Theo CNN, nghiên cứu mới của các nhà khoa học tại Viện Hải dương học Scripps, Mỹ, công bố hôm 8/7 trên tạp chí Science Advances tập trung tìm hiểu liệu địa kỹ thuật mặt trời có thể giảm bớt nắng nóng khắc nghiệt, cháy rừng và những tác động khác của El Nino hay không. Họ xem xét phương pháp làm sáng mây biển (MCB), phun các hạt sol khí (tập hợp hạt chất rắn hoặc giọt chất lỏng cực nhỏ lơ lửng trong môi trường khí) vào đám mây trên đại dương để phản xạ ánh sáng Mặt Trời khỏi Trái Đất và trở lại không gian. Việc bổ sung sol khí, đặc biệt là hạt muối biển, vào khí quyển có thể làm sáng những khu vực nhiều mây nhất trên đại dương, khiến đám mây trở nên trắng hơn, qua đó tăng độ phản xạ và làm mát Trái Đất.
Đợt cháy rừng “Mùa hè Đen” ở Australia vào 2019 và 2020 thiêu rụi hàng chục triệu hecta đất và khiến hàng trăm người thiệt mạng. Chúng cũng tạo ra đám khói chứa đầy hạt phản xạ ánh sáng Mặt Trời, hòa lẫn vào những đám mây trên biển Thái Bình Dương. Nghiên cứu trước đây phát hiện các đám mây siêu phản xạ này truyền nhiều năng lượng Mặt Trời trở lại không gian và làm mát Thái Bình Dương, góp phần dẫn tới sự kiện La Nina sau đó.
Do không thể tiến hành thí nghiệm địa kỹ thuật trong thực tế để kiểm tra ý tưởng, nhóm nghiên cứu mô phỏng cách MCB có thể giảm bớt tác động của El Nino. Họ tập trung vào hai sự kiện El Nino mạnh trong năm 1997-1998 và 2015-2016, xác định nơi có hạt tro bay dày đặc nhất nằm ở đông nam Thái Bình Dương và nhắm vào khu vực đó để phun sol khí trong mô phỏng máy tính. Các nhà nghiên cứu phát hiện MCB có thể làm suy yếu tác động của El Nino, tăng cường hiệu ứng làm mát và khô liên quan đến La Nina lên 40%. Họ kết luận càng triển khai sớm kỹ thuật này trong sự kiện El Nino thì hiệu quả càng cao.
Theo Fox News, El Nino là một phần trong chu kỳ thời tiết tự nhiên mang tên El Nino – Dao động Nam (ENSO), thay đổi giữa pha nóng và lạnh mỗi lần cách nhau 2-7 năm. Ở pha nóng El Nino, nước ấm tích tụ ở Thái Bình Dương lan rộng khiến nhiệt độ bề mặt trung bình của Trái Đất tăng lên. El Nino thường kéo dài chưa đến một năm, nhưng có thể gây thiệt hại lớn về người và của. Những sự kiện El Nino mạnh trong quá khứ gây nắng nóng trên đất liền và đại dương, mưa lớn và lũ lụt ở một số nơi trên thế giới trong khi các khu vực khác chịu hạn hán nghiêm trọng. Theo Science News, Trái Đất bước vào giai đoạn El Nino trong tháng 6 và mô phỏng máy tính về điều kiện hiện nay ở Thái Bình Dương cho thấy nó có tiềm năng trở thành “siêu El Nino”.
Các nhà nghiên cứu thừa nhận El Nino là hiện tượng rất phức tạp, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ USD cho nền kinh tế toàn cầu nhưng không phải khu vực nào cũng chịu ảnh hưởng tiêu cực. Một số nơi như California, Mỹ, dựa vào lượng mưa lớn mà El Nino mang đến để bổ sung cho hồ chứa nước. Nhóm nghiên cứu cũng nhấn mạnh cần tìm hiểu MCB ảnh hưởng như thế nào đến thời gian, tần suất, cường độ của sự kiện La Nina tiếp theo và tác động tới từng khu vực cụ thể.
Nhiều nhà nghiên cứu tỏ ra e ngại về việc can thiệp vào khí hậu bằng địa kỹ thuật. James Haywood, nhà khoa học khí hậu tại Đại học Exeter ở Anh, nói: “Có rất nhiều câu hỏi còn bỏ ngỏ về tính khả thi của MCB”. Nghiên cứu trước đây của Haywood và đồng nghiệp mô phỏng tác động của MCB, phát hiện làm mát khu vực phía đông Thái Bình Dương có thể tạo ra siêu La Nina mạnh gấp nhiều lần các sự kiện trong quá khứ. Trái với El Nino, La Nina thường mang lại nhiệt độ mát và thời tiết ôn hòa hơn nhưng tác động không đồng nhất trên khắp hành tinh.
