Theo Hãng tin AFP ngày 28-4, phát biểu tại cuộc họp báo chung với Tổng thống Estonia Alar Karis, Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb nhấn mạnh vai trò then chốt của quân đội Ukraine, gọi đây là “lực lượng lớn nhất, hiệu quả nhất và hiện đại nhất ở châu Âu”.
“Thay vì nghĩ rằng Ukraine cần châu Âu, có lẽ chúng ta nên nghĩ rằng chính châu Âu cần Ukraine nhiều hơn”, ông Stubb nói.
Theo ông, thay vì chỉ nhìn nhận Ukraine như một bên cần được hỗ trợ, các nước châu Âu nên đánh giá lại mức độ phụ thuộc chiến lược của mình vào Kiev, cả trong khuôn khổ Liên minh châu Âu (EU) lẫn Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Trong những năm gần đây, châu Âu đã tăng tốc củng cố năng lực phòng thủ nhằm ứng phó với cuộc xung đột kéo dài giữa Nga và Ukraine, cũng như các hình thức tấn công “lai” từ Matxcơva như sử dụng máy bay không người lái, nghi phá hoại và chiến dịch truyền thông thông tin sai lệch.
Trong bối cảnh đó, cả Phần Lan và Estonia đều công khai ủng hộ nguyện vọng gia nhập EU và NATO của Ukraine.
Dù nhìn chung các nhà lãnh đạo châu Âu vẫn ủng hộ nguyện vọng này của Ukraine, nhưng khối này chưa sẵn sàng thúc đẩy tiến trình để Kiev thực sự trở thành thành viên chính thức, bất chấp những lời kêu gọi từ Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky.
Về phần NATO, triển vọng trở thành một phần khối này của Kiev vẫn còn nhiều trở ngại, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thể hiện lập trường phản đối việc mở rộng liên minh để kết nạp thêm thành viên.
Đáng chú ý, ông Stubb cho rằng tình hình chiến trường gần đây đang có dấu hiệu chuyển biến có lợi cho Ukraine.
Dẫn các số liệu mới nhất, ông cho biết tổn thất của phía Nga đã tăng lên mức 30.000 – 35.000 binh sĩ mỗi tháng, với tỉ lệ thương vong ước tính là cứ một binh sĩ Ukraine thì có năm binh sĩ Nga.
“Nếu nhìn vào bốn tháng qua, Ukraine thực tế đang làm tốt hơn Nga”, ông nói.
Ngoài ra, nhà lãnh đạo cũng nhận định Ukraine đã cải thiện đáng kể năng lực tấn công tầm xa, hiện có thể phóng nhiều tên lửa và máy bay không người lái vào lãnh thổ Nga hơn so với chiều ngược lại. Trong khi đó tốc độ tiến quân của Nga bị đánh giá là chậm, với chi phí rất lớn về nhân lực, khoảng 250 binh sĩ thiệt mạng cho mỗi km² kiểm soát được.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 3/7 đăng lên mạng xã hội Truth Social hình ảnh tờ tiền giấy 100 USD có chữ ký của ông, nhưng không bình luận thêm điều gì. Trong ảnh, chữ ký của ông Trump nằm trên chữ ký của Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent.
Bộ Tài chính Mỹ chưa phản hồi câu hỏi liệu đây có phải mẫu tiền giấy đang được in hay không.
Bộ trưởng Bessent hồi tháng 3 cho biết chính quyền Mỹ dự định in chữ ký của ông Trump trên tiền giấy để kỷ niệm 250 năm quốc khánh, điều chưa từng được áp dụng đối với một tổng thống đương nhiệm.
"Dấu ấn của Tổng thống Trump trong lịch sử, với tư cách là kiến trúc sư của thời kỳ hoàng kim phục hưng kinh tế nước Mỹ, là điều không thể phủ nhận. In chữ ký của ông lên tiền tệ Mỹ là hoàn toàn xứng đáng", Tổng Thủ quỹ Mỹ Brandon Beach cho hay.
