Một buổi sáng đầu tháng 7, tiếng chuông từ nhà thờ Immaculata vẫn vang vọng khắp thị trấn St. Marys, bang Kansas, khi hàng trăm tín đồ dự thánh lễ bằng tiếng Latin. Đối với họ, đó là nghi thức đã gắn bó suốt nhiều thập kỷ. Nhưng theo Vatican, thánh lễ ấy giờ đây không còn phù hợp trong Giáo hội Công giáo.
Ngày 2/7, Vatican tuyên bố các linh mục và giáo dân thuộc Hiệp hội Thánh Pius X (SSPX) rơi vào tình trạng ly giáo và bị rút phép thông công, sau khi tổ chức này tự ý phong chức cho 4 giám mục mà không có sự chấp thuận của Giáo hoàng Leo XIV.
Quyết định được xem là dấu chấm hết cho nhiều năm nỗ lực hòa giải giữa Tòa Thánh và SSPX, ảnh hưởng tới khoảng 600.000 người theo Công giáo truyền thống trên thế giới, nhóm vốn luôn phản đối các cải cách của Công đồng Vatican II.
Tuy nhiên, tại St. Marys, được coi là “thành trì” SSPX lớn nhất ở Mỹ với khoảng 5.000 tín đồ, phản ứng của đa số tín đồ không phải là trở lại các giáo xứ Công giáo chính thống. Nhiều người khẳng định sẽ tiếp tục tham dự thánh lễ, cho rằng họ không đối đầu Giáo hoàng, mà chỉ đang trung thành với đức tin.
Từ một thị trấn nhỏ giữa vùng đồng cỏ Kansas, St. Marys giờ đây trở thành nơi phản ánh rõ nét cuộc giằng co kéo dài hơn nửa thế kỷ giữa Vatican và phong trào Công giáo truyền thống, Washington Post mô tả.
Tiêu điểm cuộc đối đầu giữa Vatican và SSPX nằm ở cách nhìn khác biệt về hướng đi của Giáo hội Công giáo sau Công đồng Vatican II giai đoạn 1962-1965.
SSPX được tổng giám mục người Pháp Marcel Lefebvre thành lập tại Thụy Sĩ năm 1970, nhằm phản đối những cải cách sâu rộng mà Công đồng đưa ra, từ việc cho phép cử hành thánh lễ bằng ngôn ngữ bản địa thay vì hoàn toàn bằng tiếng Latin đến chủ trương đối thoại với các tôn giáo khác.
Tổ chức này mang tên Giáo hoàng Pius X vì ông nổi tiếng với lập trường chống chủ nghĩa hiện đại trong thần học, luôn cho rằng các cải cách của Vatican II đã làm suy yếu bản sắc cũng như truyền thống Giáo hội.
Mâu thuẫn giữa hai bên kéo dài gần nửa thế kỷ, nhiều lần đứng trước cơ hội hàn gắn nhưng chưa bao giờ được giải quyết dứt điểm. Năm 1988, tổng giám mục Lefebvre đã phong chức cho 4 giám mục bất chấp lệnh cấm của Vatican, khiến ông cùng các giám mục mới bị rút phép thông công.
Giáo hoàng Benedict XVI sau đó tìm cách hòa giải bằng việc nới lỏng quy định về thánh lễ Latin và hủy bỏ vạ tuyệt thông đối với 4 giám mục còn sống vào năm 2009. Dù vậy, hai bên vẫn không thể thu hẹp bất đồng về Công đồng Vatican II.
Dưới thời Giáo hoàng Francis, Vatican vừa hạn chế việc cử hành thánh lễ Latin, vừa có một số động thái thiện chí như cho phép các linh mục SSPX giải tội hợp lệ trong một số trường hợp. Những nỗ lực ấy cuối cùng đổ vỡ khi SSPX bất chấp lời kêu gọi từ Vatican, tiếp tục tự ý phong chức cho 4 giám mục mới đầu tháng 7 trong sự kiện ở Econe, Thụy Sĩ, buộc Tòa Thánh một lần nữa tuyên bố tổ chức này ly giáo và rút phép thông công.
Trong Công giáo, việc phong chức giám mục luôn cần sự chấp thuận từ Giáo hoàng nhằm bảo đảm sự thống nhất của Giáo hội. Vì vậy, Vatican coi việc SSPX tự ý phong chức cho 4 giám mục là thách thức trực tiếp thẩm quyền của Giáo hoàng.
