Những ngày gần đây, một trào lưu ẩm thực mới đang thu hút sự chú ý trên mạng xã hội Việt Nam. Thay vì được trang trí bằng trái cây, chocolate hay kem tươi như thường thấy, nhiều chiếc bánh sinh nhật lại được phủ kín bởi những sợi màu đen dài, rối bời, khiến không ít người thoạt nhìn tưởng là… tóc thật.
Vẻ ngoài khác lạ của chiếc bánh nhanh chóng trở thành tâm điểm trên TikTok và Facebook. Nhiều bạn trẻ hào hứng đặt mua để trải nghiệm, đồng thời quay video ghi lại phản ứng của người thân, bạn bè khi lần đầu nhìn thấy chiếc bánh “đầy tóc”. Chính hiệu ứng đánh lừa thị giác đã giúp những đoạn clip này thu về hàng trăm nghìn, thậm chí hàng triệu lượt xem.
Xu hướng này cũng tạo nên nhiều ý kiến trái chiều. Một số người thích thú với ý tưởng sáng tạo, độc đáo và không ngần ngại thử ngay phần “tóc” trên mặt bánh. Ngược lại, nhiều người cho biết chỉ cần nhìn lớp sợi đen phủ kín chiếc bánh đã đủ khiến họ “mất cảm giác ngon miệng” vì quá giống tóc người.
Thực tế, phần “tóc rối” không phải tóc thật mà là rong tóc tiên – một loại rong biển dạng sợi được sử dụng phổ biến trong ẩm thực của nhiều quốc gia châu Á. Với đặc điểm sợi dài, mảnh, màu đen bóng và dai nhẹ sau khi ngâm nước, rong tóc tiên tạo nên hiệu ứng thị giác chân thực, trở thành nguyên liệu hoàn hảo cho trào lưu bánh kem đang gây sốt.
Rong tóc tiên là tên gọi phổ biến của một số loại rong biển có dạng sợi nhỏ, dài, màu nâu đen hoặc đen bóng. Khi còn khô, rong khá cứng và giòn, nhưng chỉ sau 15-30 phút ngâm nước, các sợi rong sẽ nở mềm, dai nhẹ và có hình dáng giống những sợi tóc dài, vì vậy được gọi là “tóc tiên”.
Loại rong này được khai thác hoặc nuôi trồng tại nhiều quốc gia Đông Nam Á như Việt Nam, Thái Lan, Philippines và Indonesia. Từ lâu, rong tóc tiên đã trở thành nguyên liệu quen thuộc trong nhiều món ăn và món tráng miệng.
Rong gần như không có mùi tanh, vị khá nhạt nên rất dễ kết hợp với nhiều loại thực phẩm khác. Giá trị của rong nằm nhiều ở kết cấu dai giòn đặc trưng hơn là hương vị.
Trong trào lưu bánh kem “tóc rối”, rong tóc tiên chủ yếu đóng vai trò tạo hiệu ứng thị giác. Khi ăn cùng lớp kem béo ngậy, vị rong khá nhẹ, gần như không làm thay đổi hương vị của bánh.
Không chỉ gây tò mò bởi vẻ ngoài, rong tóc tiên còn là thực phẩm giàu dinh dưỡng.
Loại rong này chứa nhiều chất xơ hòa tan cùng các khoáng chất như iod, canxi, magie, kali và nhiều hợp chất chống oxy hóa tự nhiên. Đây đều là những dưỡng chất có lợi cho hệ tiêu hóa, hỗ trợ bổ sung khoáng chất và góp phần tăng cường sức khỏe.
Tuy nhiên, hàm lượng dinh dưỡng có thể khác nhau tùy từng loại rong cũng như cách chế biến. Các chuyên gia khuyến cáo nên sử dụng với lượng vừa phải, đặc biệt đối với người mắc các bệnh về tuyến giáp hoặc cần kiểm soát lượng iod trong khẩu phần ăn.
