Nguy cơ này vừa được cảnh báo sau vụ tai nạn ngạt khí tại trang trại lợn ở Thanh Hóa tối 18/7 khiến 5 người tử vong. Các chuyên gia y tế và hóa học xác định thủ phạm chính là H2S, loại khí đặc trưng phát sinh từ quá trình phân hủy chất thải hữu cơ.
Tên gọi “trứng thối” xuất phát từ mùi đặc trưng của khí H2S, nảy sinh do quá trình phân hủy các protein chứa lưu huỳnh.
Trong tự nhiên, lòng đỏ trứng gà chứa một lượng lớn các axit amin có lưu huỳnh. Khi trứng bị hỏng, vi khuẩn phân hủy các hợp chất hữu cơ này và giải phóng ra khí H2S. Vì mũi người cực kỳ nhạy cảm với loại khí này ngay cả ở nồng độ siêu thấp (khoảng 0,01 ppm), chúng ta sẽ lập tức nhận diện được mùi hôi nồng nặc, khó chịu đó.
Cơ chế tương tự cũng diễn ra trong các hầm biogas, cống rãnh hay bể phốt. Tại đây, chất thải hữu cơ và phân động vật bị vi khuẩn phân hủy trong môi trường thiếu oxy (yếm khí), tạo ra lượng lớn H2S. Do đó, mùi hương “chết chóc” này trở thành dấu hiệu nhận biết trực giác nhất để cảnh báo con người về sự hiện diện của chất độc, dù bản chất khí này không có màu sắc.
Tiến sĩ Khuất Quang Sơn, giảng viên Đại học Phòng cháy Chữa cháy, đánh giá H2S là chất độc không màu, dễ cháy nổ và sở hữu độc tính vượt xa Carbon monoxide (CO). Khi xâm nhập cơ thể, khí này gây viêm kết mạc tại chỗ, sau đó tấn công trực tiếp hệ thần kinh trung ương làm tê liệt trung tâm hô hấp. Dấu hiệu nhận biết đặc trưng tại hiện trường là các vật dụng kim loại như đồng, bạc trên người nạn nhân thường xỉn màu hoặc chuyển đen do phản ứng hóa học.
Đặc tính nguy hiểm nhất của H2S nằm ở xu hướng tích tụ tại các vùng trũng, sâu và kín do trọng lượng nặng hơn không khí. Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Thể thao dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, phân tích rằng trong khi người đứng trên miệng hầm vẫn hít thở bình thường, thì người bước xuống sâu sẽ lập tức đối mặt với lớp khí độc đậm đặc.
H2S còn gây ra “ảo giác an toàn” cực kỳ nguy hiểm. Ở nồng độ thấp 0,01 ppm, con người dễ dàng nhận ra mùi trứng thối nồng nặc. Tuy nhiên, khi nồng độ đạt mức 100 ppm, khí này làm tê liệt dây thần kinh khứu giác. Nạn nhân đột ngột không còn ngửi thấy mùi khó chịu nên lầm tưởng nguy hiểm đã qua và tiếp tục đi sâu vào vùng độc.
Theo tiêu chuẩn an toàn quốc tế, nồng độ H2S từ 400 đến 700 ppm có thể tước đi mạng sống con người chỉ trong vòng 30 phút. Nếu nồng độ vượt ngưỡng 800 ppm, nạn nhân sẽ mất ý thức và tử vong ngay sau vài hơi thở. Cảm giác này được ví như bị một chiếc búa tạ giáng mạnh vào đầu, khiến nạn nhân ngã gục tại chỗ mà không kịp thực hiện bất kỳ phản ứng tự vệ hay tìm đường thoát thân. Ngoài ra, sự hiện diện của các loại khí độc khác như Ammonia, Phosphine cùng điều kiện thiếu oxy trong không gian hẹp càng đẩy nhanh tiến trình tử vong.
Để phòng tránh thảm kịch, các chuyên gia khuyến cáo người dân tuyệt đối không xuống cứu người theo quán tính nếu thiếu thiết bị bảo hộ chuyên dụng. Khi phát hiện sự cố, việc đầu tiên cần làm là mở thông thoáng khu vực, sử dụng quạt thổi công suất lớn để đẩy khí độc ra ngoài và nạp khí sạch vào trong.
Người xuống hầm bắt buộc phải trang bị mặt nạ chống độc kết hợp bình dưỡng khí, đồng thời thắt dây bảo hiểm liên kết với đội ngũ hỗ trợ bên trên.
Các trang trại chăn nuôi cần chủ động tập huấn an toàn lao động, trang bị đầy đủ bảo hộ và thiết lập quy trình kiểm tra nghiêm ngặt đối với mọi hoạt động trong không gian hạn chế để bảo vệ tính mạng công nhân.