Bộ Tài chính Mỹ cho biết những tờ 100 USD đầu tiên mang chữ ký của Tổng thống Trump và Bộ trưởng Bessent sẽ được in vào tháng 6, sau đó là các mệnh giá thấp hơn trong những tháng tiếp theo.
Đây là lần đầu một tổng thống Mỹ đương nhiệm có chữ ký trên tiền giấy, cũng là lần đầu chữ ký của Thống đốc Ngân khố Mỹ bị loại bỏ khỏi đồng tiền nước này kể từ năm 1861, thời điểm chính phủ liên bang Mỹ lần đầu phát hành tiền giấy.
Thay đổi chữ ký trên tiền giấy là động thái mới nhất nhằm đưa tên ông Trump lên các tòa nhà, tổ chức, chương trình chính phủ, chiến hạm và tiền tệ. Tổng thống Trump tháng trước công bố bản thiết kế mẫu hộ chiếu phiên bản kỷ niệm 250 năm quốc khánh, nổi bật với ảnh chân dung ông sau bàn Kiên định trong Nhà Trắng.
Nền tảng Brave1 của Ukraine về phát triển công nghệ quốc phòng cho biết loại bom lượn thả từ trên không đầu tiên do nước này phát triển được đặt tên là Vyrivniuvach.
Bom được thiết kế để tương thích nhiều loại máy bay khác nhau như F-16 và Mirage. Bom cũng có các thuật toán dẫn đường hiện đại, giúp cải thiện khả năng nhắm mục tiêu và độ chính xác.
Bom Vyrivniuvach mang đầu đạn 250kg và có thể tấn công các mục tiêu sâu phía sau chiến tuyến của đối phương. Nó có thể được triển khai bất kể điều kiện thời tiết hay thời gian nào trong ngày, và việc chuẩn bị triển khai chỉ mất không quá 30 phút.
Điều quan trọng là nó do Ukraine chế tạo, "không sao chép từ các hệ thống của phương Tây hoặc Liên Xô" và mất một năm rưỡi để phát triển.
Tờ Business Insider dẫn thông tin từ Brave1 cho biết Vyrivniuvach được Công ty DG Industry sản xuất đã sẵn sàng triển khai chiến đấu, sau khi hoàn thành "tất cả các cuộc thử nghiệm cần thiết".
Loại bom này được cho là rẻ hơn đáng kể so với các loại tương đương của phương Tây. Cụ thể, nó có giá thành thấp hơn khoảng ba lần so với bom JDAM-ER (Joint Direct Attack Munition-Extended Range) do Mỹ sản xuất, loại bom mà Ukraine cũng đang sở hữu, theo thông tin từ DG Industry.
Trước đây, Ukraine dựa vào bom JDAM-ER từ Mỹ và các đồng minh châu Âu. JDAM-ER được trang bị bộ dẫn đường và cánh, biến chúng thành vũ khí lượn chính xác tầm xa, cho phép tấn công các mục tiêu từ bên ngoài tầm phòng không của Nga.
Mỹ chuyển giao bom lượn JDAM-ER cho Ukraine lần đầu tiên vào đầu năm 2023 và đến nay đã chuyển hàng ngàn quả bom. Đầu tháng này, Mỹ đã phê duyệt bán thêm bom dẫn đường chính xác GBU-62 JDAM-ER.
Cả Nga và Ukraine đều đã sử dụng bom lượn trong suốt cuộc chiến. Phía Nga sử dụng nhiều loại bom lượn, một số chuyển đổi từ các loại bom thời Liên Xô và một số do Matxcơva chế tạo. Những quả bom này nặng tới 3.000kg, có khả năng tàn phá một khu vực rộng lớn.
Bom lượn rất khó đối phó vì chúng có tín hiệu radar nhỏ, thời gian bay ngắn và bay theo quỹ đạo phi đạn đạo. Do đó ưu tiên hàng đầu để đối phó là tiêu diệt máy bay thả bom, nhưng chúng thường nằm ngoài tầm bắn.
