Tại nhiều quốc gia, đặc biệt Đông Á, điểm số trong các kỳ thi luôn là một vấn đề nhạy cảm. Khi gian lận xảy ra, việc hủy kết quả và tổ chức thi lại thường được xem như giải pháp bảo đảm công bằng.
Các vụ việc này đồng thời làm dấy lên câu hỏi về năng lực giám sát, ngăn chặn hành vi gian dối nhất là trong thời đại công nghệ liên tục thay đổi.
NEET-UG là kỳ thi đầu vào y khoa lớn nhất Ấn Độ, thu hút hơn 2,2 triệu thí sinh năm 2026. Với nhiều gia đình, đây là cánh cửa vào nghề bác sĩ, có thể giúp họ đổi đời. Tuy nhiên chỉ có 130.000 suất phân bổ cho 800 trường cao đẳng y khoa trên cả nước, dẫn tới cuộc cạnh tranh khốc liệt với tỉ lệ 1 chọi 17.
Kỳ thi năm nay diễn ra ngày 3-5 nhưng chỉ 9 ngày sau, Cơ quan Khảo thí quốc gia Ấn Độ tuyên bố hủy toàn bộ kết quả và tổ chức thi lại. Nguyên nhân đến từ một tài liệu “dự đoán đề” bị phát hiện có nhiều câu trùng hoặc rất gần với đề chính thức, làm dấy lên nghi vấn đề thi đã lọt ra ngoài trước giờ làm bài.
Theo báo chí Ấn Độ, tài liệu này xuất hiện trên mạng thậm chí trước cả ngày thi, dẫn đến việc rà soát lại toàn bộ các khâu, từ ra đề, dịch đề đến in ấn, vận chuyển và cả các lớp luyện thi.
Sau khi sự việc được phơi bày, phản ứng của xã hội nhanh chóng vượt khỏi phạm vi một kỳ thi. Nhiều thí sinh và phụ huynh phản đối, yêu cầu làm rõ trách nhiệm của cơ quan khảo thí. Quốc hội Ấn Độ cũng yêu cầu các bên liên quan báo cáo tiến độ điều tra và phương án bảo đảm kỳ thi lại.
Trước diễn biến trên, Cục Điều tra Trung ương Ấn Độ (CBI) quyết định mở rộng điều tra ra toàn quốc, khám xét nhiều địa điểm, thu giữ điện thoại, tin nhắn và tài liệu số. Ít nhất 10 nghi can đã bị bắt hoặc tạm giữ, trong đó có người bị cho là môi giới giữa phụ huynh, thí sinh, giáo viên luyện thi và những mắt xích có thể tiếp cận đề.
Cũng liên quan đến ngành y, tại Pakistan năm 2024, kỳ thi đầu vào y khoa MDCAT ở Quetta, hơn 50 thí sinh đã bị bắt vì sử dụng thiết bị Bluetooth để nhận đáp án. Hai người khác bị cáo buộc đóng vai trò hỗ trợ đường dây gian lận, gồm một cựu quan chức liên quan lĩnh vực tuyển dụng công.
Các thiết bị được bán với giá rẻ nhưng hậu quả lại rất đắt. Sau vụ việc, cơ quan quản lý y khoa Pakistan đã rà soát kết quả, lập các nhóm điều tra chung ở nhiều địa phương và xem xét tổ chức thi lại ở nơi có dấu hiệu gian lận.
Sử dụng tai nghe Bluetooth để gian lận không còn là chuyện mới, song vụ việc xảy ra trong kỳ thi đầu vào Đại học Waseda ở Nhật Bản năm 2024 cho thấy công nghệ đã “tiếp tay” cho các hành vi này ra sao.
Theo tờ Asahi Shimbun của Nhật Bản, một nam sinh 18 tuổi đã bị tạm giữ vì sử dụng kính thông minh để chụp đề thi, đăng hình lên mạng xã hội nhờ gửi đáp án.
Vụ việc chỉ bị phát giác khi có người nhìn thấy các trao đổi trên mạng và báo cho trường. Đại học Waseda hủy kết quả dự thi của thí sinh, trong khi cảnh sát xem xét hành vi cản trở hoạt động tổ chức thi.
