Phú Thọ, những ngày cả nước hướng về đất Tổ, 60 kiều bào từ khắp năm châu đã tề tựu giữa không gian thiêng liêng của đền Hùng sáng 25-4. Tay cầm nén hương, lòng họ trào dâng một cảm xúc đặc biệt tự hào về hai chữ Việt Nam.
Những chuyến bay xuyên đại dương, những giờ chờ nối sân bay, những con đường ngoằn ngoèo dẫn lên núi Nghĩa Lĩnh không làm họ mệt mỏi. Càng gần quê cha đất Tổ, nhịp tim càng đập mạnh hơn.
Đã thành truyền thống mỗi năm, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài thuộc Bộ Ngoại giao đều tổ chức đoàn kiều bào về tham dự chương trình Giỗ Tổ Hùng Vương. Đoàn năm nay có người đã vài lần trở lại quê hương, nhưng cũng không ít người lần đầu được về núi thiêng đúng dịp mùng 10 tháng 3.
Không ai bảo ai, trên suốt hành trình về đất Tổ, mắt họ luôn hướng ra cửa sổ, ngắm nhìn những tòa nhà cao tầng, đường sá rộng thênh thang ở Hà Nội đến khi núi Nghĩa Lĩnh hiện ra trong tầm mắt.
“Mỗi năm đều có đoàn kiều bào từ Ba Lan về dự giỗ Tổ. Nhưng năm nay rất đặc biệt vì tất cả thành viên trong đoàn từ Ba Lan đều là người lần đầu tiên được tham dự hoạt động giỗ Tổ do Bộ Ngoại giao tổ chức. Ở phương xa, dù có được về Việt Nam hay không, chúng tôi vẫn đều đặn tổ chức giỗ Tổ”, ông Nguyễn Lê Hùng – Phó chủ tịch Hội Người Việt Nam tại Ba Lan – chia sẻ với Tuổi Trẻ Online.
Trong không khí trang nghiêm của Đền Hùng, đoàn kiều bào mặc áo dài truyền thống, đứng thành hàng ngay ngắn, lòng dâng trào niềm tự hào và biết ơn. Đó không chỉ là nghi thức, mà là khoảnh khắc thiêng liêng nhất của sự trở về cội nguồn.
“Non sông gấm vóc, đất nước Tiên Rồng, trải qua hơn 4.000 năm, trăm họ anh em đều là con một cha, nhà một nóc. Từ xa xưa, mẹ Âu Cơ sinh một trăm con, lớn lên cùng một bọc. Bởi vậy người Việt dẫu Bắc, Trung, Nam, hay kiều bào xa xứ vẫn nghĩa “đồng bào”. Chúng con dù sống nơi đâu, nhưng lòng vẫn hướng về đất Tổ”, lời mở đầu trong buổi báo công khiến không khí thêm xúc động.
Từ “50 người con xuống biển, 50 người con lên non”, đến nay dấu chân của con cháu Lạc Hồng đã không còn dừng lại ở mảnh đất chữ S. Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài đã đạt khoảng 6,5 triệu người, vươn tới 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó hơn 80% sinh sống tại các nước phát triển.
Cộng đồng phát triển về mọi mặt, tăng về số lượng, mở rộng về thành phần, lớn mạnh về nguồn lực; hội nhập sâu sắc nhưng vẫn giữ trọn tình yêu quê hương. Họ không chỉ nâng cao vị thế tại sở tại mà còn là nguồn lực quan trọng cho sự nghiệp xây dựng và phát triển nước nhà.
Những con số ấy chứa chan tình cảm: Năm 2025, kiều hối đạt kỷ lục gần 18 tỉ USD. Khi bão lũ ập đến, kiều bào lại xót xa cùng đồng bào trong nước, kịp thời quyên góp gần 45 tỉ đồng và 15 tấn hàng hóa, hiện vật, san sẻ từng gói mì, từng chiếc áo ấm để xoa dịu nỗi đau thiên tai.
Đồng bào cũng tham gia ý kiến sâu sắc vào dự thảo văn kiện Đại hội Đảng XIV, cất lên tiếng nói mang tính xây dựng cho tương lai kinh tế xanh, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Nhiều người vinh dự diễu hành trong những lễ kỷ niệm lớn của dân tộc như 50 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước; 80 năm Quốc khánh 2-9 với lòng tự hào dâng trào về hình ảnh một Việt Nam hùng cường hôm nay đang lan tỏa khắp thế giới.
