Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành dự thảo thông tư quy định điều kiện, trình tự, thủ tục, thẩm quyền công nhận văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp để sử dụng tại Việt Nam để lấy ý kiến góp ý.
So với quy định hiện hành, dự thảo có nhiều điều chỉnh đáng chú ý. Trong đó xác định công nhận văn bằng là dịch vụ công. Việc công nhận văn bằng phản ánh trung thực kết quả học tập của người học theo hệ thống giáo dục, hệ thống văn bằng của nước cấp bằng.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, thông tư hiện hành chưa bao quát hết các trường hợp văn bằng của nước ngoài, chưa cụ thể hóa điều kiện công nhận đối với văn bằng theo từng phương thức đào tạo và trên cơ sở thực tế.
Do đó tại dự thảo, về điều kiện công nhận văn bằng do nước ngoài cấp, bên cạnh các điều kiện chung, còn có các điều kiện cụ thể theo phương thức đào tạo như học trực tiếp tại nước ngoài, liên kết đào tạo tại nước ngoài, liên kết đào tạo tại Việt Nam, học trực tuyến, trực tiếp kết hợp trực tuyến, học từ xa, học qua phát thanh – truyền hình.
Với bằng tiến sĩ do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp cho người học theo phương thức đào tạo trực tiếp nếu phải thực hiện nghiên cứu thực địa tại nước khác, để được công nhận, bên cạnh các điều kiện chung, người học phải có thời gian lưu trú, học tập, nghiên cứu tại cơ sở đào tạo theo quy định của cơ quan có thẩm quyền về giáo dục của nước nơi thực hiện hoạt động đào tạo.
Theo quy định đào tạo tiến sĩ tại Việt Nam, tiến sĩ của Việt Nam nghiên cứu sinh phải thực hiện tối thiểu 80% thời gian nghiên cứu và 20% môn học, nên yêu cầu tối thiểu đối với chương trình tiến sĩ phải có thời gian tại nước sở tại.
Tuy nhiên Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết thực tế cho thấy nhiều chương trình tiến sĩ học rất ít ngày tại nước sở tại mặc dù trường xác nhận là hình thức chính quy tại trường, nên cần có quy định tối thiểu có học tập, nghiên cứu tại nước sở tại để tránh việc lạm dụng của các cơ sở nước ngoài như Philippines, Malaysia chỉ yêu cầu ngắn ngày tại trường.
Về thẩm quyền công nhận văn bằng của giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, dự thảo đưa ra hai phương án.
Phương án 1: Sửa đổi quy định hiện hành theo hướng phân cấp cho người đứng đầu đơn vị cung cấp dịch vụ công về công nhận văn bằng.
Phương án 2: Giữ quy định hiện hành, theo đó thủ trưởng đơn vị có chức năng giúp Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quản lý nhà nước về công tác văn bằng, chứng chỉ có thẩm quyền công nhận văn bằng của giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp.
Trong đó phương án 1 được thiết kế theo nguyên tắc cơ quan nào thực hiện thủ tục công nhận văn bằng thì cơ quan đó có thẩm quyền công nhận văn bằng, ký cấp giấy công nhận văn bằng; cơ quan quản lý nhà nước không làm thay đơn vị sự nghiệp cung ứng dịch vụ công.
Sau đây là gợi ý đáp án của các giáo viên trường THPT Vĩnh Viễn, để học sinh và phụ huynh tham khảo:
Câu 29. global
Câu 30. entertaining
Câu 31. patient
Câu 32. exhibition
Câu 33. illegally
Câu 34. explorers
Câu 35. break the habit
Câu 36. eating habits
Câu 37. Brenda wishes she had her own locker at school.
Câu 38. Lucie doesn’t mind helping her friends with exercises after class.
Câu 39. The shop has run out of roses.
Câu 40. Although the project was practical, nobody wanted to carry it out.
Kết thúc ngày thi đầu tiên với môn Văn và Tiếng Anh, sáng mai, thí sinh tiếp tục với môn Toán trong 120 phút. Buổi chiều, những em có nguyện vọng vào khối chuyên sẽ làm thêm bài môn chuyên tương ứng, dài 150 phút.
Điểm xét tuyển lớp 10 đại trà là tổng ba môn, cộng điểm ưu tiên, khuyến khích (nếu có). Với các lớp chuyên, công thức là tổng điểm ba môn nói trên theo hệ số 1, cộng điểm môn chuyên hệ số 2.
