Ông Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo – cho biết bộ đang trình Chính phủ dự thảo nghị định quy định chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược.
Mục tiêu không chỉ dừng ở hỗ trợ chi phí học tập, sinh hoạt cho người học mà quan trọng hơn là tạo động lực đủ mạnh để thu hút và giữ chân người học giỏi theo đuổi các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược – những lĩnh vực có vai trò quyết định đối với năng lực cạnh tranh quốc gia.
Chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược dự kiến được áp dụng từ 1-9-2026, dành cho công dân Việt Nam đang theo học hệ chính quy, từ sinh viên cử nhân, kỹ sư đến học viên thạc sĩ, nghiên cứu sinh tiến sĩ.
Danh mục nhóm ngành đề xuất được cấp học bổng dự kiến có 15 nhóm ngành gồm: sinh học, sinh học ứng dụng, khoa học vật chất, khoa học Trái đất, toán học, thống kê, máy tính, công nghệ thông tin, kỹ thuật cơ khí và cơ kỹ thuật, kỹ thuật điện – điện tử và viễn thông, kỹ thuật hóa học – vật liệu – luyện kim và môi trường, vật lý kỹ thuật, kỹ thuật địa chất – địa vật lý và trắc địa, kỹ thuật mỏ, xây dựng.
Các mức học bổng dự kiến chia theo bậc học và nhóm ngành. Ở bậc đại học, mức hỗ trợ dao động từ khoảng 3,7 – 5,5 triệu đồng/tháng, mỗi năm học được tính 10 tháng. Ở bậc thạc sĩ và tiến sĩ, mức hỗ trợ cao hơn, tối đa lên tới 8,4 triệu đồng/tháng, hưởng 12 tháng/năm.
Có hai nhóm được xem xét hỗ trợ học bổng. Thứ nhất, các thí sinh đoạt giải nhất, nhì, ba trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia hoặc quốc tế (thời gian đoạt giải không quá ba năm).
Nhóm thứ hai, các thí sinh có tổng điểm thi tốt nghiệp trong tổ hợp xét tuyển gồm môn toán và hai môn trong số bốn môn lý, hóa, sinh, tiếng Anh từ 22,50 điểm trở lên (không tính điểm ưu tiên, điểm cộng, không tính điểm quy đổi môn tiếng Anh nếu thí sinh sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ để miễn thi tốt nghiệp).
Bên cạnh đó, nhóm thí sinh thứ hai cũng phải bảo đảm nằm trong nhóm 30% thí sinh đạt điểm trúng tuyển cao nhất cùng nhóm ngành trên phạm vi toàn quốc…
Đối với chương trình đào tạo thạc sĩ và tiến sĩ, yêu cầu tập trung vào năng lực nghiên cứu khoa học. Trong đó với thạc sĩ để duy trì học bổng, năm thứ nhất phải đạt điểm tích lũy 3.2/4.0 trở lên hoặc là tác giả đứng tên đầu hoặc tác giả liên hệ của ít nhất một bài báo khoa học có nội dung chuyên môn thuộc đề tài luận án thạc sĩ đã được chấp nhận đăng thuộc danh mục tạp chí khoa học do Hội đồng giáo sư nhà nước quy định.
Đối với chương trình đào tạo tiến sĩ yêu cầu 12 tháng liền trước là tác giả đứng đầu hoặc tác giả liên hệ ít nhất một bài báo có nội dung chuyên môn thuộc đề tài luận án tiến sĩ đã được chấp nhận đăng thuộc danh mục tạp chí khoa học do Hội đồng giáo sư nhà nước quy định.
Theo ông Thảo, chính sách học bổng đang được bộ đề xuất giúp các bạn sinh viên đủ sinh hoạt phí khi theo học các chương trình đào tạo các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược.
Chính sách học bổng cũng thiết kế theo cấu trúc tăng dần theo trình độ đào tạo, phản ánh đúng yêu cầu về năng lực nghiên cứu và đóng góp của người học.
Ngoài ra, việc xét và chi trả học bổng được thực hiện trên cơ sở dữ liệu sẵn có khi thí sinh đăng ký xét tuyển đại học, không phát sinh thủ tục hành chính cho người học, bảo đảm công khai, minh bạch và hiệu quả.
Thí sinh muốn được nhận học bổng của chương trình thì tổ hợp xét tuyển của ba môn thi tốt nghiệp THPT của thí sinh phải nằm trong số năm môn (toán, lý, hóa, sinh, tiếng Anh) mới đạt điều kiện nhận học bổng.
Các tổ hợp khác ngoài năm môn này nếu xét tuyển vào nhóm ngành trên sẽ không được nhận học bổng. Từ đó ông Thảo lưu ý với các cơ sở đào tạo và thí sinh về định hướng kỹ thuật trong quá trình xây dựng phương án tuyển sinh và lựa chọn tổ hợp xét tuyển để không lãng phí cơ hội.
