Nhìn lại hành trình năm 2025, TP.HCM bước vào giai đoạn chuyển đổi số trong bối cảnh không ít khó khăn. Tuy nhiên, Đề án Phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia, tầm nhìn đến năm 2030 (viết tắt Đề án 06) được xác định là “xương sống” và nền tảng cốt lõi trong tiến trình cải cách hành chính, xây dựng thành phố thông minh.
Bước ngoặt thực sự đến từ những “con số biết nói” trong bảng tổng kết năm 2025. Thành phố đã hoàn thành 38 nhiệm vụ trọng tâm và trở thành đơn vị tiên phong trên cả nước khi đóng Cổng dịch vụ công thành phố để hợp nhất hoàn toàn vào Cổng dịch vụ công quốc gia từ ngày 19.6.2025, hiện thực hóa khái niệm “một cửa số” duy nhất.
Đặc biệt, công tác “làm sạch” và “làm giàu” dữ liệu đã đạt tới quy mô khổng lồ khi liên thông hơn 45 triệu dữ liệu chuyên ngành với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Trong đó, những cột mốc lần đầu xuất hiện như 15,3 triệu dữ liệu hộ tịch, 11,6 triệu dữ liệu bảo hiểm xã hội và hơn 5,7 triệu dữ liệu đất đai đã được số hóa hoàn thiện.
Đề án 06 đã đưa các tiện ích vào thực tế đời sống một cách sinh động. Người dân trước đây đi khám bệnh phải mang nhiều giấy tờ, nay được thay thế bằng cách quét mã QR trên ứng dụng VNeID. Sổ sức khỏe điện tử cũng được tích hợp, giúp bác sĩ xem lại lịch sử bệnh án rất nhanh chóng. Đến nay, TP.HCM đã triển khai Sổ sức khỏe điện tử trên VNeID tại 100% cơ sở khám, chữa bệnh, kích hoạt hơn 3,4 triệu sổ và tích hợp gần 100.000 giấy chuyển tuyến.
Ứng dụng “SOS An ninh trật tự” đã trở thành “thương hiệu” của Công an TP.HCM, tạo kênh kết nối trực tiếp, bảo mật giữa người dân và lực lượng chức năng. Thông tin khẩn cấp về tội phạm hay sự cố trật tự được người dân trình báo ngay trên ứng dụng thông qua hình ảnh, clip ghi nhận từ hiện trường, giúp lực lượng chức năng xử lý kịp thời.
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, song báo cáo của UBND TP.HCM đã thẳng thắn chỉ ra những “điểm nghẽn” cần sớm tháo gỡ. Đó là tình trạng đường truyền có lúc còn chậm, gây khó khăn trong việc đẩy dữ liệu giấy phép lái xe hay cập nhật biên lai đóng phạt trực tuyến. Tại lĩnh vực thuế, việc người dân chưa hiểu hết tiện ích của ứng dụng eTax Mobile vẫn là một thách thức lớn. Ngoài ra, việc sáp nhập các đơn vị hành chính cũng tạo ra những khó khăn nhất định về nhân lực và vận hành.
Hơn nữa, những vướng mắc về thể chế đang là rào cản đáng kể. Ví dụ đối với lĩnh vực văn hóa – thể thao, các quy định hiện hành chỉ nêu chung chung là nộp “bản sao” mà không quy định rõ cho trường hợp nộp trực tuyến, gây khó khăn cho công chức tại bộ phận một cửa khi hướng dẫn người dân. Việc thiếu quy định pháp luật về thể thức kết quả giải quyết thủ tục hành chính bản điện tử dẫn đến tình trạng công chức phải thực hiện song song quy trình điện tử và thủ công, gây mất thời gian và quá tải hệ thống.
Trước tình hình đó, đại tá Nguyễn Đình Dương, Phó giám đốc Công an TP.HCM nhấn mạnh TP.HCM đặt mục tiêu nâng tầm Đề án 06 lên một giai đoạn mới – phát triển toàn diện và bền vững. Kế hoạch năm 2026 xác định rõ mục tiêu lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, coi dữ liệu dân cư là “tài nguyên gốc” và tài khoản định danh là “chìa khóa” mở cánh cửa chuyển đổi số.
Chiến lược trọng tâm năm 2026 của TP.HCM là xây dựng hình mẫu công dân số thông qua 4 chỉ tiêu cụ thể. Đáng chú ý nhất là mục tiêu cắt giảm thời gian xử lý dịch vụ công xuống còn không quá 5 phút đối với các thủ tục đã hoàn thiện về dữ liệu. TP.HCM cam kết người dân, doanh nghiệp chỉ phải nhập thông tin một lần duy nhất. Mọi kết quả giải quyết thủ tục hành chính sẽ được trả dưới dạng điện tử và lưu trữ để tái sử dụng, loại bỏ hoàn toàn việc đòi hỏi nộp lại giấy tờ đã số hóa.
