Các minh họa tuyên truyền tiết kiệm điện trên fanpage của Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) là một ví dụ như thế cho cách làm truyền thông thời kỷ nguyên số. Thay vì những thông tin khô khan hay khuyến cáo kỹ thuật khó nhớ, các thông điệp được thể hiện bằng tranh minh họa sinh động, nhân vật hoạt hình dễ thương, màu sắc tươi sáng và lời thoại gần gũi.
“Gia đình xanh – từ thói quen nhỏ đến thay đổi lớn” là một thông điệp rất đơn giản, nhưng lại chạm đúng vào bản chất của vấn đề. Bởi tiết kiệm điện, suy cho cùng, không phải là câu chuyện của các nhà máy điện hay ngành năng lượng mà bắt đầu từ từng hành vi rất nhỏ trong mỗi gia đình: tắt đèn khi ra khỏi phòng, không bật thiết bị điện khi không cần thiết, sử dụng điện hợp lý trong giờ cao điểm. Điều đáng nói là cách EVNHCMC kể câu chuyện ấy thật cảm xúc.
Trong các minh họa, những thiết bị quen thuộc như tủ lạnh, bóng đèn, tivi hay quạt điện được “nhân cách hóa”, trở thành các nhân vật đang trò chuyện với nhau. Bóng đèn than thở vì bị bật cả ngày dù không ai ở nhà. Tivi thì “muốn nghỉ ngơi chút thôi”. Và rồi các thiết bị cùng nhắc nhở gia đình: hãy tắt khi không dùng. Đó là cách truyền thông rất thông minh. Thông điệp không còn mang tính áp đặt, mà trở thành một câu chuyện nhẹ nhàng, dễ nhớ, dễ chia sẻ.
Trong bối cảnh hiện nay, mạng xã hội đã trở thành một kênh truyền thông quan trọng để lan tỏa những hành vi tích cực. Nếu trước đây các chiến dịch tuyên truyền thường diễn ra qua báo chí, tờ rơi hay các pano ngoài đường, thì ngày nay chỉ cần một bài đăng hấp dẫn trên Facebook, TikTok hay báo chí thì thông điệp có thể nhanh chóng đến với từng gia đình, từng người dùng điện.
Hình ảnh tuyên truyền cảm xúc trên fanpage EVNHCMC
Ảnh: EVNHCMC
Với một thành phố hơn 10 triệu dân như TP.HCM, lợi thế của truyền thông số càng rõ ràng. Chỉ cần một nội dung đủ “bắt mắt”, người dùng có thể chia sẻ lại cho bạn bè, người thân; từ đó thông điệp tiết kiệm điện được lan tỏa theo cấp số nhân. Nhưng để làm được điều đó, nội dung truyền thông phải thay đổi. Một thông điệp đúng chưa chắc đã được chú ý. Trong thời đại “bội thực thông tin”, điều quan trọng không chỉ là nói điều gì, mà còn là nói như thế nào.
Các minh họa của EVNHCMC cho thấy một hướng đi đáng khích lệ: chuyển từ truyền thông một chiều sang truyền thông mang tính trải nghiệm và cảm xúc. Khi người xem cảm thấy vui vẻ, dễ chịu, họ sẽ sẵn sàng tiếp nhận thông điệp hơn. Tuy vậy, nếu nhìn rộng hơn, thiết nghĩ truyền thông tiết kiệm điện vẫn còn nhiều dư địa để sáng tạo.
Theo đó, có thể đẩy mạnh hơn các định dạng video ngắn. Những clip hoạt hình 30 – 60 giây với câu chuyện đời thường – như một gia đình chuẩn bị bữa tối, một đứa trẻ nhắc bố mẹ tắt điện, hay một chiếc máy lạnh “than thở” vì bị bật cả ngày – có thể tạo ra hiệu ứng lan tỏa rất tốt trên các nền tảng như TikTok hay Reels.
Ngoài ra, nên gắn các thông điệp tiết kiệm điện với những thử thách cộng đồng. Ví dụ như “7 ngày tiết kiệm điện”, “10 ngày sống xanh”, “Gia đình tiết kiệm điện”, đặc biệt là cuộc thi Tiết kiệm điện thành thói quen trên Báo Thanh Niên, người tham gia có thể chia sẻ hình ảnh, câu chuyện của gia đình mình đến với cộng đồng. Những hoạt động mang tính tương tác như vậy sẽ giúp thông điệp không chỉ dừng lại ở việc xem – mà trở thành hành động.
