Sri Lanka bắt 22 nhà sư vận chuyển 110 kg cần sa trong hành lý

Trong bài đăng trên mạng xã hội ngày 30/3, Tổng thống Donald Trump cảnh báo khả năng Mỹ tung "những đòn đánh dữ dội" vào hạ tầng năng lượng và an ninh nguồn nước của Iran, nếu Tehran không sớm chấp nhận thỏa thuận với Washington và lập tức mở lại eo biển Hormuz.

"Chúng tôi sẽ kết thúc 'chuyến thăm thân thiện' tại Iran bằng cách cho nổ tung và xóa sổ toàn bộ nhà máy điện, giếng dầu và có thể cả những cơ sở khử mặn của họ cùng với đảo Kharg. Chúng tôi trước đây đã cố tình không động đến những mục tiêu này", ông viết.

Tổng thống Trump cũng khẳng định Mỹ đang đối thoại nghiêm túc với "một chính quyền mới, biết suy nghĩ hơn tại Iran" nhằm chấm dứt chiến sự.

Tehran trước đó bác bỏ tuyên bố của ông Trump rằng hai bên đang đàm phán và Iran đã chấp nhận phần lớn nội dung trong bản kế hoạch 15 điểm mà Mỹ gửi qua trung gian Pakistan.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei khẳng định" không có cuộc thương lượng nào với Mỹ" trong một tháng qua. Ông nhấn mạnh Iran đang tập trung toàn bộ nguồn lực để phòng vệ trước các hoạt động quân sự của Mỹ, đồng thời tuyên bố Tehran chưa quên những nỗ lực đàm phán thất bại trước đây với Washington.

Trước những lo ngại rằng tập kích các cơ sở dân sự như nhà máy khử mặn có thể vi phạm luật pháp quốc tế, Thư ký Báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt khẳng định quân đội Mỹ sẽ luôn hành động "trong khuôn khổ pháp luật". Bà giải thích rằng Tổng thống Trump đang gây sức ép để buộc Iran chấp nhận đàm phán, đồng thời cảnh báo năng lực quân sự của Mỹ "vượt xa tưởng tượng".

Quan chức Nhà Trắng cho biết động thái điều động hàng nghìn lính bộ binh tới Trung Đông là để "đa dạng hóa tối đa" danh sách phương án cho Tổng thống Trump, song nhấn mạnh Washington vẫn theo đuổi giải pháp ngoại giao.

Khi được hỏi liệu ông Trump muốn chấm dứt hay leo thang xung đột, bà Leavitt nói Tổng thống Mỹ đang tập trung vào các mục tiêu của chiến dịch, đồng thời khẳng định ngoại giao vẫn là lựa chọn ưu tiên số một. Bà cho biết nếu có cơ hội đạt thỏa thuận, ông Trump sẵn sàng lắng nghe, nhưng điều đó không làm thay đổi các mục tiêu quân sự đã đề ra.

Ông Trump hôm 21/3 ra tối hậu thư yêu cầu Iran mở cửa eo biển Hormuz trong 48 giờ, nếu không muốn bị đánh sập toàn bộ hệ thống điện trên cả nước. Tuy nhiên, chỉ vài giờ trước khi tối hậu thư hết hạn, Tổng thống Mỹ gia hạn thêm 5 ngày, nói rằng hai bên đang đàm phán chấm dứt xung đột.

Các lãnh đạo Iran lập tức bác bỏ thông tin đang đàm phán với Mỹ. Dù vậy, khi thời hạn 5 ngày trôi qua, Tổng thống Trump lại tiếp tục gia hạn thêm 10 ngày, nói rằng Iran "đang rất muốn đạt thỏa thuận". Tehran cũng bác tuyên bố này của ông.

Thanh Danh (Theo CNN, Reuters)

Nguồn: https://vnexpress.net/ong-trump-tiep-tuc-doa-xoa-so-toan-bo-nha-may-dien-cua-iran-5056687.html

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 19/5 nói với các phóng viên tại Nhà Trắng rằng ông chỉ còn "một giờ nữa" là ra quyết định nối lại chiến dịch tập kích Iran, song đã hoãn lại mệnh lệnh đó. Ông đề cập tuyên bố được đưa ra trước đó một ngày, khi thông báo đã hoãn kế hoạch tấn công Iran do nhận được đề nghị từ các nước vùng Vịnh.

