Phát hiện hành tinh sống sót dù sao trung tâm tàn lụi

Tại cuộc hội kiến ở Hoàng cung Thái Lan hôm nay, Nhà Vua Maha Vajiralongkorn chúc mừng những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, chia sẻ về kỷ niệm đến thăm Việt Nam trước đây và những ấn tượng tốt đẹp về đất nước, con người Việt Nam, theo Bộ Ngoại giao.

Ông đánh giá cao ý nghĩa chuyến thăm diễn ra đúng dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao và sau khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược toàn diện, khẳng định chuyến thăm sẽ góp phần làm sâu sắc quan hệ song phương.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam hết sức coi trọng quan hệ hai nước, đánh giá cao sự phát triển mạnh mẽ của quan hệ song phương trong 50 năm qua, đặc biệt kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược năm 2013 và nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện năm 2025.

Thái Lan hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong ASEAN và là một trong những nhà đầu tư lớn tại Việt Nam.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thông báo kết quả cuộc hội đàm với Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul, trong đó hai bên đã ký Chương trình hành động triển khai quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện giai đoạn 2026-2031 với nhiều nội dung hợp tác quan trọng trên lĩnh vực quốc phòng, an ninh, kinh tế, khoa học - công nghệ, kết nối, văn hóa và giao lưu nhân dân.

Lãnh đạo Việt Nam bày tỏ mong muốn Nhà Vua Thái Lan tiếp tục quan tâm, ủng hộ thúc đẩy các lĩnh vực hợp tác trọng điểm giữa hai quốc gia.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh Việt Nam luôn trân trọng các chuyến thăm của thành viên Hoàng gia Thái Lan, đặc biệt là những chuyến thăm của Nhà Vua vào năm 1992 và 1997 khi còn là Thái tử, coi đây là dấu mốc quan trọng góp phần tăng cường quan hệ hữu nghị và hiểu biết lẫn nhau giữa nhân dân hai nước.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cảm ơn Hoàng gia Thái Lan đã triển khai nhiều dự án ý nghĩa tại Việt Nam trong lĩnh vực giáo dục, phát triển cộng đồng và an sinh xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cảm ơn Nhà Vua và chính phủ Thái Lan đã luôn quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi cho cộng đồng người Việt Nam tại Thái Lan sinh sống ổn định, hội nhập tích cực vào xã hội sở tại, đề nghị tiếp tục hỗ trợ công tác bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa Việt Nam tại Thái Lan, trong đó có những khu di tích tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh và các ngôi chùa Việt.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng phu nhân trước đó đến đặt vòng hoa viếng và ký sổ tang Hoàng Thái hậu Thái Lan Sirikit.

Tin Gốc: Vnexpress

Iran, Oman họp bàn về quản lý eo biển Hormuz

Trong một tuyên bố hôm 29/6, Thứ trưởng Ngoại giao Iran phụ trách pháp lý và quốc tế Kazem Gharibabadi xác nhận, trong chuyến thăm Muscat, ông đã gặp Đại sứ đặc trách Bộ Ngoại giao Oman Abdulaziz Al-Hinai.

Tại cuộc gặp, hai bên tổ chức cuộc họp đầu tiên của ủy ban chung về eo biển Hormuz tại Muscat nhằm thảo luận các vấn đề hiện tại liên quan đến tuyến đường biển huyết mạch này và định hướng phối hợp trong thời gian tới, cuộc gặp đầu tiên như vậy kể từ khi Mỹ và Iran ký kết thỏa thuận sơ bộ chấm dứt chiến tranh.

“Trong khi xem xét các vấn đề hiện tại liên quan đến eo biển, chúng tôi trao đổi quan điểm về việc quản lý eo biển trong tương lai trong khuôn khổ Điều 5 của Bản ghi nhớ Islamabad và các quyền chủ quyền của các quốc gia ven biển”, ông Gharibabadi nói thêm.

Eo biển Hormuz sở hữu vị trí địa lý đặc biệt quan trọng, được xem là “cánh cổng” trên biển duy nhất nối Vùng Vịnh với đại dương, nơi hơn 20% sản lượng dầu mỏ thế giới đi qua mỗi ngày. Vì vậy, nó là tuyến vận tải mà thế giới chưa có phương án thay thế.

Đây là nơi trung chuyển năng lượng trung tâm của thế giới, nhưng cũng là điểm nghẽn với nguồn cung nhiên liệu cho thế giới khi xung đột xảy ra.

Vì vậy, ngay sau khi Mỹ và Israel tấn công Iran hôm 28/2, Tehran đã đáp trả bằng cách đóng cửa eo biển quan trọng này, dẫn tới những hậu quả nặng nề cho kinh tế thế giới, cho Washington và các đồng minh, đồng thời đối với cả Tehran.

