xét tuyển kết hợp và quy đổi điểm, nên không thể dự báo chỉ từ phổ điểm thi tốt nghiệp.
Ông Ngọc Anh khuyến nghị thí sinh không nên chỉ nhìn điểm chuẩn năm ngoái rồi cộng, trừ cơ học. Năm nay cần so sánh điểm của mình với phổ điểm tổ hợp, xác định mình đang ở vùng nào: dưới trung vị, quanh trung vị, nhóm khá, nhóm cao hay nhóm rất cao. Sau đó mới chia nguyện vọng thành ba nhóm: nhóm mơ ước, nhóm phù hợp và nhóm an toàn.
Với các tổ hợp có xu hướng tăng như B00, D01 và một phần A00, thí sinh nên đặt nguyện vọng linh hoạt hơn, không dồn toàn bộ vào các ngành quá cạnh tranh. Với C00, dù phổ điểm giảm, thí sinh vẫn không nên chủ quan vì các ngành xã hội, luật, báo chí, truyền thông ở trường có thương hiệu vẫn có thể hút lượng lớn nguyện vọng chất lượng cao.
Triển lãm ảnh nghệ thuật "Tự hào thành phố mang tên Bác" mới được khánh thành tại thư viện Trường tiểu học Trần Khánh Dư, phường Tân Định, TP.HCM hôm qua (19.5). Hội nhiếp ảnh TP.HCM đã mang tới triển lãm 50 hình ảnh đẹp về thành phố, ở các lĩnh vực - tượng trưng cho dấu ấn kỷ niệm 50 năm thành phố vinh dự được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Buổi lễ ra mắt triển lãm ảnh nghệ thuật diễn ra với nhiều cung bậc cảm xúc, được chắp cánh bằng âm nhạc, khi có sự tham gia của đại tá, nhà văn, nghệ sĩ nhiếp ảnh Đoàn Hoài Trung, Chủ tịch Hội nhiếp ảnh TP.HCM và ca sĩ Nguyễn Phi Hùng, người thể hiện nhiều ca khúc hay viết về thành phố mang tên Bác.
Đại tá, nhà văn, nghệ sĩ nhiếp ảnh Đoàn Hoài Trung, Chủ tịch Hội nhiếp ảnh TP.HCM, cho biết ông chứng kiến nhiều đổi thay của TP.HCM trong 50 năm qua và gửi thông điệp tới các em học sinh hãy cùng cố gắng rèn luyện, học tập, để dựng xây thành phố ngày càng hiện đại, tươi đẹp hơn.
Ca sĩ Nguyễn Phi Hùng cùng hát với các em ca khúc "Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng", "Một vòng Việt Nam", "Nối vòng tay lớn". Nam ca sĩ cùng học sinh tham quan triển lãm ảnh nghệ thuật "Tự hào thành phố mang tên Bác" và động viên các em hãy nuôi dưỡng ước mơ trong mình và biến những điều mình ấp ủ thành sự thật.
Cô Lê Thị Thu Hằng, Hiệu trưởng Trường tiểu học Trần Khánh Dư, cho biết triển lãm được trưng bày tại thư viện nhà trường, chào mừng kỷ niệm 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19.5.1890 - 19.5.2026); 115 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (5.6.1911 - 5.6.2026); 50 năm thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
50 hình ảnh được trưng bày trong triển lãm được Hội nhiếp ảnh TP.HCM tuyển chọn, nằm trong số các tác phẩm đoạt giải và trưng bày triển lãm Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực TP.HCM lần thứ XV năm 2025, có tác phẩm được trao tặng huy chương vàng, huy chương bạc, đồng, giải khuyến khích...
Cô Lê Thị Thu Hằng chia sẻ mỗi hình ảnh hy vọng sẽ kể tới một câu chuyện cho các em học sinh về thành phố trong kỷ nguyên mới, vun đắp trong các em tình yêu thành phố, khát vọng dựng xây đất nước.
Ninh Phạm Thành Trung, 28 tuổi, sinh ra ở Bình Dương cũ (nay là TP HCM), hiện là nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến Hàn Quốc (KAIST).
Tại đây, anh tập trung nghiên cứu vật liệu nhựa, hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn, hạn chế tối đa sử dụng hóa chất độc hại trong quá trình nghiên cứu.
Ý tưởng tạo ra màng phủ nông nghiệp bắt đầu từ những lần Trung đi bộ dưới hàng cây phủ kín lá vàng vào mùa thu ở Hàn Quốc. Anh nhận thấy lượng lá rụng rất lớn, nhưng phần lớn được thu gom để xử lý như rác thải thông thường.
"Tôi tự hỏi tại sao mình không thử biến nguồn vật liệu dồi dào này thành một sản phẩm hữu ích cho môi trường", Trung chia sẻ.