Gian lận với kính thông minh cũng không phải là mới, song khi các thiết bị đeo hỗ trợ trí tuệ nhân tạo (AI) trở nên phổ biến hơn, giá cả phải chăng và tinh vi hơn, việc đánh giá năng lực thí sinh cũng chịu áp lực rất lớn để phát triển.
Nói cách khác, AI và các thiết bị thông minh đã khơi dậy cuộc tranh luận về cách cân bằng giữa chuyện học tập – thi cử với gian lận.
Những gì kính AI hiển thị với người đeo cho bài kiểm tra cuối kỳ bậc đại học môn “Mạng truyền thông máy tính” tại Đại học Khoa học và Công nghệ Hong Kong (HKUST) – Ảnh: HKUST
Với bê bối NEET-UG tại Ấn Độ, quyết định tổ chức thi lại được nhà chức trách xem là cần thiết. Do là ngành đặc thù liên quan đến sức khỏe con người, hủy kết quả và thi lại không chỉ bảo đảm sự công bằng mà còn hạn chế hệ quả lâu dài.
Hàng loạt biện pháp giám sát nghiêm ngặt đã được triển khai trong kỳ thi lại hôm 21-6 vừa rồi, như xác thực khuôn mặt, kiểm tra sinh trắc học và lắp đặt hàng ngàn thiết bị gây nhiễu tín hiệu.
Việc tổ chức thi lại cũng phản ánh một thực tế khó khăn hiện nay: khi tài liệu “dự đoán đề” bị lan truyền, không thể xác định trong số 2,2 triệu thí sinh ai đã xem và chưa xem tài liệu này. Tuy nhiên việc thi lại đã khiến không ít người “học thật, thi thật” bị trầm cảm. Những trường hợp này rơi vào nhóm đến từ nông thôn, gia đình thu nhập thấp, theo Đài DW.
Cũng là một đất nước tỉ dân như Ấn Độ, Trung Quốc đặt niềm tin vào AI cho việc giám sát và thực hiện hai lớp kiểm tra trước phòng thi gaokao (Cao khảo, tức kỳ thi tuyển sinh đại học – PV).
Năm 2025, Tân Hoa xã cho biết nhiều địa phương đã đưa AI vào giám sát phòng thi theo thời gian thực, tự động cảnh báo các hành vi bất thường như thì thầm, nhìn bài hoặc giám thị thiếu tập trung.
Các điểm thi được trang bị cổng an ninh thông minh, máy dò kim loại cầm tay, thiết bị chặn sóng. Song song đó, giám thị kiểm tra các vật dụng như điện thoại, đồng hồ thông minh, kính thông minh, tai nghe giấu kín. Một số nơi còn dùng hệ thống nhận diện hành vi trên camera để hỗ trợ giám thị.
Biện pháp của Trung Quốc phản ánh xu hướng “chống công nghệ bằng công nghệ”. Tuy nhiên cơ quan khảo thí vẫn nhấn mạnh vai trò kiểm tra thủ công và quyết định cuối cùng nằm ở con người bởi AI chỉ là công cụ cảnh báo, chứ không thể thay hoàn toàn trách nhiệm của giám thị.
Cách tiếp cận của Trung Quốc cho thấy trong thời đại hiện nay, việc “lục túi” thí sinh là chưa đủ.
Đi xa hơn, một số người đề xuất kiểm soát toàn bộ “vòng đời” kỳ thi, từ việc ai được tiếp cận đề, truy cập lúc nào, sao chép ra sao đến việc phân tích bằng AI các dữ liệu, tìm khu vực nào có bất thường về điểm số, phòng thi nào có số thí sinh hoàn tất bài thi trong thời gian tương đương nhau…
Nói cách khác, chống gian lận giai đoạn hiện nay không chỉ là kỷ luật phòng thi mà còn là quản trị dữ liệu trước, trong và sau kỳ thi.
Hơn 100 thiếu nhi tại chương trình "Thiếu nhi Nhà Bè - tiếng nói hôm nay, kiến tạo phường tương lai" cùng chia sẻ suy nghĩ, mong muốn và những điều quan tâm đối với nơi mình đang sống, học tập và lớn lên mỗi ngày.
