Trao đổi bên lề Diễn đàn Hợp tác Tài chính Việt Nam – Hàn Quốc diễn ra ngày 13/7 với Người Đưa Tin, PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan Điều hành VIFC-HCMC cho biết, từ nay đến cuối năm, trung tâm sẽ ưu tiên triển khai bốn nhóm sản phẩm chính nhằm tạo nền tảng cho quá trình vận hành.
Trong đó, nhóm đầu tiên là các quỹ đầu tư và hoạt động quản lý tài sản, hướng đến thu hút nguồn vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế.
Tiếp theo là thị trường trái phiếu quốc tế, bao gồm trái phiếu đô thị, trái phiếu hạ tầng, trái phiếu doanh nghiệp quốc tế và đặc biệt là trái phiếu xanh – lĩnh vực được đánh giá sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc huy động nguồn vốn phục vụ quá trình chuyển đổi xanh của Việt Nam.
Theo ông Huân, định hướng của VIFC-HCMC không chỉ dừng lại ở việc phát triển trái phiếu xanh mà sẽ xây dựng cả hệ sinh thái tài chính xanh.
“Chúng tôi không chỉ tập trung vào trái phiếu xanh mà sẽ phát triển toàn diện tài chính xanh, bao gồm các khoản vay xanh, các khoản vay gắn với tiêu chí ESG cũng như nhiều sản phẩm tài chính bền vững khác”, ông Huân cho biết.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Cơ quan Điều hành VIFC-HCMC đang phối hợp với các bộ, ngành xây dựng khung pháp lý cho tài chính xanh. Sau khi hành lang pháp lý được hoàn thiện, đây sẽ là cơ sở để triển khai các sản phẩm cụ thể, đồng thời thu hút mạnh hơn dòng vốn xanh từ các tổ chức tài chính quốc tế.
Bên cạnh tài chính xanh, fintech cũng là một trong những lĩnh vực được ưu tiên trong giai đoạn đầu. Theo ông Huân, VIFC-HCMC sẽ tập trung xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) nhằm tạo điều kiện cho các mô hình tài chính mới phát triển, đồng thời mở rộng quy mô các mô hình đã chứng minh được hiệu quả trên thị trường.
Một trong những trọng tâm là thanh toán xuyên biên giới. Theo ông, hiện nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang tự phát triển các hệ thống thanh toán riêng, thiếu sự kết nối và đồng bộ.
“Trước mắt, VIFC-HCMC sẽ đóng vai trò cầu nối giữa các hệ thống thanh toán xuyên biên giới hiện có, từ đó hình thành một mạng lưới có quy mô lớn hơn và kết nối sâu hơn”, ông Huân nói.
Song song với đó, trung tâm cũng đang nghiên cứu các cơ chế đặc thù về thanh toán đa tiền tệ, thanh toán song phương và QR xuyên biên giới, đồng thời tiếp tục trao đổi với Ngân hàng Nhà nước để từng bước hoàn thiện chính sách trước khi triển khai.
Một sản phẩm khác cũng được VIFC-HCMC ưu tiên là Sở giao dịch hàng hóa. Trong giai đoạn đầu, trung tâm dự kiến tập trung vào các mặt hàng nông sản – lĩnh vực được xem là lợi thế của Việt Nam – trước khi mở rộng sang các nhóm hàng hóa khác.
Theo ông Nguyễn Hữu Huân, việc thành lập Tổ tư vấn vừa qua là bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện bộ máy hoạt động của VIFC-HCMC.
Tổ tư vấn sẽ hỗ trợ cơ quan điều hành trong việc hoạch định chiến lược ngắn hạn và dài hạn, phát triển các sản phẩm tài chính mới, xây dựng hệ sinh thái tài chính cũng như tư vấn quá trình ra quyết định.