Bên cạnh đó, cần đưa yếu tố dữ liệu vào truyền thông một cách trực quan hơn. Chẳng hạn, nếu mỗi gia đình tắt bớt một bóng đèn trong một giờ, thành phố có thể tiết kiệm bao nhiêu điện? Nếu toàn bộ hộ dân sử dụng thiết bị tiết kiệm năng lượng, lượng phát thải CO₂ giảm bao nhiêu? Những con số được minh họa bằng đồ họa sinh động sẽ giúp người dân thấy rõ tác động của hành động nhỏ.
Thêm nữa, EVNHCMC cũng có thể hợp tác với các nhà sáng tạo nội dung, những người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội. Khi các thông điệp tiết kiệm điện được lồng ghép vào các vlog đời sống, video gia đình hay nội dung giáo dục cho trẻ em, khả năng lan tỏa sẽ mạnh mẽ hơn rất nhiều.
Điều quan trọng nhất là giữ được tinh thần gần gũi. Tiết kiệm điện không nên được truyền tải như một nghĩa vụ, mà nên được kể như một câu chuyện về lối sống văn minh và trách nhiệm với môi trường. Khi mỗi gia đình hiểu rằng việc tắt một thiết bị điện không chỉ giúp giảm hóa đơn tiền điện mà còn góp phần bảo vệ môi trường, hành vi ấy sẽ trở thành thói quen. Truyền thông, vì thế, không chỉ là cung cấp thông tin mà là cách gieo mầm những hạt giống nhận thức. Và đôi khi, một bức tranh minh họa dễ thương trên mạng xã hội hay một bài viết cảm động trên báo chí của EVNHCMC lại có thể làm được điều mà những văn bản dài dòng không làm được: khiến người ta mỉm cười, nhớ lâu và bắt đầu thay đổi.
Thật sự, từ những thói quen rất nhỏ trong mỗi nếp nhà, một “gia đình xanh” có thể hình thành. Và từ hàng triệu gia đình xanh như vậy, một thành phố xanh hơn, bền vững hơn cũng dần được xây dựng dễ dàng như vậy từ truyền thông cảm xúc.
Theo kết quả xổ số miền Nam ngày 22 tháng 4, đại lý vé số Minh Triết ở Tây Ninh đổi thưởng 3 tờ vé số trúng giải an ủi đài Sóc Trăng cho cặp vợ chồng. Cụ thể, những tờ vé có dãy số may mắn 453280 trúng 50 triệu đồng/tờ (chưa trừ thuế).
"Vừa có kết quả xổ số, vợ chồng khách liền mang vé số tới đại lý của chúng tôi đổi thưởng, nhận toàn bộ số tiền bằng tiền mặt. Chúng tôi nhiều lần bán trúng và đổi thưởng cho khách", đại lý chia sẻ.
Xổ số ngày 22 tháng 4 mở thưởng 3 đài gồm đài Đồng Nai với dãy số trúng độc đắc là 324163, đài Cần Thơ với dãy số trúng độc đắc là 657749 và đài Sóc Trăng với dãy số trúng độc đắc là 953280.
Kết quả xổ số Sóc Trăng ngày 22 tháng 4 gây chú ý khi giải tám có 2 số cuối là 00. Điều này đồng nghĩa những tờ vé có dãy số độc lạ là 000000 đài này cũng trúng xổ số miền Nam chiều nay. Dân mạng nhanh chóng "truy tìm" người sở hữu những vé có dãy số này.
Bên cạnh đó, giải ba xổ số Đồng Nai ngày 22 tháng 4 cũng được quan tâm khi những tờ vé có dãy số trúng giải này là 25912 cũng trúng thêm giải tám khi sở hữu 2 số cuối là 12.
Kết quả xổ số ngày 22 tháng 4 cũng như hình ảnh những tờ vé trúng số lộ diện sớm được dân mạng chia sẻ kèm theo lời chúc mừng chủ nhân may mắn. Bên cạnh đó, một số người cũng để lại bình luận hy vọng bản thân có cơ hội trúng số.
Đại lý vé số Bảo Châu ở Tây Ninh (Long An cũ) cho biết đã bán 16 tờ trúng giải nhất theo kết quả xổ số miền Nam ngày 21 tháng 4. Cụ thể, 16 tờ có dãy số cuối 60594 thuộc xổ số Bến Tre trúng giải nhất trị giá 480 triệu đồng (chưa trừ thuế).
"Trong số 16 tờ trúng giải nhất có 14 tờ được đại lý bán cho khách quen sát giờ xổ số. Còn 2 tờ còn lại được bán cho khách vãng lai. Chúng tôi đăng lên Facebook để khách trúng biết đến đổi thưởng", đại lý vé số Bảo Châu chia sẻ.