Từ suy nghĩ đó, Thành Trung bắt đầu thu gom lá cây để nghiên cứu khả năng chế tạo nhựa sinh học. Loại lá anh sử dụng chủ yếu là Platanus occidentalis - một trong những loài cây được trồng phổ biến tại Hàn Quốc. Lá được rửa sạch, nghiền thành bột rồi xử lý để phân lập sợi cellulose, cũng như loại bỏ các tạp chất.
Ban đầu, anh định hướng tạo ra loại nhựa trắng dùng trong đóng gói. Tuy nhiên, quy trình này đòi hỏi hóa chất tẩy màu, đi ngược định hướng phát triển vật liệu thân thiện môi trường mà nhóm theo đuổi.
Trung sau đó sử dụng một loại "dung môi xanh" có khả năng phân hủy sinh học. Dù không thể loại bỏ hoàn toàn màu nâu tự nhiên của lá khô, Trung nhận ra hướng nghiên cứu mới về màng phủ nông nghiệp.
Tại Hàn Quốc, màng phủ nhựa được sử dụng rất phổ biến trong nông nghiệp nhằm giữ độ ẩm cho đất, hạn chế cỏ dại và giảm lượng nước tưới. Tuy nhiên, chúng có gốc từ dầu mỏ, khó tái chế. Sau mỗi mùa vụ, lượng lớn màng phủ bị bỏ chất đống ngay tại nông trường. Chúng có thể phân hủy thành các hạt vi nhựa tồn đọng trong đất, gây ra rủi ro cho môi trường về lâu dài.
Từ thực trạng này, nghiên cứu sinh người Việt điều chỉnh vật liệu theo hướng ứng dụng trong nông nghiệp. Sau bước bổ sung phụ gia an toàn nhằm tăng độ dẻo, nhóm nghiên cứu đã chế tạo thành công loại màng phủ có thể tự phân hủy sau 3-6 tháng, có thể chống tia UV và hỗ trợ nâng cao hiệu suất canh tác.
GS. Myung Jaewook, người hướng dẫn nghiên cứu, đánh giá cao tính ứng dụng bất ngờ mà lá cây khô mang lại.
"Nghiên cứu cho thấy vật liệu bền vững không nhất thiết phải được tạo ra bằng những quy trình phức tạp hay sử dụng hóa chất độc hại, nhưng vẫn có thể đạt hiệu suất cao", ông nói.
Theo GS, cách tiếp cận này có thể góp phần giảm ô nhiễm nhựa trong nông nghiệp, đồng thời tạo ra giá trị từ nguồn rác thải hữu cơ chưa được tận dụng.
Sau hai năm phát triển, công trình được công bố trên tạp chí khoa học Green Chemistry của Hội Hóa học Hoàng gia Anh. Tạp chí này thuộc nhóm Q1 (25% tốt nhất) với chỉ số ảnh hưởng là 9.2. Trong nhóm 5 người, Trung là tác giả chính.
Nghiên cứu này cũng được nhiều kênh truyền thông lớn của Hàn Quốc như KBS, MBC... đưa tin vào đầu tháng 5. Trung cho hay nhóm tiếp tục thử nghiệm để hướng tới sản xuất quy mô lớn.
Những năm THPT, Thành Trung theo đuổi khối B (Toán, Hóa, Sinh). Mối nhân duyên với lĩnh vực môi trường của anh bắt đầu từ những buổi tình nguyện dọn rác dọc các bờ sông, bãi biển và khu dân cư.
Đến năm 2016, Trung quyết định theo học ngành Công nghệ kỹ thuật môi trường tại trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TP HCM nhằm nghiên cứu vật liệu xử lý nước thải từ phế phẩm tự nhiên. Anh tốt nghiệp thủ khoa đầu ra của ngành với luận văn đạt 9,5/10 điểm về khả năng hấp phụ dư lượng thuốc kháng sinh trong nước từ bã đậu phụ.
Sau tốt nghiệp, Trung muốn thử sức với hướng nghiên cứu mới liên quan vật liệu nhựa sinh học. Nộp hồ sơ ứng tuyển chương trình thạc sĩ tại Bỉ, Đài Loan, Hàn Quốc, Thành Trung đều trúng học bổng toàn phần, song chọn KAIST bởi đánh giá môi trường có tính quốc tế cao, được đầu tư lớn cho cơ sở vật chất và nghiên cứu. Đây là cơ sở đào tạo kỹ thuật hàng đầu Hàn Quốc, top 53 thế giới theo tổ chức xếp hạng đại học QS năm 2026.
Ban đầu, chàng trai người Việt gặp áp lực bởi khối lượng công việc lớn và đòi hỏi khắt khe.