Trước khi chế biến, rong cần được ngâm và rửa kỹ để loại bỏ cát, muối và các tạp chất còn bám trên sợi rong.
Hiện rong tóc tiên được bán khá phổ biến tại các cửa hàng thực phẩm khô, cửa hàng nguyên liệu làm bánh và các sàn thương mại điện tử.
Giá tham khảo trên thị trường:
Rong tóc tiên khô 50 g: 25.000–50.000 đồng.
Rong tóc tiên khô 100 g: 50.000–100.000 đồng.
Rong tóc tiên khô 500 g: 200.000–400.000 đồng.
Loại tuyển chọn hoặc nhập khẩu: khoảng 450.000–700.000 đồng/kg.
Mức giá có thể thay đổi tùy nguồn gốc, chất lượng và thời điểm bán.
Gỏi rong tóc tiên tôm thịt
Đây là món ăn thanh mát, rất thích hợp trong mùa hè. Rong được trộn cùng tôm luộc, thịt ba chỉ, cà rốt, dưa leo và rau thơm, sau đó rưới nước mắm chua ngọt. Độ dai giòn của rong kết hợp vị ngọt của tôm thịt tạo nên món khai vị hấp dẫn.
Canh rong tóc tiên
Rong tóc tiên thường được nấu với tôm, cua, mực hoặc thịt bằm để tạo nên món canh ngọt thanh. Khi chín, rong vẫn giữ được độ giòn nhẹ, giúp món ăn thêm hấp dẫn. Một số nơi còn cho thêm nấm, gừng hoặc trứng cút để tăng hương vị.
Đây là lựa chọn phù hợp cho người ăn chay hoặc muốn bổ sung nhiều chất xơ. Rong được xào cùng nấm, cà rốt, bắp non, ớt chuông và các loại rau xanh, chỉ cần nêm nước tương, dầu mè và tiêu là đã có món ăn thơm ngon, ít chất béo.
Loại hạt đen nhánh giá rẻ được nhắc đến ở đây chính là đậu đen - một loại thực phẩm dân dã quen thuộc trong bữa ăn của người Việt. Dù nhỏ bé và bình dị, đậu đen lại chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho sức khỏe, từ tim mạch, đường huyết đến khả năng thanh nhiệt cơ thể.
Tiến sĩ, lương y Phùng Tuấn Giang, Chủ tịch Viện Nghiên cứu phát triển y dược cổ truyền Việt Nam, chia sẻ với Vietnamnet, đậu đen (hắc đậu) là một trong những thực phẩm giàu giá trị dinh dưỡng. Trong 100g đậu đen có khoảng 21g protein, 16g chất xơ cùng nhiều khoáng chất thiết yếu như: sắt, magie, kali, canxi, mangan, kẽm và folate. Ngoài ra còn chứa các vitamin nhóm B (B1, B2, B3, B6), vitamin E và K.
Đáng chú ý, đậu đen giàu anthocyanin - chất chống oxy hóa - tạo nên màu đen đặc trưng của vỏ hạt, có khả năng hỗ trợ chống lão hóa, chống ung thư. Tất cả thành phần trên kết hợp lại, tạo nên sức mạnh tổng hợp, không chỉ nuôi dưỡng cơ thể từ bên trong mà còn phòng bệnh, hỗ trợ điều trị bền vững.
Nhờ hàm lượng chất xơ hòa tan, folate, magie và flavonoid, đậu đen có thể hỗ trợ giảm cholesterol xấu (LDL) và tăng cholesterol tốt (HDL). Điều này góp phần giảm nguy cơ xơ vữa động mạch, cao huyết áp và đột quỵ.
Bên cạnh đó, anthocyanin còn giúp chống oxy hóa, giảm viêm và tăng độ bền thành mạch máu những yếu tố quan trọng trong việc bảo vệ hệ tim mạch.
Một số người cao tuổi thường duy trì thói quen uống nước đậu đen rang mỗi sáng như một cách hỗ trợ sức khỏe tim mạch lâu dài.