"Quý vị biết đàm phán với quốc gia mà mình đang đánh cho tơi tả là như thế nào rồi. Họ tới bàn đàm phán và van xin một thỏa thuận", lãnh đạo Mỹ cho biết. "Tôi hy vọng chúng tôi không phải gây chiến, nhưng có thể chúng tôi sẽ phải giáng cho họ một đòn mạnh nữa. Tôi vẫn chưa chắc chắn".

Tổng thống Trump cảnh báo Mỹ sẽ nối lại tấn công Iran trong những ngày tới nếu hai bên không đạt được thỏa thuận.

"Hai hoặc ba ngày, có lẽ là thứ Sáu, thứ Bảy, Chủ nhật hoặc đầu tuần tới, một khoảng thời gian giới hạn", ông nói.

Phó tổng thống Mỹ JD Vance, người đã đối thoại với Iran trong cuộc đàm phán thất bại ở Pakistan hồi tháng 4, cũng cho biết Washington đã sẵn sàng chiến đấu, song vẫn bày tỏ hy vọng đạt được giải pháp ngoại giao.

"Rất nhiều tiến triển tốt đang được tạo ra, chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực về vấn đề này", ông nói với các phóng viên tại Nhà Trắng.

Phát ngôn viên quân đội Iran Mohammad Akraminia cùng ngày 19/5 cảnh báo Tehran sẽ mở "các mặt trận mới" để chống lại Mỹ nếu Washington nối lại chiến dịch tập kích. Ông thêm rằng Iran đã tận dụng khoảng thời gian ngừng bắn để "tăng cường năng lực chiến đấu".

Ebrahim Azizi, người đứng đầu ủy ban an ninh quốc gia của quốc hội Iran, cho biết Tổng thống Trump hoãn kế hoạch tấn công vì nhận ra rằng bất kỳ động thái nào nhằm chống lại Tehran đều sẽ dẫn đến "phản ứng quân sự kiên quyết".

Iran đã phản hồi lại đề xuất hòa bình của Mỹ. Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cho biết đề xuất của Tehran có yêu cầu về chấm dứt giao tranh tại mọi mặt trận, trong đó có Lebanon, lực lượng Mỹ rút khỏi các khu vực gần Iran và Washington bồi thường cho những thiệt hại gây ra với Tehran.

Iran còn muốn được dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, giải phóng tài sản bị đóng băng ở nước ngoài và Mỹ chấm dứt chiến dịch phong tỏa hàng hải.

Các điều kiện này dường như không thay đổi nhiều so với đề nghị trước đó của Iran, vốn đã bị Tổng thống Trump bác bỏ vào tuần trước và gọi là "rác rưởi".

Hàng nghìn người đã thiệt mạng sau các cuộc tập kích của Mỹ - Israel vào Iran trước khi giao tranh ngừng lại vào đầu tháng 4 nhờ thỏa thuận ngừng bắn. Trước đó, các cuộc tấn công trả đũa của Iran nhằm vào Israel và các nước vùng Vịnh cũng đã làm hàng chục người chết.

Thỏa thuận ngừng bắn nhìn chung vẫn được duy trì, dù máy bay không người lái (UAV) gần đây đã được phóng từ Iraq nhằm vào các nước vùng Vịnh, được cho là do Iran và đồng minh thực hiện.

Tin Gốc: Vnexpress

Khi ông Joe Biden nhậm chức vào tháng 1/2021, giá xăng trung bình tại Mỹ là 2,42 USD/gallon (khoảng 3,8 lít). Nhưng đến tháng 6/2022, sau khi chiến sự Ukraine nổ ra, giá xăng vọt lên mức 5,02 USD/gallon, mức cao chưa từng có.