Theo biên bản ghi nhớ chấm dứt xung đột giữa Iran và Mỹ, Tehran sẽ đối thoại với Oman để xây dựng cơ chế quản lý và cung cấp dịch vụ hàng hải tại eo biển Hormuz, với sự tham vấn các quốc gia ven Vùng Vịnh. Văn kiện cũng quy định việc qua lại eo biển được miễn phí trong 60 ngày kể từ khi ký thỏa thuận.

Việc Tehran tiếp tục kiểm soát eo biển này đã làm leo thang căng thẳng, gần đây nhất là vào rạng sáng 28/6, khi Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ tuyên bố tấn công 10 mục tiêu quân sự của Iran vì “sự gây hấn liên tục của Tehran đối với hoạt động vận tải thương mại”.

Iran cho biết đã tấn công trả đũa vào các căn cứ của Mỹ ở Kuwait và Bahrain. Cả Kuwait và Bahrain đều lên án các hành động này.

Tehran khẳng định các tàu đi qua eo biển phải đi qua một hành lang gần bờ biển của nước này, mặc dù trong tuần qua có hàng chục tàu đã đi dọc theo phía đối diện của tuyến đường thủy, men theo bờ biển Oman.

“Bất kỳ nỗ lực nào nhằm áp dụng các thỏa thuận mới hoặc riêng biệt so với những gì đang được Cộng hòa Hồi giáo Iran thực hiện, sẽ chỉ dẫn đến tình hình phức tạp hơn và việc chậm trễ mở lại eo biển Hormuz cũng như sẽ làm gia tăng căng thẳng”, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết.

Văn bản ghi nhớ được công bố cho biết Iran sẽ xác định việc quản lý eo biển trong tương lai thông qua đối thoại với Oman và các quốc gia Vùng Vịnh khác, nhưng phải “phù hợp” với luật pháp quốc tế.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cho biết đang thực hiện các biện pháp kiểm soát giao thông trên eo biển và các tàu vi phạm các biện pháp này sẽ bị xử lý nghiêm khắc hơn trước.

Mohammad Mokhber, cố vấn của Lãnh tụ Tối cao Iran, viết trên X rằng, chừng nào Iran còn quản lý eo biển Hormuz, thì “giấc mơ bá quyền của Washington trong khu vực sẽ không thành hiện thực”.

Các chuyên gia cảnh báo động thái này cho thấy có thể sẽ xảy ra thêm nhiều sự cố hơn nữa ở eo biển Hormuz.

Số phận tài sản Iran bị phong tỏa

Trong ngày 29/6, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết nước này và Qatar đã đạt được thỏa thuận giải phóng 6 tỷ USD trong tổng số 12 tỷ USD tài sản của quốc gia Hồi giáo đang bị phong tỏa tại Qatar.

"Căn cứ theo các thỏa thuận đã đạt được, 6 tỷ USD trong tổng số 12 tỷ USD tài sản của Iran đang được giữ tại Qatar sẽ được giải phóng và chuyển về nước. Công tác cần thiết để hoàn tất việc thu hồi phần tài sản còn lại cũng đang được tiếp tục", ông Pezeshkian tuyên bố.

Trước đó, theo các nguồn tin, Mỹ và Qatar đang phối hợp xây dựng một cơ chế cho phép Iran sử dụng một phần tài sản bị phong tỏa để mua hàng hóa nhân đạo. Theo nguồn tin, trong giai đoạn đầu Tehran có thể được tiếp cận khoản tiền 6 tỷ USD đang được giữ tại Qatar.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Mỹ và Iran đang tìm cách duy trì một thỏa thuận tạm thời vừa được ký kết.

Tuy nhiên, tiến trình đàm phán vẫn rất mong manh do bất đồng về quyền sử dụng số tiền được giải phóng, chương trình hạt nhân của Iran và cơ chế bảo đảm an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz.

Giới chức Iran khẳng định mục tiêu cuối cùng của họ là thu hồi toàn bộ khoảng 12 tỷ USD tài sản đang bị phong tỏa tại Qatar, trong khi Mỹ cho rằng việc giải ngân sẽ được thực hiện theo từng giai đoạn và vẫn chịu cơ chế giám sát.

Việc giải phóng 6 tỷ USD nếu xảy ra sẽ phần nào giảm bớt áp lực đối với nền kinh tế Iran, vốn đang chịu tác động nặng nề từ nhiều năm trừng phạt quốc tế và xung đột gần đây. Nhưng đến nay Mỹ và Qatar chưa xác nhận việc chuyển giao tiền.

Tin Gốc: Dân Trí

Trong hội thảo được tổ chức ở Thâm Quyến hồi tháng 4, Zhu Zhaoyi, giám đốc điều hành Viện Nghiên cứu Trung Đông tại Trường Kinh doanh HSBC thuộc Đại học Bắc Kinh, cho rằng Trung Quốc cần rút ra những bài học từ xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran.