Tại chương trình, mọi người cùng nhìn lại những hoạt động được tổ chức trong hơn một tháng hè vừa qua trên địa bàn xã, từ các sân chơi rèn luyện kỹ năng, hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao đến những chương trình chăm lo, đồng hành cùng thiếu nhi theo hướng thiết thực, an toàn và gần gũi hơn với thiếu nhi.
Các bạn nhỏ đã bày tỏ mong muốn, từ những điều gần gũi trong học tập, vui chơi, sinh hoạt hè đến kỳ vọng về một môi trường sống an toàn, thân thiện, nhiều sân chơi bổ ích hơn.
Qua đó, giúp lãnh đạo xã cùng các đơn vị kịp thời ghi nhận, lắng nghe về nhu cầu, suy nghĩ và mong đợi của thiếu nhi.
Đó cũng là cơ sở để địa phương tiếp tục quan tâm, điều chỉnh và tổ chức các hoạt động phù hợp hơn, để mỗi chương trình không chỉ dừng lại ở chăm lo, mà còn thật sự tạo điều kiện cho các bạn nhỏ được tham gia, được bày tỏ và trưởng thành.
Dịp này, ban tổ chức đã trao 100 phần quà đến các bạn tham dự chương trình. Đồng thời trao 10 học bổng, dụng cụ học tập cho các bạn có hoàn cảnh khó khăn để động viên thêm trong việc học.
Năm 2026 đánh dấu thời điểm đặc biệt với Trường ĐH Nha Trang khi nhà trường cùng lúc hướng đến 2 cột mốc quan trọng: kỷ niệm 50 năm phát triển tại Khánh Hòa (1976 - 2026) vào ngày 4.10 và 67 năm ngày truyền thống nhà trường vào ngày 1.8.
Hai cột mốc lịch sử song hành mang ý nghĩa đặc biệt đối với một cơ sở đào tạo được xem là cái nôi của ngành thủy sản Việt Nam. Một dấu mốc ghi nhận sự hình thành cơ sở đào tạo chuyên ngành thủy sản đầu tiên của cả nước, dấu mốc còn lại phản ánh hành trình nửa thế kỷ đồng hành cùng vùng đất Khánh Hòa để phát triển và khẳng định vị thế.
Từ một khoa nhỏ thuộc Học viện Nông lâm Hà Nội, từng đặt tại Hải Phòng, trường đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển trước khi chuyển vào miền Trung. Năm 1976, trường chuyển trụ sở đến Nha Trang và mang tên Trường ĐH Hải sản. Đến tháng 8.1981, trường đổi tên thành Trường ĐH Thủy sản và từ năm 2006 chính thức mang tên Trường ĐH Nha Trang theo quyết định của Chính phủ.
Sau nửa thế kỷ gắn bó với Khánh Hòa, nhà trường phát triển thành cơ sở đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực, đa cấp học có uy tín, đồng thời giữ vai trò nổi bật trong lĩnh vực khoa học công nghệ biển và thủy sản tại Việt Nam. Không chỉ đào tạo hàng vạn sinh viên, trường còn là địa chỉ nghiên cứu, chuyển giao công nghệ biển có sức ảnh hưởng trong và ngoài nước.
Để đánh dấu cột mốc lịch sử, Trường ĐH Nha Trang xây dựng chuỗi hoạt động xuyên suốt năm 2026, kết hợp giữa học thuật, văn hóa, thể thao và hợp tác quốc tế.
Từ tháng 2, nhà trường công bố kế hoạch chiến lược và cơ cấu tổ chức mới giai đoạn 2025 - 2030, định hình mô hình phát triển tự chủ và hội nhập. Tháng 3, trường đăng cai Giải bóng đá Thanh Niên Sinh viên Việt Nam và Quốc tế năm 2026, đồng thời tổ chức hội thảo quốc tế "Phòng ngừa rác thải biển và thực hành bền vững hướng tới nền kinh tế tuần hoàn" (MARLISPACE 2026).
Đến tháng 6.2026, nhà trường dự kiến ra mắt Quỹ phát triển khoa học và công nghệ, đồng thời công bố định hướng nghiên cứu chiến lược giai đoạn 2026 - 2030 với 3 trọng tâm gồm khoa học và công nghệ biển, chuỗi giá trị thủy sản và kinh tế biển.
