Rạng sáng 1/3, còi báo động tấn công tên lửa hú inh ỏi tại trung tâm tác chiến của Mỹ ở cảng Shuaiba, miền nam Kuwait. Khoảng 60 binh sĩ đã nhanh chóng chạy vào hầm trú ẩn bằng bê tông khi một tên lửa đạn đạo của Iran bay qua phía trên đầu họ.
Đó là thời điểm Iran tiến hành đòn tập kích bằng nhiều loại tên lửa và máy bay không người lái (UAV) vào loạt mục tiêu Mỹ ở khắp vùng Vịnh, nhằm đáp trả chiến dịch tấn công do Mỹ – Israel phát động hôm 28/2.
Đến 9h15, tín hiệu báo an toàn vang lên tại căn cứ Shuaiba. Các binh sĩ tháo mũ bảo hiểm và quay trở lại bàn làm việc. Tại căn cứ này, họ đang điều hành việc vận chuyển thiết bị, đạn dược và nhân sự quân đội Mỹ khắp Trung Đông.
Khoảng 30 phút sau, “mọi thứ rung chuyển” khi một UAV Iran lao vào căn cứ, một binh sĩ kể lại với CBS News ngày 9/4. “Nó giống như những gì bạn thấy trong phim. Tai ù đi và mọi thứ trở nên mờ mịt. Chúng tôi thấy chóng mặt”.
Trong trạng thái bàng hoàng, quân nhân này quan sát hiện trường xung quanh. “Mảnh đạn văng khắp nơi. Nhiều người bị thương ở đầu, bụng và tay chân, máu chảy nhiều. Có người còn bị thủng màng nhĩ”, anh kể.
Đây là một thành viên trong nhóm binh sĩ Mỹ tại căn cứ Shuaiba lần đầu tiên lên tiếng về đòn tập kích tên lửa, UAV của Iran vào khu vực này. Các binh sĩ không tiết lộ danh tính, do quy định hạn chế tiếp xúc với truyền thông của quân đội Mỹ.
Cuộc tập kích đã khiến 6 người thiệt mạng và hơn 20 người bị thương, trở thành vụ tấn công đẫm máu nhất đối với quân đội Mỹ kể từ năm 2021.
Khoảng một tuần trước khi Chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng bắt đầu hôm 28/2, hầu hết binh sĩ và phi công Mỹ đồn trú tại Kuwait đã được chuyển đến căn cứ ở Jordan, Arab Saudi và những nơi nằm ngoài tầm bắn của tên lửa Iran.
Một số binh sĩ cho biết chỉ huy thông báo họ sẽ không chuyển đi lâu, chỉ cần chuẩn bị đồ đạc cho 30 ngày và để lại hầu hết thiết bị cá nhân, gồm cả máy tính do quân đội cấp. Một binh sĩ giải thích mệnh lệnh “rời khỏi điểm X” có nghĩa là tránh xa vùng nguy hiểm.
Nhưng đối với vài chục thành viên của Bộ Tư lệnh Hậu cần số 103 thuộc Lục quân Mỹ tại căn cứ lớn phía nam thủ đô Kuwait City, họ có một lệnh khác là thu dọn mọi thứ và chuyển đến cảng Shuaiba.
Bộ Tư lệnh Hậu cần số 103 gồm 62 đơn vị trực thuộc, thực hiện chỉ huy và kiểm soát gần 6.000 binh sĩ thuộc Lực lượng Dự bị Lục quân Mỹ. Họ có nhiệm vụ cung cấp lực lượng đã qua huấn luyện và luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu để hỗ trợ các chiến dịch trên toàn cầu của quân đội Mỹ.
Trung tâm chiến thuật ở cảng Shuaiba được xây dựng tương tự các căn cứ trong cuộc chiến của Mỹ ở Iraq hay Afghanistan, thời kỳ UAV chưa xuất hiện phổ biến.
Các tòa nhà tại đây được bảo vệ bằng những tấm bê tông cốt thép chữ T xếp cạnh nhau, được thiết kế để bảo vệ quân nhân trước các vụ nổ từ đạn cối hoặc rocket, nhưng không có tác dụng bảo vệ trước các cuộc tập kích từ trên không.
“Nó chỉ là căn cứ quân sự kiểu cũ. Vài rào chắn nhỏ và loạt tòa nhà dựng bằng thùng container, nơi chúng tôi có thể lập văn phòng tạm bợ”, một binh sĩ cho hay.
Các binh sĩ nói với CBS News rằng họ thắc mắc tại sao mình vẫn ở trong tầm bắn của tên lửa và UAV Iran, dù chỉ làm nhiệm vụ hậu cần, không trực tiếp tham chiến.
