Thạc sĩ tâm lý Hoàng Quốc Lân, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, cho biết stress (căng thẳng) là phản ứng tự nhiên của cơ thể trước áp lực. Tuy nhiên, khi tình trạng này kéo dài, cơ thể và não bộ có thể phát ra nhiều tín hiệu cảnh báo mà không phải ai cũng nhận ra.
Stress ngắn hạn là phản ứng bình thường của cơ thể, nhưng nếu các dấu hiệu kéo dài nhiều tuần và ảnh hưởng đến công việc, các mối quan hệ hoặc sức khỏe, bạn nên tìm cách giảm áp lực. Nhận biết sớm các dấu hiệu là bước đầu tiên để ngăn stress tiến triển thành stress mạn tính hoặc các vấn đề sức khỏe tâm thần khác. Dưới đây là 9 dấu hiệu biểu hiện bị stress cao trên cơ thể:
– Co giật mắt không kiểm soát: Đây là phản ứng khi não bộ bị quá tải, gây nhiễu loạn các tín hiệu truyền đến cơ mí mắt. Căng thẳng kéo dài thường đi kèm thiếu ngủ và mỏi mắt, kích thích hệ thần kinh gửi tín hiệu liên tục, làm các cơ nhỏ xung quanh mắt co thắt ngoài ý muốn
– Đau đầu thường xuyên: Stress gây đau đầu thường xuyên chủ yếu do cơ thể tiết hormone căng thẳng )như cortisol, adrenaline). Quá trình này làm co thắt cơ vùng cổ, vai, da đầu và thay đổi lưu lượng máu lên não. Căng thẳng kéo dài khiến hệ thần kinh trở nên nhạy cảm hơn, tạo thành các cơn đau đầu căng thẳng mãn tính
– Căng cơ, đặc biệt ở cổ, vai, lưng
– Rối loạn giấc ngủ: Do bị stress trong một thời gian dài nên bệnh nhân hay cảm thấy lo lắng, dễ suy nghĩ tiêu cực, rơi vào trạng thái không lối thoát. Do suy nghĩ nhiều, cơ thể bệnh nhân có những rối loạn về giấc ngủ như khó ngủ, mất ngủ, ngủ không sâu giấc.
– Tim đập nhanh hoặc hồi hộp: Điều này cũng do các hormone căng thẳng như cortisol và adrenaline làm tăng nhịp tim, cảm giác hồi hộp, đánh trống ngực.
– Rối loạn tiêu hóa: Đầy bụng, đau dạ dày hoặc liên quan đến hội chứng ruột kích thích. Thực tế, hệ tiêu hóa cực kỳ nhạy cảm với sự thay đổi tâm trạng của con người. Khi bị stress nặng, não sẽ sản sinh ra các hormone gây ảnh hưởng tới hoạt động của hệ tiêu hóa, đồng thời sinh ra các steroid và adrenaline phục vụ việc chống lại stress
– Dễ mệt mỏi, kiệt sức, dù không làm việc nặng vẫn cảm thấy thiếu năng lượng.
– Khó tập trung, hay quên: Khi nồng độ cortisol trong máu duy trì ở mức cao trong thời gian dài, các vùng não chịu trách nhiệm về trí nhớ và cảm xúc bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
– Rụng tóc nhiều hơn bình thường: Khi cơ thể chịu áp lực kéo dài, nồng độ cortisol tăng cao làm rối loạn chu kỳ sinh trưởng khiến tóc chuyển nhanh sang giai đoạn nghỉ ngơi và rụng đồng loạt. Tình trạng này còn gây co mạch máu làm suy giảm dưỡng chất nuôi dưỡng nang tóc, kết hợp với sự mất cân bằng nội tiết tố và hệ miễn dịch khiến sợi tóc dần yếu đi, dễ gãy rụng.
