Lượng khói dày đặc bắt nguồn từ hàng trăm vụ cháy đang bùng phát dữ dội tại tỉnh bang Ontario (Canada) và khu vực phía bắc bang Minnesota (Mỹ). Theo dữ liệu từ tổ chức theo dõi chất lượng không khí IQAir, các thành phố như Detroit và thủ đô Washington D.C đã lọt vào nhóm những đô thị ô nhiễm nhất thế giới vào ngày 17.7.
Tại Washington D.C, khói mù mịt đã che khuất tầm nhìn tại các công trình biểu tượng quốc gia. Tình hình thời tiết cực đoan buộc giải bóng chày nhà nghề Mỹ (MLB) phải hoãn một trận đấu ở bang Ohio. Trong khi đó, đại diện ban tổ chức giải bóng đá World Cup cho biết đang “theo dõi chặt chẽ” chất lượng không khí trước thềm trận chung kết diễn ra vào cuối tuần tại bang New Jersey.
Chuyên gia Bob Oravec thuộc Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ (NWS) nhận định tình trạng khói mù sẽ không sớm chấm dứt. “Khói chắc chắn sẽ tiếp tục bốc lên trong khoảng một tuần nữa. Mức độ ảnh hưởng ở từng khu vực sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào hướng gió”, ông Oravec cảnh báo. Ông nêu thêm một số nơi có thể tạm thời bớt ngột ngạt nhờ các cơn bão dự kiến xuất hiện vào cuối tuần.
Giới chức Mỹ đã phát đi cảnh báo khẩn cấp về chất lượng không khí tại hàng loạt bang như Minnesota, Michigan, Wisconsin, New York và New Jersey. Các chuyên gia y tế cảnh báo mức độ tập trung cao của bụi mịn trong khói cháy rừng có thể gây khó thở, chóng mặt, đồng thời làm trầm trọng thêm các bệnh lý tim mạch và hô hấp.
Trả lời Đài CBS News ngày 17.7, bác sĩ Alexander Azan từ trung tâm y tế NYU Langone Health (New York) nhấn mạnh việc tiếp xúc lâu dài với khói bụi là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong sớm. Giới chức y tế khuyến cáo người dân, đặc biệt là nhóm dễ bị tổn thương, nên ở trong nhà, đóng kín cửa sổ và sử dụng máy lọc không khí. Nếu bắt buộc phải ra ngoài, người dân được khuyến nghị đeo khẩu trang tiêu chuẩn N95 hoặc KN95 để bảo vệ đường hô hấp.
Theo Hãng tin AFP, ngày 3-5, Bộ Tư lệnh châu Phi của quân đội Mỹ (AFRICOM) vừa thông báo hai binh sĩ nước này tham gia cuộc tập trận đa quốc gia "African Lion 2026" (Sư tử châu Phi 2026) tại miền nam Morocco đã mất tích từ tối 2-5 (giờ địa phương).
Vụ việc xảy ra gần một vách đá tại khu vực Cap Draa, thuộc địa phận Tan Tan ở miền nam Morocco. Đây là một trong những địa điểm huấn luyện chính của cuộc tập trận năm nay.
Thông báo trên website của AFRICOM nêu: "Các nguồn lực của Mỹ, Morocco và các lực lượng khác tham gia cuộc tập trận Sư tử châu Phi đã lập tức triển khai các hoạt động tìm kiếm và cứu nạn phối hợp, bao gồm lực lượng trên bộ, trên không và trên biển.
Vụ việc hiện đang được điều tra và công tác tìm kiếm vẫn tiếp tục. Ưu tiên hàng đầu của chúng tôi là các quân nhân liên quan và gia đình của họ. Thông tin bổ sung sẽ được cung cấp khi có thêm chi tiết mới".
AFRICOM không nêu danh tính cụ thể các binh sĩ mất tích, cũng như hoàn cảnh mất tích của họ.
Lực lượng vũ trang Hoàng gia Morocco cũng đưa ra những thông báo tương tự trên các kênh truyền thông của mình.
Theo Hãng tin Reuters, Sư tử châu Phi là cuộc tập trận chung thường niên quy mô lớn nhất của AFRICOM, nhằm tăng cường khả năng phối hợp tác chiến giữa các lực lượng Mỹ, đồng minh NATO và các quốc gia đối tác ở châu Phi.
Cuộc tập trận năm nay diễn ra từ ngày 27-4 đến 8-5 tại bốn quốc gia gồm Ghana, Morocco, Senegal và Tunisia. Phần lớn nội dung diễn tập được tổ chức tại Morocco với sự tham gia của khoảng 5.000 quân nhân đến từ hơn 40 nước, theo AFRICOM.
Bộ Ngoại giao Nga hôm nay ra tuyên bố cho hay nước này sắp tiến hành loạt cuộc tấn công có hệ thống nhằm vào tổ hợp công nghiệp quốc phòng của Ukraine tại thủ đô Kiev.
Mục tiêu mà Nga liệt kê bao gồm các cơ sở phục vụ thiết kế, sản xuất, lập trình máy bay không người lái (UAV) mà Moskva cho rằng đang được Kiev triển khai "dưới sự hỗ trợ của chuyên gia NATO". Quân đội Nga cũng sẽ nhắm vào cả các trung tâm ra quyết định và sở chỉ huy của Ukraine.
"Do các cơ sở này nằm rải rác khắp Kiev, chúng tôi cảnh báo công dân nước ngoài, bao gồm cả nhân viên của các phái đoàn ngoại giao và tổ chức quốc tế, rời khỏi thành phố càng sớm càng tốt. Chúng tôi cũng cảnh báo người dân thủ đô Ukraine không nên tiếp cận các cơ sở hạ tầng quân sự và hành chính của chính quyền", Bộ Ngoại giao Nga nêu.