Để hiện thực hóa điều này, mô hình App Công dân số – một sáng kiến đột phá của Công an TP.HCM sẽ tiếp tục được đẩy mạnh. Ứng dụng này cung cấp 12 nhóm tính năng chính, bao phủ các lĩnh vực từ y tế, giáo dục đến giao thông, xây dựng. Theo kế hoạch, năm 2026 triển khai trạm Công dân số tại 100 địa điểm công cộng và áp dụng xác thực sinh trắc học tại hệ thống Metro Bến Thành – Suối Tiên.
Thiếu tướng Tạ Văn Đẹp, Phó giám đốc Công an TP.HCM khẳng định việc triển khai các giải pháp công nghệ tiết kiệm thời gian xử lý hồ sơ, giảm tải công việc, giảm chi phí cho người dân. Khi mọi bước thực hiện đều được ghi nhận và kiểm soát chặt chẽ trên môi trường số, tính minh bạch sẽ được nâng cao, hạn chế tình trạng chậm trễ, nhũng nhiễu hoặc gây khó khăn trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính; trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ cũng được siết chặt hơn.
Theo thiếu tướng Tạ Văn Đẹp, việc khai thác hiệu quả các cơ sở dữ liệu quốc gia, Đề án 06 vào công tác công an và triển khai các mô hình, sáng kiến về cải cách hành chính, giúp lực lượng Công an TP.HCM có thể quản lý, khai thác, tra cứu thông tin một cách chính xác, đồng bộ và kịp thời.
Nhờ đó, nhiều thủ tục hành chính được giải quyết nhanh chóng, cũng như hỗ trợ hiệu quả công tác đảm bảo an ninh trật tự và đấu tranh, phòng chống tội phạm trên địa bàn TP.HCM.
“Trong kỷ nguyên số, Công an TP.HCM tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, mở rộng dịch vụ công trực tuyến toàn trình đối với các thủ tục hành chính do lực lượng công an phụ trách giải quyết, tích hợp các dữ liệu liên ngành và ứng dụng công nghệ hiện đại vào công tác công an, với mục tiêu cao nhất là nâng cao chất lượng phục vụ người dân ngày càng tốt hơn, công khai, minh bạch, hiện đại, thật sự vì nhân dân phục vụ”, thiếu tướng Tạ Văn Đẹp cho biết.
Bộ Công an đang lấy ý kiến đối với dự thảo hồ sơ chính sách bộ luật Hình sự (sửa đổi), trong đó đề xuất bổ sung nhiều hành vi nguy hiểm cho xã hội vào luật, trong đó có việc gây ra trái phép tiếng ồn, độ rung và mùi vượt quy chuẩn.
Đề xuất của Bộ Công an nhận được nhiều sự ủng hộ. Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn TP.Hải Phòng) nói ô nhiễm tiếng ồn đã và đang trở thành nỗi bức xúc của dư luận, gây ảnh hưởng rất xấu đến sức khỏe con người, là nguồn cơn của không ít mâu thuẫn, thậm chí có những vụ án mạng xuất phát từ việc này. Song chế tài với hành vi gây ô nhiễm tiếng ồn hiện chỉ dừng ở xử phạt hành chính, chưa đủ sức răn đe, nên tình hình ngày càng phức tạp, thậm chí nhiều lần tái diễn, "vô tư vi phạm".
Theo đại biểu, việc bổ sung chế tài xử lý hình sự với hành vi gây tiếng ồn vượt quy chuẩn là cần thiết. Tuy vậy, cũng cần cơ chế thực hiện sao cho khả thi, tránh việc đưa ra quy định rồi lại "nằm trên giấy". Bà Nga đề nghị lưu tâm 2 vấn đề.
Thứ nhất là cơ chế xác định tiếng ồn vượt chuẩn. Hiện đã có quy chuẩn về tiếng ồn, nhưng để xác định chính xác vượt bao nhiêu, ở ngưỡng nào thì không hề dễ dàng. Để có thể xác định ngưỡng thì cần thiết bị chuyên dụng của cơ quan chức năng và phải đo tại thời điểm gây ra tiếng ồn, nhưng nhiều trường hợp cơ quan chức năng có mặt thì "tiếng ồn không còn nữa", chưa kể không phải lúc nào cũng sẵn sàng thiết bị chuyên dụng.
Thứ hai là xác định thiệt hại do vi phạm gây ra. Không giống các loại vi phạm thông thường, ô nhiễm tiếng ồn ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe, nhất là tinh thần, thậm chí có trường hợp stress, song lại không xảy ra ngay tại thời điểm có tiếng ồn, cũng chẳng dễ dàng nhìn thấy bằng mắt thường. Vì thế, phải xây dựng cách thức khoa học trong việc tính toán hậu quả từ ô nhiễm tiếng ồn gây ra, để có cơ sở quy kết trách nhiệm.
