Tin Gốc: Thanh Niên
"Hải quân Mỹ, lực lượng hải quân tinh nhuệ nhất thế giới, sẽ bắt đầu quá trình phong tỏa và ngăn chặn tất cả tàu cố gắng đi vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz. Quyết định có hiệu lực ngay lập tức", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên trên mạng xã hội hôm nay.
Lãnh đạo Mỹ khẳng định eo biển Hormuz sẽ hoàn toàn mở cửa với tất cả tàu thuyền vào thời điểm nào đó. Ông chỉ trích Iran "không cho phép điều này xảy ra" vì đã gài thủy lôi trên tuyến hàng hải huyết mạch của Trung Đông, điều mà ông cho là "hành vi tống tiền mang tính toàn cầu".
Tổng thống Trump cảnh báo rằng hải quân Mỹ sẽ truy tìm và chặn bắt mọi tàu hàng trả phí đi lại cho Iran, cũng như bắt đầu rà phá thủy lôi ở eo biển Hormuz. "Bất kỳ lực lượng Iran nào nhắm bắn vào chúng tôi hoặc các tàu hòa bình đều sẽ bị hủy diệt", ông tuyên bố.
Lãnh đạo Mỹ tiết lộ "các nước khác" cũng sẽ tham gia phong tỏa eo biển Hormuz, song không nêu tên quốc gia cụ thể.
Về cuộc đàm phán giữa phái đoàn Mỹ và Iran tại Pakistan, ông Trump nhận định cuộc đối thoại đã "diễn ra tốt đẹp" khi hai bên đạt được đồng thuận trong phần lớn vấn đề, nhưng cáo buộc Iran không nhất trí với "nội dung thật sự quan trọng duy nhất là hạt nhân".
Giới chức Iran chưa bình luận về thông tin.
Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng, chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Ngay sau khi Mỹ - Israel phát động chiến dịch tấn công Iran ngày 28/2, Tehran đã triển khai nhiều xuồng cao tốc để rải thủy lôi tại eo biển Hormuz.
Các thủy lôi, cùng mối đe dọa từ máy bay không người lái (UAV) và tên lửa, khiến số lượng tàu hàng đi qua tuyến hàng hải này giảm xuống mức rất thấp, đẩy giá năng lượng tăng cao và mang lại cho Iran đòn bẩy lớn nhất trong xung đột.
Mở lại tuyến đường này là một trong những chủ đề quan trọng trong thỏa thuận ngừng bắn gần đây giữa Mỹ và Iran, dù số tàu thuyền qua lại vẫn còn hạn chế.
Sau khi các bên đạt được lệnh ngừng bắn, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 9/4 công bố lộ trình thay thế cho tàu thuyền để tránh nguy cơ trúng thủy lôi tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, quan chức Mỹ cho rằng tuyến di chuyển này bị hạn chế đáng kể, chủ yếu do Iran rải thủy lôi một cách thiếu hệ thống.
Quân đội Mỹ gần như không còn lực lượng rà phá thủy lôi ở Trung Đông, do các tàu chuyên dụng đã bị loại biên và 2 trong 3 tàu chiến đấu ven biển được lắp thiết bị quét mìn đã di chuyển tới Singapore hồi đầu xung đột. Khó khăn trong theo dõi xuồng nhỏ rải thủy lôi khiến Mỹ cũng không thể xác định Iran đã cài bao nhiêu thủy lôi trong eo biển Hormuz, cũng như vị trí của chúng.
* Tiếp tục cập nhật
Tin Gốc: https://vnexpress.net/ong-trump-ra-lenh-phong-toa-eo-bien-hormuz-5061521.html
Từ khi ông Trump ra lệnh tấn công Iran vào ngày 28.2, đảng Dân chủ đã nhiều lần đưa các dự luật tương tự ra bỏ phiếu nhưng đều bị phe Cộng hòa cản trở. Dự luật yêu cầu tổng thống phải xin phép quốc hội để tiếp tục chiến sự hoặc phải rút quân. Theo tờ The Guardian, ngay cả khi được lưỡng viện quốc hội thông qua, dự luật chắc chắn sẽ bị Tổng thống Trump phủ quyết.
Trong khi đó, Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm qua (20.5) cảnh báo xung đột Trung Đông sẽ lan ra khỏi khu vực nếu Mỹ và Israel khôi phục tấn công Iran. Cảnh báo được đưa ra sau khi Tổng thống Trump tuyên bố một cuộc tấn công mới sẽ xảy ra trong vài ngày tới nếu không có thỏa thuận nào, theo Reuters. Phát biểu với các nghị sĩ Mỹ tại Nhà Trắng vào ngày 19.5, ông Trump tuyên bố sẽ "rất nhanh chóng" chấm dứt cuộc chiến với Iran. Tại cuộc họp báo cùng ngày, Phó tổng thống J.D. Vance khẳng định Washington và Tehran đã đạt nhiều tiến triển trên bàn đàm phán.