Một binh sĩ nói họ đã thấy thông tin tình báo chỉ ra căn cứ này nằm trong danh sách mục tiêu tiềm năng của Iran. “Chúng tôi đã tiến gần Iran hơn, vào một khu vực cực kỳ nguy hiểm và vốn là mục tiêu đã được xác định. Tôi chưa thấy có lý do rõ ràng cho việc này”, người lính nói.
Khi được yêu cầu đánh giá về mức độ phòng thủ của căn cứ, anh trả lời “tôi sẽ xếp nó vào loại ‘không có gì’. Còn xét về khả năng phòng thủ trước UAV, cũng là con số 0”.
Người phát ngôn Lầu Năm Góc từ chối bình luận về thông tin trên và cho biết một cuộc điều tra về vụ tấn công tại cảng Shuaiba đang được tiến hành.
Trong một bài đăng trên X phản hồi thông tin mà CBS News đăng tải trước đó, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Sean Parnell cho biết “mọi biện pháp sẵn có đã được thực hiện để bảo vệ quân đội của chúng ta ở mọi cấp độ”, thêm rằng “cơ sở được bảo vệ bằng các bức tường cao khoảng 1,8 m”.
Khi xung đột nổ ra, Iran không chỉ phòng thủ đơn thuần mà chuyển hướng tấn công trả đũa, dựa vào kho UAV giá rẻ và tên lửa đã tích lũy trong nhiều năm. Một UAV Shahed của Iran đã phát nổ ngay tại chính giữa khu làm việc của các binh sĩ Mỹ tại trung tâm tác chiến ở cảng Shuaiba.
“Mọi thứ lúc đó hỗn loạn”, một binh sĩ mô tả. “Người bị thương nằm la liệt, chẳng kịp phân loại”.
Theo nhân chứng, các binh sĩ đã tự sơ cứu cho nhau bằng băng gạc, nẹp và garo tự chế. Họ sử dụng phương tiện dân sự để đưa người bị thương đến hai bệnh viện ở ngoại ô Fahaheel của thủ đô Kuwait City.
“Một trong những điều khiến tôi day dứt nhất là không thể đưa tất cả đồng đội ra ngoài. Tôi biết vẫn còn những binh sĩ bên trong chưa được nhận dạng và sơ tán”, một người sống sót kể khi trên đường đến bệnh viện.
Trong buổi họp báo tại Washington sau đó, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth mô tả UAV của Iran đã “lọt lưới”, ám chỉ nó đã vượt qua được hệ thống phòng thủ kiên cố của căn cứ ở Kuwait. “Nó đã vô tình đánh trúng trung tâm tác chiến được bảo vệ kiên cố”, ông nói, nhưng thừa nhận đó là “vũ khí mạnh mẽ”.
Nhiều binh sĩ tại căn cứ dường như không hài lòng về cách mô tả này. “Nói rằng đó chỉ là vũ khí bị lọt lưới là sai sự thật. Tôi muốn mọi người biết rằng căn cứ đã không được chuẩn bị để củng cố phòng thủ. Đó không phải là nơi được bảo vệ kiên cố”, một binh sĩ cho hay.
Tuy nhiên, họ cũng không muốn những bình luận của mình bị hiểu sai. “Tôi không có ý chê bai Lục quân hay Bộ Quốc phòng, nhưng tôi nghĩ việc nói ra sự thật là quan trọng, để chúng ta rút ra bài học từ những sai lầm này”, một binh sĩ khác nói.
Khi được hỏi liệu cuộc tấn công có phải là thực tế tất yếu khi tham gia chiến đấu hay không, anh nói “đúng là như vậy”.
“Tôi rất buồn vì mất đi những đồng đội trong vụ tấn công và nó sẽ theo tôi suốt quãng đời còn lại”, anh nói. “Nhưng tôi cùng gia đình họ cũng vô cùng tự hào về những người lính đó và sự hy sinh của họ”.
Truyền thông hôm 3/6 đưa tin lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đầu tuần này tới xem trận bóng đá giao hữu giữa đội U17 nữ Triều Tiên và câu lạc bộ Naegohyang.
Trước trận đấu, ông Kim gặp gỡ và chúc mừng các cầu thủ cũng như ban huấn luyện của Naegohyang và đội tuyển U17, động viên họ tiếp tục nỗ lực và chúc đội giành thêm nhiều danh hiệu trong tương lai.
Ông cũng ôm các nữ cầu thủ và chụp ảnh lưu niệm cùng họ. Hình ảnh được truyền thông công bố cho thấy các cầu thủ bật khóc vì xúc động và nhảy lên ăn mừng khi gặp lãnh đạo Kim Jong-un.
Nhiều người dân và hàng chục quan chức cũng tham dự sự kiện, reo hò và vẫy những lá cờ nhỏ.
Naegohyang đã làm nên lịch sử khi đánh bại Tokyo Verdy Beleza của Nhật Bản với tỷ số 1-0 trong trận chung kết diễn ra tại thành phố Suwon, Hàn Quốc ngày 23/5, trở thành đội bóng Triều Tiên đầu tiên vô địch giải nữ châu Á.
Rodong Sinmun, cơ quan ngôn luận của đảng Lao động Triều Tiên, ca ngợi các cầu thủ là "những người con gái đáng tự hào của tổ quốc, một lần nữa thể hiện mạnh mẽ tinh thần và bản lĩnh của nhân dân Triều Tiên bằng các chiến thắng liên tiếp ở bán kết và chung kết".
Naegohyang được cho là đã giành được khoản tiền thưởng 1 triệu USD từ chức vô địch. Tuy nhiên, việc câu lạc bộ có thực sự nhận được số tiền này hay không vẫn chưa rõ ràng, do các lệnh trừng phạt của Liên Hợp Quốc liên quan chương trình vũ khí hạt nhân của Bình Nhưỡng.
Naegohyang đã thi đấu tại Hàn Quốc, đánh dấu lần đầu tiên các cầu thủ bóng đá Triều Tiên đặt chân tới nước láng giềng kể từ Đại hội Thể thao châu Á Incheon năm 2014.
Một số vấn đề đã xảy ra trong chuyến lưu đấu này của Naegohyang. Huấn luyện viên Ri Yu-il của đội đã bỏ ngang buổi họp báo sau trận đấu vì một phóng viên gọi đội bóng Triều Tiên là "đội Bắc Triều Tiên". Trong bản tin, truyền thông nhà nước Triều Tiên cũng không đề cập việc các trận đấu được tổ chức tại Hàn Quốc.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung, người những tháng gần đây đã đưa ra nhiều tín hiệu hòa giải nhằm cải thiện quan hệ với Triều Tiên, cũng gửi lời chúc mừng chân thành tới Naegohyang sau chiến thắng của họ.
"Hơn cả thắng thua, tôi hy vọng rằng giải đấu này đã trở thành dịp ý nghĩa để thúc đẩy sự phát triển của thể thao châu Á và nhắc nhở chúng ta về những giá trị của thể thao, biểu tượng cho hòa bình và sự hòa hợp", ông Lee cho hay.
Phái đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu hạ cánh xuống đường băng một căn cứ không quân gần thủ đô Islamabad đêm 10/4, được Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan Asim Munir đón tiếp.
Trong phái đoàn Iran còn có Ngoại trưởng Abbas Araqchi, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Abdolnaser Hemmati, Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Ali Akbar Ahmadian và người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei.
Phái đoàn Mỹ với khoảng 300 thành viên do Phó tổng thống JD Vance dẫn đầu hạ cánh xuống căn cứ Nur Khan sau đó, nơi đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và con rể Tổng thống Donald Trump là Jared Kushner đã có mặt từ trước. Tướng Munir cũng ra sân bay đón phái đoàn Mỹ.
Theo hãng thông tấn Tasnim của Iran, phái đoàn nước này gặp riêng Thủ tướng Pakistan Shahbaz Sharif lúc 13h (15h giờ Hà Nội). Ông Sharif cũng sẽ họp riêng với phái đoàn Mỹ để trao đổi thông điệp.
Nếu phía Mỹ chấp nhận các điều kiện mà Iran đưa ra, cuộc đàm phán sẽ bắt đầu tại khách sạn Serena ở Islamabad từ chiều 11/4.
Tuy nhiên, hai bên hiện còn nhiều bất đồng và hoài nghi. "Chúng tôi có thiện chí, nhưng không có lòng tin", ông Ghalibaf nói sau khi hạ cánh.
Về phía Mỹ, Phó tổng thống Vance cho biết Washington sẵn sàng đối thoại nếu Iran thực sự thiện chí. "Chúng tôi sẵn sàng chìa tay nếu Iran muốn đàm phán nghiêm túc", ông nói trước khi rời Mỹ, cảnh báo nếu phía Iran không thiện chí, phái đoàn Mỹ sẽ không nhượng bộ.
Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar kêu gọi hai bên tham gia đối thoại "một cách xây dựng", tái khẳng định mong muốn của Islamabad trong vai trò trung gian hỗ trợ các bên hướng tới một giải pháp lâu dài, bền vững.
Nơi tiếp đón phái đoàn Mỹ và Iran là khách sạn Serena lớn nhất thành phố, nằm gần Bộ Ngoại giao Pakistan trong Vùng Đỏ.