Đây là lý do Tổng thống Donald Trump thường xuyên chế nhạo chính sách điều hành kinh tế của ông Biden. Trong giai đoạn tranh cử, ông Trump đã dẫn các số liệu cho thấy giá xăng trung bình trong cả nhiệm kỳ thứ nhất của mình là 2,57 USD/gallon và cam kết sẽ kéo giảm giá xăng cũng như lạm phát ở Mỹ trong nhiệm kỳ hai.

Tuy nhiên, Hiệp hội Ôtô Mỹ (AAA) ngày 21/5 cho biết giá xăng trung bình tại nước này đã lên 4,55 USD/gallon, tăng đáng kể so với trước khi chiến sự với Iran bùng phát cuối tháng 2. Nếu tình trạng gián đoạn tại eo biển Hormuz tiếp diễn trong mùa hè, giá xăng được dự báo có thể vượt mốc kỷ lục 5,02 USD.

Mốc 5,02 USD không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn là vấn đề nhạy cảm với Tổng thống Trump, người đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 2024 với những tuyên bố mạnh mẽ về tăng trưởng kinh tế và hạ nhiệt lạm phát, chi phí sinh hoạt.

"Mọi nhân viên Nhà Trắng đều đang rất lo ngại về diễn biến lợi suất trái phiếu và giá xăng", Politico dẫn nguồn thạo tin cho biết. Giá xăng nếu vượt mốc 5 USD có thể tạo ra làn sóng tin tức tiêu cực đúng vào giai đoạn cao điểm đảng Cộng hòa vận động cho bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.

Trong thời bình, Hormuz là tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên toàn cầu. Sau khi chiến sự với Mỹ - Israel bùng phát, Iran đã chặn phần lớn hoạt động vận tải trên tuyến đường thủy trọng yếu này, chỉ cho phương tiện của các nước "thân thiện" đi qua. Mỹ cũng tuyên bố phong tỏa các cảng của Iran để đáp trả.

Việc tàu thuyền bị mắc kẹt ở Hormuz gây tác động lớn đến thị trường năng lượng thế giới. Mỹ dù chủ động được nguồn cung cũng không tránh khỏi bị ảnh hưởng.

"Nếu eo biển Hormuz bị phong tỏa đến hết tháng 6, giá xăng tại Mỹ nhiều khả năng sẽ lập mức cao kỷ lục mới vào dịp Quốc khánh 4/7", theo Patrick de Haan, chuyên gia phân tích thị trường dầu mỏ của GasBuddy.

Ông Haan cho biết việc Mỹ đẩy mạnh xuất khẩu nhiên liệu cũng sẽ khiến giá xăng trong nước tăng theo, đồng thời lưu ý tồn kho xăng tại nước này trong tháng 5 đã giảm xuống mức thấp nhất so với cùng kỳ suốt 12 năm qua.

Đợt cao điểm đi lại mùa hè bắt đầu từ cuối tuần này dự kiến đẩy giá xăng tại Mỹ lên cao hơn nữa. "Áp lực sẽ còn lớn hơn nhiều khi bước vào cao điểm mùa du lịch hè", ông Haan nói. "Nhu cầu tiêu thụ tăng không chỉ ở Mỹ mà còn tại các thị trường nước ngoài".

Áp lực từ giá xăng cũng đang lan sang toàn bộ nền kinh tế Mỹ. Lợi suất trái phiếu chính phủ tăng mạnh trong những tuần gần đây khiến chi phí vay mua nhà, mua xe và sử dụng thẻ tín dụng leo thang. Điều này làm gia tăng lo ngại rằng người tiêu dùng Mỹ sẽ tiếp tục chịu sức ép tài chính trong nhiều tháng tới.

"Không thể xem nhẹ khả năng giá xăng tại Mỹ tăng lên 5 USD một gallon", các nhà phân tích tại ngân hàng đầu tư JP Morgan bình luận hồi đầu tháng 5.