Nửa cuối năm, nhiều sự kiện được nâng tầm khu vực và quốc tế. Hội thảo quốc tế về nuôi trồng thủy sản lồng bè tại châu Á (CAA8), diễn ra từ ngày 16 - 18.7, dự kiến quy tụ nhiều chuyên gia đầu ngành. Ngày 1.8, Gala Cựu sinh viên và chương trình gặp mặt mạng lưới doanh nghiệp sẽ kết nối các thế hệ cựu sinh viên với sinh viên hiện tại thông qua các cơ hội hợp tác, tuyển dụng và phát triển nghề nghiệp.
Từ đầu tháng 7 đến ngày 10.10, triển lãm tư liệu và thành tựu 50 năm phát triển tại Khánh Hòa được tổ chức trong khuôn viên trường, tái hiện chặng đường hình thành và phát triển bằng tư liệu, hiện vật và những câu chuyện của nhiều thế hệ. Cùng với đó, nhà trường triển khai chỉnh trang, nâng cấp cơ sở vật chất và bảo tồn các giá trị kiến trúc lịch sử.
Ngày 3.10.2026, Trường ĐH Nha Trang sẽ tổ chức hội thảo quốc tế về khoa học biển, đồng thời ra mắt Diễn đàn Kinh tế biển và xuất bản số đặc biệt trên tạp chí khoa học quốc tế Regional Studies in Marine Science thuộc danh mục Q1/Q2 WoS. Theo định hướng của trường, đây là bước đi nhằm mở rộng vai trò từ đào tạo nguồn nhân lực sang tham mưu và đề xuất giải pháp phát triển kinh tế biển bền vững cho khu vực Nam Trung bộ, Tây nguyên và cả nước.
Lễ kỷ niệm chính thức diễn ra vào ngày 4.10.2026 với sự tham gia của nhiều thế hệ giảng viên, sinh viên, cựu sinh viên và đại biểu từ nhiều địa phương.
Bước vào năm kỷ niệm, Trường ĐH Nha Trang hiện có 3 trường chuyên ngành, 20 khoa và viện với khoảng 16.000 sinh viên trong và ngoài nước. Nhà trường đang đào tạo 71 chương trình đại học, gồm 6 chương trình đặt hàng doanh nghiệp và 7 chương trình đặc biệt; đồng thời có 15 chương trình thạc sĩ và 8 chương trình tiến sĩ.
Đội ngũ giảng viên trên 450 người, hơn 40% có trình độ tiến sĩ; hơn 18% trong số đó đạt học hàm giáo sư, phó giáo sư.
Trong giai đoạn 2020 - 2025, trường thực hiện 19 nhiệm vụ cấp quốc gia, 47 nhiệm vụ cấp bộ và cấp tỉnh, cùng nhiều đề tài hợp tác quốc tế. Nhà trường công bố 982 bài báo khoa học trong nước và 710 bài báo quốc tế thuộc danh mục WoS, Scopus.
Nhiều nghiên cứu được ứng dụng trực tiếp vào thực tiễn như quy trình sinh sản nhân tạo và nuôi thương phẩm các loài hải sản có giá trị kinh tế cao, đồng thời thương mại hóa hơn 20 dòng sản phẩm từ nước mắm, yến sào, collagen đến các chế phẩm sinh học giá trị gia tăng cao.
Viện Nghiên cứu chế tạo tàu thủy của trường cũng là một trong số ít đơn vị trong khối đại học thương mại hóa thành công các sản phẩm công nghiệp từ vật liệu composite, góp phần hiện đại hóa nghề cá cho ngư dân và thúc đẩy kinh tế biển phát triển.
Tính đến năm 2026, Trường ĐH Nha Trang đã 3 lần được công nhận đạt chuẩn kiểm định chất lượng giáo dục quốc gia vào các năm 2009, 2018 và 2023. Nhà trường đồng thời đạt xếp hạng tổng thể 5 sao theo định hướng đổi mới sáng tạo của Viện Đổi mới sáng tạo UPM với số điểm 763/1.000. Hơn 80% chương trình đào tạo hiện đã được kiểm định và đáp ứng tiêu chuẩn của Bộ GD-ĐT.
Với những đóng góp cho giáo dục đại học và sự phát triển kinh tế biển của đất nước, Trường ĐH Nha Trang đã được Đảng và Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới cùng nhiều phần thưởng, huân chương cao quý khác.