Ngày 13.7, một lãnh đạo Sở GD-ĐT Đắk Lắk cho biết nội dung lan truyền trên mạng xã hội cho rằng một nam sinh Trường THPT số 1 Phan Chu Trinh (xã Ea Drăng) sử dụng điện thoại trong phòng thi để gian lận thi cử là sai sự thật.
Theo vị lãnh đạo, sau khi bài viết xuất hiện trên mạng xã hội, gia đình nam sinh đã đến cơ quan công an trình báo và đề nghị làm rõ vụ việc. Sau đó, người đăng tải bài viết đã chủ động gỡ nội dung và gửi lời xin lỗi gia đình nam sinh.
"Trường hợp phát hiện những dấu hiệu bất thường trong quá trình thi cử, học sinh cần phản ánh trực tiếp đến Sở GD-ĐT hoặc cơ quan chức năng", vị lãnh đạo này nhấn mạnh.
Liên quan đến vụ việc, đại diện Ban giám hiệu Trường THPT số 1 Phan Chu Trinh khẳng định các thông tin lan truyền trên mạng chỉ là suy diễn, không có căn cứ. Người đăng bài tố cáo là một nữ sinh đang học tại trường.
Nhà trường đã mời học sinh cùng người thân của cả hai bên đến làm việc. Qua xác minh, không phát hiện bất kỳ hành vi gian lận thi cử hay vi phạm quy chế thi nào. Nữ sinh đã trực tiếp xin lỗi nam sinh, thừa nhận do bồng bột, suy nghĩ chưa thấu đáo và chịu "áp lực về điểm số" nên đã đăng tải thông tin sai sự thật.
Theo đại diện Ban giám hiệu Trường THPT số 1 Phan Chu Trinh, Đ. là học sinh có thành tích học tập tốt, điểm trung bình môn tiếng Anh lớp 12 đạt 8,5 điểm. Do đó, việc nam sinh đạt 9,75 điểm môn tiếng Anh không phải là điều bất thường. Trong khi đó, nữ sinh đăng bài tố cáo cũng là một học sinh xuất sắc của trường và thi môn tiếng Anh đạt 7,75 điểm.
Trước đó, ngày 10.7, một tài khoản mạng xã hội đăng tải bài viết tố cáo nam sinh Đ. sử dụng điện thoại và AI để giải đề trong kỳ thi môn tiếng Anh. Nội dung này đã gây xôn xao dư luận và được chia sẻ nhanh chóng trên mạng xã hội.
Sau khi thông tin lan truyền, anh trai của nam sinh Đ. đã lên tiếng phản bác. Người này cho biết bản thân đã đưa em đi thi và giữ điện thoại của em trong suốt thời gian diễn ra bài thi.
Định hướng này được Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đưa ra ngày 26/6, khi chủ trì họp triển khai kết quả buổi làm việc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với ngành giáo dục và đào tạo.
Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cả nước hiện còn thiếu 110.930 giáo viên các cấp học mầm non, phổ thông trong biên chế so với định mức quy định.
Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ, Ban Tổ chức Trung ương và các địa phương báo cáo chi tiết số liệu thừa, thiếu giáo viên sau khi các địa phương thực hiện phân bổ biên chế năm 2026. Trên cơ sở đó, Bộ Giáo dục cần đề xuất phương án giải quyết cho năm học 2026-2027 và báo cáo Thủ tướng trước 10/7.
Về lâu dài, theo Phó Thủ tướng, cần nghiên cứu phương án đổi mới cơ chế quản lý biên chế giáo viên, tính toán tổng thể gắn với việc sắp xếp các cơ sở giáo dục, rà soát lại các quy định về chế độ làm việc của giáo viên và định mức số lượng người làm việc trong các cơ sở giáo dục công lập.
Yêu cầu các địa phương cam kết và chịu trách nhiệm về việc chuẩn bị năm học mới, Phó Thủ tướng lưu ý cần rà soát kỹ các nội dung về giáo viên, phòng học, sách giáo khoa, thiết bị dạy học tối thiểu, an toàn trường học…
Liên quan vấn đề lạm thu, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Giáo dục nghiên cứu ban hành mẫu công khai thống nhất trên toàn quốc về các khoản thu đầu năm học, trong đó phân biệt rõ khoản thu bắt buộc, khoản thu dịch vụ và khoản đóng góp tự nguyện. Việc này phải thống nhất trên phạm vi cả nước, theo yêu cầu của lãnh đạo Chính phủ.
Ngoài ra, Phó Thủ tướng chỉ đạo Bộ Giáo dục nghiên cứu lập đường dây nóng tiếp nhận phản ánh về lạm thu, ép học thêm, dạy thêm trá hình; đồng thời công khai quy trình và thời hạn xử lý phản ánh.
Để giảm áp lực học tập và thi cử cho học sinh, Phó Thủ tướng cho rằng hướng nghiệp hết sức quan trọng, nhằm định hình lộ trình cuộc đời của người học và cũng là một trong những giải pháp để giảm áp lực thi cử.