Đáng chú ý, Tổ tư vấn quy tụ nhiều chuyên gia quốc tế, trong đó có ông Philip Rösler, nguyên Phó Thủ tướng Đức, nguyên Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF); ông Marc Knapper, nguyên Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam; ông Jeff Singer, nguyên Giám đốc điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Dubai (DIFC); ông Stephen Glynn, nguyên Giám đốc điều hành Cơ quan Dịch vụ Tài chính Astana (AFSA); TS Jochen Biedermann, Tổng Giám đốc Liên minh Thế giới các Trung tâm Tài chính Quốc tế (WAIFC); cùng nhiều chuyên gia về đầu tư, fintech, tài sản số, quản trị thị trường vốn và phát triển trung tâm tài chính quốc tế.
Theo ông Huân, ông Philip Rösler, nguyên Phó Thủ tướng Đức, nguyên Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) là chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng và sẽ hỗ trợ VIFC-HCMC trong việc xây dựng chiến lược phát triển cũng như tư vấn các sản phẩm tài chính mới. Trong khi đó, ông Ted Osius được kỳ vọng sẽ trở thành cầu nối giúp mở rộng quan hệ giữa VIFC-HCMC với cộng đồng doanh nghiệp và các định chế tài chính quốc tế, đặc biệt là tại Hoa Kỳ.
Về tiến độ triển khai, ông Huân cho biết VIFC-HCMC hiện vẫn đang hoàn thiện các cơ chế pháp lý và chờ quy chế hoạt động của Hội đồng điều hành được ban hành.
“Sau khi quy chế được thông qua, chúng tôi sẽ triển khai việc cấp phép thành viên cho các ngân hàng, công ty chứng khoán, doanh nghiệp bảo hiểm và các định chế tài chính khác. Khi đó, VIFC-HCMC mới chính thức đi vào vận hành đầy đủ”, ông nói.
Trong thời gian này, trung tâm vẫn tiếp tục chuẩn bị cơ sở pháp lý, hoàn thiện các cơ chế đặc thù và xúc tiến đầu tư nhằm thu hút các định chế tài chính quốc tế.
Nói chuyên sâu về vấn đề hợp tác tài chính giữa Việt Nam – Hàn Quốc bên lề diễn đàn, Tiến sĩ Tea-Rog Oh, Giám đốc Ban Tài chính Tiêu dùng, Viện Tài chính Hàn Quốc (Korea Institute of Finance – KIF) cho rằng nhu cầu hợp tác giữa hai nước sẽ tiếp tục gia tăng trong thời gian tới, không chỉ trong lĩnh vực tài chính mà còn trên nhiều lĩnh vực kinh tế khác.
Theo ông, ngày càng nhiều doanh nghiệp Hàn Quốc quan tâm đến việc mở rộng hiện diện và đầu tư tại Việt Nam. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất hiện nay không nằm ở nhu cầu đầu tư mà là sự thiếu chắc chắn về cơ chế, chính sách.
“VIFC mới được thành lập và nhiều quy định vẫn đang trong quá trình hoàn thiện. Doanh nghiệp muốn biết rõ họ sẽ được hưởng những ưu đãi gì sau khi đầu tư, các quy định nào sẽ được áp dụng trong quá trình hoạt động. Khi những yếu tố này chưa thực sự rõ ràng, nhiều doanh nghiệp vẫn có xu hướng chờ đợi thay vì triển khai đầu tư một cách toàn diện”, ông Tea-Rog Oh nhận định.
Theo vị chuyên gia, việc sớm hoàn thiện các quy định không chỉ tạo niềm tin cho doanh nghiệp Hàn Quốc mà còn giúp thu hút cộng đồng doanh nghiệp quốc tế đang quan tâm đến VIFC.
Ở góc độ phát triển trung tâm tài chính, ông Tea-Rog Oh cho rằng Việt Nam không nên sao chép nguyên mẫu mô hình của Hàn Quốc. Mỗi quốc gia đều có những đặc điểm riêng về thể chế, văn hóa và môi trường phát triển, do đó cần xây dựng chiến lược phù hợp với điều kiện thực tế.