Ông lập luận rằng Trung Quốc hiện sở hữu rất nhiều vũ khí mới, nhưng chưa có cơ hội học hỏi từ những cuộc chiến thực tế. "Tôi tin xung đột Trung Đông có giá trị rất lớn đối với Trung Quốc, đặc biệt là về mặt quân sự. Quân đội Mỹ càng chiến đấu nhiều, Trung Quốc càng có thể thu hẹp khoảng cách về khí tài. Mỹ tham chiến thực chất là cơ hội học hỏi khổng lồ cho Trung Quốc", ông nói.

Fu Qianshao, cựu đại tá không quân Trung Quốc, cũng chỉ ra rằng bài học lớn mà ông rút ra từ xung đột Trung Đông là "không được quên đầu tư vào năng lực phòng thủ", đặc biệt khi Iran đã tìm được cách vượt qua cả những tổ hợp phòng không hiện đại nhất của Mỹ như Patriot và THAAD.

Theo kết quả phân tích ảnh vệ tinh do báo Washington Post công bố hôm 6/5, ít nhất 217 công trình và 11 thiết bị quân sự đã bị phá hủy hoặc hư hại tại 15 căn cứ đồn trú của Mỹ trong 6 tuần xung đột. Video đăng trên mạng xã hội cũng cho thấy lá chắn tên lửa Patriot do Mỹ sản xuất bất lực trước đòn tập kích từ Iran.

"Chúng ta cần dành nhiều nỗ lực để xác định điểm yếu trong khía cạnh phòng thủ, đảm bảo tiếp tục bất khả chiến bại trong các xung đột tương lai", Fu cho hay.

Trung Quốc đã nhanh chóng mở rộng năng lực tấn công trong những năm gần đây, bổ sung tên lửa được trang bị phương tiện lướt siêu vượt âm và tiêm kích tàng hình thế hệ 5. Theo ước tính của Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI), Bắc Kinh dự kiến biên chế tổng cộng 1.000 chiến đấu cơ J-20 vào năm 2030.

Bên cạnh đó, Trung Quốc còn sở hữu oanh tạc cơ chiến lược H-6 và đang phát triển mẫu H-20 được so sánh với "sát thủ tàng hình" B-21 Mỹ.

"Dù vậy, năng lực phòng thủ của Trung Quốc lại là vấn đề khác", đài CNN của Mỹ nhận định.

Giới quan sát đánh giá Iran đã xuyên thủng được lưới phòng không đa tầng của Mỹ và đồng minh vùng Vịnh chỉ bằng những công nghệ tương đối thô sơ, trong đó có tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) tự sát kiểu Shahed.

Ở hướng ngược lại, Mỹ đã không kích Iran bằng những vũ khí hiện đại như tiêm kích F-35 và oanh tạc cơ B-2, kết hợp với UAV giá rẻ Lucas được sao chép từ dòng Shahed. Quân đội Mỹ tuyên bố đã phá hủy hơn 13.000 mục tiêu của đối phương trong 6 tuần chiến sự.

"Thách thức với lưới phòng không Trung Quốc sẽ còn lớn hơn trong kịch bản xảy ra giao tranh với Mỹ và các đồng minh Đông Á. Chúng ta phải nghiên cứu sâu hơn để bảo vệ hiệu quả các địa điểm trọng yếu, sân bay và cảng biển trước những cuộc tấn công hiệp đồng", chuyên gia Fu cho hay.

Đài Loan thường được xem là nguyên nhân tiềm năng có thể dẫn đến xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc.

Trung Quốc luôn xem hòn đảo là một phần lãnh thổ không thể tách rời và sẵn sàng sử dụng mọi biện pháp để thống nhất. Mỹ cam kết tôn trọng nguyên tắc "Một Trung Quốc", nhưng tiếp tục duy trì quan hệ với Đài Loan và cung cấp cho hòn đảo các loại khí tài hiện đại.

Trong trường hợp xảy ra giao tranh quanh Đài Loan, quân đội Mỹ và lực lượng phòng vệ hòn đảo có thể sử dụng UAV để tập kích tàu chiến và máy bay Trung Quốc, với ưu tiên cao nhất là những khí tài vận chuyển lực lượng đổ bộ.

Các quân nhân và khí tài đều quý giá hơn rất nhiều so với UAV tự sát. Đây là yếu tố đã được thể hiện trong chiến sự Trung Đông, khi Mỹ hiếm khi điều tàu đi qua eo biển Hormuz do lo ngại những cuộc tập kích theo chiến thuật bất đối xứng của Iran.

Trong cuộc điều trần trước Thượng viện Mỹ hồi tháng 4, đô đốc Samuel Paparo, chỉ huy Bộ tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương thuộc quân đội Mỹ, khẳng định UAV tự sát đang khiến xung đột trở nên đắt đỏ hơn nhiều đối với phe tấn công.