Rời phòng thi ở trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TP HCM lúc hơn 11h, Thành Công, học sinh trường THPT Bình Chiểu, lập tức tìm nhóm bạn bàn về câu hỏi niêm luật (quy tắc về thanh điệu, gieo vần) trong khổ thơ Đường.
"Em chưa từng gặp câu hỏi này nên khoanh may rủi, xác định mất điểm", Thành Công nói.
Nam sinh nói đề dài 16 trang, cấu trúc tương tự đề minh họa. 30 câu hỏi Tiếng Việt trong phần Sử dụng ngôn ngữ khiến em bất ngờ vì độ khó cao hơn nhiều so các đề từng luyện. Câu hỏi dài với ngữ liệu chủ yếu là thơ văn trung đại khiến nam sinh mất thời gian đọc.
Ngoài ra, phần Toán học thách thức vì một số câu cho nhiều ẩn để "chống" bấm máy tính. Tổng quan, em đánh giá đề thi đánh giá năng lực khó gấp rưỡi so với đề minh họa của Đại học Quốc gia TP HCM. Nam sinh ước chừng đạt hơn 700/1200 điểm, chưa an toàn nên sẽ tiếp tục thi lần hai vào cuối tháng 5.
Đồng tình, Thùy Dương, THPT Nguyễn Hữu Huân, nói câu hỏi Tiếng Việt dài và đáp án gây nhiễu, "na ná nhau". Bù lại, Dương giải quyết tốt phần Tiếng Anh và Tư duy khoa học. Nữ sinh kỳ vọng đạt 900 điểm trở lên để đăng ký xét vào Đại học Kinh tế TP HCM và trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.
"Đề khó gấp rưỡi, đặc biệt phần Tiếng Việt, nhiều câu em không hiểu đề", Dương nói.
Anh Thư, THPT Thủ Đức, rầu rĩ vì mất nhiều thời gian cho các câu hỏi Tiếng Việt. Nữ sinh dự định dành 30 phút nhưng cuối cùng mất 45 phút vẫn không chắc chắn toàn bộ đáp án cho phần này. Điều này cũng khiến em không kịp đọc kỹ những câu cuối, ước chừng 30 câu phải khoanh đáp án một cách may rủi.
"Lẽ ra em nên phân phối thời gian hợp lý hơn", Thư tiếc nuối và cho biết sẽ dự thi đợt sau để cải thiện kết quả.
Khảo sát 10 thí sinh tại điểm trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TP HCM, có 8 em nhận định phần Tiếng Việt dài và khó. Đặc biệt, câu hỏi niêm luật khiến nhiều em nhăn mặt vì ít phổ biến nên không để ý trong quá trình học.
Đề thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP HCM gồm 120 câu, thời gian làm bài 150 phút. Phần Tư duy khoa học có 30 câu gồm Logic - Phân tích số liệu và Suy luận khoa học. Phần Sử dụng ngôn ngữ gồm Tiếng Việt và Tiếng Anh với 60 câu. Cuối cùng là Toán học với 30 câu.
Câu hỏi được xây dựng theo hướng cung cấp thông tin, số liệu, dữ kiện, từ đó yêu cầu thí sinh vận dụng, xác định kết quả thực nghiệm, dự đoán quy luật...
Theo thống kê của Đại học Quốc gia TP HCM, gần 133.500 thí sinh tham gia thi đánh giá năng lực sáng 5/4, tỷ lệ 98%. Công tác coi thi đúng quy chế, chưa ghi nhận trường hợp sai sót, sự cố. Kết quả sẽ được công bố vào ngày 17/4.
Đợt hai của kỳ thi sẽ diễn ra ngày 24/5. Kết quả kỳ thi được 118 trường đại học, cao đẳng dùng để xét đầu vào. Năm ngoái, em Mai Quang Minh Trí vượt qua 152.000 thí sinh giành vị trí thủ khoa với 1.122/1200 điểm.
Thông tin được ông Nguyễn Nhựt Hưng, Quản lý đối tác tuyển sinh khu vực Đông Nam Á của UTS, xác nhận với Thanh Niên chiều 24.4. Ông Hưng chia sẻ chính sách mới này có hiệu lực ngay lập tức, áp dụng với tất cả kỳ nhập học tương lai. Việc tuyển thẳng học sinh Việt Nam là kết quả của một chiến lược triển khai theo từng giai đoạn vốn "đã được hoạch định cẩn thận từ gần một thập kỷ trước", ông nói thêm.