Ngoại trưởng Dar, người đã tham gia nỗ lực ngoại giao con thoi trong suốt thời gian xung đột diễn ra, dự kiến trực tiếp điều phối các cuộc đàm phán. Theo kế hoạch, phái đoàn Mỹ và Iran sẽ ngồi ở hai phòng riêng biệt, trong khi các quan chức Pakistan đảm nhiệm việc chuyển thông điệp qua lại giữa hai bên.
Việc Phó tổng thống Vance tham gia đàm phán được xem là diễn biến đáng chú ý, bởi ông vốn có quan điểm phản đối Mỹ can thiệp quân sự tại Trung Đông.
Thủ tướng Pakistan Sharif, người đóng vai trò then chốt trong việc đưa hai bên trở lại bàn đàm phán, thừa nhận chặng đường phía trước sẽ rất khó khăn, nhấn mạnh đây là "thời điểm có thể quyết định thành công hay thất bại".
Hiện chưa rõ thời điểm cụ thể các cuộc đàm phán sẽ bắt đầu. An ninh tại Islamabad đã được siết chặt, với lực lượng cảnh sát, quân đội được triển khai dày đặc. Nhiều tuyến đường quanh khu vực Vùng Đỏ và khách sạn Serena đã bị phong tỏa.
Cụ thể, trong bài viết đăng trên chuyên san Scientia Sinica Informationis, ông Duan Baoyan, kiến trúc sư chủ chốt của dự án năng lượng mặt trời vũ trụ "Zhuri", cho hay hệ thống năng lượng trên quỹ đạo thế hệ mới không chỉ phục vụ mục đích truyền tải điện, mà còn có thể hỗ trợ các chức năng như liên lạc, định vị, trinh sát, tác chiến điện tử và điều khiển từ xa. Công nghệ này sử dụng các chùm vi sóng cực hẹp, có thể điều khiển chính xác để truyền năng lượng từ không gian xuống trái đất. Về nguyên tắc, khả năng này cũng có thể được ứng dụng để gây nhiễu mục tiêu hoặc bảo mật thông tin liên lạc quân sự.
Khác với các tấm pin mặt trời trên mặt đất, vốn bị hạn chế bởi thời tiết và chu kỳ ngày đêm, hệ thống đặt trên quỹ đạo có thể thu năng lượng gần như liên tục. Điện năng được chuyển đổi thành vi sóng và truyền xuống các trạm thu trên trái đất, tạo ra nguồn năng lượng ổn định quy mô lớn. Tuy nhiên, chính đặc tính này cũng làm dấy lên lo ngại về khả năng bị khai thác cho mục đích quân sự, đặc biệt trong việc hỗ trợ các cơ sở ở khu vực xa xôi hoặc nhạy cảm, theo South China Morning Post.
Song song với không gian, Trung Quốc cũng đẩy mạnh phát triển năng lực dưới biển. Nước này đã công bố các mẫu tàu ngầm không người lái cỡ siêu lớn (XXLUUV), trong đó có những phương tiện dài tới hơn 40 m - vượt xa các thiết kế hiện tại của Mỹ. Sự xuất hiện của dòng phương tiện này mở ra một lớp năng lực mới trong trinh sát, giám sát và phòng thủ ven biển, theo Sri Lanka Guardian.
Các chuyên gia Trung Quốc cho biết các hệ thống này chủ yếu phục vụ mục tiêu phòng thủ khu vực. Tuy nhiên, quy mô và khả năng của chúng vẫn khiến giới phân tích quốc phòng Mỹ phải đánh giá lại các chiến lược răn đe và khả năng sẵn sàng của hải quân Mỹ.
Việc kết hợp giữa công nghệ không gian và phương tiện không người lái dưới nước cho thấy cách tiếp cận tích hợp của Trung Quốc trong chiến tranh thế hệ mới. Các công nghệ lưỡng dụng này giúp Bắc Kinh vừa tăng cường năng lực quân sự, vừa duy trì "vùng xám" giữa mục tiêu dân sự và quân sự, qua đó tạo lợi thế chiến lược và tránh việc quy trách nhiệm.
Giới quan sát nhận định sự hội tụ giữa năng lượng không gian, hệ thống không người lái và tác chiến điện tử đang định hình một mô hình răn đe bất đối xứng mới, cho phép mở rộng phạm vi ảnh hưởng mà không cần tham gia vào các cuộc xung đột quy mô lớn. Theo tờ South China Morning Post, những phát triển trên có thể là yếu tố làm thay đổi cán cân sức mạnh tại các khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trong thời gian tới.