Vyrivniuvach là ví dụ mới nhất về nỗ lực của Ukraine trong việc phát triển nhiều loại vũ khí và công nghệ phục vụ chiến sự, thay vì dựa vào các quốc gia đối tác.
Alaska’s News Source hồi đầu tuần cho biết người nhập cư gốc Việt này sinh sống tại Anchorage, bang Alaska và thường phải đến văn phòng Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) tại địa phương để trình diện khoảng ba tháng một lần. Danh tính của ông không được công khai theo nguyện vọng của gia đình, do lo ngại bị trả đũa.
Ông đến Mỹ năm 1992 khi 15 tuổi và đã định cư tại Alaska 17 năm. Ông kết hôn với một phụ nữ là công dân Mỹ 14 năm trước. Hai vợ chồng sở hữu một cơ sở kinh doanh ở khu vực Anchorage trong 10 năm qua và có hai con.
Ông đã làm hồ sơ xin thẻ xanh, nhưng ICE thông báo hồ sơ bị từ chối vì ông từng phạm pháp vào thập niên 1990. Ông cho biết đã chấp hành án phạt, từ đó tới nay chưa tái phạm.
Người vợ cho biết trong lần trình diện để cập nhật tình trạng hồ sơ như thường lệ vào ngày 12/1, chồng bà đã bị đặc vụ ICE bắt và đưa tới giam tại nhà tù Anchorage.
"Chúng tôi chưa nhận được giấy tờ nào cho biết hồ sơ xin thẻ xanh đã bị bác bỏ. Mãi đến cuối ngày, họ mới mang một tờ giấy ra và nói: 'Đây là bản sao thư từ chối của anh'. Chỉ có vậy", người vợ kể.
Theo người vợ, khi sự việc xảy ra, bà đang ở California để chăm sóc mẹ sau ca phẫu thuật và đã phải vội vã quay về Alaska để trông nom hai con.
Các luật sư của gia đình đã nộp các đơn khiếu nại khẩn cấp, nhằm giữ người đàn ông ở lại Alaska, thay vì bị chuyển tới cơ sở giam giữ của ICE ở Seattle. Thẩm phán liên bang sau đó đã ban hành lệnh cấm điều chuyển tạm thời. Ông bị giam 65 ngày tại nhà tù Anchorage, tách biệt với các phạm nhân khác.
"Tôi phải ở trong buồng giam gần như 23 tiếng mỗi ngày. Có ngày còn không được ra ngoài, thậm chí không được ra gọi điện hay đi tắm. Tất cả đều phụ thuộc vào quản giáo trực hôm đó", ông nói.
Ông được thả ngày 18/3, nhưng giới chức không báo trước cho gia đình. "Chồng tôi gọi điện, báo: 'Đến đón anh đi. Họ thả anh rồi'", người vợ thuật lại.
Các luật sư đã gửi đơn đề nghị xem xét tính hợp pháp của lệnh bắt và giam giữ ông, nhưng giới chức liên bang đã đồng ý thả người và đề nghị tòa bác đơn trước khi nó được thụ lý. Hồ sơ tòa án cho thấy Bộ Tư pháp Mỹ đã hủy "lệnh trục xuất hành chính" đối với ông.
Sau khi được thả, ông phải đeo thiết bị giám sát ở mắt cá chân và phải trình diện với ICE hàng tuần. Gia đình đang tiếp tục xin điều chỉnh tình trạng cư trú và hiện có một hồ sơ được xử lý tại Portland. ICE chưa bình luận về trường hợp này.
"Tôi chỉ hy vọng mình có thể được ở bên các con cho tới cuối đời. Các con tôi không có tội tình gì, chúng xứng đáng có một gia đình trọn vẹn, đầy đủ cha mẹ ở bên", ông nói.
Đức Trung (Theo AK News Source, AP, Washington Post)