Theo linh mục Antonio Spadaro, Thứ trưởng Văn hóa và Giáo dục Vatican, sắc lệnh mới nhằm chấm dứt tình trạng “lửng lơ” kéo dài nhiều thập kỷ của SSPX.
“Trong nhiều năm, SSPX tồn tại trong một vùng xám về mặt giáo luật, không hoàn toàn thuộc về, nhưng cũng chưa chính thức đứng ngoài Giáo hội. Họ vừa được Rome kiên nhẫn đối thoại, vừa không chấp nhận thẩm quyền của Rome”, linh mục Spadaro nói.
“Sắc lệnh này khép lại vùng xám đó. Nó khẳng định rằng không thể vừa tự nhận là người Công giáo, vừa tách mình khỏi sự hiệp thông với Giáo hội rồi gọi đó là lòng trung thành”, ông tiếp tục.
Nếu Vatican muốn khẳng định thẩm quyền của mình, thì tại St. Marys, quyết định này lại đặt cộng đồng tín hữu trước lựa chọn khó khăn nhất trong nhiều thập kỷ.
Shawn McKnight, Tổng giám mục giáo phận Kansas City, bang Kansas, tuyên bố họ không còn liên hệ với SSPX, đồng thời cảnh báo các bí tích do linh mục tổ chức này cử hành đều không hợp giáo luật. Ông nhấn mạnh rằng việc tiếp tục tham dự các nghi lễ như vậy “không chỉ không được khuyến khích, mà còn đi ngược nghiêm trọng với sự hiệp nhất của Giáo hội”.
Thế nhưng, phần lớn tín đồ tại St. Marys dường như không có ý định quay trở lại các giáo xứ Công giáo chính thống. Sau mỗi thánh lễ bằng tiếng Latin tại nhà thờ Immaculata, nhiều người vẫn khẳng định họ sẽ tiếp tục sinh hoạt như trước.
“Thật đáng tiếc. Thật buồn khi mọi chuyện xảy ra như vậy, nhưng điều đó không làm thay đổi bất cứ điều gì”, Daniel Gillman, giáo viên lịch sử 37 tuổi, nói. “Đôi khi việc không tuân theo một quy định ở cấp thấp hơn là điều có thể chấp nhận được, nếu nhằm phụng sự một nguyên tắc cao hơn”.
Quan điểm này phản ánh niềm tin phổ biến trong cộng đồng SSPX rằng họ đang bảo vệ truyền thống Công giáo chứ không chống lại Giáo hoàng.
James Vogel, giám đốc truyền thông SSPX tại Mỹ, cho biết tổ chức đã gửi đơn kháng cáo lên Vatican hôm 13/7, đề nghị đình chỉ hiệu lực của sắc lệnh trong thời gian chờ phán quyết sau cùng.
“Đây không phải là thời điểm để vui mừng. Chúng tôi không hề mong mọi việc diễn ra như vậy. Đơn kháng cáo cho thấy chúng tôi vẫn coi mình là những người con trung thành của Giáo hội”, ông nói.
Ngoài nhà thờ Immaculata, cộng đồng SSPX ở St. Marys còn có trường học, cửa hàng, hiệu sách tôn giáo, quán cà phê và nhiều doanh nghiệp do các tín đồ điều hành. Trong bối cảnh nhiều thị trấn nông thôn ở Kansas suy giảm dân số, St. Marys lại tiếp tục phát triển.
Sự lớn mạnh của SSPX cũng làm nảy sinh những mâu thuẫn với nhóm cư dân lâu năm của thị trấn. Những khác biệt về lối sống và quan điểm xã hội khiến quan hệ giữa hai cộng đồng không ít lần căng thẳng.
“Mọi người đều có cảm giác họ đến để tiếp quản thị trấn và biến nơi này thành chốn của riêng họ”, Kathleen Rankin, người lớn lên tại St. Marys, nhớ lại. “Khi mới đến, họ nói với chúng tôi rằng tất cả đều sẽ xuống địa ngục”.
Ở chiều ngược lại, các thành viên SSPX cho rằng họ đã góp phần hồi sinh một cộng đồng từng đối mặt nguy cơ suy tàn. Những cửa hàng bỏ hoang được mua lại, cải tạo, khu trung tâm trở nên sôi động hơn, còn nhà thờ Immaculata hoàn thành năm 2023 trở thành biểu tượng mới của thị trấn.
