Theo quan điểm của Y học cổ truyền Trung Quốc, việc ăn sáng đúng cách chứa đựng những bí mật giúp bảo vệ não bộ và nuôi dưỡng dạ dày. Trong cuốn sách Điều trị các bệnh thường gặp bằng Đông y, bác sĩ Zhang Xueliang, Học viện Khoa học Y học Trung Quốc, dẫn lại lời dạy từ cổ thư Lão Lão Hằng Ngôn rằng:
“Giữa trưa dương khí thịnh nhất, lúc mặt trời lặn dương khí suy yếu, vì vậy sáng nên ăn no, trưa ăn nhẹ và tối nên để bụng trống”. “Sáng ăn ngon, tối ăn ít” chính là quy tắc vàng để sống thọ và là trọng tâm của phương pháp “dưỡng vị” trong Đông y.
Bữa sáng giữ vai trò quan trọng nhất trong ngày. Sau một đêm dài ngủ nghỉ, cơ thể đã tiêu hao năng lượng liên tục hơn 10 giờ mà không được bổ sung. Lúc này, cơ thể cần được nạp năng lượng thông qua bữa sáng để duy trì sự tỉnh táo và bền bỉ cho cả ngày làm việc. Việc bỏ bữa sáng thường xuyên có thể dẫn đến tình trạng lờ đờ, suy giảm chức năng tiêu hóa và hệ miễn dịch. Hơn nữa, để bụng đói sẽ gây ra cảm giác thèm ăn dữ dội trước bữa trưa, dẫn đến việc ăn quá mức và gây béo phì. Về lâu dài, thói quen này còn tiềm ẩn nguy cơ gây ra các bệnh mạn tính như polyp túi mật và sỏi mật.
Để có một bữa sáng chất lượng, bác sĩ Trương cho biết yếu tố tiên quyết là thực phẩm phải ở trạng thái nóng. Do các nhóm thực phẩm sống và lạnh dễ làm tổn hao dương khí vùng bụng, việc dùng đồ nóng sẽ giúp bảo vệ vị khí và hỗ trợ lưu thông máu. Khi vừa thức dậy, các mạch máu và cơ bắp vẫn đang ở trạng thái co lại, nếu nạp đồ lạnh sẽ khiến cơ quan trong cơ thể co thắt mạnh hơn, cản trở hấp thụ dưỡng chất từ thức ăn và dẫn đến các vấn đề như da dẻ xanh xao, chán ăn hay dễ cảm lạnh.
Theo bác sĩ, một bữa sáng chất lượng nên có tinh bột làm thành phần chủ đạo, bởi nhóm chất này không chỉ cung cấp nguồn năng lượng dồi dào và sự minh mẫn cho não bộ mà còn tăng cường khả năng hấp thụ các dưỡng chất từ sữa hoặc sữa đậu nành. Đồng thời, việc bổ sung đầy đủ nước trong bữa sáng là yêu cầu cần thiết để hỗ trợ quá trình tiêu hóa, đồng thời bù đắp kịp thời lượng nước mà cơ thể đã tiêu hao sau một đêm dài.
Trong việc phối hợp thực phẩm, việc bổ sung một lượng vừa đủ chất đạm và chất béo lành mạnh từ các nguồn như trứng, các sản phẩm từ đậu nành, thịt nạc hay lạc sẽ giúp kéo dài cảm giác no, đồng thời duy trì nguồn năng lượng bền bỉ cho cơ thể suốt buổi sáng. Để thực đơn thêm hoàn hảo, người dùng nên kết hợp thêm rau xanh và trái cây nhằm cung cấp các loại vitamin hòa tan cùng chất xơ cần thiết. Bác sĩ gợi ý một bữa sáng lành mạnh gồm những món ăn ấm nóng như cháo, yến mạch, tào phớ, sữa đậu nành nóng hoặc chè mè đen, kết hợp cùng các loại bánh mì, rau xanh và trái cây để đảm bảo đủ chất.
Bác sĩ đặc biệt lưu ý các bậc phụ huynh rằng việc bỏ bữa sáng có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình tăng trưởng, phát triển thể chất cũng như kết quả học tập của trẻ em và thanh thiếu niên. Do đó, cha mẹ cần nêu gương và hỗ trợ con trẻ hình thành thói quen ăn uống khoa học ngay từ sớm. Các chuyên gia khuyến nghị nên ăn sáng sau khi thức dậy khoảng 20 đến 30 phút, bởi đây là lúc hệ tiêu hóa đạt trạng thái lý tưởng nhất để hấp thụ và chuyển hóa trọn vẹn các chất dinh dưỡng.