Khi stress kéo dài, cơ thể giải phóng các hormone như adrenaline và cortisol. Khi căng thẳng mạn tính, nồng độ cortisol trong cơ thể có thể duy trì ở mức cao, dễ dẫn đến stress oxy hóa và viêm nhiễm, làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh lý như rối loạn tiêu hóa, rối loạn giấc ngủ, đau đầu, suy giảm hệ miễn dịch. Stress còn tác động đến các cơ quan trong cơ thể, từ hệ thần kinh, tuần hoàn đến tiêu hóa và miễn dịch. Nếu không được kiểm soát, căng thẳng kéo dài hàng tháng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Khi căng thẳng, nhịp tim và huyết áp tăng theo, làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Bệnh cơ tim do căng thẳng là một dạng ít gặp, là sự suy yếu của tâm thất trái (buồng bơm chính của tim) khi thường xuyên căng thẳng nghiêm trọng về cảm xúc hoặc thể chất. Cortisol, cũng gây tăng huyết áp, lượng đường trong máu, cholesterol xấu, triglyceride. Những người bị căng thẳng mạn tính thường đau ngực, nhịp tim không đều, khó thở, có nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim, mắc hội chứng trái tim tan vỡ.
Đường tiêu hóa có các đầu dây thần kinh và tế bào miễn dịch, tất cả đều bị ảnh hưởng bởi các hormone cortisol. Do đó, stress có thể gây trào ngược axit, cảm giác bồn chồn trong bụng, trầm trọng thêm triệu chứng của hội chứng ruột kích thích và bệnh viêm ruột. Stress ảnh hưởng đến nhận thức và sự chú ý, khiến bạn khó tập trung hoặc học hỏi điều mới.
Bạn có thể giảm triệu chứng stress, trầm cảm tại nhà bằng việc duy trì thói quen sinh hoạt ngủ và thức dậy đúng giờ giúp ổn định tâm trạng. Vận động nhẹ nhàng mỗi ngày bằng đi bộ, yoga hoặc các bài tập thể dục nhẹ giúp tăng nặng lượng và giảm căng thẳng. Cùng với đó, nên tiếp xúc nhiều với ánh sáng tự nhiên như ra ngoài trời hoặc mở cửa sổ giúp cải thiện tâm trạng đáng kể. Việc kết nối với người khác, trò chuyện với bạn bè và gia đình để giảm cảm giác cô đơn. Đặc biệt, có thể ghi nhật ký, viết ra suy nghĩ giúp bạn hiểu và giải tỏa cảm xúc tốt hơn. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc nặng lên, bạn cần cân nhắc tìm hỗ trợ từ chuyên gia tâm lý.
Những sự cố liên tiếp này là hồi chuông cảnh báo về nguy cơ mất an toàn thực phẩm trong môi trường học đường, đòi hỏi sự giám sát chặt chẽ và có biện pháp phòng ngừa chặt chẽ hơn.
Ngày 28-4, Sở Y tế TP.HCM cho biết từ ngày 25 đến trưa 27-4, bốn bệnh viện trên địa bàn TP đã tiếp nhận loạt ca bệnh nghi ngờ bị ngộ độc thực phẩm tại Trường tiểu học Đặng Thùy Trâm, phường Tân Thuận, TP.HCM.
Trong đó Bệnh viện Nguyễn Thị Thập tiếp nhận điều trị 13 ca là các em học sinh, Bệnh viện Nhi đồng 2 có 9 ca học sinh, Bệnh viện Khánh Hội 1 ca học sinh và Bệnh viện Nhân dân Gia Định 2 ca người lớn (là bảo mẫu).
Trong các ca nhập viện có một học sinh khi nhập viện Bệnh viện Nhi đồng 2 có dấu hiệu sốt cao, mất nước nặng, sốc, gồng và co giật, toan chuyển hóa nặng. May mắn sau một ngày điều trị tích cực (chống sốc, vận mạch cao, thở máy), trẻ đã tỉnh táo, giảm sốt, giảm tiêu lỏng, ngưng vận mạch và cai thở máy.
Trước đó, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM đã thông tin kết quả điều tra vụ ngộ độc thực phẩm tại Trường tiểu học Bình Quới Tây khiến 266 học sinh mắc, trong đó có 190 em phải nhập viện do bữa ăn bán trú ngày 7-4.
Bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, cho hay vấn đề bảo đảm an toàn thực phẩm tại các bếp ăn tập thể như trường học, bệnh viện hay doanh nghiệp luôn được cơ quan quản lý đặc biệt quan tâm, nhất là trong môi trường giáo dục, tuy nhiên thực tế vẫn chưa thể yên tâm tuyệt đối.
Một số vụ việc gần đây cho thấy vẫn còn những đơn vị cung cấp suất ăn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu, thậm chí qua kiểm tra hoặc phản ánh từ báo chí vẫn phát hiện tồn tại, sai phạm.
