Hội thảo thu hút nhiều nhà quản lý, nhà khoa học và người trong cuộc với hơn 100 tham luận gửi về. Không chỉ dừng ở câu chuyện chính sách, hội thảo đặt ra một vấn đề lớn hơn, đó là làm sao để quyền tiếp cận thực sự đi vào đời sống.
Phát biểu tại hội thảo, ông Bùi Tá Hoàng Vũ – Giám đốc Sở Công Thương TP.HCM, thành viên ban cố vấn dự án Vượt sóng – cho hay Việt Nam không thiếu quy định pháp luật liên quan đến người khuyết tật, thậm chí nhiều chủ trương đã tiệm cận chuẩn quốc tế. Tuy nhiên vấn đề nằm ở khâu thực thi.
“Chúng ta có luật, có quyền nhưng khoảng cách từ chính sách đến đời sống vẫn còn khá xa. Điều quan trọng lúc này không phải là ban hành thêm mà là tổ chức thực hiện sao cho hiệu quả, đồng bộ và minh bạch”, ông Vũ nhấn mạnh.
GS.TS Ngô Thị Phương Lan, Hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho rằng trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh chóng, khoa học xã hội và nhân văn càng cần được đề cao để giữ vững yếu tố con người.
“Quyền tiếp cận không chỉ là loại bỏ rào cản vật lý mà còn bao gồm khả năng tiếp cận thông tin, giáo dục, việc làm, dịch vụ công và cơ hội phát triển. Người khuyết tật phải được nhìn nhận như một chủ thể có đầy đủ quyền và năng lực tham gia vào đời sống xã hội”, bà Lan chia sẻ.
Điều này cũng đồng nghĩa mỗi chính sách công cần được thiết kế theo hướng bao trùm, không để bất kỳ nhóm yếu thế nào bị bỏ lại phía sau.
TS Lê Văn Công – Trưởng ngành công tác xã hội Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM) – chỉ ra hàng loạt bất cập trong thực tiễn: từ thiếu nhân lực hỗ trợ giáo dục hòa nhập đến những rào cản tưởng chừng rất nhỏ nhưng lại ảnh hưởng lớn đến cuộc sống của người khuyết tật.
“Có những quy định pháp luật tưởng như hợp lý nhưng khi áp dụng lại trở thành rào cản. Ví dụ quy định lăn tay trong một số thủ tục hành chính có thể gây khó khăn cho người không có khả năng thực hiện”, ông Công dẫn chứng.
Ở lĩnh vực giáo dục, dù đã có nhiều chính sách hỗ trợ nhưng tỉ lệ người khuyết tật tiếp cận được hệ thống đào tạo chính quy, đặc biệt là bậc ĐH vẫn còn rất thấp. Nguyên nhân đến từ nhiều phía như cơ sở vật chất chưa phù hợp, thiếu phương tiện di chuyển, thiếu tài liệu học tập chuyên biệt…
Các đại biểu tại hội thảo đều cho rằng một trong những rào cản lớn nhất đối với người khuyết tật hiện nay là cơ hội việc làm. TS Võ Thị Hoàng Yến – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và phát triển năng lực người khuyết tật – nói bản thân là người khuyết tật vận động, được đi học nhiều nơi trong và ngoài nước nên nhận thấy rằng rào cản đối với người khuyết tật vẫn còn rất nhiều.
Để người khuyết tật tự tin hòa nhập vào xã hội, trước tiên là câu chuyện việc làm. Tại sao doanh nghiệp nước ngoài sẵn sàng đón nhận, tuyển dụng người khuyết tật còn doanh nghiệp trong nước thì rất hạn chế!
Một số ý kiến của các chuyên gia cũng nêu ra những kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam. Nội dung quan trọng của hội thảo là việc tham chiếu các mô hình quốc tế. Nhiều quốc gia đã thành công trong việc xây dựng môi trường không rào cản thông qua thiết kế bao trùm, chính sách đồng bộ và sự tham gia tích cực của người khuyết tật.
Các chuyên gia cho rằng Việt Nam có thể học hỏi nhưng không thể sao chép nguyên mẫu. Điều quan trọng là phải điều chỉnh cho phù hợp với bối cảnh kinh tế – xã hội trong nước. Một trong những xu hướng được nhắc đến là phát triển các mô hình hỗ trợ dựa vào cộng đồng, đặc biệt trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tâm thần. Thay vì tập trung toàn bộ vào hệ thống y tế chuyên sâu, việc nâng cao năng lực cho tuyến cơ sở sẽ giúp mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ cho người khuyết tật.