Đến nay, dù lệnh ngừng bắn vẫn duy trì nhưng tiến trình đàm phán vẫn chưa có đột phá do hai bên chưa chấp nhận điều kiện của nhau. Iran tuyên bố vẫn kiểm soát eo biển Hormuz, tuyến đường biển quan trọng cho thị trường năng lượng toàn cầu, còn Mỹ phong tỏa cảng biển Iran và được cho là vừa bắt một tàu dầu bị cấm vận của nước này tại Ấn Độ Dương. Trong khi đó, Tư lệnh tối cao lực lượng đồng minh NATO tại châu Âu Alexus Grynkewich bác bỏ thông tin NATO đang chuẩn bị cho một sứ mệnh tại eo biển Hormuz bởi việc này cần một quyết định chính trị và phải được toàn bộ 32 thành viên phê chuẩn.
Tin Gốc: Thanh Niên
Thế Giới
Tổng giám đốc WHO: 'Ebola ở CHDC Congo chưa đủ tiêu chí thành đại dịch'
Theo Hãng tin Reuters, ngày 17-5, Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus đã lên tiếng bình luận về tình hình đợt bùng phát Ebola tại Cộng hòa dân chủ Congo (DRC) và Uganda.
Trước đó cùng ngày, WHO đã tuyên bố đợt bùng phát này là "tình trạng khẩn cấp y tế công cộng gây quan ngại quốc tế". Đây là mức cảnh báo cao thứ nhì theo Điều lệ y tế quốc tế (IHR), chỉ sau mức đại dịch toàn cầu.
Phát biểu trên mạng xã hội X cùng ngày, Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus khẳng định: "Tôi xác định rằng đợt dịch này cấu thành một tình trạng khẩn cấp y tế công cộng gây quan ngại quốc tế".
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh dịch bệnh hiện chưa đáp ứng các tiêu chí của tình trạng khẩn cấp đại dịch theo IHR.
Ông cũng bày tỏ "quan ngại sâu sắc" khi số ca dương tính tiếp tục tăng.
Trong thông cáo cùng ngày, WHO thừa nhận: "Hiện vẫn còn nhiều bất định đáng kể về số người nhiễm thực sự và phạm vi địa lý của đợt dịch".
Điểm khiến giới chuyên môn đặc biệt lo ngại là tác nhân gây bệnh lần này: chủng Bundibugyo, được phát hiện lần đầu năm 2007.
Theo Bộ trưởng Y tế DRC Samuel-Roger Kamba, đây là chủng chưa có vắc xin và không có thuốc điều trị đặc hiệu. Ông cảnh báo chủng này "có tỉ lệ tử vong rất cao, có thể lên tới 50%". Đây cũng là lý do WHO gọi đợt bùng phát lần này là "bất thường".
Trong khi đó, hầu hết các đợt bùng phát trước tại DRC đều do chủng Zaire gây ra. Chủng này đã có vắc xin và phác đồ điều trị sau nhiều thập kỷ nghiên cứu.
Theo Reuters, đây là đợt bùng phát Ebola thứ 17 tại DRC, nơi vi rút Ebola lần đầu được phát hiện vào năm 1976.
Hãng tin này dẫn nhận định của WHO cho rằng đợt dịch lần này có thể lớn hơn nhiều so với số liệu hiện có, do tỉ lệ dương tính cao trong các mẫu xét nghiệm ban đầu và số ca nghi nhiễm tiếp tục gia tăng.
Theo ông Kamba, bệnh nhân số 0 là một nữ y tá đến cơ sở y tế tại Bunia từ ngày 24-4 với các triệu chứng nghi ngờ Ebola.
Đáng chú ý, một ca bệnh đã được xác nhận tại thành phố Goma - đô thị lớn ở miền đông DRC hiện do lực lượng nổi dậy M23 kiểm soát.
Giáo sư Jean-Jacques Muyembe, Giám đốc Viện Nghiên cứu y sinh quốc gia Congo (INRB), cho AFP biết: "Một ca dương tính tại Goma đã được phòng thí nghiệm xác nhận. Đó là vợ của một người đàn ông qua đời vì Ebola tại Bunia. Người này đã di chuyển đến Goma sau khi chồng mất, khi bản thân đã nhiễm bệnh".
Việc ứng phó tại DRC còn vướng nhiều khó khăn. Quốc gia hơn 100 triệu dân này có diện tích gấp bốn lần Pháp nhưng hạ tầng giao thông và liên lạc yếu kém, khiến vận chuyển trang thiết bị y tế quy mô lớn là thách thức không nhỏ.
Ngoài ra, tại thủ đô Kampala của Uganda, WHO ghi nhận hai ca xác nhận qua xét nghiệm, trong đó có một ca tử vong. Hai ca này được ghi nhận vào ngày 16 và 17-5. Cả hai đều là người di chuyển từ DRC.
Trong nửa thế kỷ qua, Ebola đã cướp đi sinh mạng khoảng 15.000 người trên khắp châu Phi. Đợt dịch tồi tệ nhất tại DRC giai đoạn 2018 - 2020 đã làm gần 2.300 người tử vong. Các khu rừng nhiệt đới rậm rạp tại DRC được xem là ổ chứa tự nhiên của vi rút Ebola.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