Bộ Giáo dục được giao rà soát tổng thể chương trình, nội dung dạy học, kiểm tra, đánh giá theo tinh thần cắt giảm tối đa những yêu cầu, thủ tục, hồ sơ không cần thiết; thậm chí nghiên cứu cắt giảm những môn học không còn phù hợp trong bối cảnh hiện nay, khi trí tuệ nhân tạo đang hỗ trợ rất tích cực cho việc dạy và học.
“Về thi cử, cần chủ động lựa chọn phương án tổ chức, vừa giảm áp lực cho học sinh, vừa bảo đảm chất lượng và sự công bằng”, Phó Thủ tướng chỉ đạo.
Cùng với yêu cầu về an toàn trường học, Phó Thủ tướng đề nghị xử lý nghiêm các hành vi bạo lực học đường; mua bán, sử dụng thuốc lá điện tử trong và xung quanh trường học…
Đáng chú ý, Phó Thủ tướng thống nhất với đề xuất nghiên cứu phương án quản lý việc sử dụng mạng xã hội theo hướng có kiểm soát.
Về việc xây dựng các trường phổ thông liên cấp nội trú tại các xã biên giới, hiện nay mới có 13/21 địa phương gửi cam kết bằng văn bản. Như vậy, vẫn còn 8 địa phương chưa thực hiện đầy đủ. Phó Thủ tướng phê bình chủ tịch UBND các địa phương này.
Phó Thủ tướng giao Bộ Giáo dục chủ trì, phối hợp với Văn phòng Chính phủ nghiên cứu công khai tiến độ thực hiện. Những đợt sau, nếu địa phương nào chậm thì công khai trên cổng thông tin để tăng cường giám sát
10 chuyên đề ôn tập môn ngữ văn thuộc chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao năm 2026 do giáo viên Đỗ Đức Anh, Trường THPT Bùi Thị Xuân (P.Bến Thành), hướng dẫn được phát ở chuyên mục giáo dục trên các nền tảng: thanhnien.vn, fanpage Facebook và kênh YouTube của Báo Thanh Niên.
Trong chuyên đề 6: Trạm văn thực chiến – văn bản thơ, giáo viên tập cho học sinh luyện đề thơ theo cấu trúc chuẩn đề thi thật; Áp dụng công thức để trả lời nhanh – trúng ý; Phân tích chi tiết từng câu giúp hiểu sâu cách ra đề; Rèn phản xạ viết câu trả lời mạch lạc, giàu cảm xúc; Nâng cao khả năng đạt điểm cao ở phần thơ.
Trước đó, vào ngày 6.5, Báo Thanh Niên đã phát sóng chuyên đề 5: Bí kíp đọc hiểu văn bản thơ – siêu nhanh, giáo viên hướng dẫn cách đọc thơ đúng "chìa khóa" để hiểu nhanh, trả lời đúng - trúng đáp án; Cung cấp công thức xác định cảm xúc – chủ đề – hình ảnh thơ - tình cảm; Nhận diện nhanh biện pháp tu từ và tác dụng; Rèn kỹ năng cảm thụ thơ sâu nhưng trả lời ngắn gọn; Giúp học sinh tự tin xử lý mọi dạng câu hỏi khó trong đề thi.
Từ 20.4 đến 23.5, vào các khung giờ cố định (16 giờ 30, 18 giờ 30 và 20 giờ 30) thứ hai đến thứ bảy hàng tuần, Báo Thanh Niên lần lượt phát sóng trực tiếp 88 chuyên đề Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao tại các địa chỉ thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Báo Thanh Niên.
88 chuyên đề ôn tập kiến thức do các giáo viên giàu kinh nghiệm tại TP.HCM xây dựng, gồm: Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, chuyên Trần Đại Nghĩa, Bùi Thị Xuân, Lê Quý Đôn, Marie Curie, Nguyễn Hiền, quốc tế Á Châu… Qua mỗi chuyên đề ôn thi trực tuyến, giáo viên sẽ giúp học sinh tiết kiệm thời gian, tận dụng lợi thế của công nghệ để hứng thú với việc học, tích lũy kiến thức cho kỳ thi quan trọng sắp đến.
Sau các khung giờ nói trên, các chuyên đề vẫn xuất hiện trên các nền tảng thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Thanh Niên. Học sinh sử dụng bất kỳ thiết bị (điện thoại thông minh, máy tính cá nhân hay máy tính cố định) và chỉ cần kết nối internet đều có thể tiếp cận nội dung hệ thống kiến thức của 9 môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Học sinh có thể truy cập vào các nền tảng của Báo Thanh Niên hoặc quét mã QR từ lịch phát sóng để xem trực tiếp chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT năm 2026 vào đúng khung giờ hoặc xem lại 88 chuyên đề ôn thi tốt nghiệp THPT đã phát.
Lịch phát sóng tuần từ 4 đến 9.5 các chuyên đề ôn thi tốt nghiệp năm 2026:
