Trong một tuyên bố ngày 21.4, NATO nhấn mạnh “cam kết mạnh mẽ” đối với việc thực hiện đầy đủ Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT), đồng thời cáo buộc Nga vi phạm các thỏa thuận kiểm soát vũ khí và đưa ra những phát ngôn hạt nhân “thiếu trách nhiệm”. NATO cũng cho rằng Trung Quốc đang mở rộng nhanh kho vũ khí hạt nhân nhưng thiếu minh bạch.
Tuyên bố được đưa ra trước thềm hội nghị rà soát NPT tại Liên Hiệp Quốc ở New York (Mỹ) vào tuần tới, trong bối cảnh môi trường an ninh toàn cầu gia tăng bất ổn. Hội nghị được kỳ vọng thúc đẩy minh bạch và giảm rủi ro hạt nhân, dù hai kỳ họp gần nhất không đạt đồng thuận, theo Reuters.
Trợ lý Tổng thư ký NATO Boris Ruge cho rằng việc Nga sử dụng tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân trong xung đột Ukraine là dấu hiệu “phát tín hiệu hạt nhân” đáng lo ngại, đồng thời nhấn mạnh Moscow đã rút khỏi nhiều cơ chế kiểm soát vũ khí.
Phía Nga hồi tháng 2 khẳng định vẫn là một cường quốc hạt nhân “có trách nhiệm” sau khi hiệp ước New START hết hiệu lực, đồng thời chỉ trích kế hoạch mở rộng năng lực hạt nhân của Pháp là “gây bất ổn nghiêm trọng”. NATO bác bỏ, cho rằng đây là phản ứng “hợp lý và minh bạch” trước các mối đe dọa hiện nay.
Ông Ruge bảo vệ động thái của Pháp, gọi đó là “phản ứng có chừng mực, hợp lý và minh bạch trước những mối đe dọa mà chúng ta đang phải đối mặt”. “Chúng tôi là một liên minh phòng thủ. Chúng tôi không phô trương vũ khí hạt nhân. Chúng tôi không tham gia vào những lời lẽ hạt nhân thiếu trách nhiệm, điều mà chúng ta thường xuyên nghe thấy từ Tổng thống Nga Vladimir Putin”, ông nói.
Trong khi đó, một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 21.4 bác bỏ cáo buộc và khẳng định: “Chúng tôi luôn duy trì sức mạnh hạt nhân ở mức tối thiểu cần thiết cho an ninh quốc gia và sẽ không bao giờ tham gia vào cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân”.
Trong báo cáo quốc gia về việc thực hiện NPT được Bộ Ngoại giao Trung Quốc công bố ngày 20.4, Bắc Kinh đã kêu gọi Mỹ thể hiện “sự chân thành” trong việc giải quyết vấn đề hạt nhân của Iran, đồng thời cảnh báo về các cuộc thảo luận của Nhật Bản về việc sở hữu vũ khí hạt nhân, theo tờ South China Morning Post.
Báo cáo cũng bác bỏ đề xuất đàm phán kiểm soát vũ khí hạt nhân 3 bên Trung – Mỹ – Nga, cho rằng những đề xuất đó là “không công bằng, vô lý và không khả thi”. Trung Quốc cho rằng các nước sở hữu kho vũ khí lớn nhất cần tiếp tục cắt giảm đáng kể.
Theo ước tính của Liên đoàn các nhà khoa học Mỹ, Nga hiện sở hữu khoảng 4.400 đầu đạn hạt nhân, Mỹ có 3.700 và Trung Quốc có khoảng 620, Pháp có khoảng 290 và Anh có khoảng 225 đầu đạn.
Văn phòng Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 8.4 thông báo ủng hộ quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc tạm ngừng tấn công Iran trong 2 tuần nhưng nhấn mạnh việc ngừng bắn không áp dụng cho Lebanon, theo Reuters.
"Việc ngừng bắn 2 tuần không bao gồm Lebanon", Văn phòng Thủ tướng Israel tuyên bố.