Bà Lan nhấn mạnh trách nhiệm không chỉ thuộc về doanh nghiệp mà còn nằm ở nhà trường, đặc biệt là hiệu trưởng, người chịu trách nhiệm cao nhất nếu xảy ra sự cố. Đồng thời phụ huynh và học sinh cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giám sát, phản ảnh chất lượng bữa ăn.
Bà Lan cho biết thêm với điều kiện khí hậu nóng ẩm, nguy cơ thực phẩm bị hư hỏng, biến chất là rất lớn. Đặc biệt số lượng thức ăn cơ sở chế biến lớn, không thể đảm bảo kiểm soát tuyệt đối 100%, rất cần sự phối hợp của nhiều bên, trong đó có cả báo chí và cộng đồng để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm tại bếp ăn tập thể.
PGS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện công nghệ sinh học và thực phẩm (ĐH Bách khoa Hà Nội), cũng cho hay trong trường có tổ chức ăn bán trú, người chịu trách nhiệm cao nhất là hiệu trưởng.
Bởi hiệu trưởng là người quản lý toàn bộ hoạt động của nhà trường, bao gồm cả bữa ăn của học sinh. Nếu xảy ra ngộ độc thực phẩm, trước hết phải kiểm điểm trách nhiệm của người đứng đầu. Không thể để tình trạng sự việc lặp lại rồi chỉ rút kinh nghiệm chung chung.
Để ngăn ngừa những sự việc như ngộ độc xảy ra, giải pháp không nằm ở những biện pháp cao siêu mà ở việc kiểm soát chặt chẽ từng khâu trong chuỗi cung ứng và chế biến thực phẩm. Tất cả các khâu đều phải sạch và đúng quy trình.
Mới đây, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM cũng đã có văn bản gửi thủ trưởng các đơn vị giáo dục ở TP về bữa ăn bán trú. Văn bản nêu rõ các cơ sở giáo dục đang tổ chức bữa ăn học đường nghiêm túc triển khai rà soát, báo cáo toàn diện việc tổ chức và cung cấp bữa ăn học đường.
Sở Y tế TP.HCM nhận định để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm do các loại vi khuẩn như Salmonella enteritidis cần thực hiện đồng bộ các biện pháp như: lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng và không có dấu hiệu hư hỏng; nấu chín kỹ thịt, trứng và các sản phẩm từ gia cầm.
Đồng thời không sử dụng thực phẩm sống hoặc chưa chín; giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay sạch trước khi chế biến và sau khi đi vệ sinh; vệ sinh thường xuyên bề mặt, dụng cụ nhà bếp; tách riêng thực phẩm sống và chín để tránh nhiễm chéo; đồng thời sử dụng thức ăn ngay sau khi nấu hoặc bảo quản lạnh đúng cách và hâm nóng kỹ trước khi ăn.
Các món ăn từ trái bí rất quen thuộc với bữa ăn của người Việt. Sau đây là các tác dụng tốt mà chúng mang lại:
Ăn bí xanh sẽ mang lại cảm giác no lâu mà không phải lo về lượng calo nạp vào. Thịt của loại quả này thuộc dạng chất xơ sợi, rất tốt với đường ruột và hệ tiêu hóa, làm giảm mỡ thừa tích lũy trong cơ thể và ngăn ngừa việc chuyển hóa thành mỡ thừa của đường khi vào cơ thể. Vì thế, ăn bí xanh rất tốt cho việc giữ dáng, giảm cân.
Ngoài ra bí xanh vị ngọt dịu, tính mát nên có tác dụng thanh nhiệt, lợi tiểu, thải độc... Uống trà bí xanh đều đặn có thể hỗ trợ giải độc gan, nhất là với những người bị gan nhiễm mỡ.
Hàm lượng vitamin B2 của bí xanh tương đối cao nên việc sử dụng thực phẩm này sẽ hỗ trợ giảm nguy cơ rối loạn mắt, giảm stress oxy hóa võng mạc.
B2 và C trong bí xanh là vị thuốc rất tốt cho tim mạch. Thường xuyên ăn bí xanh giúp hỗ trợ giảm căng thẳng cho mạch máu.
Bí ngòi chứa ít calo và giàu các chất dinh dưỡng như vitamin A, C và kali. Bổ sung bí ngòi vào chế độ ăn uống có thể mang lại lợi ích đáng kể cho sức khoẻ tiêu hóa, đặc biệt là đối với những người dễ bị táo bón.