Theo ông, mục tiêu của một trung tâm tài chính không chỉ là phát triển ngành tài chính mà quan trọng hơn là tạo lập một hệ thống có khả năng cung cấp nguồn vốn hiệu quả cho toàn bộ nền kinh tế.
Chuyên gia KIF cũng cho rằng Hàn Quốc có nhiều kinh nghiệm trong xử lý nợ xấu, xây dựng hệ thống thanh toán và phát triển hạ tầng tài chính. Trong khi đó, Việt Nam lại sở hữu lợi thế về quy mô dân số và nguồn dữ liệu rất lớn khi quá trình chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ.
Sáng 2/6, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chủ trì cuộc họp về phương án chấm điểm KPI các bộ, ngành, địa phương về thực hiện giải ngân vốn đầu tư công.
Đại diện cơ quan chủ trì xây dựng dự thảo phương án chấm điểm, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Tâm cho biết, dự kiến sẽ chấm theo 2 mốc thời gian là chấm điểm định kỳ hằng tháng và cả năm.
Trong đó, kết quả chấm điểm cả năm là bộ chấm điểm chính để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ giải ngân được Thủ tướng Chính phủ giao. Đối với kết quả chấm điểm hằng tháng nhằm phục vụ biểu dương các bộ, cơ quan và địa phương giải ngân tốt và đôn đốc, nhắc nhở các bộ, cơ quan và địa phương giải ngân chưa tốt.
Đối với cả phương án chấm điểm hằng tháng và cả năm sẽ tập trung vào 2 nguồn vốn đầu tư công là nguồn vốn kế hoạch được giao trong năm và kế hoạch vốn được kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân từ các năm trước năm kế hoạch sang năm kế hoạch.
Về chỉ tiêu chấm điểm, đối với chấm điểm định kỳ hằng tháng: Tổng điểm là 100 điểm; gồm 3 chỉ tiêu thành phần với cơ cấu điểm: Tỉ lệ giải ngân kế hoạch vốn (gọi tắt là KHV) so với tỉ lệ giải ngân bình quân chung cả nước tính đến hết tháng (45 điểm); Số KHV đã giải ngân trong tháng so với số kế hoạch vốn đăng ký giải ngân trong tháng (45 điểm); Chấp hành chế độ báo cáo về tình hình giải ngân KHV trên Hệ thống cơ sở dữ liệu tổng hợp về tài chính (gọi tắt là chấp hành chế độ báo cáo) (10 điểm).
Đối với chấm điểm cả năm, tổng điểm là 100 điểm; gồm 2 chỉ tiêu thành phần với cơ cấu điểm như sau: Tỉ lệ giải ngân KHV so với tỉ lệ giải ngân cả nước phải hoàn thành theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ (90 điểm) và chấp hành chế độ báo cáo (10 điểm).
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, việc giải ngân vốn đầu tư công được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ rất quan tâm và chỉ đạo quyết liệt, thường xuyên. Đây là một trong những nhiệm vụ chính trị rất quan trọng hàng năm để phát triển kinh tế xã hội, tạo công ăn việc làm và góp phần đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số.
"Việc ban hành quy định về phương án chấm điểm giải ngân vốn đầu tư công là rất cần thiết", Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nêu rõ và cho biết, không chỉ có lĩnh vực giải ngân vốn đầu tư công, sắp tới, Chính phủ cũng nghiên cứu việc áp dụng phương pháp tính KPI đối với một số nhiệm vụ của các bộ, ngành, địa phương, qua đó, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ của Chính phủ.
Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, việc chấm điểm KPI trong giải ngân đầu tư công giúp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư, nâng cao ý thức trách nhiệm chấp hành kỷ luật, kỷ cương hành chính, kỷ cương công vụ và nêu cao tinh thần chủ động của từng tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện nhiệm vụ giải ngân vốn đầu tư công.