Theo thống kê được chia sẻ tại hội thảo, Việt Nam hiện có khoảng 7 triệu người khuyết tật, chiếm hơn 6% dân số. Trong khi đó trên thế giới, con số này lên đến hơn 1,3 tỉ người. Tuy nhiên tỉ lệ người khuyết tật được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ cơ bản vẫn còn hạn chế. Đặc biệt trong lĩnh vực sức khỏe tâm thần, nhiều trường hợp có dấu hiệu trầm cảm, lo âu nhưng chưa được phát hiện và hỗ trợ kịp thời.
Điều này cho thấy nhu cầu cấp thiết phải xây dựng hệ thống hỗ trợ toàn diện, từ phòng ngừa, phát hiện sớm đến can thiệp và phục hồi, hướng tới một xã hội không rào cản. Từ các tham luận và ý kiến trao đổi, hội thảo đã gợi mở nhiều hướng đi quan trọng.
Đó là hoàn thiện thể chế theo hướng bao trùm và dễ tiếp cận, tăng cường phối hợp liên ngành trong thực thi chính sách, phát triển hệ sinh thái việc làm cho người khuyết tật. Đồng thời đẩy mạnh truyền thông nhằm thay đổi nhận thức xã hội, đảm bảo sự tham gia thực chất của người khuyết tật trong quá trình xây dựng và giám sát chính sách.
Bạn đọc Hoàng Vượng nói câu này thức tỉnh thật sự và đừng để con trẻ lớn lên chỉ toàn so sánh với hình mẫu ảo trên mạng.
"Nghệ sĩ Thanh Bùi nói quá đúng. Mình cũng để ý nhiều cha mẹ đưa điện thoại cho con để được yên. Cấm mạng xã hội cho trẻ dưới 16 tuổi là hợp lý nhưng phải bắt đầu từ người lớn trước", bạn đọc Văn Bon chia sẻ. Đồng cảm và cảm ơn nghệ sĩ Thanh Bùi vì đã "nói thẳng", bạn đọc Hoài Thương hy vọng nhiều cha mẹ đọc được bài viết ấy và hãy bắt đầu thay đổi từ chính mình.
Chia sẻ với quan điểm ủng hộ việc cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội, bạn đọc N.T.Luyến bình luận mỗi phụ huynh cần tự nhắc mình mỗi ngày rằng "sẽ là lỗi của chúng ta" chứ đừng đưa điện thoại cho con rồi đổ lỗi cho công nghệ. Bạn đọc Như Như bổ sung: "Mình thấy nhiều cha mẹ còn nghiện điện thoại hơn cả con. Anh Thanh Bùi nhắc đúng, muốn dạy con thì trước hết người lớn phải làm gương đã".
Cùng bàn luận, bạn đọc Quang Trí nói có biết nhiều đứa trẻ 12-13 tuổi mà đã đòi sửa mũi, ghét nét mặt mình vì so sánh với ảnh trên mạng. Do đó anh rất chia sẻ với nhận xét "mạng xã hội đang gây khủng hoảng nhận diện bản thân cho trẻ" và đó là điều không thể không quan tâm.
Nhiều bạn đọc khác ủng hộ với giải pháp của nghệ sĩ Thanh Bùi khi con trẻ cần có một đời sống thực, được dạy các giá trị cốt lỗi, được chạy nhảy, té đau... để được trưởng thành đúng nghĩa. Do đó, cần cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội, còn công nghệ thì nên học từ sớm, chứ TikTok với Facebook thì chưa vội như chia sẻ của bạn đọc Nguyễn Lâm.
Bạn đọc Kim Hương phải giải thích cho con hiểu quảng cáo là một nghề và không phải cái gì KOL nói cũng đúng bởi con chị 13 tuổi lướt mạng toàn gặp quảng cáo bán hàng. "Mấy buổi nói chuyện nho nhỏ vậy mà hiệu quả lắm, con giờ biết hỏi "mẹ ơi cái này có lừa đảo không" trước khi định mua gì", bạn đọc này kể.
Cũng câu chuyện mua hàng trực tuyến, bạn đọc Thành Đạt nói đừng trông chờ vào nền tảng, cha mẹ phải là "bức tường lửa" đầu tiên cho con, tập cho con thói quen hỏi ý kiến cha mẹ trước khi mua bất cứ thứ gì. Còn bạn đọc ký tên Bố bỉm sữa khuyên cha mẹ đừng vội quát mắng khi con bị lừa, hãy lắng nghe và biến đó thành bài học cho con, như vậy con mới dám chia sẻ.