“Nếu không biết chúng tôi là ‘giáo phái đáng sợ’ như người ta đồn thì St. Marys chẳng khác gì bao thị trấn khác của Mỹ”, Gillman nói đùa.
Cecelia Bryan, người mẹ có 11 con, cho biết cuộc tranh cãi giữa Vatican và SSPX rốt cuộc không thay đổi điều quan trọng nhất đối với bà. Bà sẽ tiếp tục đến nhà thờ ở St. Marys bất kể điều gì xảy ra tại Rome.
“Tôi không phải là nhà thần học hay chuyên gia giáo luật. Đây là nơi tôi tìm thấy sự bình an trong tâm hồn”, bà Bryan nói.
Chiều 27.5, đội cứu hộ do Thái Lan dẫn đầu phát hiện 5 người còn sống trên một tảng đá gồ ghề sâu trong hang động hiểm trở ở huyện Longcheng, tỉnh Xaisomboun, cách thủ đô Viêng Chăn (Lào) khoảng 120 - 125 km. Trước đó, lực lượng cứu hộ đã mất 4 ngày lặn qua những đoạn hang hẹp, tối và ngập nước để tìm đường tiếp cận khu vực nghi có người mắc kẹt, theo AFP.
"Chúng tôi đã tìm thấy 5 người còn sống và tất cả đều an toàn. Hiện vẫn còn 2 người nữa đang được tìm kiếm", nhóm Tình nguyện viên cứu hộ nhân dân của Lào thông báo trên mạng xã hội.
Ông Bounkham Luanglath, thuộc lực lượng cứu hộ Lào, cho biết công tác tìm kiếm 2 người còn lại sẽ tiếp tục. "Tôi vẫn còn run. Cả đội đã làm được điều đó", ông nói trong một tin nhắn thoại sau khi nhóm đầu tiên được tìm thấy.
Một video do đội cứu hộ Thái Lan đăng tải cho thấy khoảnh khắc các thợ lặn nổi lên khỏi mặt nước và phát hiện những người dân làng đang ngồi trên một tảng đá với xung quanh là nước lũ. Nhiều người đội đèn pin trên đầu. Các video khác ghi lại cảnh lực lượng cứu hộ bên trong và ngoài hang ôm nhau, reo hò sau khi tìm thấy người sống sót, theo The Guardian.
Chuyên gia lặn cứu hộ Mikko Paasi từ Phần Lan cho biết lực lượng cứu hộ phải vượt qua "hàng trăm mét lối đi hẹp, nước lũ, nguy cơ sụp đổ và nguy cơ ô nhiễm không khí cao" bên trong hang. Ông mô tả đây là một "mỏ vàng bị bỏ hoang" và cho rằng các nạn nhân có thể mắc kẹt ở nơi cách cửa hang khoảng 300 m.
Chiến dịch cứu hộ có sự tham gia của các thợ lặn hang động chuyên nghiệp từ Thái Lan và một số nước khác, theo South China Morning Post. Trong số này có những người từng tham gia cuộc giải cứu đội bóng đá thiếu niên Thái Lan và huấn luyện viên mắc kẹt trong hang Tham Luang năm 2018.
Theo truyền thông Lào, nhóm 7 dân làng bị mắc kẹt sau khi vào một hang động ở tỉnh Xaisomboun ngày 19.5. Mưa lớn sau đó gây lũ quét, làm ngập các lối đi và chặn đường ra khỏi hang.
Hiện chưa có xác nhận chính thức đầy đủ về lý do nhóm dân làng vào hang. Tuy nhiên, một số nguồn tin địa phương cho biết khu vực này thường có người lui tới để tìm vàng, dù chính quyền đã nhiều lần cảnh báo không nên vào hang vì lý do an toàn.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói với các phóng viên hôm 15/6 rằng ông đã tìm cách sắp xếp cuộc gặp với Tổng thống Nga Vladimir Putin bên lề hội nghị thượng đỉnh G7 tuần này tại Evian-les-Bains, Pháp.
Theo hãng tin Reuters, ông Zelensky nói rằng: “Châu Âu và Mỹ đã nhất trí, nhưng Nga lại một lần nữa chứng tỏ rằng… họ không sẵn sàng đàm phán”.