Theo BusinessInsider, Anthropic - công ty tạo ra Claude AI, cho rằng Mỹ có thể tạo ra khoảng cách từ 12 đến 24 tháng trước Trung Quốc trong năng lực AI tuyến đầu, nhưng điều này chỉ xảy ra nếu Mỹ và các đồng minh hành động nhanh. Nhận định này được công ty đưa ra trong một bài viết dài, phác thảo hai kịch bản cho cục diện AI vào năm 2028 khi Mỹ hạn chế hiệu quả khả năng tiếp cận năng lực tính toán AI của Trung Quốc, hoặc không làm được điều đó.
Theo Anthropic, lợi thế hiện tại của Mỹ nằm ở năng lực tính toán, đặc biệt là khả năng tiếp cận chip AI tiên tiến. Công ty cho rằng nhiệm vụ trước mắt của Mỹ không chỉ là mở rộng lợi thế, mà còn phải tránh để lợi thế sẵn có bị lãng phí vì các lỗ hổng chính sách.
Anthropic cảnh báo "cửa sổ cơ hội" để giữ khoảng cách này sẽ không kéo dài. Nếu Trung Quốc tiếp tục thu hẹp chênh lệch, cuộc đua giữa các phòng thí nghiệm AI của hai nước có thể trở nên sát nút hơn. Khi đó, các công ty có thể chịu áp lực tung mô hình mới nhanh hơn, trong khi thời gian kiểm tra an toàn và quản trị rủi ro bị rút ngắn.
Công ty cho rằng một cuộc đua quá cân bằng giữa các phòng thí nghiệm AI Mỹ và Trung Quốc sẽ khiến nỗ lực quản trị AI của cả ngành công nghiệp lẫn chính phủ trở nên khó khăn hơn. Đây là lý do Anthropic đặt vấn đề cạnh tranh công nghệ song song với an toàn AI, thay vì chỉ xem đây là câu chuyện về tốc độ phát triển mô hình.
Hai vấn đề được Anthropic nhấn mạnh là kiểm soát xuất khẩu chip và hành vi trích xuất năng lực từ mô hình AI. Theo công ty, Trung Quốc đang thu hẹp khoảng cách với Mỹ thông qua các kẽ hở trong kiểm soát chip, cũng như việc dùng một mô hình AI đã phát triển để huấn luyện mô hình nhỏ hơn.
Về chip, Anthropic kêu gọi Mỹ củng cố kiểm soát xuất khẩu, tăng ngân sách thực thi và đóng các lỗ hổng cho phép chip AI tiếp tục chảy vào Trung Quốc. Mỹ đã áp đặt kiểm soát xuất khẩu chip sang Trung Quốc từ năm 2022, sau đó tiếp tục bổ sung các quy định liên quan đến Nvidia và AMD.
Tuy nhiên, các nỗ lực né kiểm soát vẫn tồn tại. Giới chức Mỹ từng cáo buộc một số bên tìm cách buôn lậu chip Nvidia tiên tiến bằng cách dán nhãn lại dưới tên khác. Điều này cho thấy chính sách hạn chế xuất khẩu chỉ có hiệu quả nếu đi kèm năng lực giám sát và thực thi.
Ở vấn đề thứ hai, Anthropic cho rằng Mỹ cần ngăn các phòng thí nghiệm AI Trung Quốc rút trích năng lực từ những mô hình AI hàng đầu. Hồi tháng 2, công ty từng cáo buộc ba doanh nghiệp AI lớn của Trung Quốc gồm DeepSeek, MiniMax và Moonshot AI sử dụng Claude một cách "bất hợp pháp" để hỗ trợ phát triển mô hình riêng.
Dù vậy, không phải mọi ý kiến đều đồng thuận với nhận định Trung Quốc đang nhanh chóng thu hẹp khoảng cách. Zhang Chi, cựu kỹ sư ByteDance và hiện là nhà nghiên cứu tại Đại học Bắc Kinh, cho rằng AI Trung Quốc thực tế đang tụt xa hơn vì thiếu dữ liệu chất lượng cao và hạn chế tiếp cận chip tiên tiến.
Theo Tech Crunch, thông tin được giáo sư Dave Patterson tại Đại học UC Berkeley bất ngờ tiết lộ khi giới thiệu ông tại hội thảo công nghệ Open Frontier ngày 30/6. "Vint đã cống hiến cho Google hơn 20 năm và chính thức nghỉ hưu sau một tuần nữa. Tôi nghĩ chúng ta nên dành một tràng pháo tay cho một sự nghiệp vô cùng rực rỡ", Patterson nói.
Google chưa đưa ra bình luận.