Kịch bản này được cho là có thể tạo thêm bất lợi cho đảng Cộng hòa khi mùa bầu cử đến gần. Cử tri Mỹ tháng 11 sẽ bỏ phiếu bầu lại toàn bộ Hạ viện và khoảng 1/3 số ghế Thượng viện, hai cơ quan đảng Cộng hòa đều đang chiếm thế đa số sít sao. Nếu đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát một trong hai cơ quan này, Tổng thống Trump sẽ gặp cản trở đáng kể trong việc thực thi chương trình nghị sự của mình.

"Rõ ràng mọi người đều cảm thấy sức ép từ giá xăng và tìm cách can thiệp", một cựu cố vấn năng lượng của Tổng thống Trump mô tả tình hình tại Nhà Trắng. Người này thêm rằng chính quyền liên bang vẫn có một số lựa chọn chính sách có thể triển khai.

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson tuần trước thừa nhận xung đột Iran đã làm suy yếu thông điệp kinh tế của đảng Cộng hòa. Ông cho rằng hầu hết khó khăn kinh tế hiện nay đều liên quan trực tiếp tới eo biển Hormuz và khi vấn đề được giải quyết, "mặt bằng giá xăng và hàng hóa sẽ giảm xuống".

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cũng cho rằng Hormuz là yếu tố then chốt với thị trường năng lượng toàn cầu, thêm rằng tình hình có thể cải thiện trong mùa hè nếu đạt được thỏa thuận với Tehran để mở lại eo biển.

"Dòng chảy năng lượng qua eo biển Hormuz sẽ được khôi phục sớm nhất có thể, và chắc chắn trong mùa hè", ông Wright nói với CNBC.

Trong khi đó, đảng Dân chủ đang tận dụng chủ đề giá xăng để gia tăng sức ép lên Nhà Trắng. Lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries cáo buộc "cuộc chiến Iran do đảng Cộng hòa lựa chọn" đang đẩy giá nhiên liệu tiến sát mốc cao kỷ lục.

Khả năng đảng Dân chủ giành lại Hạ viện ngày càng cao. Một số nền tảng dự đoán như Kalshi, Polymarket lần lượt đưa ra xác suất cho kịch bản này là 74% và 81%. Khảo sát AP/NORC công bố ngày 20/5 cho thấy tỷ lệ những người ủng hộ đảng Cộng hòa không hài lòng với cách Tổng thống Trump quản lý kinh tế đã tăng lên 37%, cao nhất kể từ khi ông trở lại Nhà Trắng. Tỷ lệ này với cử tri Mỹ nói chung là 67%.

Khảo sát của New York Times/Siena College cho thấy mức tín nhiệm chung của cử tri với ông Trump giảm còn 37%, thấp nhất trong nhiệm kỳ hai. Trong khi đó, 50% cử tri cho biết họ sẽ bỏ phiếu cho ứng viên Dân chủ tại khu vực của mình nếu bầu cử diễn ra ngay lúc này.

Chiến sự Iran đã bước sang tháng thứ ba và chưa có dấu hiệu sớm kết thúc. Washington và Tehran ngừng bắn rồi nối lại đàm phán từ đầu tháng 4, nhưng hai bên còn khác biệt lớn về các vấn đề then chốt như tương lai chương trình hạt nhân Iran, eo biển Hormuz.

Nhà Trắng bác bỏ thông tin cho rằng chính quyền bị động trước khủng hoảng giá nhiên liệu. Người phát ngôn Nhà Trắng Taylor Rogers khẳng định họ đã lường trước các biến động ngắn hạn trên thị trường năng lượng và triển khai kế hoạch giảm thiểu tác động.

"Ông Trump sẽ không bao giờ cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân", bà Rogers nói. "Khi cuộc xung đột kết thúc thành công, giá xăng sẽ giảm trở lại mức thấp nhất trong nhiều năm và thị trường năng lượng toàn cầu sẽ ổn định hơn".

Trong khi đó, Tổng thống Trump cho biết ông không vội trong đàm phán với Iran. "Bạn biết đấy, ai cũng nghĩ rằng 'ồ, bầu cử giữa kỳ sắp đến, ông ấy đang vội'. Nhưng tôi không vội", ông Trump trả lời báo giới ngày 20/5.

Tin Gốc: Vnexpress