Ông nhấn mạnh đây là “cử chỉ nhân đạo từ Mỹ, các quốc gia Trung Đông và đặc biệt là từ Iran”. Tuy nhiên ông Trump lưu ý “nếu tiến trình nhân đạo này bị cản trở bằng bất kỳ cách nào thì động thái đó sẽ phải được xử lý một cách cứng rắn”.
Cũng trong ngày 3-5, ông Trump khẳng định các đại diện của ông “đang có những cuộc thảo luận rất tích cực với Iran và có thể dẫn đến những kết quả rất tích cực”, song không làm rõ chi tiết.
Ngày 4-5, ông Ebrahim Azizi – người đứng đầu Ủy ban An ninh quốc gia của Quốc hội Iran – tuyên bố Tehran sẽ coi bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm can thiệp vào eo biển Hormuz là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.
Quân đội Iran sau đó cũng cảnh báo hành động quân sự sau tuyên bố của Tổng thống Trump. “Chúng tôi cảnh báo bất kỳ lực lượng vũ trang nước ngoài nào, đặc biệt là quân đội Mỹ hung hăng, nếu họ có ý định tiếp cận hoặc tiến vào eo biển Hormuz, sẽ bị nhắm mục tiêu và tấn công” – thiếu tướng Ali Abdollahi thuộc Bộ Chỉ huy trung tâm quân đội Iran nói trên Đài truyền hình nhà nước IRIB.
Cùng ngày 4-5, truyền thông Iran đưa tin một tàu khu trục Mỹ đã trúng tên lửa ở eo biển Hormuz. Trang tin Axios sau đó dẫn lời một quan chức cấp cao Mỹ bác bỏ thông tin này.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
"Quân đội Mỹ không thực hiện cam kết và ngang nhiên tấn công một số khu vực ở miền nam Iran. Chúng tôi sẽ đáp trả quyết liệt hành vi này", Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, cơ quan chỉ huy tối cao của quân đội Iran, cho biết hôm nay.
Cơ quan này nhắc lại rằng tuyến đường an toàn duy nhất cho tàu thuyền qua eo biển Hormuz "là luồng do Iran quy định", nhấn mạnh Tehran sẽ không để Washington can thiệp vào hoạt động quản lý eo biển Hormuz và các vấn đề liên quan trong bất cứ hoàn cảnh nào.
Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya chưa công bố mục tiêu mà họ nhắm tới trong chiến dịch trả đũa. Trong những lần đấu hỏa lực trước đây, quân đội Iran thường nhắm vào các căn cứ đồn trú của Mỹ trong khu vực, chủ yếu là tại Bahrain và Kuwait.
Trang tin Axios dẫn lời một quan chức Mỹ giấu tên cho biết Iran đã phóng máy bay không người lái nhằm vào Bahrain, nơi đặt trụ sở Hạm đội 5 hải quân Mỹ Một số hãng thông tấn cho biết nhiều tiếng nổ đã vang lên tại Bahrain, song giới chức nước này chưa đưa ra thông tin liên quan.
Bộ Tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, trước đó thông báo mở "đợt tấn công mạnh mẽ" nhằm đáp trả các vụ Iran tập kích tàu hàng đi qua eo biển Hormuz. CENTCOM cáo buộc Iran vi phạm lệnh ngừng bắn và thực hiện "những hành động hung hăng, nguy hiểm".
Chiến dịch không kích diễn ra sau khi Cơ quan An ninh Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) thông báo 3 tàu hàng bị tấn công gần bờ biển Oman ngày 7/7, khi chúng đi qua eo biển Hormuz. Trong số này có một tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng của Qatar và một tàu dầu Arab Saudi.
Qatar tuyên bố Iran phải chịu trách nhiệm, yêu cầu nước này "lập tức chấm dứt những hành động làm suy yếu an ninh khu vực". Arab Saudi lên án vụ tấn công nhằm vào tàu dầu, kêu gọi Iran ngừng đe dọa an toàn hàng hải quốc tế và nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Iran không xác nhận hay bác bỏ thông tin nước này đứng sau các vụ tấn công nói trên. Thay vào đó, Tehran tái khẳng định quyền kiểm soát và thẩm quyền đối với tuyến hàng hải đi qua eo biển Hormuz.
Tin Gốc: Vnexpress
Trong bình luận đầu tiên về bức thư ngỏ của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky gửi tới Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông Trump cho biết: “Tôi rất vui vì có thể họ đang thảo luận về một cuộc gặp”.