Vinton Gray Cerf, sinh năm 1943, cùng đồng nghiệp Robert Eliot Kahn được coi là "cha đẻ" của Internet hiện đại. Từ thập niên 1970, ông đã dẫn dắt việc phát triển và phổ biến bộ giao thức TCP/IP, tập hợp các quy tắc cơ bản cho phép mạng máy tính khác nhau có thể giao tiếp và truyền tải dữ liệu qua lại. Cống hiến này mang về cho ông hàng loạt bằng tiến sĩ danh dự và giải thưởng danh giá Turing. Từ 2005, ông đầu quân cho Google với chức danh đặc biệt là Phó chủ tịch kiêm Giám đốc Cổ động Internet.
Tại hội thảo, khi bàn về tương lai của ngành công nghệ trước làn sóng trí tuệ nhân tạo, chuyên gia 83 tuổi dự báo sự bùng nổ của tác nhân AI sẽ buộc các tập đoàn công nghệ lớn phải quay lại với tiêu chuẩn giao thức đồng nhất, tương tự cách Internet từng hình thành, thay vì xu hướng khép kín trong các phòng thí nghiệm hiện nay.
"Mô hình AI tự chủ, nơi nhiều AI agent từ nhiều nguồn khác nhau tương tác với nhau, sẽ đòi hỏi tính tương thích và chuẩn hóa rất cao", ông phân tích.
"Cha đẻ Internet" cũng bác bỏ quan điểm AI có thể giao tiếp với nhau bằng ngôn ngữ tự nhiên như tiếng Anh, thay vì ngôn ngữ máy. "Tôi không nghĩ tiếng Anh là lựa chọn tốt. Ngôn ngữ tự nhiên có sự linh hoạt nhưng mơ hồ, trong khi sự chính xác trong tương tác giữa các hệ thống AI cực kỳ quan trọng. Một AI cần phải chắc chắn đối tác của nó hiểu những gì chúng vừa thỏa thuận", Vint Cerf nói.
Để thực tế hóa, ông lấy ví dụ về trò chơi truyền tin. "Hãy tưởng tượng việc nói thầm vào tai một người, và khi thông điệp truyền qua 10 người, nội dung đã bị bóp méo hoàn toàn. Việc để một hàng dài robot AI trò chuyện với nhau bằng ngôn ngữ tự nhiên sẽ là một viễn cảnh khá đáng sợ", ông nhận xét.
Bên cạnh chia sẻ chuyên môn, hội thảo cũng gợi lại kỷ niệm thú vị về phong cách thời trang mang tính thương hiệu của Vint Cerf. Khác với hình ảnh xuề xòa thường thấy của giới kỹ sư công nghệ, ông luôn xuất hiện lịch lãm trong những bộ âu phục ba mảnh chỉn chu ngay từ khi còn là sinh viên.
"Thời đó, thay vì nuôi tóc dài hay xỏ khuyên mũi để tạo khác biệt, tôi chọn cách ăn mặc trang trọng như một lối đi riêng", ông chia sẻ.
Trong danh sách 10 smartphone bán chạy quý cuối năm được công ty nghiên cứu thị trường Counterpoint Research công bố ngày 8/4, có 5 mẫu điện thoại của Apple gồm iPhone 17 Pro Max, 17, 17 Pro, 16 và 16e.
iPhone 16e - smartphone giá thấp nhất của Apple lên kệ từ tháng 3/2025 - cũng góp mặt ở vị trí thứ 7 dù giới công nghệ đánh giá điện thoại có một số điểm thua so với các đối thủ Android trong tầm giá. Tuy nhiên, máy chiếm ưu thế ở hệ điều hành iOS quen thuộc, hệ sinh thái mạnh, thiết kế nhỏ gọn, pin lâu.
Samsung có bốn đại diện trong danh sách. Tuy nhiên, S25 là mẫu Galaxy cao cấp duy nhất được xếp hạng và đứng thứ 10. Trong khi đó, Galaxy A56 (thứ 5), Galaxy A36 (thứ 6) và Galaxy A07 (thứ 7) đều thuộc phân khúc tầm trung.
Đại diện duy nhất từ Trung Quốc được liệt kê trong bảng xếp hạng là Xiaomi với Redmi A5 (thứ 9).
Theo Counterpoint, 10 điện thoại thông minh này đóng góp 23% doanh số toàn cầu trong quý IV/2025. Trong đó, iPhone 17 Pro Max chiếm 5% dù mới ra mắt hồi tháng 9/2025.
Trong nhiều năm, iPhone gần như luôn đứng đầu và thống trị bảng xếp hạng của Counterpoint. 9to5mac đánh giá, dù không có nhiều nâng cấp đột phá và nằm ở phân khúc giá cao, sản phẩm của Apple nhiều khả năng sẽ vẫn tiếp tục hút khách thời gian tới.
Bảo Lâm (theo 9to5mac, Counterpoint Research)
iPhone 17 Pro Max đọ camera với Vivo X300 Pro
Đạo diễn Việt quay video 360 độ bằng 8 chiếc iPhone 17 Pro
