Pakistan, quốc gia đăng cai các cuộc đàm phán để chấm dứt xung đột Iran, vốn không phải là ứng viên hòa giải tiềm năng. Pakistan không chính thức công nhận nhà nước Israel, một bên liên quan chủ chốt của xung đột. Nước này cũng từng bí mật phát triển vũ khí hạt nhân, điều mà Mỹ và Israel cũng đang cáo buộc Iran thực hiện.
Hơn nữa, Islamabad từng có khởi đầu đầy sóng gió trong quan hệ với Tổng thống Donald Trump, khi ông tuyên bố trong nhiệm kỳ thứ nhất rằng Pakistan chỉ mang lại cho Mỹ “sự dối trá và lừa lọc”.
Tuy nhiên, suốt nhiều tháng qua, giới lãnh đạo Pakistan đã nỗ lực “chiều lòng” chính quyền ông Trump bằng các thỏa thuận và những lời tán dương công khai.
“Chúng tôi đã hiểu được ông ấy”, Mushahid Hussain Syed, cựu chủ tịch Ủy ban Quốc phòng Thượng viện Pakistan cho biết.
Ông thêm rằng Pakistan đã sớm nhận ra tư duy ngoại giao mang tính “giao dịch” của ông Trump. “Chúng tôi đã đáp ứng rất nhiều. Chúng tôi trao cho ông ấy 3 điều, gồm tiền điện tử, khoáng sản thiết yếu và chống khủng bố”, ông Syed nói.
Ngay đầu nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump, Pakistan đã truy lùng được một trong những kẻ đứng sau vụ tấn công đẫm máu nhằm vào binh sĩ Mỹ tại Kabul năm 2021. Vài tháng sau, Islamabad ký thỏa thuận khoáng sản thiết yếu với Mỹ. Năm nay, Bộ Tài chính Pakistan ký kết với một doanh nghiệp liên quan tới công ty tiền điện tử của gia đình ông Trump.
Họ cũng tiến hành các nỗ lực tiếp cận khác như liên tục công khai cảm ơn ông Trump vì đã giúp đạt thỏa thuận ngừng bắn với Ấn Độ hồi tháng 5/2025, đề cử trao giải Nobel Hòa bình cho ông Trump và tham gia Hội đồng Hòa bình mà Mỹ sáng lập.
Tháng 10 năm ngoái, ông Trump mô tả Tư lệnh lục quân Asim Munir, người quyền lực hàng đầu Pakistan, là “vị tướng yêu thích” của mình. Khi vòng đàm phán tiếp theo giữa Mỹ và Iran có khả năng nối lại tại Islamabad tuần này, Pakistan sẽ có cơ hội thắt chặt hơn nữa quan hệ với ông Trump.
Vì vai trò của Pakistan chủ yếu là thúc đẩy liên lạc, ông Syed cho rằng điều quan trọng với Islamabad là họ phải có được lòng tin của cả Mỹ và Iran. Vị thế quốc gia hạt nhân cũng giúp tăng thêm uy tín cho Pakistan.
Việc Pakistan không công nhận Israel không gây khó cho nỗ lực hòa giải, bởi Iran và Pakistan đều tin rằng nếu đạt được thỏa thuận với Mỹ, ông Trump sẽ gây sức ép buộc chính quyền Thủ tướng Benjamin Netanyahu phải tuân thủ.
Truyền thông Pakistan đã đưa tin về nỗ lực đàm phán với giọng điệu hồ hởi. Những cụm từ như “ngoại giao sôi động” và “thành tựu rực rỡ” xuất hiện liên tục trên kênh truyền hình ARY.
“Ai mà ngờ được Thủ tướng Pakistan đăng bài trên mạng xã hội X và được chính Tổng thống Mỹ chia sẻ lại!”, một bình luận viên nói.
Maleeha Lodhi, nhà ngoại giao kỳ cựu của Pakistan, cho rằng nước này có lý do để tự hào về những bước đi ngoại giao tinh tế, vốn cần thiết để cân bằng quan hệ với cả Iran và Mỹ.
“Đó là khoảnh khắc đầy tự hào. Không còn nghi ngờ gì nữa, nó đã giúp nâng cao hình ảnh và vị thế của đất nước”, bà nói.
Tuy nhiên, bà cũng cảnh báo rằng người dân sẽ sớm quên đi những hình ảnh trên truyền hình. Điều họ quan tâm thực sự là liệu chính phủ có giải quyết được các vấn đề kinh tế cốt lõi hay không. Việc đăng cai đàm phán hòa bình “không giúp ích được gì cho cái bụng của họ”, bà nói.
Năm qua, Pakistan đối mặt với thách thức an ninh chồng chất khi xung đột với cả Ấn Độ và Afghanistan. Trong khi đó, đồng nội tệ mất giá, gây ra cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt nghiêm trọng.
Xung đột tại Iran chỉ khiến tình hình thêm trầm trọng. Hơn 90% lượng nhiên liệu nhập khẩu của Pakistan đi qua eo biển Hormuz. Tình trạng phong tỏa eo biển này đã buộc chính phủ phải tăng giá xăng dầu, quyết định gây phẫn nộ trong nước.
“Chúng tôi rất vui khi Pakistan được chọn cho vinh dự này”, Liaquat Khan, người phục vụ bàn 51 tuổi, chia sẻ. Nhưng ông cũng cho biết “mọi người đều rất lo lắng” khi vòng đàm phán đầu tiên thất bại, vì sợ giá nhiên liệu sẽ tiếp tục leo thang.
Joshua White, cựu cố vấn Nhà Trắng, nhận định Pakistan đã nắm bắt tốt phong cách ngoại giao của Trump. Nhưng theo ông, giới lãnh đạo nước này dường như vẫn chưa dùng mối quan hệ ấm nồng đó để cải thiện đời sống người dân.
“Thỏa thuận khoáng sản khó có thể thành hiện thực, còn các thương vụ tiền điện tử có lẽ chỉ là hư ảo”, ông nhận xét.
Trong thông báo tóm tắt kết quả điều tra ban đầu, chính quyền quận Triều Dương cho biết phi công là cư dân Bắc Kinh, được xác định họ Lưu (66 tuổi). Ông đã ly hôn, sống một mình, làm việc tự do và "từ lâu mắc chứng mất ngủ, lo âu", theo South China Morning Post.
"Nhật ký của ông có nhiều đoạn đề cập đến việc 'kết thúc cuộc đời'", thông báo nêu và xem "đây là vụ việc gây nguy hiểm cho an toàn công cộng xuất phát từ lý do cá nhân".
Theo giới chức địa phương, ông Lưu lấy bằng lái máy bay thể thao vào năm 2021 và bằng lái máy bay tư nhân vào năm 2024.
Vụ việc xảy ra lúc 17 giờ 55 ngày 26.6, ông Lưu đã lái máy bay hạng nhẹ đâm vào tòa nhà CITIC Tower cao 528 m ở khu trung tâm thương mại Bắc Kinh. Phi công thiệt mạng, trong khi 13 người bị thương song không nguy hiểm đến tính mạng.
Chiều 26.6, ông cất cánh từ một sân bay hàng không dân dụng ở quận Bình Cốc (ngoại ô phía đông Bắc Kinh) trên chiếc Aurora SA60L - loại máy bay thể thao hạng nhẹ một động cơ, 2 chỗ ngồi.
Trước khi xảy ra vụ việc, ông Lưu đã thực hiện cả chuyến bay có người hướng dẫn và bay một mình. Trong chuyến bay một mình cuối cùng, ông "bay lệch khỏi khu vực quy định và mất liên lạc với sân bay trước khi phi cơ đâm vào tòa nhà chọc trời", theo thông báo.
Theo AFP, tại hiện trường nhìn thấy một lỗ thủng trên cửa sổ ở một trong những tầng cao của CITIC Tower. Một số nhân chứng cho biết có mảnh vỡ máy bay và một đám cháy nhỏ ở chân tòa nhà sau va chạm.
Vụ việc làm dấy lên câu hỏi về an toàn hàng không tại Bắc Kinh, nơi không phận được kiểm soát nghiêm ngặt. CITIC Tower nằm cách Trung Nam Hải, khu phức hợp nơi các lãnh đạo cấp cao Trung Quốc làm việc và sinh sống, khoảng 7 km.
Phát biểu trong buổi họp báo tại Brussels (Bỉ), ông Rutte bày tỏ lạc quan về việc các bên mở lại eo biển Hormuz, đồng thời khẳng định các đồng minh NATO sẵn sàng hỗ trợ quá trình này.
“Việc khôi phục lại quyền tự do hàng hải qua eo biển Hormuz sẽ là một bước tiến lớn. Tôi biết nhiều đồng minh, thông qua sáng kiến do Anh và Pháp dẫn đầu, đã sẵn sàng hỗ trợ”, ông Rutte cho biết.