Giỗ Tổ Hùng Vương không chỉ là một ngày lễ, mà còn là lời nhắc nhở nhẹ nhàng nhưng sâu sắc rằng dù lập nghiệp ở nơi đâu, mỗi người con đất Việt vẫn cùng chung một dòng máu Lạc Hồng, cùng chia sẻ trách nhiệm gìn giữ bản sắc và truyền lại niềm tự hào dân tộc cho thế hệ mai sau.
Ông Nguyễn Trung Kiên, Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, chia sẻ chương trình kiều bào tham dự Giỗ Tổ Hùng Vương năm nay là hoạt động truyền thống, song cũng có những nét rất mới.
Đoàn tham dự giỗ Tổ cũng là đoàn kiều bào vừa tham gia chương trình thăm quần đảo Trường Sa và nhà giàn DK-1. Theo lịch trình, sau Phú Thọ, đoàn sẽ đến Lạng Sơn, thăm đồn biên phòng và cửa khẩu Hữu Nghị.
Theo ông Kiên, đó không hẳn chỉ là một hành trình về cội nguồn dân tộc. Đó còn là chuyến đi từ chứng kiến sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ lãnh thổ trên biển và phát triển kinh tế biển đến tận mắt thấy sự đổi thay của các vùng biên giới phía Bắc, chứng kiến sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc ở trên bộ và phát triển kinh tế ở vùng biên giới.
Là người con của đất Tổ, chị Tạ Thùy Liên, Trưởng Ban Liên lạc người Việt Nam tại Singapore, chia sẻ xúc động khi sau 26 năm lại trở về quê hương Phú Thọ đúng vào dịp mùng 10 tháng 3. Cho biết đang làm việc trong mảng công nghệ và dịch vụ công của Singapore, chứng kiến sự đổi thay từng ngày của đất nước, chị tin rằng Việt Nam nói chung và Phú Thọ nói riêng sẽ bứt phá, vươn mình mạnh mẽ hơn nữa.
Còn với ông Hoàng Đình Thắng, Chủ tịch Liên hiệp Hội Người Việt Nam tại châu Âu, cái duyên với Phú Thọ không chỉ là dịp giỗ Tổ mà còn những doanh nghiệp, hợp đồng mà liên hiệp đã kết nối.
“Đúng ngày hôm nay 25-4, tại Trung tâm thương mại Sa Pa ở Cộng hòa Czech, chúng tôi cũng tổ chức lễ Giỗ Tổ Hùng Vương”, ông Thắng nói. Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, thế hệ người Việt trẻ sinh ra và lớn lên ở châu Âu ngày càng xa quê về mặt địa lý, song những sự kiện như lễ Giỗ Tổ Hùng Vương tại Praha lại như một sợi dây văn hóa nối liền các thế hệ, gắn kết với cội nguồn.
Khi mặt trời lên cao, đoàn kiều bào vẫn còn lưu luyến quanh khu di tích. Họ chụp ảnh bên cây cổ thụ, ghi lại khoảnh khắc thiêng liêng và hát vang bài “Dòng máu Lạc Hồng” khi xe lăn bánh rời khu di tích.
Non sông vẫn đó, lòng người vẫn nồng ấm. Đoàn kiều bào sẽ còn tiếp tục trở về, mang theo tri thức, nghị lực và trọn vẹn tấm lòng son sắt với Tổ quốc, bởi Việt Nam mãi là nhà.
Sau khi bể chứa "dung dịch trắng", một dung dịch hóa chất gồm sodium hydroxide và sodium sulfide được sử dụng trong sản xuất bột giấy, bị vỡ tại nhà máy bột giấy và giấy Nippon Dynawave Packaging hôm 26.5, giới chức xác nhận có 2 người tử vong và 9 người mất tích, theo Reuters.
Việc tìm kiếm những người mất tích tiếp tục diễn ra suốt tuần khi các đội cứu hộ làm việc trong đống đổ nát ở các khu vực trong nhà và sử dụng máy bay không người lái để giám sát khu vực xung quanh hiện trường, theo Phó trưởng đội cứu hỏa và cứu hộ Cowlitz 2 Kurt Stitch.