Trong khi Mẹ Xoài cho biết con gái lớp 9 mê mua sắm online lắm nhưng mẹ con thống nhất với nhau là con được tự chọn hàng nhưng phải gửi link cho mẹ duyệt trước, nếu không "dù có rẻ đến mấy cũng không được tự ý mua" và nhắc "cha mẹ đừng tiếc vài phút kiểm tra, đỡ cho con cả đống tiền với cả niềm tin".
Sáng 28/5, một bài đăng trên mạng xã hội thu hút sự chú ý khi chủ tài khoản phản ánh vụ việc bị bỏng nặng trong lúc sử dụng dịch vụ gội đầu dưỡng sinh tại W. ở Hà Nội.
Chị Nguyễn Thị Mai Anh (44 tuổi, nạn nhân) chia sẻ với Tri Thức vụ việc xảy ra vào khoảng 13h ngày 22/5, lúc chị Anh sử dụng dịch vụ gội đầu tại cơ sở nói trên. Ít phút sau, chị bất ngờ nghe tiếng "đoàng".
Choàng tỉnh sau giấc ngủ ngắn, chị thấy nồi xông hơi đã phát nổ. Sau đó, một số vùng cơ thể bị nóng rát. Vì quá hoảng hốt, nữ khách hàng đến khu cấp cứu của bệnh viện tư, sau đó chuyển viện sang một bệnh viện đa khoa khác để tiếp tục điều trị.
"Bác sĩ chẩn đoán tôi bị bỏng nước sôi 3% độ 1, 2 ở tay phải, vùng nách, ngực phải, gáy và toàn bộ vùng cổ", chị nói.
Chị Anh đề nghị chủ spa bồi thường thiệt hại song yêu cầu không được chấp nhận.
Chị Anh cho biết thêm trước thời điểm xảy ra tai nạn, nhân viên spa từng phản ánh với chủ cơ sở về việc nồi xông hơi xuất hiện dấu hiệu hư hỏng, không còn đảm bảo an toàn. Tuy nhiên, thiết bị này vẫn tiếp tục được sử dụng cho khách hàng. Sau sự cố, hai bên phát sinh tranh cãi liên quan đến trách nhiệm bồi thường.
Nạn nhân được hoàn tiền thẻ thành viên trị giá 1,4 triệu đồng, đồng thời đề nghị phía spa chịu trách nhiệm đối với tổn thất sức khỏe và tinh thần. Tuy nhiên, hai bên chưa đạt được thỏa thuận. Hiện vụ việc tiếp tục nhận nhiều sự quan tâm và tranh luận trên các diễn đàn liên quan đến dịch vụ làm đẹp, chăm sóc sức khỏe.
Trên thế giới, nhiều nghiên cứu khoa học đã ghi nhận và cảnh báo về nguy cơ tai nạn liên quan đến các thiết bị tạo hơi nước áp suất cao, như nồi xông hơi thường được sử dụng trong các cơ sở làm đẹp.
Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Burns Open năm 2025, phân tích các ca chấn thương do nổ nồi áp suất tại Thổ Nhĩ Kỳ, cho thấy phần lớn nạn nhân bị bỏng độ 2 và độ 3 tại các vùng cổ, ngực, tay và mặt – những khu vực dễ tiếp xúc trực tiếp với hơi nước siêu nhiệt. Nhóm nghiên cứu cho rằng nguyên nhân phổ biến đến từ lỗi kỹ thuật hoặc việc tiếp tục sử dụng thiết bị đã có dấu hiệu hư hỏng, mất an toàn.
Trong khi đó, một bài tổng quan đăng trên European Journal of Plastic Surgery năm 2022 do bác sĩ Sebastian Holm và cộng sự thực hiện chỉ ra rằng bỏng do hơi nước thường nghiêm trọng hơn nhiều so với biểu hiện bên ngoài, do hơi nóng có khả năng xuyên sâu vào mô mềm, gây tổn thương kéo dài và làm tăng nguy cơ để lại sẹo.
Không chỉ gây tổn thương da, các chuyên gia còn cảnh báo hơi nước áp suất cao có thể ảnh hưởng đến mắt và đường hô hấp nếu người dùng tiếp xúc hoặc hít phải lượng lớn khí nóng trong không gian kín.
Từ những rủi ro trên, bác sĩ Sebastian khuyến cáo người dân nên lựa chọn cơ sở làm đẹp uy tín, có quy trình kiểm định và bảo trì thiết bị định kỳ. Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường như rò rỉ hơi nước, tiếng động lạ hoặc nhiệt độ tăng đột ngột, cần ngừng sử dụng thiết bị ngay để đảm bảo an toàn.