Qua báo cáo của Bộ Tài chính và ý kiến phát biểu của các bộ ngành, địa phương, Phó Thủ tướng thống nhất việc ban hành quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định về phương án chấm điểm giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công.
Bộ Tài chính chịu trách nhiệm về vấn đề hướng dẫn các địa phương trong việc tính toán; rà soát lại để làm sao việc tính toán phục vụ chấm điểm KPI đơn giản nhất có thể. Việc tính toán, đánh giá, chấm điểm được thực hiện hằng tháng và đánh giá sâu theo quý.
Bộ Tài chính nghiên cứu tiếp thu đầy đủ ý kiến của các đại biểu dự họp để hoàn thiện dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, đảm bảo đúng thẩm quyền, đúng hình thức văn bản theo quy định của pháp luật.
Đây là ý kiến của ông Nhân Nguyễn, nhà sáng lập Nhân Nguyễn Sharing, chuyên gia trong lĩnh vực thương mại điện tử, trước động thái các sàn thương mại điện tử Shopee, TikTok shop, Lazada tăng phí đồng loạt.
Theo ông Nhân Nguyễn, thị trường thương mại điện tử đang bước vào giai đoạn khó khăn khi sức mua suy giảm do ảnh hưởng kinh tế. Trong bối cảnh đó, việc các sàn liên tục tăng phí vận hành, quảng cáo và khuyến mãi đang tạo áp lực lớn lên nhà bán hàng.
Chuyên gia này phân tích: "Khi nhu cầu thị trường giảm, các nhà bán hàng buộc phải giảm giá hoặc đẩy mạnh marketing để kích cầu, khiến áp lực chi phí ngày càng lớn. Thay vì hỗ trợ người bán, việc các sàn thương mại điện tử tiếp tục tăng phí vận hành càng khiến nhiều doanh nghiệp và hộ kinh doanh khó khăn gấp bội".
Ông Nhân cho biết, từ cuối năm ngoái đến nay, đã có khá nhiều nhà bán hàng rời các sàn thương mại điện tử để chuyển sang những kênh chủ động hơn như Facebook, Instagram, website riêng hoặc bán trực tiếp tại cửa hàng.
"Hiện nay, nếu tính tổng các loại phí trên sàn thì có trường hợp còn ngang bằng hoặc cao hơn cả chi phí thuê mặt bằng bán hàng truyền thống. Chi phí trên sàn ngày càng cao khiến họ không chịu nổi nữa", ông nhận định.
Ngoài các khoản phí cố định, chuyên gia này cho rằng nhà bán hàng còn chịu áp lực lớn từ các yêu cầu vận hành của sàn như xử lý đơn hàng đúng thời gian, giao hàng đúng hạn, tỷ lệ phản hồi hay các điểm phạt liên quan vận hành.
"Ngay cả hành vi mua hàng của người dùng trên sàn cũng có thể khiến chi phí nhà bán tăng lên. Người bán hiện nay chưa chắc còn lời, nhưng chắc chắn là không còn 'dễ thở' như trước," ông nói.
Một thay đổi khác được ông Nhân đánh giá tác động mạnh đến người bán là việc các sàn điều chỉnh cách tính chi phí quảng cáo từ cost-per-click (tính phí theo lượt nhấp) sang cost-per-impression (tính phí theo lượt hiển thị).
Trước đây người dùng phải bấm vào quảng cáo thì shop mới mất tiền. Còn bây giờ chỉ cần quảng cáo hiển thị là đã bị tính phí, dù khách có nhấp vào hay không.
