Đây là ý kiến của ông Nhân Nguyễn, nhà sáng lập Nhân Nguyễn Sharing, chuyên gia trong lĩnh vực thương mại điện tử, trước động thái các sàn thương mại điện tử Shopee, TikTok shop, Lazada tăng phí đồng loạt.
Theo ông Nhân Nguyễn, thị trường thương mại điện tử đang bước vào giai đoạn khó khăn khi sức mua suy giảm do ảnh hưởng kinh tế. Trong bối cảnh đó, việc các sàn liên tục tăng phí vận hành, quảng cáo và khuyến mãi đang tạo áp lực lớn lên nhà bán hàng.
Chuyên gia này phân tích: “Khi nhu cầu thị trường giảm, các nhà bán hàng buộc phải giảm giá hoặc đẩy mạnh marketing để kích cầu, khiến áp lực chi phí ngày càng lớn. Thay vì hỗ trợ người bán, việc các sàn thương mại điện tử tiếp tục tăng phí vận hành càng khiến nhiều doanh nghiệp và hộ kinh doanh khó khăn gấp bội”.
Ông Nhân cho biết, từ cuối năm ngoái đến nay, đã có khá nhiều nhà bán hàng rời các sàn thương mại điện tử để chuyển sang những kênh chủ động hơn như Facebook, Instagram, website riêng hoặc bán trực tiếp tại cửa hàng.
“Hiện nay, nếu tính tổng các loại phí trên sàn thì có trường hợp còn ngang bằng hoặc cao hơn cả chi phí thuê mặt bằng bán hàng truyền thống. Chi phí trên sàn ngày càng cao khiến họ không chịu nổi nữa”, ông nhận định.
Ngoài các khoản phí cố định, chuyên gia này cho rằng nhà bán hàng còn chịu áp lực lớn từ các yêu cầu vận hành của sàn như xử lý đơn hàng đúng thời gian, giao hàng đúng hạn, tỷ lệ phản hồi hay các điểm phạt liên quan vận hành.
“Ngay cả hành vi mua hàng của người dùng trên sàn cũng có thể khiến chi phí nhà bán tăng lên. Người bán hiện nay chưa chắc còn lời, nhưng chắc chắn là không còn ‘dễ thở’ như trước,” ông nói.
Một thay đổi khác được ông Nhân đánh giá tác động mạnh đến người bán là việc các sàn điều chỉnh cách tính chi phí quảng cáo từ cost-per-click (tính phí theo lượt nhấp) sang cost-per-impression (tính phí theo lượt hiển thị).
Trước đây người dùng phải bấm vào quảng cáo thì shop mới mất tiền. Còn bây giờ chỉ cần quảng cáo hiển thị là đã bị tính phí, dù khách có nhấp vào hay không.
Theo ông Nhân Nguyễn, hiện một nhà bán hàng trên Shopee phải chịu nhiều loại chi phí như phí thanh toán, phí cố định, phí voucher, thuế, chi phí liên quan vận chuyển và phí hạ tầng. Chỉ tính các khoản cơ bản thì Shopee đã khoảng 24,5%, TikTok Shop khoảng 27%. Nếu cộng thêm quảng cáo, affiliate, KOC, KOL và các chi phí marketing khác thì tổng chi phí có thể lên tới 45 – 50% doanh thu.
“Trước đây mua trên sàn thương mại điện tử rẻ hơn cả chợ sỉ. Nhưng hiện nay giá trên sàn nhiều khi ngang bằng, thậm chí cao hơn cửa hàng bán lẻ hoặc siêu thị. Nguyên nhân chính nằm ở việc chi phí dành cho sàn hiện đã quá lớn, vượt cả chi phí vận hành bán hàng offline trong nhiều trường hợp”, ông Nhân nói.
Theo chuyên gia này, áp lực chi phí cuối cùng sẽ phản ánh vào giá bán và người tiêu dùng sẽ là bên chịu tác động. Mặc dù các sàn vẫn liên tục tung voucher và chương trình giảm giá, nhưng theo ông Nhân, mức giá thực tế người tiêu dùng nhận được không còn chênh lệch nhiều so với ngày thường.
“Những ngày sale hiện nay nhiều khi giá cũng không khác ngày thường là bao. Người dùng thực tế không còn hưởng lợi quá nhiều như giai đoạn trước”, ông nhận xét.
Ông Nhân cho rằng việc các sàn tăng phí một phần đến từ chiến lược kinh doanh và nhu cầu tối ưu doanh thu sau giai đoạn “đốt tiền” để mở rộng thị phần. Tuy nhiên, theo ông, cơ quan quản lý cần có cơ chế giám sát phù hợp để tránh việc chi phí bị đẩy quá cao.