Chiều 14.6, bác sĩ Nguyễn Thanh Tiên, Trưởng khoa Tai mũi họng (Bệnh viện đa khoa Quảng Nam), cho biết các bác sĩ của bệnh viện vừa phẫu thuật nội soi thành công, gắp dị vật là một cung răng giả mắc trong thực quản của bệnh nhân V.K (57 tuổi, ở xã Thăng Điền, thành phố Đà Nẵng).
Hiện sức khỏe bệnh nhân đã ổn định và tiếp tục được theo dõi, điều trị tại Khoa Tai mũi họng.
Trước đó, vào khoảng 12 giờ 30 phút cùng ngày, Khoa Tai mũi họng tiếp nhận bệnh nhân K. trong tình trạng nuốt đau, nuốt vướng, đau ngực, khó thở và không thể ăn uống.
Theo người nhà, trong lúc tham dự tiệc cưới vào trưa 14.6, ông K. đã vô tình nuốt luôn cung răng giả khi đang ăn.
Qua thăm khám lâm sàng và thực hiện các xét nghiệm cấp cứu, các bác sĩ chỉ định chụp CT lồng ngực và phát hiện một dị vật là cung răng giả có kích thước khoảng 3 cm, nằm ngang ở đoạn D1 của thực quản.
Ngay sau đó, bệnh nhân được chuyển đến Khoa Gây mê - phẫu thuật để can thiệp khẩn cấp. Dưới sự trực tiếp thực hiện của bác sĩ Nguyễn Thanh Tiên cùng ê kíp, ca nội soi thực quản bằng ống cứng dưới gây mê nội khí quản đã được tiến hành. Sau khoảng 30 phút, các bác sĩ đã lấy thành công cung răng giả ra khỏi thực quản bệnh nhân.
Theo bác sĩ Tiên, quá trình nội soi gặp nhiều khó khăn do cung răng giả có cấu tạo với 2 đầu nhọn bám chặt vào thành thực quản, tiềm ẩn nguy cơ gây tổn thương và biến chứng nghiêm trọng nếu xử lý không đúng cách.
Sau can thiệp, tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt, không còn đau ngực, khó thở và đã có thể ăn uống bình thường.
Các bác sĩ khuyến cáo người dân cần cẩn trọng khi ăn uống để tránh hóc hoặc nuốt phải dị vật, bởi những trường hợp này không chỉ ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa mà còn có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời.
Khi không may nuốt phải dị vật, người dân cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám và xử lý; không nên áp dụng các mẹo dân gian như uống nhiều nước, nuốt cơm, cố móc họng hay nhờ người khác cào vuốt vùng cổ. Bởi các biện pháp này có thể khiến dị vật di chuyển sâu hơn hoặc gây các biến chứng nguy hiểm như viêm tấy thực quản, áp xe thực quản, áp xe trung thất.
Bác sĩ Nguyễn Thanh Tiên cũng cho hay, thời gian gần đây, Khoa Tai mũi họng, Bệnh viện đa khoa Quảng Nam đã tiếp nhận và phẫu thuật thành công nhiều trường hợp hóc dị vật đường tiêu hóa, góp phần hạn chế những biến chứng nặng và bảo vệ tính mạng người bệnh.
Nước là yếu tố không thể thiếu để duy trì sự sống, nhưng việc chỉ uống nước lọc mỗi ngày đôi khi khiến nhiều người nhanh chán. Chính vì vậy, những lựa chọn như nước dừa hay nước dưa leo trở thành giải pháp giúp việc bổ sung nước vừa hiệu quả, vừa thú vị và dễ duy trì hơn trong thói quen hằng ngày.
Mặc dù nước dừa và nước dưa leo đều mang lại lợi ích cho sức khỏe, mỗi người lại có sở thích và nhu cầu khác nhau.
Dưới đây là những điểm nổi bật của từng loại, từ khả năng cấp nước, thành phần dinh dưỡng đến cách sử dụng trong đời sống hằng ngày, theo Times of India (Ấn Độ).
Nước dừa được xem là một trong những “nước thể thao tự nhiên” tốt nhất. Loại nước này giàu kali, natri và magie - những khoáng chất giúp cơ thể duy trì cân bằng nước, đặc biệt sau khi vận động mạnh hoặc trong thời tiết nóng.
Theo một nghiên cứu tại Viện Sức khỏe và Phúc lợi thuộc Đại học Federation (Úc), nước dừa có hiệu quả bù nước tương đương với các loại nước thể thao chứa carbohydrate và điện giải sau khi tập luyện. Vì vậy, đây là lựa chọn phù hợp cho những người ra nhiều mồ hôi.