Ông cho biết, ông ủng hộ ý tưởng về một cuộc gặp trực tiếp giữa hai nhà lãnh đạo Nga và Ukraine nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài hơn 4 năm qua. “Tôi nghĩ sẽ thật tuyệt vời nếu họ gặp nhau. Họ nên tiến hành điều đó”, ông nói.
Nhà lãnh đạo Mỹ mô tả ông Zelensky và ông Putin là "những người rất tốt" đến từ hai "quốc gia tuyệt vời".
Ông cũng cho biết Mỹ đã đóng góp rất nhiều để giúp một cuộc gặp như vậy có khả năng diễn ra.
Đây là bình luận đầu tiên của chủ nhân Nhà Trắng sau khi Tổng thống Donald Trump sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 4/6 đã công bố một bức thư ngỏ gửi tới Tổng thống Vladimir Putin, trong đó đề xuất hai nhà lãnh đạo gặp nhau để thống nhất chấm dứt xung đột.
"Ukraine đề xuất chấm dứt cuộc chiến thông qua sự gắn kết trực tiếp giữa chúng tôi và ông. Tôi đề xuất một cuộc gặp... Nếu cá nhân ông không tự đưa ra kết luận rằng đã đến lúc phải chấm dứt cuộc chiến, Ukraine sẽ tiếp tục chiến đấu vì sự sinh tồn của mình”, ông Zelensky viết.
Tổng thống Zelensky cũng đề xuất một cuộc trao đổi tù binh theo nguyên tắc "tất cả đổi lấy tất cả", trao trả các thường dân và trẻ em bị ép xuất cảnh, cùng một hội nghị thượng đỉnh do một quốc gia trung lập như Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ hoặc một quốc gia Ả Rập đăng cai tổ chức. Bức thư nói rằng Nga đang phải đối mặt với những sức ép ngày càng tăng về cả quân sự, kinh tế.
Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cho biết bức thư ngỏ của ông Zelensky sẽ được chuyển giao qua các kênh ngoại giao.
Cựu Ngoại trưởng Ukraine Dmytro Kuleba cho rằng, bức thư nhằm gửi thông điệp trước tiên là đến Tổng thống Putin, tiếp đó là người dân Ukraine, Tổng thống Mỹ Donald Trump và các đối tác châu Âu.
Ông Kuleba gợi ý rằng bức thư chứa đựng những ẩn ý tinh tế nhắc về cuộc gặp của ông Trump với ông Putin tại Anchorage (Alaska) vào năm ngoái, nơi nhà lãnh đạo Nga và người đồng cấp Mỹ được cho là đã đồng ý gây áp lực buộc Ukraine phải nhượng bộ toàn bộ vùng Donbass.
Về phía Nga, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết Moscow đã biết đến bức thư của ông Zelensky và ông Putin sẽ được báo cáo ngắn gọn về nội dung này sau đó.
Theo một bài đăng trên Telegram, Điện Kremlin đã phản hồi bức thư của Tổng thống Ukraine rằng: "Nếu ông Zelensky muốn gặp ông Putin, ông ấy có thể đến Moscow”.
Tin Gốc: Dân Trí
Ngày 20-4, một ngày trước khi kết thúc lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần, đàm phán giữa Mỹ và Iran có nguy cơ sụp đổ hơn bao giờ hết khi Washington tấn công tàu hàng của Iran vì cho rằng tàu hàng này vi phạm lệnh phong tỏa, khiến Tehran sau đó trả đũa bằng máy bay không người lái.
Vụ tấn công cho thấy rõ sự thiếu tin tưởng lẫn nhau giữa Mỹ và Iran, cũng như nguy cơ chiến tranh quay trở lại vùng Vịnh khi lệnh ngừng bắn kết thúc vào ngày 21-4.
Vụ tấn công diễn ra khi Mỹ dự kiến sẽ cử một phái đoàn do Phó tổng thống JD Vance dẫn đầu để đến Pakistan đàm phán dự kiến vào tối ngày 20-4.
Trên nền tảng Truth Social, Tổng thống Donald Trump tiếp tục gia tăng sức ép đe dọa sẽ phá hủy các nhà máy điện và cầu của nước này nếu không đạt được thỏa thuận.
Cuối tuần qua, nhà lãnh đạo Mỹ đã có những tuyên bố trái ngược khi nói rằng Iran đã "đồng ý với mọi thứ" và đã mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz.
Nhưng thay vì có động thái có đi có lại, ông tuyên bố Mỹ sẽ tiếp tục phong tỏa hàng hải đối với Iran dẫn đến phản ứng mạnh của Tehran khi bác bỏ việc giao nộp uranium làm giàu cho Mỹ và tuyên bố eo biển Hormuz vẫn đóng.
Cuối ngày 19-4, truyền thông Iran đưa tin nước này sẽ không tiếp tục đàm phán với Washington. Theo giới quan sát, các quan chức Iran dường như nghi ngờ rằng việc ông Trump nói về thỏa thuận có thể chỉ là vỏ bọc cho một cuộc tấn công bất ngờ.
"Trong khi tuyên bố ngoại giao và sẵn sàng đàm phán, Mỹ đang có những hành vi không hề cho thấy sự nghiêm túc trong việc theo đuổi tiến trình ngoại giao" - người phát ngôn Esmaeil Baghaei của Bộ Ngoại giao Iran nói, cáo buộc vụ tấn công như "cướp biển" của Mỹ vào một tàu hàng của Iran cũng như phong tỏa các cảng của Tehran. Iran còn tố Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn khi chậm trễ thực hiện lệnh ngừng bắn ở Lebanon.
Ngày 20-4, nói về triển vọng đàm phán, lãnh đạo Ủy ban An ninh quốc gia của Quốc hội Iran Ebrahim Azizi nói rằng việc này còn tùy thuộc vào việc Mỹ có gửi đi những tín hiệu tích cực hay không.
Nhưng trên đấu trường đàm phán này, Iran sẽ kiên quyết hành động vì lợi ích quốc gia và có những lằn ranh đỏ, những điều kiện không thể nhượng bộ. Ba yêu cầu của Iran trước khi bước vào vòng đàm phán vòng hai bao gồm: ngừng bắn ở Lebanon, chấm dứt lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran và bỏ phong tỏa các tài sản của Tehran.
Kể từ đầu cuộc chiến, việc đánh giá mức độ chân thành và chính xác của các tuyên bố từ Mỹ hay Iran luôn là điều khó khăn.
Sau khi Mỹ và Israel ám sát hàng loạt lãnh đạo của Iran, hầu như không thể đoán chiến lược của Iran cũng như chính xác những ai đang nắm quyền. Bất chấp những tuyên bố cứng rắn, theo giới phân tích, Tehran không có nhiều lựa chọn.
"Tôi nghĩ khả năng cao chúng ta sẽ thấy một phái đoàn Iran đến đàm phán. Các lựa chọn chiến lược trước mắt Iran đã trở nên khá hạn chế. Ngoài chiến tranh, họ chỉ còn lựa chọn đàm phán. Tôi nghĩ Iran muốn đàm phán, nhưng họ muốn đàm phán trên những điều khoản mà rõ ràng là họ vẫn chưa đồng ý với Mỹ", nhà nghiên cứu Rashid Al-Mohanadi nhận định. Đài CNN dẫn các nguồn tin từ Tehran nói rằng phái đoàn của nước này sẽ đến Pakistan vào 21-4.
Đối với Tổng thống Trump, vài ngày tới sẽ là là phép thử cho thấy chiến lược hăm dọa quen thuộc của ông có thể tạo ra những cơ hội ngoại giao hay đang mất dần hiệu quả.
Nếu thất bại, ông Trump có thể đứng trước lựa chọn leo thang sự can thiệp quân sự để giải quyết vấn đề - điều rõ ràng sẽ gây ra những hậu quả thảm khốc đối với nền kinh tế toàn cầu và mức độ tín nhiệm đang sụt giảm của chính ông.
Theo ông Mohammad Eslami, nhà nghiên cứu về Trung Đông và Bắc Phi tại Đại học Tehran, những tín hiệu trái chiều vừa qua có thể là chiến lược đàm phán có tính toán. "Iran đóng cửa eo biển để rồi mở lại, đó là một động thái đàm phán", ông nói với Đài Al Jazeera.
Việc Mỹ bắt giữ tàu Iran là hành động nhằm giữ thể diện, và cuộc tấn công đáp trả của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran sau đó cho thấy Tehran không hề nhượng bộ, theo ông Eslami.
Nhưng điều khó đoán chính là liệu những tính toán này có thể dẫn đến một thỏa thuận hay không. "Mỹ không có một chiến lược rõ ràng khi bắt đầu cuộc chiến này. Tôi không mấy lạc quan về các cuộc đàm phán. Nếu không đạt được thỏa thuận, chiến tranh sẽ tiếp diễn", ông Eslami nhận định.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