Hướng tới tầm nhìn năm 2045, Trường ĐH Nha Trang đặt mục tiêu duy trì vị thế trong nhóm đại học hàng đầu Việt Nam và từng bước vươn lên nhóm đầu châu Á trong lĩnh vực khoa học công nghệ biển và thủy sản. Chuỗi sự kiện năm 2026 được xem như một điểm khởi đầu mới cho hành trình hiện thực hóa khát vọng đó.
Ngày 3.7, Trường đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng phối hợp Tổng hội Xây dựng Việt Nam tổ chức hội thảo quốc tế lần thứ 5 về công nghệ xây dựng tiên tiến hướng đến phát triển bền vững (ATCESD 2026), quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý, doanh nghiệp, giảng viên, nghiên cứu sinh, học viên cao học và sinh viên trong nước, quốc tế.
Phát biểu khai mạc hội thảo, PGS-TS Lê Tiến Dũng, Phó hiệu trưởng Trường đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng, cho biết các lĩnh vực kỹ thuật xây dựng, kiến trúc, quy hoạch đô thị, tài nguyên nước và kỹ thuật môi trường đang đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, đô thị hóa nhanh, hạn chế tài nguyên, cơ sở hạ tầng xuống cấp và yêu cầu phát triển carbon thấp.
Theo PGS-TS Lê Tiến Dũng, những thách thức này không chỉ đòi hỏi công nghệ tiên tiến mà còn cần sự hợp tác có trách nhiệm, tư duy liên ngành và cam kết mạnh mẽ đối với phát triển bền vững.
Phó hiệu trưởng Trường đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng bày tỏ kỳ vọng các cuộc thảo luận tại ATCESD 2026 sẽ mở ra những ý tưởng mới, các mối quan hệ hợp tác mới cùng những giải pháp thiết thực cho Việt Nam, khu vực và cộng đồng quốc tế.
ATCESD 2026 gồm một phiên toàn thể với 4 báo cáo chính (keynote), 10 phiên kỹ thuật song song cùng các phiên báo cáo poster, với tổng cộng 107 báo cáo khoa học (gồm 65 báo cáo trình bày trực tiếp và 42 báo cáo poster). Điểm nhấn của hội thảo là các phiên thảo luận về những vấn đề cấp thiết của ngành xây dựng trong bối cảnh chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và thích ứng biến đổi khí hậu.
Nhiều chủ đề nhận được sự quan tâm của các chuyên gia như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, mô hình thông tin công trình (BIM), công trình xanh, vật liệu carbon thấp, hạ tầng thích ứng khí hậu, đường sắt tốc độ cao, quản lý ngập lụt, xâm nhập mặn và các giải pháp giảm phát thải hướng đến mục tiêu Net Zero.
Phiên toàn thể có sự tham gia của 4 diễn giả đến từ Pháp, Úc, Mỹ, Việt Nam chia sẻ các xu hướng nghiên cứu mới về chuyển đổi số trong quản lý nước và đô thị, kết cấu bê tông chịu lửa, công nghệ cho môi trường xây dựng, cùng các ứng dụng của tính toán hiệu năng cao và trí tuệ nhân tạo trong mô phỏng vật liệu - kết cấu.
Theo ban tổ chức, các bài báo khoa học được phản biện bởi Ban chương trình khoa học. Những công trình đạt yêu cầu sẽ có cơ hội được xuất bản trên IOP Conference Series: Earth and Environmental Science (thuộc danh mục Scopus) hoặc tạp chí Khoa học và Công nghệ - Đại học Đà Nẵng.
ATCESD là chuỗi hội thảo khoa học về công nghệ xây dựng tiên tiến hướng đến phát triển bền vững do Trường đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng chủ trì tổ chức qua các năm 2015, 2016, 2017, 2024 và 2026.
Thông qua hội thảo, ban tổ chức kỳ vọng tiếp tục xây dựng diễn đàn học thuật uy tín, tăng cường kết nối giữa các trường đại học, viện nghiên cứu, cơ quan quản lý, hiệp hội nghề nghiệp và doanh nghiệp; đồng thời thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và ứng dụng các giải pháp xây dựng xanh, thông minh, bền vững.