"Chỉ cần một lỗi nhỏ thôi cũng buộc tôi làm lại từ đầu", Trung kể. Động lực giúp anh vượt qua là suy nghĩ về tiềm năng của kết quả. Thành Trung thường giới hạn thời gian 6 tháng đầu để chứng minh rằng mình đi đúng hướng, nếu không phù hợp sẽ đổi đề tài.
"Phải thử thì mới biết", Trung nói.
GS. Myung Jaewook ấn tượng ở Thành Trung về sự kiên trì, tinh thần học hỏi và không ngừng cải thiện chất lượng công việc. Ông đánh giá Trung có tiềm năng trở thành nhà nghiên cứu chuyên nghiệp trong tương lai.
Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ vào tháng 8/2025, Thành Trung tiếp tục làm nghiên cứu sinh tại KAIST. Anh dự định sau này làm việc trong lĩnh vực R&D (nghiên cứu và phát triển) về vật liệu nhựa bền vững hoặc trở về Việt Nam giảng dạy đại học.
"Tôi mong muốn tạo ra một sản phẩm thân thiện với môi trường, không chỉ 'xanh' ở kết quả, mà phải 'xanh' trong toàn bộ khâu nghiên cứu", Trung nói.
Từ ngày 22 đến 28-4-2026 là khoảng thời gian học sinh lớp 9 đăng ký nguyện vọng vào lớp 10 công lập ở TP.HCM. "Thời điểm này học sinh mới chỉ biết điểm kiểm tra cuối học kỳ 2, chưa thi lớp 10 thì làm sao chọn nguyện vọng chính xác?". Đó là thắc mắc của rất nhiều phụ huynh đang có con học lớp 9 ở TP.HCM gửi về báo Tuổi Trẻ trong những ngày gần đây.
Theo Sở GD-ĐT TP.HCM, việc học sinh lớp 9 chọn nguyện vọng trước khi diễn ra kỳ thi lớp 10 đã được sở thực hiện ổn định từ nhiều năm nay. "Đây là phương án tốt nhất, bảo đảm được quyền lợi của học sinh khi các em được chọn 3 nguyện vọng vào lớp 10 ở trường THPT bình thường, 2 nguyện vọng vào lớp 10 ở trường chuyên, 3 nguyện vọng vào lớp 10 tích hợp", một cán bộ Sở GD-ĐT TP.HCM cho biết.
Xét về mặt bằng chung, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm nay có độ cạnh tranh cao hơn năm trước. Đầu tiên là số học sinh lớp 9 dự kiến sẽ hoàn thành chương trình THCS năm học 2025 - 2026 ở TP.HCM là 169.080 học sinh, tăng 42.734 học sinh so với năm học 2024 - 2025. Trong đó khu vực 1 (TP.HCM) tăng 27.106 học sinh, khu vực 2 (Bình Dương) tăng 8.419 học sinh và khu vực 3 (Bà Rịa - Vũng Tàu) tăng 7.209 học sinh.
Với thực trạng như trên, Sở GD-ĐT TP khẳng định năm nay hầu hết các trường THPT công lập trên địa bàn đều sẽ tăng chỉ tiêu tuyển sinh lớp 10, ít nhất là 45 học sinh/lớp so với năm trước.
Ngoài ra, sẽ có khoảng gần 40 trường THPT dự kiến sẽ được tăng thêm từ 90 - 135 học sinh lớp 10. Đây là các trường thuộc khu vực dân cư đông, số học sinh lớp 9 tăng cao. Đặc biệt các trường như THPT Phong Phú (huyện Bình Chánh cũ), THPT Dương Văn Dương (huyện Nhà Bè cũ)... dự kiến tăng thêm từ 225 - 450 chỉ tiêu.
Năm học 2026 - 2027 TP.HCM cũng sẽ có thêm một số trường THPT mới ở cả 3 khu vực và sẽ tuyển sinh lớp 10 ngay trong năm 2026. Tất cả những nỗ lực trên nhằm đảm bảo tỉ lệ học sinh vào học lớp 10 ở các trường THPT công lập đạt ít nhất 70%.
"Tuy nhiên, đó là bức tranh tổng thể về tuyển sinh lớp 10 năm nay. Còn nói độ cạnh tranh cao hay thấp phải xét đến từng khu vực cụ thể. Ở một số khu vực có số dân tăng cơ học cao thì mức độ cạnh tranh sẽ cao và ngược lại.
Năm nay, các trường THPT công lập ở khu vực TP Thủ Đức cũ có thể sẽ tăng số thí sinh dự tuyển. Nguyên nhân là học sinh lớp 9 ở khu vực 2 được phép đăng ký dự tuyển vào các trường này vì cùng thuộc TP.HCM. Đây là điểm đặc biệt mà các thí sinh cần lưu ý", cô V.N., giáo viên lớp 9 một trường THCS ở phường Thủ Đức, chia sẻ.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, cô T., giáo viên chủ nhiệm lớp 9 ở khu vực 1, kể: "Do năm nay tình hình khá căng nên tôi tư vấn cho phụ huynh nên chọn nguyện vọng "chắc ăn" đậu công lập.