Khi được hỏi về các cuộc trao đổi với Ukraine để tổ chức cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết “tất nhiên, không có thông điệp nào như vậy”.
Ông Peskov nói thêm rằng lời đề nghị của Nga về việc mời Tổng thống Zelensky đến thủ đô Moscow để đàm phán “một cách có trách nhiệm và nghiêm túc” nhằm chấm dứt xung đột vẫn còn nguyên vẹn. Tuy nhiên, ông Zelensky đã nhiều lần nói rằng việc ông đến Moscow là “không khả thi”.
Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cũng bác bỏ những phát ngôn của Tổng thống Zelensky, cho rằng nhà lãnh đạo Ukraine đang thực hiện “ngoại giao tuyên truyền” mang tính hình thức, thiếu thiện chí.
“Ông ấy quen diễn trước công chúng”, ông Lavrov nói thêm.
Trợ lý Tổng thống Nga Yury Ushakov cũng cho biết Moscow chưa nhận được bất kỳ đề xuất nào từ bất kỳ bên nào về việc sắp xếp một cuộc gặp giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tại Mỹ.
"Chưa ai tiếp cận chúng tôi với những đề xuất như vậy. Tôi đã thấy các thông tin trên truyền thông đề cập đến điều này, nhưng không có thông tin nào khác”, ông Ushakov nói thêm.
Ông Ushakov xác nhận, trong cuộc điện đàm ngày 14/6, Tổng thống Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump không thảo luận về khả năng tổ chức một cuộc gặp với Tổng thống Zelensky tại Mỹ.
Trước đó, Tổng thống Zelensky và Tổng thống Trump đã thảo luận về khả năng tổ chức một cuộc gặp với Tổng thống Putin tại Mỹ.
Thông qua các bên trung gian, các mối liên hệ ngoại giao và các kênh tình báo, Ukraine đã chuyển đến Nga một đề xuất về cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh G7 với sự tham gia của Tổng thống Mỹ.
Sau đó, Tổng thống Zelensky đề xuất tổ chức cuộc gặp với Tổng thống Putin tại một quốc gia trung lập, thay vì đến Moscow theo đề xuất của Điện Kremlin.
Theo ông Zelensky, nơi diễn ra cuộc gặp của hai nhà lãnh đạo Ukraine và Nga có thể là Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ, hoặc một quốc gia ở Trung Đông. Tuy nhiên, ông Zelensky thừa nhận ông Putin "không ủng hộ ý tưởng này".
Khi được hỏi về thời điểm có thể nối lại các cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian với Nga, ông Zelensky nhấn mạnh rằng việc tổ chức các cuộc thảo luận như vậy rất khó khăn.
Tổng thống Zelensky cho biết ông muốn tận dụng cơ hội tại hội nghị thượng đỉnh G7 tại Pháp để gặp gỡ Tổng thống Putin, nhưng Nga không có cùng quan điểm này.
Tổng thống Zelensky tiết lộ việc ông đã đề xuất với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron về việc tổ chức một cuộc gặp với phía Nga tại Thụy Sĩ. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng phía Nga chưa phản hồi.
Trong thời gian qua, ông Zelensky đã nhiều lần bày tỏ mong muốn gặp trực tiếp ông Putin để thảo luận về cuộc xung đột kéo dài 4 năm qua.
Ngày 4/6, ông Zelensky đã công bố một bức thư ngỏ gửi nhà lãnh đạo Nga, trong đó đề xuất tổ chức một cuộc gặp tại nước thứ 3 nhằm đạt được các thỏa thuận về nền hòa bình lâu dài.
Đáp lại, Tổng thống Putin bác thư ngỏ của ông Zelensky, tuyên bố ông không thấy có lý do gì để gặp mặt nhà lãnh đạo Ukraine cho tới khi có một thỏa thuận hòa bình giữa 2 nước.
Tổng thống Mỹ Donald Trump thăm Trung Quốc ngày 13-15/5, chuyến thăm đầu tiên trong nhiệm kỳ hai của ông. Sau lễ đón tại Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh ngày 14/5, Tổng thống Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã hội đàm và có các hoạt động bên lề như thăm Thiên Đàn, dự quốc yến.