Cụ thể, UTS bắt đầu công nhận kết quả từ 24 trường chuyên vào 2018 và mở rộng danh sách lên 39 trường sau 4 năm, trước khi công nhận toàn bộ hệ thống trường chuyên như hiện tại. Quyết định đưa ra dựa trên dữ liệu thực tế nhiều năm qua, từ việc đáp ứng tiêu chuẩn của Bộ GD-ĐT tới thành tích của học sinh nhóm trường này trong các kỳ thi quốc gia và quốc tế.
"Việc công nhận toàn bộ khối trường chuyên không chỉ mang lại sự rõ ràng cho các đối tác tuyển sinh mà còn đảm bảo quy trình minh bạch, tinh gọn cho các tài năng sáng giá của Việt Nam", ông Hưng nói, ví dụ thêm trường hợp Phạm Nguyễn Minh Tuấn (Trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên, Hà Nội) cùng Ngô Xuân Nam (Trường THPT chuyên Chu Văn An, Hà Nội) từng giành học bổng 100% học phí của trường các năm gần đây.
Các trường chuyên mở mới trong tương lai, nếu có, cũng sẽ tự động được vào danh sách tuyển thẳng.
Song song đó, số ít trường THPT không chuyên nhưng có thành tích học thuật xuất sắc, đầu ra sinh viên ổn định - xác nhận thông qua dữ liệu nội bộ của UTS và tham chiếu từ các cơ quan chính phủ liên quan - cũng được ĐH này xét tuyển thẳng. Danh sách những trường không chuyên này có thể được xem xét mở rộng trong tương lai, nếu có đủ minh chứng về chất lượng đào tạo bền vững từ các đơn vị giáo dục.
Dưới đây là danh sách các trường THPT được UTS công nhận. Bạn đọc có thể gõ tên trường vào ô tìm kiếm để tra cứu nhanh chóng.
Nếu học tại trường thuộc diện tuyển thẳng, ứng viên cần có điểm học bạ lớp 12 tối thiểu là 8,0 và có thể cao hơn tùy ngành học. Điểm này sẽ được UTS quy đổi sang mức ATAR tương đương của Úc. Ngoài ra, để đủ điều kiện xét tuyển thẳng, ứng viên buộc phải đáp ứng các điều kiện của từng ngành (nếu có) và yêu cầu về trình độ tiếng Anh học thuật.
Còn nếu nằm ngoài danh sách tuyển thẳng, ứng viên có thể nộp kết quả các bài thi chuẩn hóa như SAT, A-Levels hay đăng ký học các khóa dự bị (foundation) hoặc cấp chứng chỉ (diploma) ở UTS College - đơn vị cung cấp các chương trình chuyển tiếp của UTS - để được vào trực tiếp năm nhất.
Theo bảng xếp hạng ĐH toàn cầu năm 2026 của tổ chức QS (Anh), UTS đứng thứ 9 tại Úc và xếp thứ 96 thế giới. Đây cũng là trường Úc duy nhất ngoài liên minh 8 ĐH nghiên cứu Úc (Go8) lọt vào top 100 toàn cầu.
Ông Hưng cho biết thêm, UTS hiện có các suất học bổng dao động từ 20-100% học phí. Ngoài ra, Việt Nam cũng là nước đầu tiên ngoài lãnh thổ Úc giảng dạy chương trình của UTS, với hai ngành đào tạo trí tuệ nhân tạo và công nghệ thông tin tại Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM). Đây cũng là trường nước ngoài hiếm hoi trong top 100 thế giới liên kết đào tạo với trường Việt.
Ngoài UTS, nhóm Go8 và nhiều trường ĐH khác tại Úc cũng có chính sách tuyển thẳng học sinh Việt Nam, mỗi trường có một tiêu chí khác biệt. Và song song với Úc, số lượng lớn cơ sở giáo dục ĐH ở các nước nói tiếng Anh khác là Mỹ, Canada, Anh, New Zealand và Ireland cũng có chính sách tuyển thẳng học sinh Việt Nam, thông thường sẽ dựa trên điểm học bạ.
Theo thống kê từ Bộ Giáo dục Úc, tính đến tháng 1.2026, có 551.717 sinh viên quốc tế theo học các khóa ở Úc. Trong đó Việt Nam có 24.789 người, xếp thứ 4 sau Trung Quốc, Ấn Độ và Nepal.