Theo ông Nhân, hiện Việt Nam có Hiệp hội thương mại điện tử, có cơ quan quản lý là Bộ Công thương, nhưng lại không có thể quản lý hoặc là có cơ chế mà chưa được kích hoạt để quản lý việc tăng giá của các sàn thương mại điện tử.
“Ở một số nước như Indonesia, chính phủ can thiệp để giảm mức phí sàn xuống mức tối thiểu. Còn ở Việt Nam gần như chưa có cơ chế quản lý hoặc có mà chưa được kích hoạt để quản lý việc tăng giá của các sàn. Trong khi đó, dòng tiền giao dịch thương mại điện tử tại Việt Nam hiện lên tới hàng trăm nghìn tỉ đồng mỗi năm và phần lớn đang chảy về các nền tảng”, ông Nhân nói.
Đánh giá tác động của việc tăng phí lần này, ông Nhân phân tích: “Chắc chắn người bán phải tăng giá rồi, điều này gây áp lực ngược lại tới người tiêu dùng. Khi người dùng bị thiệt họ sẽ không sẵn sàng chi trả mức tiền cao hơn để mua sản phẩm trên sàn, vô hình trung khiến cho nền kinh tế thương mại điện tử có thể bị chững lại trong tương lai”.
Đối với sàn thương mại điện tử, ông Nhân cho rằng, việc các sàn sàn thương mại điện tử bỏ chi phí đầu tư hạ tầng sau đó phải thu lại là hoàn toàn chính đáng. Song thu tới bao giờ, khi nào dừng lại chưa thấy các sàn đề cập. Các sàn không thể “đè đầu” người bán hàng để tăng phí mãi. Cuối cùng người bán hàng cũng không có lời, mà người dùng cũng chưa chắc có lợi trong dài hạn, và nền kinh tế cũng vậy.
Cụ thể, Nghị định 243, bổ sung 1 số điều của Nghị định 57, quy định về cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo, khách hàng sử dụng điện lớn, đơn vị bán lẻ điện tại các mô hình khu, cụm. Ngoài khách hàng sử dụng điện lớn cho sản xuất, cơ chế (DPPA được áp dụng thêm với các trung tâm dữ liệu hoặc khách hàng sử dụng điện lớn để dùng cho trạm, trụ sạc điện, tủ đổi xe điện phục vụ mục đích kinh doanh dịch vụ sạc điện cho phương tiện giao thông.
Đây là lần đầu tiên hai nhóm mới này được tham gia cơ chế DPPA. Việc bổ sung diễn ra trong bối cảnh nhu cầu điện của các trung tâm dữ liệu và hạ tầng sạc xe điện được dự báo tăng nhanh cùng quá trình chuyển đổi số và điện hóa giao thông.
Nghị định 243 cũng bổ sung đơn vị bán lẻ điện tại các mô hình khu, cụm (trừ khu đô thị, khu thương mại tự do) được tham gia cơ chế DPPA. Theo đó, đơn vị bán lẻ điện tại khu công nghiệp, kinh tế, chế xuất, cụm công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao có thể mua điện trực tiếp từ đơn vị phát năng lượng tái tạo và cung cấp lại cho khách hàng sử dụng điện lớn trong khu, cụm. Doanh nghiệp cũng có thể đầu tư nguồn năng lượng tái tạo để bán trực tiếp cho khách hàng sử dụng điện lớn trong khu, cụm.
Biểu giá điện đối với các trạm, trụ sạc, tủ đổi pin xe điện phục vụ kinh doanh dịch vụ sạc xe điện ở mức thấp nhất từ 1.564,89 đồng/kWh và cao nhất lên tới 4.297,94 đồng/kWh, tùy thuộc vào cấp điện áp và khung giờ thực tế. Theo quy định, mức giá bán lẻ điện bình quân là 2.204,07 đồng/kWh (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng).
Cơ chế DPPA được Chính phủ ban hành từ năm 2025 nhằm cho phép khách hàng sử dụng lớn mua trực tiếp từ các nhà máy điện tái tạo thay vì chỉ mua toàn bộ qua EVN. Mục tiêu là tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận nguồn điện xanh, đáp ứng yêu cầu giảm phát thải trong chuỗi cung ứng toàn cầu và thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo theo cơ chế thị trường.