Ông Trump hôm nay tiếp tục gặp ông Tập tại Trung Nam Hải, trung tâm quyền lực của Trung Quốc, nhưng hai bên chưa đưa ra tuyên bố hoặc thỏa thuận mang tính đột phá nào về thương mại hay an ninh.
Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng những phát biểu công khai, nghi thức ngoại giao và cách hai lãnh đạo đối đáp trong các cuộc gặp đã phản ánh rõ khác biệt tâm thế giữa lãnh đạo hai nước tại sự kiện.
Theo David Sanger, phóng viên đã đưa tin về nhiều đời tổng thống Mỹ và tham gia đoàn tháp tùng ông Trump tới Trung Quốc, trong nhiều năm, Washington thường ở vị thế chủ động hơn trong các cuộc tiếp xúc cấp cao với Bắc Kinh. Mỹ là bên đặt ra yêu cầu về thương mại, công nghệ hay an ninh, còn Trung Quốc thường tìm cách tránh đối đầu trực diện để duy trì môi trường phát triển kinh tế.
Nhưng hình ảnh tại Bắc Kinh lần này cho thấy một sắc thái khác. Ông Trump tỏ ra hòa nhã và mềm mỏng hơn thường lệ, trong khi ông Tập thể hiện sự điềm tĩnh và cứng rắn của người đứng đầu một quốc gia đã ngang hàng với Mỹ.
Sự mềm mỏng của Tổng thống Trump được thể hiện từ trước chuyến thăm, khi ông tránh có phát biểu mang tính công kích nhắm vào Trung Quốc. Trong suốt chuyến bay dài tới Bắc Kinh, ông hầu như không trao đổi với phóng viên trên chuyên cơ Không lực Một và cũng không đăng bài lên mạng xã hội Truth Social, điều vốn thường thấy trong những chuyến thăm đến các nước khác.
"Nếu nhìn vào những phát biểu trước thềm hội nghị thượng đỉnh, ông Trump tạo cảm giác muốn ông Tập chú ý và kết thân", Melanie Hart, chuyên gia về Trung Quốc, tại viện chính sách Hội đồng Đại Tây Dương, nhận xét.
Theo Guardian, đây là trạng thái nhún nhường hoặc kiềm chế hiếm thấy ở ông Trump trên trường quốc tế. Hình ảnh trong lễ đón tại Đại lễ đường Nhân dân cũng phản ánh phần nào sự thay đổi đó. Khi bước xuống xe bọc thép Quái thú, ông Trump chỉnh lại vest như thể đang hồi hộp, trước khi quyết định cài lại khuy áo.
Ông Trump trước đó dự đoán Chủ tịch Tập sẽ dành cho ông "cái ôm thật chặt" khi đến nơi. Điều đó không diễn ra, nhưng hai lãnh đạo đã bắt tay nhau một cách nồng ấm trước khi cùng bước trên thảm đỏ. Ông Trump đã 5 lần vỗ nhẹ vào tay ông Tập, dường như nhằm phát đi tín hiệu ông mong muốn củng cố quan hệ giữa hai bên.
Tổng thống Mỹ tỏ ra hài lòng với nghi thức tiếp đón mang đậm tính biểu tượng của Trung Quốc, thậm chí còn giơ tay chào khi đội danh dự quân đội Trung Quốc cử quốc thiều Mỹ. Ông Trump nhiều lần dừng lại vỗ tay trước các em nhỏ cầm cờ Mỹ và hoa chào đón, còn ông Tập vẫy tay vài cái ngắn gọn, giữ vẻ điềm tĩnh hơn, theo chuyên gia ngôn ngữ cơ thể Judi James.
"Phong cách thoải mái, mang tính trình diễn của Tổng thống Trump được thể hiện rõ, trong khi ngôn ngữ cơ thể và phát biểu của Chủ tịch Tập có phần được chuẩn bị kỹ lưỡng hơn, đúng với phong cách ông ấy", Lyle Morris, nhà nghiên cứu tại Viện Chính sách Xã hội châu Á, nói.
Khi đi đến cuối thảm đỏ, ông Trump dừng lại trước bậc thang để trò chuyện thêm với ông Tập, rồi cả hai cùng bước lên phía trên. Trước khi bắt đầu hội đàm, ông Trump đã dành lời khen cho ông Tập, điều mà Tổng thống Mỹ thường được nghe trong các chuyến thăm khác.