Một nghiên cứu tổng quan cho thấy táo bón ảnh hưởng đến 18,9% người cao tuổi trên toàn thế giới, qua đó nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phòng ngừa thông qua chế độ ăn uống.
Mất nước là một trong những nguyên nhân phổ biến của táo bón. Bí ngòi chứa khoảng 95% nước theo trọng lượng, do đó loại quả này có thể giúp duy trì độ ẩm cho đường tiêu hóa và hỗ trợ quá trình tiêu hóa diễn ra trơn tru.
Thành phần dinh dưỡng của bí ngòi mang cũng đặc tính chống oxy hoá. Loại bí này giàu catenoroid, các loại vitamin và khoáng chất, giúp bảo vệ tế bảo khỏi bị tổn thương do các gốc tự do và stress oxy hoá.
Bí ngòi chứa nhiều loại carotenoid có lợi cho sức khỏe, bao gồm lutein, zeaxanthin và beta-carotene. Các nghiên cứu chỉ ra rằng những hợp chất hoạt tính sinh học này hỗ trợ sức khỏe theo nhiều cách nhờ khả năng chống viêm, chống khối u và chống lão hóa.
Bí ngòi mang lại nhiều lợi ích cho sức khoẻ tim mạch và ngăn ngừa nguy cơ mắc các bệnh tim. Bí ngòi ít calo, chất béo và giàu chất xơ. Chất xơ có thể giúp cải thiện mức cholesterol tổng và giúp ngăn ngừa nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch.
Bí ngô chứa rất nhiều khoáng chất, vitamin và các axit hữu cơ tốt với sức khỏe. Không chỉ có vậy, loại quả này còn giàu tryptophan - chất cấu thành nên protein cần cho hoạt động của tế bào thần kinh.
100g thịt bí ngô có chứa: 85 - 91% là nước, 3,3 - 11g bột đường, 0,1 - 0,5g chất béo, 0,8 - 2g chất đạm, 5 - 6g gluxit, 0,9g protein. Kèm theo đó là các vitamin nhóm B1 và một số axit béo tốt như beta carotene, linolenic và linoleic.
Thị lực của mỗi người sẽ suy giảm theo độ tuổi, bí ngô rất giàu vitamin A nên sẽ hỗ trợ cải thiện, bảo vệ thị lực. Điều đáng nói nữa là bí ngô giàu zeaxanthin và lutein - hợp chất liên quan đến đục thủy tinh thể và nguy cơ thoái hóa điểm vàng do tuổi tác. Hàm lượng vitamin C và E của bí ngô có chức năng tương tự chất chống oxy hóa nên sẽ ngăn chặn gốc tự do gây tổn hại đến tế bào mắt.
Quả bí ngô rất ít calo nên là lựa chọn rất tốt cho những người đang có nhu cầu giảm cân. Đặc biệt, chất xơ từ thực phẩm bí ngô còn kiềm chế cảm giác thèm ăn nên sẽ kiểm soát việc tăng cân.
Thạc sĩ, Bác sĩ Phạm Quang Khải, Khoa Phẫu thuật Thận Tiết niệu - Nam học, Bệnh viện E, cho biết xuất tinh sớm là một trong những rối loạn tình dục phổ biến nhất ở nam giới, có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau như tâm lý căng thẳng, lo âu, bệnh lý nền viêm nhiễm nam khoa, tuyến tiền liệt hoặc do bẩm sinh nhạy cảm thụ thể thần kinh. Tình trạng này không chỉ dẫn đến cảm giác tự ti, thất vọng cho phái mạnh mà còn ảnh hưởng tiêu cực đến hạnh phúc lứa đôi.
Tuy nhiên, thay vì đến bệnh viện để được thăm khám, nhiều người tự truyền tai nhau các mẹo dân gian hoặc mua các sản phẩm trôi nổi trên mạng.
"Những phương pháp tưởng chừng vô hại nhưng lại gây ra tổn thương nghiêm trọng đến sức khỏe sinh sản sau này", bác sĩ nói.
Thoa kem đánh răng
Một số người nghĩ cảm giác cay, tê của kem đánh răng sẽ chữa xuất tinh sớm. Thực tế kem đánh răng chứa chất tạo mùi, chất tẩy, bạc hà... có thể gây kích ứng, bỏng rát, viêm da vùng kín. Bác sĩ từng gặp ca bệnh nhân đỏ rát, phù nề, tiểu buốt, đau tức vùng kín, viêm nhiễm bao quy đầu do thoa kem lên.