Ông Paparo từng chủ trương phủ kín eo biển Đài Loan bằng hàng nghìn thiết bị không người lái, cả trên không, trên biển và dưới mặt nước, nhằm ngăn quân đội Trung Quốc tiếp cận hòn đảo nếu nổ ra chiến sự. "Đây là điều Bắc Kinh gần như chắc chắc đã chú ý đến", CNN nhận định.

Một kinh nghiệm khác mà quân đội các nước có thể rút ra từ xung đột Trung Đông là đối phương không ngừng học hỏi và đủ sức áp dụng những bài học đó theo cách không ngờ tới.

Hơn hai tháng sau khi xung đột Trung Đông bùng phát, nhiều nhà phân tích vẫn chưa hiểu lý do giới lãnh đạo Mỹ không chuẩn bị kế hoạch ứng phó kịch bản Iran đóng cửa eo biển Hormuz. Một số người cũng đặt dấu hỏi tại sao chính phủ Iran vẫn có thể tiếp tục hoạt động sau khi hứng thiệt hại nặng nề về nhiều mặt.

Dù vậy, một số chuyên gia đã chỉ rõ những bài học dành cho Trung Quốc.

"Thắng lợi chiến thuật không đồng nghĩa với kết quả chính trị. Áp lực quân sự đã không thể chuyển hóa thành thỏa thuận bền vững. Đối với Trung Quốc, điều đó củng cố một bài học cốt lõi: Thắng lợi trên chiến trường không tự động dẫn đến kết cục mong muốn", Craig Singleton, chuyên gia cấp cao tại Quỹ Phòng vệ Dân chủ (FDD), tổ chức tư vấn có trụ sở tại Mỹ, nêu quan điểm.

Trung Quốc cũng được đánh giá là thiếu kinh nghiệm chiến đấu thực tế. Quân đội nước này không phải đối mặt với cuộc chiến thật sự nào trong hàng chục năm, còn Mỹ đã tiến hành hàng loạt chiến dịch quy mô lớn như ở Iraq, Afghanistan và Iran.

"Đó mới là chiến tranh thật sự", Song Zongping, nhà phân tích quân sự tại Bắc Kinh, cho biết khi đề cập xung đột Trung Đông.

Trong trường hợp giao tranh bùng phát giữa Bắc Kinh và Washington trong một thập kỷ tới, lượng lớn binh sĩ Mỹ từng góp mặt trong xung đột Trung Đông hiện nay sẽ tiếp tục tham chiến, mang theo lượng kinh nghiệm mà mình đã tích lũy được. "Họ đã mất đồng đội và khí tài, song cũng đạt được những thắng lợi áp đảo và thực hiện hoạt động tác chiến chính xác ở mức độ cao", CNN cho hay.

Quân đội Trung Quốc có thể thích ứng nhanh đến mức nào nếu bị đặt trong chiến trường liên tục thay đổi như vậy vẫn còn là dấu hỏi, theo giới phân tích.

Drew Thompson, chuyên gia tại Trường nghiên cứu Quốc tế S. Rajaratnam ở Singapore, nêu ra ví dụ lịch sử là Chiến tranh Triều Tiên năm 1950-1953, lần gần nhất quân đội Mỹ và Trung Quốc giao tranh trực tiếp.

Trong cuộc chiến đó, lực lượng Trung Quốc sở hữu chiến đấu cơ MiG-15 do Liên Xô sản xuất, được đánh giá là ngang ngửa với mẫu F-86 chủ lực của Mỹ. Tuy nhiên, phi công Mỹ đạt thành tích chiến đấu vượt trội, chủ yếu do nhiều người áp dụng kinh nghiệm tích lũy từ Thế chiến II.

"Bài học ở đây là một phi công xuất sắc lái máy bay tầm thường sẽ luôn thắng một phi công tầm thường dùng máy bay xuất sắc", Thompson cho hay.

Một bài học khác là giao tranh giữa hai phe luôn có sự chênh lệch về năng lực, nhưng không phải lúc nào cũng kết thúc gọn ghẽ như khi Mỹ mở chiến dịch đột kích để bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro hồi đầu năm.

"Iran tận dụng điểm nghẽn và đưa rủi ro vào chuỗi cung ứng toàn cầu cho thấy xung đột cục bộ có thể nhanh chóng bị quốc tế hóa như thế nào", Singleton cho hay, đề cập tác động toàn cầu khi eo biển Hormuz bị phong tỏa. "Đối với Bắc Kinh, đó là cảnh báo rằng mọi kịch bản về Đài Loan đều sẽ lập tức làm liên lụy đến nền thương mại thế giới, dòng chảy năng lượng và các bên thứ ba theo những cách khó có thể tưởng tượng được".

Tin Gốc: Vnexpress