Ngoài ra, nước dừa có hàm lượng chất béo thấp và chứa nhiều chất chống oxy hóa. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng nước dừa vẫn có đường tự nhiên, nên chỉ nên uống ở mức vừa phải.
Nước dưa leo đơn giản là nước lọc kết hợp với các lát dưa leo, nhưng vẫn mang lại nhiều lợi ích riêng. Loại nước này gần như không chứa calo, có hương vị nhẹ nhàng, giúp bạn uống nhiều nước hơn mỗi ngày.
Theo nghiên cứu khoa học về lợi ích sức khỏe của dưa leo tại Ấn Độ, dưa leo chứa một lượng nhỏ vitamin (như vitamin K) và chất chống oxy hóa, nhưng lợi ích chính vẫn nằm ở khả năng cấp nước.
Vì dưa leo chủ yếu là nước, nên có thể hỗ trợ tiêu hóa, cải thiện làn da và giúp điều hòa nhiệt độ cơ thể - mà không bổ sung thêm đường hay calo.
Ngoài ra, nhiều người lựa chọn nước dưa leo như một phần trong chế độ giảm cân, vì nó có thể thay thế các loại đồ uống nhiều đường và mang lại cảm giác tươi mát.
Việc lựa chọn nước dừa hay nước dưa leo phụ thuộc vào nhu cầu và lối sống của bạn.
Hãy chọn nước dừa nếu bạn cần bù nước nhanh sau khi vận động hoặc khi cơ thể mất nước do thời tiết nóng. Nhờ chứa điện giải, nước dừa giúp bổ sung những gì cơ thể mất qua mồ hôi.
Ngược lại, nước dưa leo phù hợp nếu bạn cần một loại thức uống hằng ngày, ít calo, dễ làm tại nhà và có thể uống thường xuyên mà không lo nạp thêm đường.
Nước dừa cung cấp giá trị dinh dưỡng cao và đặc biệt hiệu quả trong việc bù nước nhanh. Trong khi đó, nước dưa leo nhẹ nhàng, tươi mát và thích hợp để duy trì thói quen uống nước mỗi ngày. Cả hai đều có thể kết hợp linh hoạt trong chế độ ăn uống, tùy theo thời điểm và mục đích sử dụng, giúp bạn lựa chọn cách bổ sung nước phù hợp nhất cho cơ thể.
Khuya 4-5, lãnh đạo Bệnh viện Trường đại học Y Dược Huế cho biết vừa phẫu thuật thành công nối lại bàn chân đứt lìa cho bệnh nhân nam 69 tuổi bị tai nạn máy cắt cỏ.
Bệnh nhân là ông Trần Ngọc Tuất (trú Quảng Trị), nhập viện sau khoảng 3 giờ 30 phút kể từ khi tai nạn xảy ra.
Ngay khi tiếp nhận theo quy trình báo động đỏ, ê kíp đơn vị tạo hình thẩm mỹ khoa chấn thương chỉnh hình nhanh chóng đánh giá tổn thương và triển khai phẫu thuật khẩn cấp.
Ca mổ do ê kíp gồm TS.BS Lê Hồng Phúc và ThS.BS Nguyễn Bá Lưu phối hợp cùng kíp gây mê hồi sức của Trung tâm cấp cứu - đột quỵ thực hiện.
Sau khi làm sạch vết thương, các bác sĩ kết hợp xương bằng đinh K để cố định xương chày và xương mác.
Trong 4 giờ phẫu thuật, các cấu trúc quan trọng gồm mạch máu, thần kinh (chày trước, chày sau), tĩnh mạch hiển lớn cùng các nhóm cơ cẳng chân được khâu nối, phục hồi.
Đáng chú ý, thời gian từ lúc nhập viện đến khi phẫu thuật được rút ngắn tối đa, góp phần hạn chế tình trạng thiếu máu nóng - yếu tố then chốt quyết định khả năng sống còn của chi thể.
Sau mổ, bàn chân bệnh nhân bước đầu hồng ấm, tuần hoàn được tái lập. Hiện bệnh nhân đang được theo dõi sát trong những giờ đầu sau phẫu thuật.
Theo TS.BS Lê Hồng Phúc, kết quả tích cực ban đầu có được nhờ sự phối hợp nhanh chóng, nhịp nhàng giữa các bộ phận, đặc biệt là kíp gây mê hồi sức, giúp tận dụng hiệu quả "thời gian vàng" trong cấp cứu chấn thương nặng.