Ngoài ra, kem đánh răng là vệ sinh răng miệng, không dùng để cải thiện chức năng tình dục. Đến nay vẫn chưa có nghiên cứu cụ thể chỉ ra việc dùng kem đánh răng giúp kéo dài thời gian quan hệ.
Lạm dụng kem đánh răng bôi vào "cậu nhỏ" dễ kích ứng, gây viêm da, do da vùng này khá mỏng và nhạy cảm, thậm chí tinh trùng và sức khỏe sinh sản nam giới.
Dùng dầu gió, cao nóng, rượu thuốc
Nam giới thoa dầu gió, cao sao vàng hoặc các loại rượu thuốc, tinh dầu đậm đặc trước khi quan hệ để làm tê liệt tạm thời cảm giác ở đầu dương vật. Đây là sai lầm cực kỳ nguy hiểm. Các hoạt chất có tính nóng mạnh trong các sản phẩm này có thể gây bỏng hóa chất, kích ứng niêm mạc và dẫn đến những cơn đau rát dữ dội, làm gián đoạn hoàn toàn cuộc yêu.
Lạm dụng thuốc xịt, gel gây tê trên mạng
Các loại chai xịt, gel bôi được quảng cáo "kéo dài thời gian" bày bán tràn lan trên các trang mạng xã hội với lời hứa hẹn hiệu quả tức thì. Tuy nhiên, hầu hết các sản phẩm này hoạt động theo cơ chế gây tê bề mặt. Nếu dùng quá liều hoặc lạm dụng trong thời gian dài, thuốc sẽ làm giảm hẳn khoái cảm, gây khó cương và tê cứng kéo dài. Chất gây tê còn dính sang bạn tình, gây cảm giác tê rát, khó chịu.
Tập "nhịn xuất tinh" sai cách
Nhiều nam giới rỉ tai nhau tuyệt chiêu cố siết cơ vùng chậu hoặc ngắt quãng đột ngột nhiều lần khi sắp "đạt đỉnh" để trì hoãn. Về mặt y học, các kỹ thuật kiểm soát xuất tinh chỉ có hiệu quả nếu được hướng dẫn và thực hiện đúng cách. Việc cố nín quá mức, siết quá mạnh hoặc làm sai kỹ thuật sẽ gây áp lực ngược, dẫn đến đau tức vùng tầng sinh môn và gây đau đớn khi xuất tinh.
Uống rượu để "trụ lâu hơn"
Nhiều quý ông có thói quen mượn vài ly rượu trước khi lâm trận vì thấy bản thân "bền bỉ" hơn sau khi uống say. Rượu có thể làm ức chế hệ thần kinh trung ương, từ đó làm chậm phản xạ xuất tinh tạm thời. Nếu lạm dụng thường xuyên, cồn sẽ làm suy giảm chất lượng cương dương, giảm hormone nam giới, tụt ham muốn và tổn hại nghiêm trọng đến chức năng tình dục về lâu dài.
Bẫy "thuốc gia truyền", "thảo dược tăng bản lĩnh"
Đánh vào tâm lý muốn bảo mật thông tin của người bệnh, các loại "thuốc gia truyền" không rõ nguồn gốc xuất xứ được quảng cáo rầm rộ là "thần dược" trị dứt điểm xuất tinh sớm.
Thực tế, cơ quan chức năng đã từng phát hiện nhiều loại "thảo dược" này bị trộn trái phép các hoạt chất tân dược (như thuốc điều trị rối loạn cương dương) với hàm lượng không kiểm soát. Người bệnh tự ý sử dụng đối mặt với nguy cơ biến chứng tim mạch, biến động huyết áp và tương tác thuốc nguy hiểm.
Chữa xuất tinh sớm có rất nhiều cách, như liệu pháp tâm lý hoặc sử dụng thuốc. Thuốc được bác sĩ chỉ định khi xuất tinh sớm do các bệnh lý như rối loạn cương hay nhiễm trùng niệu... Biện pháp cuối cùng là phẫu thuật, chủ yếu là cắt dây thần kinh lưng dương vật.
Tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng các thuốc tăng cường chức năng tình dục hay điều trị bừa bãi. Trường hợp nghi ngờ mình mắc chứng xuất tinh sớm, nam giới nên đến cơ sở y tế chuyên về nam khoa để được bác sĩ tư vấn và điều trị đúng bệnh.