Giới chức cho hay bồn hóa chất bị vỡ chứa khoảng 3,4 triệu lít dung dịch trắng, và các xét nghiệm đã xác nhận rằng chất gây ô nhiễm đã xâm nhập vào sông Columbia gần đó, dù không phát hiện thấy "tác động tiêu cực nào đến sức khỏe" đối với chất lượng không khí hoặc nguồn nước uống của thành phố Longview.
Nippon Paper Industries, nhà sản xuất giấy lớn thứ hai ở Nhật Bản tính theo doanh thu, đã mua lại nhà máy Longview từ công ty gỗ Weyerhaeuser có trụ sở tại thành phố Seattle thuộc bang Washington với giá 225 triệu USD, và thành lập công ty con Nippon Dynawave Packaging vào năm 2016.
Vụ vỡ bồn hóa chất tại bang Washington xảy ra trong lúc hàng ngàn cư dân tại quận Cam thuộc bang California vẫn còn đang sơ tán do một bể chứa hóa chất tại thành phố Garden Grove bị hư hại. Tính đến ngày 25.5, các quan chức cho biết nguy cơ nổ đã được loại trừ và nhiệt độ trong bồn đang ổn định, theo Reuters.
"Chúng tôi đã thiết lập được một nền tảng rất tốt cho một thỏa thuận cuối cùng thành công", Phó tổng thống Mỹ JD Vance ngày 22/6 phát biểu với các phóng viên tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock, Thụy Sĩ. "Thỏa thuận cuối cùng giống như một ngôi nhà. Chúng tôi chưa xây xong ngôi nhà đó, nhưng đã đặt được nền móng để hướng tới một kết quả tốt đẹp cho người dân Mỹ".
Tehran và Washington tuần trước ký một bản ghi nhớ nhằm tạo khuôn khổ cho tiến trình đàm phán trong 60 ngày. Các nhà đàm phán hai bên cuối tuần qua gặp nhau tại Burgenstock, với mục tiêu giải quyết một số vấn đề nan giải nhất, như chương trình hạt nhân Iran, trong đó có kho dự trữ uranium đã làm giàu và quyền làm giàu thêm của nước này.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei hôm nay cho biết "một cuộc thảo luận rất ngắn gọn đã diễn ra liên quan đến vấn đề hạt nhân, nhưng không đi sâu vào chi tiết" và các cuộc đàm phán hạt nhân giữa Mỹ với Iran vẫn chưa bắt đầu.
Trong khi đó, Phó tổng thống Vance lại nói rằng Iran đã đồng ý mời các thanh sát viên thuộc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) "quay trở lại đất nước của họ", đồng thời gọi đây là "một cột mốc quan trọng, bước đầu tiên trong việc phi hạt nhân hóa vĩnh viễn" Iran.
Ông đồng thời mô tả về một sáng kiến nhằm giải phóng tài sản bị đóng băng của Iran, theo đó sẽ cho phép Washington phê duyệt những gì Tehran có thể mua bằng số tiền này.
Kế hoạch, do Jared Kushner, con rể của Tổng thống Donald Trump, khởi xướng, sẽ yêu cầu số tiền trên phải được chi cho các sản phẩm nông nghiệp Mỹ.
"Chúng tôi muốn đảm bảo thiết lập được một quy trình sao cho nếu có phá băng tài sản của Iran, chúng tôi vẫn có thể chắc chắn rằng số tiền đó sẽ được dùng để giúp đỡ người dân Iran chứ không phải để tài trợ cho khủng bố", Phó tổng thống Mỹ nói.
Kế hoạch, được phối hợp xây dựng cùng Qatar, sẽ hướng đến việc sử dụng các khoản tiền bị đóng băng của Iran vào việc mua "đậu nành, ngô và lúa mỳ Mỹ để phục vụ cho lợi ích của người dân Iran", ông nói.
Nhiều tiếng nói cứng rắn trong chính quyền Mỹ đã chỉ trích thỏa thuận của Tổng thống Trump vì cho rằng nó mở đường cho các gói cứu trợ tài chính đổ vào Iran, dù Washington tuyên bố những tài sản được "rã băng" của Tehran sẽ không được dùng để tài trợ cho các hoạt động quân sự.