Theo ông Nhân Nguyễn, hiện một nhà bán hàng trên Shopee phải chịu nhiều loại chi phí như phí thanh toán, phí cố định, phí voucher, thuế, chi phí liên quan vận chuyển và phí hạ tầng. Chỉ tính các khoản cơ bản thì Shopee đã khoảng 24,5%, TikTok Shop khoảng 27%. Nếu cộng thêm quảng cáo, affiliate, KOC, KOL và các chi phí marketing khác thì tổng chi phí có thể lên tới 45 - 50% doanh thu.
"Trước đây mua trên sàn thương mại điện tử rẻ hơn cả chợ sỉ. Nhưng hiện nay giá trên sàn nhiều khi ngang bằng, thậm chí cao hơn cửa hàng bán lẻ hoặc siêu thị. Nguyên nhân chính nằm ở việc chi phí dành cho sàn hiện đã quá lớn, vượt cả chi phí vận hành bán hàng offline trong nhiều trường hợp", ông Nhân nói.
Theo chuyên gia này, áp lực chi phí cuối cùng sẽ phản ánh vào giá bán và người tiêu dùng sẽ là bên chịu tác động. Mặc dù các sàn vẫn liên tục tung voucher và chương trình giảm giá, nhưng theo ông Nhân, mức giá thực tế người tiêu dùng nhận được không còn chênh lệch nhiều so với ngày thường.
"Những ngày sale hiện nay nhiều khi giá cũng không khác ngày thường là bao. Người dùng thực tế không còn hưởng lợi quá nhiều như giai đoạn trước", ông nhận xét.
Ông Nhân cho rằng việc các sàn tăng phí một phần đến từ chiến lược kinh doanh và nhu cầu tối ưu doanh thu sau giai đoạn "đốt tiền" để mở rộng thị phần. Tuy nhiên, theo ông, cơ quan quản lý cần có cơ chế giám sát phù hợp để tránh việc chi phí bị đẩy quá cao.
Theo ông Nhân, hiện Việt Nam có Hiệp hội thương mại điện tử, có cơ quan quản lý là Bộ Công thương, nhưng lại không có thể quản lý hoặc là có cơ chế mà chưa được kích hoạt để quản lý việc tăng giá của các sàn thương mại điện tử.
"Ở một số nước như Indonesia, chính phủ can thiệp để giảm mức phí sàn xuống mức tối thiểu. Còn ở Việt Nam gần như chưa có cơ chế quản lý hoặc có mà chưa được kích hoạt để quản lý việc tăng giá của các sàn. Trong khi đó, dòng tiền giao dịch thương mại điện tử tại Việt Nam hiện lên tới hàng trăm nghìn tỉ đồng mỗi năm và phần lớn đang chảy về các nền tảng", ông Nhân nói.
Đánh giá tác động của việc tăng phí lần này, ông Nhân phân tích: "Chắc chắn người bán phải tăng giá rồi, điều này gây áp lực ngược lại tới người tiêu dùng. Khi người dùng bị thiệt họ sẽ không sẵn sàng chi trả mức tiền cao hơn để mua sản phẩm trên sàn, vô hình trung khiến cho nền kinh tế thương mại điện tử có thể bị chững lại trong tương lai".
Đối với sàn thương mại điện tử, ông Nhân cho rằng, việc các sàn sàn thương mại điện tử bỏ chi phí đầu tư hạ tầng sau đó phải thu lại là hoàn toàn chính đáng. Song thu tới bao giờ, khi nào dừng lại chưa thấy các sàn đề cập. Các sàn không thể "đè đầu" người bán hàng để tăng phí mãi. Cuối cùng người bán hàng cũng không có lời, mà người dùng cũng chưa chắc có lợi trong dài hạn, và nền kinh tế cũng vậy.
Vừa khởi công ngày 29.4, khu đô thị Đại học Quốc tế có quy mô dự kiến khoảng 135.000 cư dân đô thị và khoảng 60.000 sinh viên, với hệ thống nhà ở, giáo dục, thương mại, dịch vụ và hạ tầng xã hội được đầu tư đồng bộ.