Mới đây, buổi seminar (hội thảo chuyên đề) nằm trong chuỗi USACTalk do CLB Thiên văn USAC phối hợp cùng Khoa Vật lý - Vật lý kỹ thuật, Trường Đại học Khoa học tự nhiên, Đại học Quốc gia TP.HCM tổ chức đã thu hút nhiều người yêu thiên văn tại TP.HCM đến tham gia, khám phá thêm nhiều bí ẩn vũ trụ.
Tại sự kiện, diễn giả Ngô Ngọc Hải, nghiên cứu sinh từ Đại học Michigan, Mỹ đã đưa hơn 100 người yêu khoa học bước vào hành trình khám phá các cấu trúc vĩ đại nhất vũ trụ.
Theo chuyên gia, thiên hà là những tập hợp khổng lồ gồm hàng tỉ đến hàng nghìn tỉ ngôi sao, hình thành từ khoảng 13,5 tỉ năm trước. Một sự thật thú vị được chia sẻ là hầu hết các thiên hà lớn đều "nuôi dưỡng" một hố đen siêu nặng tại tâm của chúng.
Lấy ví dụ về hố đen tại thiên hà M87 nổi tiếng, diễn giả cho biết nó có khối lượng lên tới khoảng 6,5 tỉ lần mặt trời. Tuy nhiên, một "bí ẩn" lớn đang thách thức các nhà khoa học là sự thiếu hụt các hố đen có khối lượng trung bình trong các khảo sát hiện nay, tạo nên một khoảng trống khó hiểu trong bức tranh tiến hóa tổng thể của vũ trụ.
Sự xuất hiện của kính thiên văn không gian James Webb (JWST) đã làm thay đổi hoàn toàn hiểu biết của con người về vũ trụ sơ khai. Diễn giả Ngô Ngọc Hải nhấn mạnh rằng JWST giống như một "cỗ máy thời gian" cho phép chúng ta nhìn ngược về quá khứ cách đây hàng tỉ năm nhờ khả năng quan sát hồng ngoại siêu việt.
Những dữ liệu mới nhất, cập nhật đến năm 2025 - 2026 từ JWST cho thấy các thiên hà đã hình thành sớm hơn nhiều so với các dự đoán lý thuyết trước đây.
Để giải thích cho sự tồn tại của những hố đen siêu lớn ở thời kỳ bình minh vũ trụ, diễn giả đã trình bày 2 giả thuyết chính đang là tâm điểm của giới thiên văn gồm giả thuyết hạt giống nhẹ (light seeds) và hạt giống nặng (heavy seeds).
Một trong những điểm nhấn mới nhất của buổi seminar là sự xuất hiện của các đối tượng "Little Red Dots" (LRDs). Diễn giả Ngô Ngọc Hải đã chia sẻ những hình ảnh ấn tượng từ JWST về các đốm đỏ này, vốn là những thiên hà cực kỳ nhỏ gọn nhưng lại chứa đựng những hố đen đang phát triển mãnh liệt bên trong.
Việc phát hiện ra các LRDs đang buộc các nhà thiên văn học phải xem xét lại mối tương quan giữa kích thước thiên hà và khối lượng hố đen, vốn được coi là tỷ lệ thuận trong vũ trụ địa phương nhưng lại tỏ ra "bất đối xứng" ở vũ trụ sơ khai.
Đặc biệt, dữ liệu từ kính thiên văn James Webb không chỉ dừng lại ở việc tìm thấy các thiên hà xa hơn, mà còn chỉ ra những cấu trúc phức tạp như các đĩa thiên hà lớn tồn tại ngay từ thời kỳ bình minh vũ trụ. Kết thúc buổi thảo luận, diễn giả cũng hé lộ về những triển vọng nghiên cứu trong tương lai. Với việc JWST tiếp tục quét sâu vào những vùng không gian chưa từng được biết đến, giới khoa học kỳ vọng sẽ giải mã được cơ chế bồi tụ vật chất của hố đen theo mô hình Bondi-Hoyle-Lyttleton và hiểu rõ hơn về giai đoạn chuyển tiếp từ "kỷ nguyên tối" sang thời kỳ tái ion hóa.
Chị Phan Ngọc Trâm, hiện đang là sinh viên tại TP.HCM chia sẻ buổi hội thảo thực sự là một trải nghiệm vô cùng mới mẻ và đầy cảm hứng đối với những người có niềm đam mê dành cho thiên văn như chị.