Chiều 20/5, tại Bệnh viện đa khoa Xanh Pôn, Sở Y tế Hà Nội phối hợp với Hội Vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam tổ chức Lễ phát động phong trào hiến mô, bộ phận cơ thể người.
Tại sự kiện cũng đã ra mắt Chi hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người Việt Nam tại thành phố Hà Nội.
Phát biểu khai mạc tại buổi lễ, TS.BS Nguyễn Trọng Diện, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội khẳng định, ghép mô và tạng là một trong những thành tựu y học vĩ đại nhất của nhân loại.
Tại Hà Nội, nơi quy tụ các bệnh viện tuyến Trung ương và các cơ sở y tế hàng đầu của thành phố, đội ngũ thầy thuốc đã làm chủ được các kỹ thuật chuyên sâu vô cùng phức tạp. Dẫu vậy, rào cản lớn nhất đối với ngành ghép tạng hiện nay vẫn là sự khan hiếm nghiêm trọng nguồn tạng hiến tặng.
Tuy nhiên, bức tranh y học đã có những gam màu tươi sáng và ấm áp hơn nhờ sự đồng lòng của xã hội.
Nhìn lại chặng đường vừa qua, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội chia sẻ số liệu đầy ấn tượng: Nếu như năm 2024 cả nước mới có khoảng 86.000 người đăng ký hiến tạng, thì đến nay con số này đã tăng lên gần 178.000 người.
Chỉ sau hai năm, số lượng người sẵn sàng trao đi cơ hội sống đã tăng gấp đôi, đồng thời số ca hiến tạng từ người chết não liên tục ghi nhận mức tăng kỷ lục mới.
“Đây không chỉ đơn thuần là con số chuyên môn của ngành y tế, mà là minh chứng sinh động cho sự lan tỏa sâu rộng của lòng nhân ái, vượt qua những định kiến trong cộng đồng”, TS Nguyễn Trọng Diện nhấn mạnh.
Chia sẻ sâu hơn về thực trạng ngành ghép tạng, TS.BS Nguyễn Đình Hưng, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho biết, từ ca ghép thận đầu tiên thành công năm 1992 tại Học viện Quân y, đến nay cả nước đã hình thành gần 30 trung tâm ghép tạng hiện đại trải dài từ Bắc vào Nam.
Sự tiến bộ này mở ra cánh cửa hồi sinh cho nhiều người bệnh suy thận mạn, suy gan, suy tim, hỏng giác mạc...
Dù vậy, khó khăn cốt lõi là nguồn mô, tạng từ người hiến sau chết não tại nước ta vẫn còn vô cùng ít ỏi. Trong khi đó, về mặt khoa học, một người chết não nếu hiến tạng có thể cứu sống hơn 10 người khác.
Cũng trong khuôn khổ buổi lễ, Sở Y tế Hà Nội đã chính thức phát động phong trào đăng ký hiến tặng mô, bộ phận cơ thể người trên toàn địa bàn Thủ đô.
Ngay tại chương trình, lãnh đạo ngành y tế, lãnh đạo các bệnh viện… đã thực hiện đăng ký hiến tặng mô, bộ phận cơ thể người, nhận tấm thẻ đăng ký hiến tạng.
Caffeine là một hợp chất hóa học có tự nhiên trong một số loại thực vật và có tác dụng kích thích hệ thần kinh trung ương. Các chuyên gia lưu ý phụ thuộc caffeine không hoàn toàn giống nghiện các chất kích thích khác.
Caffeine chủ yếu hoạt động như một chất kích thích hệ thần kinh trung ương, giúp tăng sự tỉnh táo và tập trung. Tuy nhiên, sử dụng thường xuyên trong thời gian dài vẫn có thể khiến cơ thể hình thành sự phụ thuộc và xuất hiện triệu chứng khó chịu khi ngưng uống hoặc cắt giảm đột ngột.
Đau đầu khi dừng đột ngột
Một trong những dấu hiệu phổ biến nhất của phụ thuộc caffeine là đau đầu khi bỏ cà phê hoặc uống muộn hơn thường lệ. Theo Verywell Health, caffeine ảnh hưởng đến mạch máu trong não. Khi cơ thể đã quen với việc tiếp nhận caffeine mỗi ngày, việc đột ngột ngưng sử dụng có thể khiến mạch máu giãn ra, dẫn đến đau đầu.