Cơ chế ông Vance mô tả có phần giống với một điều khoản nằm trong thỏa thuận vào tháng 9/2023 dưới thời tổng thống Joe Biden, theo đó các khoản tiền của Iran được chuyển ra khỏi tài khoản bị phong tỏa ở Hàn Quốc để đổi lấy việc phóng thích 5 công dân Mỹ bị giam tại nước này.
Iran chỉ được phép sử dụng số tiền trên cho các mục đích mua sắm các mặt hàng phục vụ mục đích nhân đạo, như thực phẩm, nông sản và thuốc men. Các quan chức chính quyền Biden nhấn mạnh mỗi giao dịch sử dụng nguồn tiền này đều sẽ do Bộ Tài chính Mỹ giám sát.
Ông Vance mô tả sáng kiến mới nhất là "một thỏa thuận mang phong cách Tổng thống Trump điển hình, trong đó nếu tài sản của Iran có được giải phóng, chúng sẽ được dùng để giúp nông dân Mỹ giàu lên và để nuôi sống người dân Iran".
Đề cập đến lời đe dọa trước đó từ Tổng thống Trump rằng sẽ khiến phái đoàn Iran không còn đất nước để quay về nếu hai bên không đạt thỏa thuận, ông Vance cho hay nó đã khiến các cuộc đàm phán bị gián đoạn trong chốc lát.
"Đã có một chút đe dọa, đã có một chút than vãn, nhưng cuối cùng, các cuộc đàm phán vẫn tiếp tục và chúng tôi đã đạt được tiến triển lớn", ông nói.
Sáng 4-6 (theo giờ Việt Nam), báo Wall Street Journal tường thuật: Các quan chức Mỹ cho biết Tổng thống Donald Trump đã nói riêng với các trợ lý rằng ông sẽ xem xét chấm dứt thỏa thuận ngừng bắn với Iran nếu Tehran khiến binh sĩ Mỹ thiệt mạng.
Nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định việc tạm ngừng các cuộc không kích kéo dài nhiều tuần qua vẫn đang được duy trì, bất chấp lực lượng hai bên nổ súng qua lại gần đây.
Theo tờ báo của Mỹ, sự do dự của ông Trump trong việc tái khởi động chiến dịch tấn công cho thấy ông có thể sẵn sàng chịu đựng các vụ leo thang nhỏ trong nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng, nhằm tránh một cuộc xung đột trên diện rộng ở Trung Đông.
Hãng tin Reuters cho biết hiện họ chưa thể xác minh ngay lập tức thông tin trên Wall Street Journal.
Trong cuộc phỏng vấn trên kênh CNBC ngày 3-6, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu nói rằng việc tái khởi động chiến dịch quân sự quy mô lớn nhằm vào Iran sẽ phụ thuộc vào quyết định của Tổng thống Trump.
"Iran chắc chắn hiểu rõ những gì ông Trump đã nói, rằng nếu cần thiết (chúng tôi) sẽ quay lại hành động quân sự toàn diện. Đó là quyết định của Tổng thống Trump. Israel hiện sẵn sàng và các lực lượng Mỹ cũng sẵn sàng" - ông Netanyahu nói.
Theo Hãng tin AFP, đến nay chính quyền ông Trump vẫn khẳng định cuộc chiến với Iran trên thực tế đã kết thúc. Tuy nhiên, giao tranh giữa lực lượng hai bên vẫn tiếp diễn và có ít dấu hiệu cho thấy tiến triển thực sự trong các cuộc đàm phán hòa bình.
"Chúng tôi không còn tiến hành các đợt tấn công liên tục bên trong lãnh thổ Iran nhằm làm suy yếu quân đội của họ nữa, bởi Chiến dịch Cuồng nộ (Epic Fury) đã kết thúc" - Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu trước Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ ngày 3-6, đồng thời khẳng định Mỹ đã giành chiến thắng.
Ông giải thích: "Chúng tôi định nghĩa chiến thắng là phá hủy nền tảng công nghiệp quốc phòng của họ, làm suy giảm đáng kể số lượng bệ phóng tên lửa mà họ sở hữu, cũng như làm suy giảm đáng kể kho dự trữ máy bay không người lái của họ.
Chúng tôi đã đạt được tất cả những mục tiêu đó, bên cạnh việc phá hủy những gì còn lại của lực lượng không quân và xóa sổ toàn bộ hải quân chính quy của họ".