Trong những ngày nắng nóng, nước đậu đen rang thường được dùng như một thức uống giải nhiệt. Theo một số phân tích dinh dưỡng, đậu đen chứa molybdenum khoáng chất hỗ trợ quá trình chuyển hóa và thải độc của gan, giúp cơ thể duy trì chức năng "lọc" tự nhiên hiệu quả hơn.
Hàm lượng chất xơ và protein trong đậu đen giúp làm chậm quá trình hấp thu carbohydrate, từ đó hạn chế tình trạng tăng đường huyết đột ngột sau ăn. Một số hợp chất thực vật trong loại đậu này còn có thể hỗ trợ cải thiện độ nhạy insulin.
Nhờ đó, đậu đen được xem là thực phẩm phù hợp với người có nguy cơ tiền tiểu đường hoặc đang kiểm soát cân nặng. Tuy nhiên, cần lưu ý không nên thêm nhiều đường khi sử dụng để tránh làm mất lợi ích sức khỏe.
Nhờ giàu chất chống oxy hóa anthocyanin, đậu đen giúp trung hòa gốc tự do tác nhân gây lão hóa sớm. Đồng thời, vitamin E và các axit amin trong hạt còn hỗ trợ tái tạo tế bào da, giúp da khỏe hơn, giảm sạm nám và tăng độ đàn hồi.
Việc sử dụng đậu đen thường xuyên trong chế độ ăn có thể góp phần giúp làn da sáng mịn, tóc chắc khỏe hơn nhờ nuôi dưỡng cơ thể từ bên trong.
Các chuyên gia nhấn mạnh, đậu đen chỉ mang tính chất hỗ trợ sức khỏe, không phải thuốc và không có tác dụng thay thế điều trị y khoa. Việc sử dụng nên kết hợp với chế độ ăn uống và lối sống lành mạnh để đạt hiệu quả tốt nhất.
Nước đậu đen từ lâu được xem là thức uống dân dã có tác dụng giải nhiệt, hỗ trợ thanh lọc cơ thể và cải thiện sức khỏe. Tuy nhiên, không phải uống lúc nào cũng mang lại lợi ích tối ưu. Việc lựa chọn đúng thời điểm sử dụng sẽ giúp cơ thể hấp thu tốt hơn các dưỡng chất và hạn chế những ảnh hưởng không mong muốn.
Cách nấu nước đậu đen rang đúng chuẩn: Để giữ được hương vị thơm ngon và tối ưu giá trị dinh dưỡng, đậu đen nên được rang trước khi nấu. Cách làm này giúp giảm bớt tính "hàn" tự nhiên của đậu, đồng thời tạo mùi thơm dễ chịu khi sử dụng.
Đặc biệt, phần vỏ đậu không nên bỏ đi vì chứa nhiều hoạt chất quan trọng như anthocyanin một chất chống oxy hóa mạnh, góp phần bảo vệ thành mạch và làm chậm quá trình lão hóa.
Cách thực hiện đơn giản:
- Chọn đậu đen xanh lòng, hạt mẩy, không mốc, có nguồn gốc rõ ràng.
- Rửa sạch, để ráo nước.
- Rang trên chảo với lửa nhỏ, đảo đều tay.
- Khi hạt dậy mùi thơm, vỏ hơi nứt nhẹ thì tắt bếp.
- Hãm với nước sôi 15-20 phút hoặc đun sôi khoảng 10 phút.
- Lọc bỏ bã, lấy nước uống trong ngày.
Nước đậu đen có thể dùng trong ngày, nhưng có hai "khung giờ vàng" giúp cơ thể hấp thu tốt hơn:
Sau bữa sáng khoảng 30 phút: hỗ trợ tiêu hóa, cung cấp năng lượng nhẹ nhàng cho cơ thể khởi động ngày mới
Buổi chiều (15h-17h): giúp giảm mệt mỏi, bổ sung nước và khoáng chất, hỗ trợ tỉnh táo
Dù có nhiều lợi ích, nước đậu đen không phù hợp với tất cả mọi người. Một số trường hợp nên hạn chế hoặc tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi dùng, đặc biệt là người có hệ tiêu hóa yếu, dễ lạnh bụng hoặc đang điều trị bệnh lý đặc thù.