Ông cho hay thỏa thuận sẽ là văn bản cam kết đảm bảo Tehran không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân, theo Đài Al Jazeera.
Trước đó vào ngày 15-6, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết bốn trong số 20 quốc gia tham gia liên minh khôi phục hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz do Anh - Pháp khởi xướng đã có mặt tại Trung Đông.
Trong đó, Paris cam kết nguồn lực lớn nhất, cũng như đã triển khai tàu sân bay Charles de Gaulle ngoài khơi bán đảo Ả Rập từ giữa tháng 5.
Ngoài ra, Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul tuyên bố một tàu quét mìn hiện đang ở Địa Trung Hải sẽ tham gia vào quá trình rà phá thủy lôi ngay khi các hoạt động giao tranh kết thúc, theo Hãng tin AFP.
Tuy nhiên các điều khoản trong thỏa thuận Mỹ - Iran về việc mở lại eo biển Hormuz vẫn chưa được công bố rõ ràng. Theo một bản sao dự thảo mà CNN thu thập được từ một quan chức Mỹ, bản ghi nhớ sắp ký kết không hề đề cập trực tiếp đến eo biển Hormuz.
Theo văn bản này, lưu lượng tàu thuyền qua lại giữa vịnh Ba Tư và vịnh Oman sẽ trở lại mức trước chiến tranh trong vòng 30 ngày, nhưng không nêu rõ trình trạng tương lai của eo biển Hormuz.
Ngoại trưởng Vương Nghị nói trong cuộc điện đàm hôm 30.4 rằng Trung Quốc và Mỹ nên chuẩn bị cho "các cuộc trao đổi cấp cao quan trọng", đồng thời cảnh báo vấn đề Đài Loan là "điểm rủi ro lớn nhất" đối với quan hệ giữa hai nước, theo Reuters.
"Vấn đề Đài Loan liên quan lợi ích cốt lõi của Trung Quốc", ông Vương Nghị nói với ông Rubio, đồng thời kêu gọi Mỹ nên giữ lời hứa và đưa ra những lựa chọn đúng đắn để mở ra không gian mới cho hợp tác song phương và nỗ lực vì hòa bình thế giới.
Cuộc điện đàm diễn ra vài tuần trước hội nghị thượng đỉnh dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào giữa tháng 5. Phát biểu của Ngoại trưởng Trung Quốc nhấn mạnh vị trí của Đài Loan trong chương trình nghị sự hàng đầu của Bắc Kinh.
Lần cuối cùng ngoại trưởng hai nước gặp mặt trực tiếp là tại Munich (Đức) vào tháng 2, khi căng thẳng thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới giảm bớt. Một thỏa thuận đình chiến thuế quan mong manh đã được chốt trong cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập tại Hàn Quốc hồi tháng 12.2025.
"Dưới sự chỉ đạo chiến lược của Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Trump, quan hệ Trung Quốc - Mỹ nhìn chung vẫn ổn định. Cả hai bên nên bảo vệ sự ổn định khó khăn lắm mới đạt được, chuẩn bị tốt cho chương trình nghị sự của các cuộc gặp gỡ cấp cao quan trọng, mở rộng hợp tác và quản lý những khác biệt", ông Vương nói với ông Rubio trong cuộc điện đàm hôm 30.4.
Hai nhà ngoại giao cũng thảo luận về tình hình ở Trung Đông, theo thông cáo của Trung Quốc, nhưng không cung cấp thêm chi tiết.
Cũng trong ngày 30.4, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent và Đại diện Thương mại Jamieson Greer đã có cuộc điện đàm với Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong để thảo luận về chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Trump vào ngày 14 - 15.5.
Ông Bessent cho biết cuộc điện đàm diễn ra thẳng thắn và toàn diện, trong đó, ông nêu bật những quy định "gây khiêu khích" gần đây của Trung Quốc đã gây tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong khi đó, đài CCTV của Trung Quốc đưa tin Phó thủ tướng Hà Lập Phong đã có các cuộc trao đổi thẳng thắn, sâu sắc và xây dựng với hai quan chức Mỹ. Tại cuộc điện đàm, phía Trung Quốc bày tỏ lo ngại nghiêm trọng về những biện pháp hạn chế thương mại chống Trung Quốc gần đây của Mỹ. Tuy nhiên, hai bên đồng ý sẽ tiếp tục gia tăng đồng thuận, quản lý khác biệt và tăng cường hợp tác.