Văn phòng này cho biết ủng hộ động thái của Washington nếu Tehran mở cửa eo biển Hormuz ngay lập tức và ngừng tấn công Mỹ, Israel và các nước khác tại khu vực.
Bên cạnh đó, Israel cũng ủng hộ nỗ lực của Mỹ nhằm đảm bảo Iran không còn gây đe dọa hạt nhân và tên lửa đối với Mỹ, Israel và các đồng minh trong khu vực. Tel Aviv cho biết Mỹ đã đảm bảo sẽ đạt được mục tiêu chung trong cuộc đàm phán sắp tới với Iran.
Lập trường của Israel về Lebanon trái ngược với tuyên bố trước đó của Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, bên trung gian đàm phán. Ông Sharif cho rằng thỏa thuận ngừng bắn bao trùm tất cả mọi nơi, gồm Lebanon.
Bất chấp tuyên bố đó, tờ The Times of Israel cho rằng chưa có dấu hiệu nào cho thấy Israel đã dừng chiến dịch quân sự chống Hezbollah. Truyền thông khu vực đưa tin lực lượng Israel đã nã pháo về phía thị trấn Baraachit ở miền nam Lebanon sau thông báo của Văn phòng Thủ tướng Netanyahu.
Israel tấn công Lebanon từ đầu xung đột với Iran và các đợt oanh tạc đến nay đã làm ít nhất 1.530 người thiệt mạng, khiến hơn 1 triệu người sơ tán, theo giới chức Lebanon. Chiến dịch quân sự của Israel tại Lebanon được khôi phục sau khi Hezbollah phóng rốc két về phía lãnh thổ Israel nhằm báo thù cho cái chết của cố Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei.
"Pam Bondi là một người Mỹ yêu nước và một người bạn trung thành, đã tận tụy phục vụ ở vị trí Bộ trưởng Tư pháp trong năm qua", Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 2/4 viết về bà Bondi trong thông báo trên Truth Social về thay đổi lãnh đạo Bộ Tư pháp.
Ông cho biết bà Bondi sẽ "chuyển đổi sang một công việc rất cần thiết và quan trọng trong lĩnh vực tư nhân", song chưa thể công bố thông tin vào thời điểm này. Người sẽ tạm giữ vị trí lãnh đạo Bộ Tư pháp Mỹ sẽ là Thứ trưởng Todd Blanche, một cựu luật sư của ông Trump, được ông mô tả là "một bộ não pháp lý tài năng và được kính trọng".
Bà Bondi cũng đăng thông điệp riêng, gọi thời gian bà lãnh đạo các nỗ lực của chính quyền Trump nhằm tăng cường an ninh nước Mỹ là "vinh dự của cả cuộc đời mình". Bà cho biết sẽ dành một tháng tới để bàn giao công việc cho ông Blanche.
Reuters và AP dẫn các nguồn thạo tin tiết lộ rằng bà Pam Bondi bị cách chức vì nhiều tháng qua ông Trump không hài lòng với hiệu suất làm việc của bà, đặc biệt liên quan việc xử lý hồ sơ vụ án của tội phạm tình dục Jeffrey Epstein. Tổng thống Trump còn cho rằng bà Bondi chưa xử lý đủ nhanh các vụ truy tố nhắm đến những người chỉ trích và đối thủ.
Quyết định được thông báo sau cuộc gặp giữa ông Trump và bà Bondi tại Nhà Trắng ngày 1/4, sau khi áp lực chỉ trích đối với bà Bondi gia tăng đến từ cả những đồng minh của ông Trump và một số nghị sĩ đảng Cộng hòa. Ngày 1/4, bà Bondi vẫn tham gia các hoạt động cùng tổng thống, bao gồm chuyến đi tới Tòa án Tối cao và các sự kiện liên quan bài phát biểu của ông về chiến sự Iran.