Các triệu chứng thường xuất hiện trong vòng 12-24 giờ sau lần dùng caffeine cuối cùng và có thể kéo dài vài ngày. Cơn đau thường âm ỉ, nặng đầu hoặc khó chịu ở vùng trán và thái dương.
Càng ngày càng cần nhiều caffeine hơn
Nếu trước đây bạn chỉ cần một ly cà phê là đủ để tỉnh táo nhưng hiện tại cần hai hoặc ba ly mới thấy có năng lượng, đó có thể là dấu hiệu cơ thể đã hình thành cơ chế "dung nạp caffeine".
Theo Phòng khám Cleveland, caffeine hoạt động bằng cách chặn adenosine - chất hóa học khiến não cảm thấy buồn ngủ. Tuy nhiên, khi sử dụng thường xuyên, cơ thể có thể thích nghi bằng cách tạo thêm các thụ thể adenosine. Điều này khiến tác dụng kích thích của caffeine giảm dần theo thời gian. Hệ quả là nhiều người phải tăng lượng cà phê hoặc uống liên tục trong ngày để duy trì sự tỉnh táo.
Mệt mỏi và khó tập trung khi không uống
Một số người cảm thấy đầu óc mơ màng, giảm tập trung hoặc thiếu động lực vào những ngày không uống cà phê. Theo Healthline, đây là triệu chứng khá phổ biến khi cơ thể thiếu caffeine.
Não bộ đã quen với tác động kích thích của caffeine nên khi chất này giảm đột ngột, mức năng lượng cũng giảm theo. Vì vậy, một số người có cảm giác không thể tập trung làm việc nếu chưa uống cà phê vào buổi sáng.
Dễ cáu gắt hoặc tâm trạng thất thường
Không chỉ ảnh hưởng đến mức năng lượng, caffeine còn tác động đến tâm trạng và hệ thần kinh trung ương. Trang Verywell Mind chỉ ra một số người có thể trở nên cáu gắt, thiếu kiên nhẫn hoặc cảm thấy tâm trạng đi xuống khi cắt giảm caffeine. Những thay đổi này thường xuất hiện trong giai đoạn đầu ngưng cà phê, đặc biệt ở người nạp nhiều caffeine mỗi ngày.
Phụ thuộc caffeine không giống nghiện các chất kích thích nguy hiểm, nhưng vẫn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe nếu kéo dài. Việc lệ thuộc vào cà phê để duy trì năng lượng có thể khiến giấc ngủ kém chất lượng, mức năng lượng thiếu ổn định và làm tăng cảm giác căng thẳng ở một số người.
Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA), khoảng 400 mg caffeine mỗi ngày - tương đương khoảng 4 tách cà phê pha - thường được xem là mức an toàn với đa số người trưởng thành khỏe mạnh. Tuy nhiên, khả năng dung nạp caffeine ở mỗi người khác nhau tùy cơ địa, giấc ngủ, mức độ căng thẳng và tình trạng sức khỏe.
Ngày 20-4, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) cho biết đã tiếp nhận thông tin về chó nghi dại đã cắn người ở phường Phước Thắng, TP.HCM.
Theo báo cáo khẩn của Trạm Y tế phường Phước Thắng, vào sáng 17-4, Trạm Y tế nhận được báo cáo từ Trung tâm Tiêm chủng dịch vụ Bà Rịa về trường hợp chó cắn nhiều người tại tổ 1, khu phố 6, phường Phước Thắng. Ngay sau đó, lực lượng y tế phối hợp chính quyền địa phương tiến hành xác minh.
Con chó đã cắn nhiều người là chó cái, giống chó cỏ, lông màu vàng nhạt, do bà L.T.B. nuôi.
Theo bà B., con chó chưa được tiêm phòng dại và trước đó, bà đã nuôi khoảng 5 năm.
Tuy nhiên, từ ngày 13 đến 17-4, con chó bất ngờ trở nên hung dữ, tấn công và cắn tổng cộng 3 người. Ngoài ra, con chó còn cắn chết 4 con của nó và cắn thêm 2 con khác cùng nhà (còn sống) và tấn công khoảng 7-8 con chó của các hộ lân cận.
Đến sáng 17-4, chủ nhà phát hiện con chó đã chết. Một người hàng xóm đã đem con chó cho cá, tôm ăn.
Trạm Y tế phường Phước Thắng cho biết đang theo dõi, xử lý ổ dịch nghi bệnh dại này.
Ngành y tế địa phương đang tiếp tục theo dõi tình hình đàn chó trên địa bàn, đồng thời tăng cường tuyên truyền người dân về nguy cơ bệnh dại và các biện pháp phòng chống.