Ưu tiên spa, cơ sở làm đẹp có giấy phép rõ ràng, thương hiệu uy tín. Tránh các cơ sở "chui", thiết bị cũ, xuống cấp hoặc lắp đặt thiếu an toàn.
Phát hiện bất thường, dừng ngay:
Trong quá trình sử dụng dịch vụ, nếu thấy quá nóng, rát hoặc nghe tiếng động lạ từ máy móc, cần yêu cầu dừng ngay. Không nên cố chịu đựng vì nghĩ đó là "hiệu quả".
Xử lý khi bị bỏng
Làm mát ngay vùng da bị bỏng bằng nước sạch mát trong 15–20 phút. Tuyệt đối không dùng đá lạnh hoặc bôi các chất như kem đánh răng, dầu, mỡ… vì có thể khiến vết thương nặng hơn và dễ nhiễm trùng.
Bảo vệ vết thương
Che nhẹ bằng gạc sạch hoặc vải vô trùng, không chọc vỡ bóng nước. Sau đó nhanh chóng đến cơ sở y tế để được xử lý đúng cách.
Làm đẹp là nhu cầu chính đáng, nhưng an toàn sức khỏe luôn phải đặt lên hàng đầu. Hãy tỉnh táo trước quảng cáo và chủ động bảo vệ bản thân.
Anh H.T. (25 tuổi, công nhân tại Hà Nội) được đưa vào Trung tâm A9, Bệnh viện Bạch Mai cấp cứu trong tình trạng tức ngực, khó thở, đau mỏi cơ dữ dội và co rút chân tay. Trước đó, anh làm việc liên tục ngoài trời nắng nóng nhưng gần như quên uống nước vì quá tập trung vào công việc.
Anh H. chủ quan cho rằng bản thân "chịu nhiệt tốt". Tuy nhiên, kết quả xét nghiệm cho thấy chỉ số creatinine, thước đo chức năng lọc của thận, tăng vọt lên 400 µmol/L, cao gấp gần 4 lần bình thường, cảnh báo tình trạng suy thận cấp nguy hiểm.
Thạc sĩ, bác sĩ Tô Thị Ánh Huyền, Trung tâm Thận tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện Bạch Mai cho biết bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nguy kịch. Nếu đến muộn hơn, khi độc chất tích tụ quá nhiều trong máu, người bệnh có thể đã phải chỉ định lọc máu cấp cứu.
May mắn, sau 3 ngày điều trị tích cực và bù dịch kịp thời, chức năng thận của bệnh nhân hồi phục hoàn toàn. Các triệu chứng co rút cơ, khó thở cũng hết và người bệnh đã xuất viện.
Theo bác sĩ, mỗi mùa nắng nóng, bệnh viện tiếp nhận thêm nhiều ca suy thận cấp liên quan mất nước, trong đó không ít trường hợp là người trẻ, trước đó hoàn toàn khỏe mạnh.
Khi lao động hoặc di chuyển nhiều giờ dưới trời nắng, cơ thể tiết nhiều mồ hôi để hạ nhiệt. Nếu không được bù nước kịp thời, lượng máu đến thận giảm, làm tăng nguy cơ tổn thương thận cấp. Ngoài ra, vận động quá sức trong thời tiết nóng bức có thể gây hủy cơ vân. Khi cơ bị tổn thương, các chất từ cơ đi vào máu có thể gây tắc ống thận, khiến chức năng thận suy giảm nhanh chóng.
"Cơ thể luôn có giới hạn chịu đựng"- bác sĩ Huyền cảnh báo. Người dân cần đi khám sớm nếu sau khi làm việc ngoài trời xuất hiện các dấu hiệu như tiểu ít hoặc nhiều giờ không đi tiểu, nước tiểu sẫm màu, đau cơ dữ dội, chuột rút liên tục, mệt lả, chóng mặt, buồn nôn hoặc lơ mơ. Đây có thể là dấu hiệu cơ thể đang mất nước nặng hoặc thận đã bị tổn thương.
Để bảo vệ thận trong mùa nắng nóng, chuyên gia khuyến cáo người dân cần uống nước chủ động, không đợi khát mới uống đặc biệt người làm việc ngoài trời nắng; hạn chế làm việc ngoài trời từ 10h đến 16h và nghỉ ngơi ngay khi cơ thể có dấu hiệu quá nóng hoặc kiệt sức.