Lưu ý: Nước đậu đen chỉ có tác dụng hỗ trợ sức khỏe, không phải thuốc chữa bệnh và không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Theo TS.Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an), rau bí chứa khoảng 90% là nước nhưng vẫn cung cấp nhiều dưỡng chất thiết yếu cho cơ thể.
Trong đó, chất xơ giúp hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả, giảm nguy cơ táo bón. Hàm lượng vitamin A có lợi cho thị lực, làn da và hệ miễn dịch. Vitamin C cùng các chất chống oxy hóa giúp tăng sức đề kháng, giảm tình trạng viêm nhẹ. Rau bí còn chứa folate (vitamin B9), dưỡng chất cần thiết cho quá trình tạo máu, đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ mang thai.
Bên cạnh đó, các khoáng chất như kali, canxi và sắt góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch, duy trì hệ xương chắc khỏe và giúp ổn định huyết áp.
Theo TS.Giang, rau bí có hàm lượng năng lượng thấp nhưng tạo cảm giác no khá lâu, phù hợp với người muốn kiểm soát cân nặng. Người trưởng thành khỏe mạnh nên ăn khoảng 2-3 bữa mỗi tuần, mỗi bữa từ 100-150g rau tươi. Những người cần bổ sung nhiều chất xơ có thể tăng lên 150-200g mỗi bữa nhưng không nên ăn quá nhiều trong cùng một thời điểm. Người mắc tiểu đường cũng có thể bổ sung rau bí đều đặn trong khẩu phần ăn hàng tuần.
Tuy nhiên, TS.Giang lưu ý rau bí không phải là thực phẩm "giải độc" và không thể thay thế chức năng của gan hay thận. Việc ăn quá nhiều có thể gây đầy bụng, khó tiêu, nhất là ở người cao tuổi hoặc người có hệ tiêu hóa kém.
Người cao tuổi nên nấu rau chín mềm để dễ tiêu hóa. Người suy thận cần hạn chế ăn nhiều rau bí trong thời gian dài do loại rau này chứa khá nhiều kali. Trong khi đó, người đang bị tiêu chảy cũng nên tạm thời hạn chế sử dụng.
Để phát huy lợi ích của rau bí và hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe, người tiêu dùng nên chọn rau có nguồn gốc rõ ràng, rửa sạch và sơ chế kỹ trước khi chế biến nhằm giảm dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.
Chuyên gia cũng lưu ý, rau bí chỉ nên là một phần trong chế độ ăn đa dạng. Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mỗi người nên ăn ít nhất 400g rau và trái cây mỗi ngày để bổ sung đầy đủ chất xơ, vitamin và khoáng chất, góp phần phòng ngừa nhiều bệnh mạn tính.
Nhặt và rửa sạch rau, cắt khúc 4-5 cm. Đun sôi nước với chút muối, cho rau vào luộc và đảo đều, tránh đậy nắp để rau giữ màu xanh. Khi rau chín, vớt ra ngâm nước lạnh để giữ độ giòn. Rau bí luộc có thể chấm cùng nước mắm ớt, nước tương hay kho quẹt tùy khẩu vị.
Rau bí xào thịt bò
Thịt bò thái mỏng, ướp gia vị vừa miệng. Phi tỏi thơm, cho thịt bò vào xào nhanh tay rồi trút ra đĩa. Tiếp tục xào rau bí, khi gần chín thì cho thịt bò trở lại chảo, nêm nếm vừa ăn. Món rau bí xào thịt bò vừa thơm ngon, vừa bổ dưỡng, giúp bữa ăn thêm đậm đà.