Trong nhiệm kỳ kéo dài hơn một năm, bà Bondi được xem là người ủng hộ mạnh mẽ các chủ trương của ông Trump và đã thực hiện nhiều thay đổi tại Bộ Tư pháp, bao gồm sa thải quy mô lớn nhân sự lâu năm.
Tuy nhiên, vấn đề nổi bật nhất trong nhiệm kỳ của bà là cách xử lý các hồ sơ liên quan đến Jeffrey Epstein, tỷ phú bị cáo buộc lạm dụng tình dục trẻ vị thành niên và có liên hệ với nhiều người giàu có, quyền lực. Bà Bondi bị chỉ trích đã che giấu hoặc quản lý không hiệu quả việc công bố các tài liệu liên quan.
Bà Bondi luôn bác bỏ những cáo buộc cho rằng bà đã chính trị hóa Bộ Tư pháp, khẳng định mục tiêu của mình là khôi phục uy tín của cơ quan này sau những hành động lạm quyền thời tiền nhiệm. Những người ủng hộ bà cho rằng bà đã giúp quy hoạch lại nguồn lực vào các vấn đề nhập cư trái phép và chống tội phạm bạo lực.
"Một chân đã được phẫu thuật 3 lần và ông ấy đang chờ lắp chân giả. Một bàn tay cũng được phẫu thuật và đang dần phục hồi chức năng. Mặt ông ấy bị bỏng nặng, gây khó khăn cho quá trình nói năng và có thể sẽ cần phẫu thuật thẩm mỹ", New York Times dẫn lời các quan chức Iran giấu tên cho biết hôm 23/4, khi đề cập Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei.
Nhóm quan chức nói rằng ông Mojtaba Khamenei bị thương nặng trong cuộc tập kích của Mỹ - Israel ngày 28/2, nhấn mạnh Lãnh tụ Tối cao Iran "vẫn minh mẫn và đang giám sát các công việc", nhưng đã giao quyền quyết định cho các tướng lĩnh thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ít nhất là vào thời điểm này.
Vì lý do an ninh, việc tiếp cận Lãnh tụ Tối cao Iran bị hạn chế nghiêm ngặt và ông chỉ truyền đạt chỉ thị qua các thông điệp viết tay. Các chỉ huy IRGC cũng không được tới thăm, nhưng Tổng thống Masoud Pezeshkian, cũng là bác sĩ phẫu thuật tim, đã tham gia chăm sóc ông.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng ngày bày tỏ thất vọng đối với giới lãnh đạo Iran vì chưa thể đưa ra đề xuất thống nhất trong quá trình đàm phán chấm dứt xung đột.
"Iran đang gặp rất nhiều khó khăn trong việc xác định ai là lãnh đạo! Họ đơn giản là không biết! Cuộc nội chiến giữa phe cứng rắn, những kẻ đang thất bại thảm hại trên chiến trường, và phe ôn hòa, những người vốn chẳng ôn hòa chút nào nhưng đang dần có uy tín, thật là điên rồ!", ông viết trên mạng xã hội Truth Social.
Phản ứng trước tuyên bố từ lãnh đạo Mỹ, Tổng thống Pezeshkian và Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf đã đưa ra những thông điệp giống hệt nhau trong hai bài đăng riêng biệt trên X.
"Với tinh thần đoàn kết sắt đá giữa nhân dân và chính phủ, cùng tuân thủ tuyệt đối mệnh lệnh từ Lãnh tụ Tối cao, chúng ta sẽ khiến đối phương phải hối hận về hành động của mình", họ tuyên bố, đồng thời khẳng định "tại Iran, không có phe cực đoan hay ôn hòa".
Lãnh tụ Mojtaba Khamenei là người có tầm ảnh hưởng sâu rộng ở Iran, cũng như liên hệ chặt chẽ với IRGC và lực lượng dân quân tình nguyện Basij. Ông không xuất hiện trước công chúng kể từ khi được bổ nhiệm và chỉ đưa ra các tuyên bố bằng văn bản, dẫn đến những đồn đoán về tình trạng sức khỏe cũng như câu hỏi liệu ông còn sống hay không.