"Ông là một nhà lãnh đạo tuyệt vời. Người ta không thích khi tôi nói vậy, nhưng tôi vẫn nói, vì đó là sự thật. Tôi chỉ nói sự thật thôi. Thật vinh dự khi được là bạn của ông", ông Trump nói.
Nhưng trong khi ông Trump tập trung vào quan hệ cá nhân và các cơ hội hợp tác kinh tế, ông Tập tỏ ra thực tế, đưa cuộc đối thoại trở về những vấn đề chiến lược cốt lõi. Lãnh đạo Trung Quốc nói Đài Loan là "vấn đề quan trọng nhất" trong quan hệ song phương và yêu cầu Mỹ phải "hết sức thận trọng".
"Nếu xử lý không khéo, hai nước sẽ va chạm hoặc thậm chí xung đột, đẩy toàn bộ quan hệ Mỹ - Trung vào tình thế nguy hiểm", Chủ tịch Trung Quốc cảnh báo.
Ông Tập cũng thể hiện sự tự tin ngày càng lớn của Trung Quốc trong việc định hình quan hệ với Mỹ. Khái niệm được ông đề cập nhiều nhất là "ổn định chiến lược", cho thấy Bắc Kinh muốn thiết lập một khuôn khổ quan hệ với Washington, trong đó Mỹ hạn chế các hành động Trung Quốc coi là khiêu khích như tăng hỗ trợ quân sự cho Đài Loan, áp thuế hoặc siết trừng phạt công nghệ.
Daniel Kritenbrink, cựu trợ lý ngoại trưởng Mỹ phụ trách Đông Á, nhận định Trung Quốc đang cố gắng gắn toàn bộ quan hệ song phương với vấn đề Đài Loan. "Thông điệp của Trung Quốc là nếu muốn có ổn định chiến lược, Mỹ không thể xử lý sai vấn đề Đài Loan", ông Kritenbrink nói với WSJ.
Trong suốt chuyến thăm, ông Trump không đề cập đến vấn đề Đài Loan. Thông cáo của phía Mỹ về nội dung cuộc hội đàm giữa hai lãnh đạo cũng không nhắc đến Đài Loan.
Tại quốc yến ở Đại lễ đường Nhân dân, Tổng thống Trump cũng duy trì giọng điệu ôn hòa hơn thường lệ. Ông có bài phát biểu ngắn gọn và bớt ngẫu hứng hơn thường thấy. Ông chủ yếu nhấn mạnh quan hệ hợp tác song phương và mời ông Tập thăm Washington vào tháng 9.
"Chúng ta đã hòa hợp với nhau ngay cả khi xuất hiện khó khăn, và chúng tôi luôn giải quyết được", ông Trump nói, tiếp tục nhìn nhận quan hệ song phương theo góc độ cá nhân. "Bất cứ khi nào có vấn đề, tôi sẽ gọi cho ông và ông cũng sẽ gọi cho tôi, dù mọi người không biết điều đó".
Ông Tập một lần nữa nhắc lại thông điệp quen thuộc rằng hai nước phải tránh để cạnh tranh biến thành xung đột, không rơi vào "Bẫy Thucydides", thuật ngữ mô tả xu hướng xung đột khi một cường quốc đang trỗi dậy đe dọa vị thế của cường quốc hiện tại.
Dù không uống rượu, ông vẫn nhấp một ngụm vang sau lời chúc của ông Tập rằng "sự phục hưng dân tộc Trung Hoa và mục tiêu đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại có thể song hành cùng nhau".
Khác biệt Mỹ - Trung còn thể hiện ở thông cáo báo chí hai bên phát đi sau hội đàm.
"Hai thông cáo như mô tả hai cuộc gặp hoàn toàn khác nhau", Ryan Hass, chuyên gia về Trung Quốc tại Viện Brooking, cho biết.
Trong khi phía Mỹ nhấn mạnh đầu tư từ Trung Quốc, Trung Quốc mua dầu của Mỹ và ngăn chặn fentanyl, thông cáo của Trung Quốc lại tập trung vào Đài Loan và cách quan chức hai nước có thể cải thiện "ổn định chiến lược".
"Cả hai lãnh đạo đều nghĩ rằng họ có thể đạt được điều gì đó từ phía bên kia nếu xử lý đúng cách", theo bà Hart. "Điều thú vị là những thứ họ muốn lại khác nhau hoàn toàn".