Rau bí không chỉ là món ăn dân dã quen thuộc mà còn là nguồn dinh dưỡng quý giá, giúp tăng sức đề kháng, hỗ trợ tim mạch, làm đẹp da và phòng ngừa nhiều bệnh lý.
Rau bí xào tôm
Rau bí nhặt và rửa sạch với nước. Sau đó vò nhẹ cho rau có độ mềm mà vẫn giòn. Tôm rửa sạch, bóc vỏ, khứa lưng để bỏ chỉ đen, đem ướp với một chút hạt nêm, mì chính.
Cho hành khô, tỏi còn lại vào phi thơm. Cho rau bí vào đảo đều, cho hạt nêm, mì chính cho vừa ăn. Khi rau chín cho tôm vào đảo thêm khoảng 2 phút là được.
Tối chủ nhật, chị Thu Hoàng, 33 tuổi, ở phường Bàn Cờ bày hàng chục loại ốc vào rổ nhựa để hai con gái Lina (9 tuổi) và Nina (4 tuổi) tự chọn.
Trong bếp, chị giới thiệu cho các con các món ốc hương, sò điệp, nghêu, hàu, ốc mỡ. Bên cạnh là các loại gia vị, bơ tỏi, mỡ hành để hai con tự chọn cách chế biến. Người mẹ còn chuẩn bị các hộp nhựa cùng nước ngọt có ga, bài trí giống một quán ăn vỉa hè.
Chị Hoàng vào vai người bán, làm theo yêu cầu gọi món của các con. Video ghi lại cảnh chơi đồ hàng trong bếp của ba mẹ con thu hút hơn 4 triệu lượt xem trên mạng xã hội. Nhiều người bày tỏ sự thích thú với ý tưởng đưa "không khí vỉa hè" vào gian bếp gia đình của Thu Hoàng.
Chị Hoàng làm chủ một phòng khám nha khoa, thẩm mỹ. Chị cho biết Lina và Nina thích các món cá viên chiên, hủ tiếu. Do lịch học dày và công việc của mẹ thường từ sáng đến 21h mới về nhà, các bé ít có thời gian đi ăn ngoài. Vì vậy, chị quyết định tự làm các món con thích vào cuối tuần để thay đổi không khí.
Đầu tháng 5, chị chi 800.000 đồng mua một tủ kính nhỏ tái hiện quầy hủ tiếu gõ. Tô, đũa và muỗng được tận dụng từ đồ có sẵn. Chị hầm xương làm nước dùng, bày rau giá ra rổ, đặt chanh ớt lên đĩa nhỏ giống xe hủ tiếu đường phố. Chi phí nguyên liệu cho mỗi lần làm tốn khoảng 1,5 đến 2 triệu đồng.
Tiếp nối thành công của quầy hủ tiếp, chị làm thêm quầy cá viên chiên với thực đơn 20 loại xiên như tôm, cua, bò, sò điệp, xúc xích và đậu bắp. Các loại xiên được chiên vàng, ăn kèm tương ớt, dưa leo. Người mẹ còn tìm mua vợt vớt cá viên giống của người bán hàng rong để tăng tính chân thực.
Chị cho biết việc nấu nướng tại nhà giúp kiểm soát vấn đề vệ sinh thực phẩm. Trong các món, quầy ốc tốn nhiều công sức nhất do chị phải đi ba khu chợ mới gom đủ hàu, sò điệp, tôm. Sau đó, chị sắm hàng chục chiếc chén nhựa nhỏ, vỉ nướng sắt và lò than để tạo mùi khói đặc trưng.
Bà Huệ, 55 tuổi, (mẹ chị Hoàng) cho biết mô hình đồ hàng này giúp các cháu giảm thời gian dùng điện thoại, trò chuyện nhiều hơn với gia đình. Gia đình chị Hoàng cũng thường xuyên mời bạn bè đến chung vui trong những bữa ăn này.
"Cả gia đình muốn cùng nhau giữ lại kỷ niệm cho tuổi thơ của các con", chị Hoàng nói.