Trong bối cảnh chuyển đổi số và thanh toán điện tử phát triển mạnh mẽ, các hành vi lừa đảo trực tuyến, gian lận tài chính và tội phạm công nghệ cao ngày càng diễn biến phức tạp, gây ảnh hưởng đến an ninh mạng, an toàn hệ thống tài chính và quyền lợi của người dân. Trước yêu cầu đó, việc tăng cường phối hợp giữa lực lượng Công an và ngành Ngân hàng được xác định là một trong những giải pháp trọng tâm nhằm chủ động phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng.
Là một trong những tổ chức tín dụng tiên phong trong chuyển đổi số, Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (MSB) đã chủ động tham mưu, tổ chức triển khai nghiêm túc các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và các định hướng chỉ đạo của Bộ Công an trong công tác bảo đảm an ninh mạng, phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao. Ngân hàng đã tích cực phối hợp với các đơn vị chức năng trong nghiên cứu, xây dựng và triển khai các giải pháp công nghệ phục vụ công tác phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi gian lận, lừa đảo trực tuyến.
Đặc biệt, thông qua việc triển khai các giải pháp cảnh báo sớm, MSB đã thực hiện cảnh báo đối với 41.388 lượt khách hàng, qua đó kịp thời ngăn chặn các giao dịch có dấu hiệu rủi ro, góp phần bảo vệ 167,3 tỉ đồng tài sản của khách hàng trước nguy cơ bị chiếm đoạt. Đồng thời, MSB đã triển khai hiệu quả hệ thống tiếp nhận và trả lời yêu cầu cung cấp thông tin bằng văn bản điện tử, góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan chức năng trong công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao. Nhiều sáng kiến, giải pháp MSB triển khai đã mang lại hiệu quả thiết thực, được đánh giá cao trong thực tiễn và góp phần nâng cao năng lực bảo vệ khách hàng, bảo đảm an toàn hoạt động ngân hàng trên môi trường số.
Việc được Bộ trưởng Bộ Công an trao tặng Bằng khen là sự ghi nhận đối với những nỗ lực và đóng góp của MSB trong công tác bảo đảm an ninh mạng, phòng, chống tội phạm công nghệ cao; đồng thời là động lực để MSB tiếp tục đầu tư công nghệ, nâng cao năng lực quản trị rủi ro và tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng nhằm xây dựng môi trường tài chính số an toàn, minh bạch, góp phần bảo vệ quyền lợi của người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế số quốc gia.
Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Công an là sự ghi nhận đầy ý nghĩa đối với những nỗ lực bền bỉ của MSB trong suốt 35 năm phát triển, đồng thời khẳng định trách nhiệm của ngân hàng trong việc bảo vệ khách hàng trước các nguy cơ lừa đảo trên không gian mạng.
"Đây là niềm tự hào, cũng là động lực để MSB tiếp tục đổi mới, nâng cao năng lực phòng ngừa rủi ro và mang đến những trải nghiệm tài chính số an toàn hơn cho khách hàng. Xác định an toàn và niềm tin của khách hàng là nền tảng cốt lõi cho chiến lược chuyển đổi số, MSB sẽ không ngừng hoàn thiện các giải pháp công nghệ và tăng cường hợp tác liên ngành nhằm góp phần xây dựng hệ sinh thái tài chính số an toàn, hiện đại, đồng hành cùng mục tiêu phát triển kinh tế số và xã hội số tại Việt Nam", đại diện MSB khẳng định.
Trường hợp cá nhân cho thuê nhà (bất động sản nói chung) có tổng doanh thu trong năm dương lịch trên 1 tỉ đồng, thực hiện tính thuế như sau: thuế giá trị gia tăng = doanh thu tính thuế giá trị gia tăng × 5%; thuế thu nhập cá nhân = (doanh thu tính thuế thu nhập cá nhân - 1 tỉ đồng) × 5%.
Trường hợp có nhiều bất động sản cho thuê ở các địa điểm khác nhau: cá nhân lựa chọn một hợp đồng cho thuê bất động sản để áp dụng mức trừ 1 tỉ đồng/năm trước khi tính thuế thu nhập cá nhân (tối đa 1 tỉ đồng/năm cho tất cả hợp đồng).
Nếu hợp đồng được lựa chọn chưa trừ hết 1 tỉ đồng, cá nhân tiếp tục chọn hợp đồng khác để trừ tiếp cho đến khi trừ đủ 1 tỉ đồng.
Ví dụ, năm 2026, ông A có 3 bất động sản cho thuê tại các địa điểm khác nhau với mức doanh thu năm lần lượt là 300 triệu đồng, 400 triệu đồng và 500 triệu đồng. Tổng doanh thu cả năm sẽ là 1,2 tỉ đồng.