Trong lớp tôi chủ nhiệm có 1 học sinh khá, tổng điểm kiểm tra cuối học kỳ 2 ba môn văn, toán, ngoại ngữ của em là 22 điểm. Tôi tư vấn cho em chọn nguyện vọng 1 vào trường THPT thuộc top 2 của TP, điểm chuẩn vào nhóm trường này trong khoảng từ 20 - 20,75 điểm. Tuy vậy, cả em và cha mẹ em đều muốn chọn trường tốp đầu, điểm chuẩn năm trước là 22,25 điểm.
Tôi giải thích là do năm trước số học sinh lớp 9 rất ít nên trường tốp đầu có giảm điểm chuẩn. Còn năm nay số học sinh tăng cao, chọn nguyện vọng như vậy hơi phiêu lưu. Nhưng học sinh nói với tôi là em muốn thử sức và em sẽ nỗ lực gấp đôi, gấp ba để có thể thi đậu vào trường THPT đó".
Và để an toàn, cô T. đồng ý cho học sinh chọn nguyện vọng 1 theo mong muốn. "Nhưng nguyện vọng 2 phải là trường có điểm chuẩn thấp hơn 4 điểm so với trường nguyện vọng 1. Nguyện vọng 3 tôi tư vấn cho em chọn trường có điểm chuẩn thấp hơn 3,5 điểm so với trường nguyện vọng 2", cô T. cho hay.
Trong khi đó, nhiều giáo viên chủ nhiệm lớp 9 tâm sự rất áp lực khi tư vấn chọn nguyện vọng cho học sinh. "Tâm lý giáo viên ai cũng sợ học sinh của mình rớt công lập. Vì vậy, khi tư vấn tôi sẽ khuyên học sinh chọn trường vừa sức cho chắc ăn.
Nhưng một số phụ huynh khi thấy con mình thi lớp 10 đạt điểm cao thì quay ra trách giáo viên chủ nhiệm là tại cô nên con tôi chọn trường có điểm chuẩn thấp hơn năng lực học tập. Đáng lẽ cháu có thể đậu vào trường tốt hơn...", cô H.N.T.L., giáo viên môn văn ở khu vực 1, bày tỏ.
Thầy Nguyễn Văn Huy, giáo viên môn toán ở một trung tâm bồi dưỡng văn hóa nổi tiếng ở TP.HCM, đưa ra lời khuyên: "Nên lấy căn cứ chính để chọn nguyện vọng lớp 10 là điểm kiểm tra cuối học kỳ 2 của học sinh".
Thầy Huy nói: "Nhiều em lấy căn cứ là điểm trung bình cả năm lớp 9 của ba môn toán, văn, ngoại ngữ là chưa chính xác. Vì điểm trung bình bao gồm điểm kiểm tra thường xuyên, kiểm tra giữa kỳ, cuối kỳ. Mà thông thường, các thầy cô giáo hay du di cho học sinh gỡ điểm ở những cột kiểm tra thường xuyên. Vì vậy, đa số học sinh có cột điểm này rất cao.
Chỉ với đợt kiểm tra cuối học kỳ thì các trường THCS thực hiện bài bản và chặt chẽ như kỳ thi tuyển sinh: học sinh làm theo đề chung do nhà trường ra đề cho toàn khối, bài kiểm tra được rọc phách và chấm chung theo đáp án đã thống nhất trước đó. Thế nên, điểm kiểm tra cuối học kỳ phản ánh chính xác nhất lực học của học sinh".
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, hiện nay nhiều giáo viên chủ nhiệm ở các trường THCS trên địa bàn khu vực 1 khuyên học sinh nên làm theo công thức sau: Việc trước tiên là xem bảng điểm chuẩn lớp 10 của các trường THPT công lập trong hai năm gần nhất. Sau đó lấy tổng điểm kiểm tra cuối học kỳ 2 lớp 9 của ba môn văn, toán, ngoại ngữ - trừ đi 1 - 2 điểm sẽ cho ra điểm thi lớp 10 dự kiến của học sinh.
Điểm thi dự kiến sẽ là căn cứ để chọn nguyện vọng vào lớp 10. Trong đó, nguyện vọng 1 là trường THPT có điểm chuẩn hai năm gần nhất tương đương với điểm thi dự kiến của học sinh. Nguyện vọng 2 là trường THPT có điểm chuẩn thấp hơn nguyện vọng 1 từ 1 - 3 điểm. Nguyện vọng 3 là trường THPT có điểm chuẩn thấp hơn nguyện vọng 2 từ 1 - 3 điểm.