"Dù khối lượng kiến thức được truyền tải khá lớn và chuyên sâu, nhưng diễn giả đã rất khéo léo trong việc diễn giải, giúp người nghe dễ dàng tiếp thu thông qua những ví dụ thực tế gần gũi. Mình cảm thấy chương trình rất giá trị và hiện đang rất háo hức và mong chờ những buổi seminar tiếp theo trong chuỗi seminar USACTalk", Ngọc Trâm chia sẻ thêm.
Chiều 27.4, Công an xã Hưng Lộc cho biết, từ tin báo của người dân, đơn vị đã kịp thời phối hợp hỗ trợ, cứu giúp một cụ ông đi lạc vào khu vực rừng keo trong tình trạng kiệt sức.
Theo thông tin ban đầu, trưa cùng ngày, khi người dân thôn Hòa Lộc (xã Hưng Lộc) đang đi làm rẫy thì phát hiện một cụ ông nằm lả bên vệ đường trên con đường dẫn vào nhà bảo vệ đập phụ thuộc hồ thủy điện Tả Trạch. Bên cạnh cụ là chiếc xe máy Wave mang biển kiểm soát 52K4 – 3262. Thời điểm này, cụ ông đã rất mệt mỏi và có dấu hiệu ngất đi vì đói.
Nhận được tin báo, trung tá Vũ Thanh Tùng, Trưởng Công an xã Hưng Lộc, đã lập tức chỉ đạo cán bộ Tổ bảo vệ an ninh, trật tự khu vực ở gần nhất nhanh chóng có mặt tại hiện trường. Ngay sau đó, ông Hồ Đắc Lực (cán bộ Tổ bảo vệ an ninh, trật tự xã Hưng Lộc) cùng một số người dân người trực tiếp cứu hộ ông cụ.
Chia sẻ với PV Thanh Niên, ông Lực kể: "Lúc tôi đến, cụ đã rất yếu do đói và mệt. Vì khu vực này cách xa trung tâm y tế, tôi quyết định đưa cụ về nhà tôi gần đó để sơ cứu vết thương, chuẩn bị sữa và thức ăn để cụ hồi lại sức. Nhìn cụ run rẩy, chúng tôi vừa chăm sóc vừa phải động viên tinh thần để cụ bớt hoảng loạn".
Điều khiến ông Lực bất ngờ là khi kiểm tra tùy thân để xác định danh tính, lực lượng chức năng phát hiện ngoài giấy tờ và tiền mặt, trên người ông cụ còn giữ một thỏi kim loại màu vàng nghi vàng SJC 9999.
Anh Hồ Quý Lâm, cán bộ thuộc Ban quản lý Hồ Tả Trạch, là người hỗ trợ cụ Sơn trước đó chia sẻ: "Chiều 26.4, tôi thấy cụ đi vào rừng nhưng lúc đó sức khỏe cụ có vẻ tốt, xe máy vẫn chạy bình thường nên tôi không nghĩ cụ đi lạc. Đến sáng nay, thấy cụ ngồi bên vệ đường cạnh trụ sở Ban quản lý, tôi ra hỏi thăm thì cụ không nói gì. Thấy xe cụ hỏng, anh em đơn vị còn xúm lại sửa xe giúp để cụ tiếp tục hành trình. Không ngờ đến trưa thì hay tin cụ ngất xỉu vì kiệt sức".
Ngay sau khi sức khỏe cụ ông ổn định, Công an xã Hưng Lộc đã khẩn trương xác minh danh tính. Bước đầu xác định ông là Đỗ Hữu Sơn (79 tuổi, trú đường Lê Duẩn, P.Phú Xuân, TP.Huế). Chính quyền đã liên hệ được với người nhà của ông Sơn tại phường Phú Xuân, thành phố Huế để đưa ông Sơn về nhà và bàn giao tài sản cho người thân. Giây phút gặp lại người thân, thành viên gia đình ông Sơn rất xúc động trước sự tử tế và tận tâm của những người lạ ở xã miền núi này.
Trao đổi về sự việc, trung tá Vũ Thanh Tùng đánh giá rất cao tinh thần cảnh giác và lòng tốt của bà con thôn Hòa Lộc. Chính sự nhanh nhạy của người dân và sự kịp thời của lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự cơ sở đã giúp cụ ông tránh được nguy hiểm, đồng thời bảo toàn được tài sản mà cụ mang theo.
Liên quan đến số thanh kim loại nghi vàng SJC mà ông Sơn mang theo, trao đổi với PV, trung tá Vũ Thanh Tùng cho biết, hiện Công an xã Hưng Lộc đang phối hợp cùng Công an phường Phú Xuân tiếp tục xác minh, nắm rõ nguồn gốc và giá trị thanh kim loại nghi vàng này.