Thuế giá trị gia tăng = 1,2 tỉ đồng × 5% = 60 triệu đồng. Thuế thu nhập cá nhân = (1,2 - 1 tỉ đồng) × 5% = 10 triệu đồng. Như vậy, tổng số thuế phải nộp là 70 triệu đồng.
Với cá nhân tự kê khai, nộp thuế, cá nhân lựa chọn phương thức kê khai 2 lần trong năm tính thuế hoặc 1 lần theo năm tính thuế.
Nếu khai thuế 2 lần trong năm tính thuế: thời hạn nộp hồ sơ khai thuế lần thứ nhất chậm nhất là ngày 31.7 của năm tính thuế. Thời hạn nộp hồ sơ khai thuế lần thứ 2 chậm nhất là ngày 31.1 của năm dương lịch tiếp theo năm tính thuế.
Nếu khai thuế 1 lần theo năm tính thuế: thời hạn nộp hồ sơ khai thuế chậm nhất là ngày 31.1 của năm dương lịch tiếp theo năm tính thuế.
Ví dụ, anh B cho thuê nhà trong năm 2026 với tiền thuê 1 năm là 600 triệu đồng. Trường hợp 1, anh B chỉ khai 1 lần cho toàn bộ doanh thu năm 2026 với hạn nộp hồ sơ chậm nhất ngày 31.1.2027.
Trường hợp 2, anh B khai lần 1 là doanh thu 6 tháng đầu năm 2026, hạn nộp hồ sơ chậm nhất ngày 31.7.2026. Lần 2, anh B khai doanh thu 6 tháng cuối năm 2026, hạn nộp hồ sơ chậm nhất ngày 31.1.2027.
Tổ chức khai, nộp thuế thay cho cá nhân cho thuê bất động sản được thực hiện khi trong hợp đồng thuê bất động sản giữa tổ chức và cá nhân cho thuê có thỏa thuận về việc bên đi thuê có trách nhiệm khai thuế thay và nộp thuế thay cho cá nhân cho thuê bất động sản.
Nội dung cần thỏa thuận rõ tại hợp đồng, gồm: nội dung về việc bên thuê (tổ chức, doanh nghiệp) khai thay, nộp thay thuế; về việc áp dụng mức trừ 1 tỉ đồng đối với thuế thu nhập cá nhân trong trường hợp cá nhân có nhiều bất động sản cho thuê ở các địa điểm khác nhau. Khi lựa chọn hợp đồng cho thuê, hợp đồng cần có nội dung về số tiền được trừ khi tính thuế thu nhập cá nhân.
Trường hợp hợp đồng cho thuê bất động sản có quy định khai thay, nộp thay thuế nhưng chưa trừ đủ 1 tỉ đồng thì cá nhân được tiếp tục lựa chọn và thỏa thuận trong các hợp đồng cho thuê bất động sản khác để tiếp tục được trừ cho đến khi trừ đủ 1 tỉ đồng.
Ví dụ, năm 2026, bà A có 3 bất động sản cho thuê như sau: Công ty X thuê căn hộ A (300 triệu đồng/năm), Công ty Y thuê nhà phố B (400 triệu đồng/năm), Công ty Z thuê mặt bằng C (500 triệu đồng/năm).
Trong hợp đồng thuê, các công ty có thỏa thuận thực hiện khai thuế, nộp thuế thay cho bà A. Đồng thời, tại hợp đồng, bà A thỏa thuận về việc lựa chọn phân bổ mức trừ 1 tỉ đồng được trừ khi tính thuế thu nhập cá nhân như sau: Công ty X mức được trừ là 300 triệu đồng, Công ty Y là 400 triệu đồng và Công ty Z là 300 triệu đồng.
Theo đó, khi thực hiện khai thuế, nộp thuế thay đối với hoạt động cho thuê bất động sản của bà A, các công ty thực hiện kê khai đầy đủ thông tin mã số thuế cá nhân/số định danh cá nhân. Nghĩa vụ thuế được xác định như sau:
Công ty X, thuế giá trị gia tăng là: 300 triệu đồng × 5% = 15 triệu đồng; thuế thu nhập cá nhân là: (300 - 300 triệu đồng) × 5% = 0 đồng.
Công ty Y, thuế giá trị gia tăng là: 400 triệu đồng × 5% = 20 triệu đồng; thuế thu nhập cá nhân là: (400 - 400 triệu đồng) × 5% = 0 đồng.
Công ty Z, thuế giá trị gia tăng là: 500 triệu đồng × 5% = 25 triệu đồng; thuế thu nhập cá nhân là: (500 - 300 triệu đồng) × 5% = 10 triệu đồng.