Theo cơ quan này, đợt tấn công nhằm đáp trả việc Ukraine rạng sáng 22/5 tấn công vào trường cao đẳng nghề chuyên đào tạo học viên 14-18 tuổi ở thị trấn Starobelsk thuộc tỉnh Lugansk, khiến ít nhất 21 người thiệt mạng và hàng chục người bị thương. Bộ Ngoại giao Nga mô tả đòn tập kích này của Ukraine là "giọt nước tràn ly".
"Đây là sự vi phạm rõ ràng Công ước Geneva năm 1949 cùng các nghị định thư bổ sung liên quan việc bảo vệ dân thường trong xung đột, Công ước về Quyền Trẻ em năm 1989 và hàng loạt văn kiện quốc tế quan trọng khác", Bộ Ngoại giao Nga khẳng định.
Quân đội Ukraine phủ nhận cáo buộc, nói rằng họ đã nhắm vào đơn vị huấn luyện phi công điều khiển drone của Nga trong cuộc tấn công.
Starobelsk nằm cách tiền tuyến khoảng 65 km. Lực lượng Nga kiểm soát thị trấn này hồi năm 2022, không lâu sau khi phát động chiến dịch đặc biệt tại Ukraine.
Nga hôm 24/5 đã tiến hành đợt tấn công trả đũa đầu tiên, sử dụng một tên lửa đạn đạo tầm trung mang đầu đạn siêu vượt âm Oreshnik, 5 tên lửa siêu vượt âm Kinzhal và Zircon, 30 tên lửa đạn đạo Iskander-M, cùng các loại tên lửa khác và 600 UAV tập kích các mục tiêu ở Kiev.
Ukraine tuyên bố chặn thành công 55 tên lửa và 549 UAV trong đòn tấn công của Nga, nhưng để lọt nhiều tên lửa siêu vượt âm và Iskander-M. Giới chức Kiev cho biết ít nhất 4 người thiệt mạng trong các cuộc tấn công này.
Một số lãnh đạo châu Âu đã lên án cuộc tập kích của Nga nhằm vào Kiev.
Cao ủy chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Kaja Kallas chỉ trích Nga sử dụng tên lửa Oreshnik là "hành động liều lĩnh và đe dọa bằng vũ lực hạt nhân". Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho rằng các cuộc tấn công này báo hiệu "sự bế tắc trong cuộc chiến của Nga".
Bộ trưởng Quốc phòng Latvia Andris Spruds từ chức vào ngày 10.5 sau khi 2 chiếc UAV của Ukraine rơi trúng bể chứa dầu tại quốc gia Baltic vào hôm 7.5, theo Reuters.
Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha xác nhận đó là UAV của Ukraine, và cho rằng những thiết bị này nhắm vào mục tiêu tại Nga nhưng bị hệ thống tác chiến điện tử của Moscow cố tình làm lạc hướng bay sang Latvia. Moscow chưa bình luận về cáo buộc này.
Lực lượng cứu hỏa cho biết vụ việc làm 4 bể chứa nhiên liệu hư hại nhưng không cho bể nào chứa sản phẩm xăng dầu vào lúc đó.
Thủ tướng Latvia Evika Silina ngày 10.5 đã yêu cầu Bộ trưởng Quốc phòng từ chức và phê bình lực lượng phòng không đã không phản ứng nhanh nhạy. Bà Silina bổ nhiệm đại tá lục quân Raivis Melnis làm Bộ trưởng Quốc phòng thay ông Spruds.
Latvia và nước láng giềng Lithuania hôm 7.5 kêu gọi NATO tăng cường phòng không tại khu vực sau sự cố UAV Ukraine.
Ngoại trưởng Ukraine Sybiha đã xin lỗi Latvia và Lithuania, Estonia cùng Phần Lan vì UAV Ukraine rơi xuống lãnh thổ của các nước này.
Ông cho hay các cơ quan chuyên trách của Ukraine đang phối hợp chặt chẽ để giảm thiểu nguy cơ tái diễn và cân nhắc cử chuyên gia sang giúp tăng cường an ninh không phận tại các quốc gia Baltic.
Phần Lan và các nước Baltic đã liên tục nhận báo cáo phát hiện UAV trong lãnh thổ trong vài tháng qua, theo TASS.
Moscow cáo buộc các thành viên NATO âm thầm cho phép Ukraine tấn công lãnh thổ Nga, đặc biệt là các cơ sở năng lượng ở vùng Leningrad phía tây bắc. Tuy nhiên, từ cuối tháng 3, ngoại trưởng Latvia, Lithuania và Estonia đã ra tuyên bố chung để phủ nhận thông tin 3 nước này mở không phận cho Ukraine tấn công Nga.
Trong vài tuần qua, Estonia, Latvia, Lithuania và Phần Lan đã ghi nhận nhiều trường hợp UAV của Ukraine rơi xuống lãnh thổ của mình.
Đến ngày 10.5, Bộ trưởng Quốc phòng Estonia Hanno Pevkur nói Ukraine không nên sử dụng không phận Estonia để tiến hành các cuộc tấn công bằng UAV nhằm vào Nga.
"Chắc chắn cách dễ nhất để người Ukraine giữ UAV tránh xa lãnh thổ Estonia là kiểm soát tốt hơnhoạt động của UAV", ông Pevkur nói.
Đầu tuần trước, Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo cũng cho biết ông đã nói với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky rằng Helsinki coi việc UAV Ukraine xâm nhập không phận nước này là "không thể chấp nhận được".