Cùng với việc bổ sung xử lý hình sự, vị đại biểu cho rằng không thể bỏ qua công tác tuyên truyền. Một mặt nâng cao chế tài, mặt khác phải đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật để người dân, doanh nghiệp có ý thức chấp hành, giúp họ biết được đâu là ngưỡng vi phạm.
Góp ý thêm, luật sư Trần Tuấn Anh, Đoàn luật sư TP.Hà Nội, cho rằng mức xử phạt (theo Nghị định 45/2022) với hành vi gây tiếng ồn hoặc tiếng rung vượt quy chuẩn hiện đã khá nghiêm khắc, cao nhất 160 - 170 triệu đồng. Vấn đề đặt ra là công tác phát hiện, xử lý vi phạm đã triệt để hay chưa. Tình trạng ô nhiễm tiếng ồn đang xảy ra tràn lan, có một phần nguyên nhân đến từ công tác này còn hạn chế nhất định. Do đó, cần tăng cường việc tuyên truyền, kịp thời xử lý nghiêm vi phạm.
Trường hợp bổ sung chế tài hình sự, luật sư Tuấn Anh đề nghị cân nhắc kỹ lưỡng, nhất là trong việc xây dựng cấu thành tội phạm của hành vi gây tiếng ồn vượt quy chuẩn. Chẳng hạn, người vi phạm đã bị xử phạt hành chính mà còn cố tình vi phạm, thể hiện sự coi thường pháp luật; hoặc phải có thiệt hại vật chất xảy ra (về tính mạng, sức khỏe hoặc tài sản…).
Theo quy định tại bộ luật Hình sự hiện hành, "lao động phục vụ cộng đồng" không phải là hình phạt độc lập mà chỉ là biện pháp hỗ trợ với người bị phạt cải tạo không giam giữ nhưng không có việc làm. Thời lượng tối đa 4 giờ mỗi ngày, 5 ngày mỗi tuần; được miễn với một số nhóm như phụ nữ mang thai, người khuyết tật nặng.
Tại dự thảo, Bộ Công an đề xuất "lao động công ích" thành một hình phạt bổ sung, buộc người bị kết án phải thực hiện một số công việc lao động phục vụ cộng đồng ngoài thời gian học tập và làm việc chính của người đó mà không được trả lương. Cơ quan soạn thảo cho hay, quy định này đã được nhiều quốc gia áp dụng, giúp đa dạng hình phạt trong hệ thống hình phạt của bộ luật hình sự; có ý nghĩa giáo dục, phục hồi và phòng ngừa tái phạm; khắc phục hạn chế của hình phạt tiền; giảm áp lực cho hệ thống giam giữ và chi phí xã hội của việc chấp hành án tù…
Ủng hộ đề xuất trên, luật sư Nguyễn Ngọc Hùng, Đoàn luật sư TP.Hà Nội, nhìn nhận bản chất của hình phạt là vừa mang tính chất chế tài, chống tội phạm, vừa mang tính giáo dục, phòng ngừa. Phạm tội không có nghĩa cứ phải xử tù hay phạt tiền, mà quan trọng hơn phải giúp người sai phạm nhận thức được hành vi của mình. Do đó, việc bổ sung lao động công ích là hình phạt bổ sung sẽ giúp tăng tính hướng thiện, để người phạm tội ý thức rõ trách nhiệm với cộng đồng, từ đó giảm nguy cơ tái phạm.
Theo luật sư, nên áp dụng hình phạt bổ sung lao động công ích với người phạm tội là người chưa thành niên, người có điều kiện kinh tế khó khăn, phạm tội liên quan đến chức vụ, kinh tế, hôn nhân gia đình...; trong đó rất phù hợp với các trường hợp được hưởng án treo.
"Cùng với án treo, tòa có thể buộc người phạm tội lao động công ích một thời gian nhất định, vừa nâng cao ý thức trách nhiệm cộng đồng của người phạm tội, vừa đảm bảo việc giám sát, quản lý trong thời gian chấp hành án tốt hơn", luật sư Hùng nhận định.
Song luật sư Hùng cũng đề nghị xây dựng chương trình cải tạo và lao động công ích sao cho phù hợp, thiết thực, có sự giám sát và đánh giá kết quả, tránh hình thức, dễ dãi, "làm cho có". Các hoạt động lao động công ích phải được lên chương trình cụ thể, kèm theo danh mục công việc phù hợp với độ tuổi, giới tính, tình trạng sức khỏe… Người tham gia lao động công ích phải làm thật, được chấm điểm thật, chứ không thể "đến ghi danh, điểm tên rồi về".
Khoảng 5h, anh Nguyễn Văn Lâm, 31 tuổi, thường trú tỉnh Thanh Hóa điều khiển xe tải biển Hà Nội lưu thông trên cao tốc La Sơn - Hòa Liên theo hướng vào Đà Nẵng. Khi đến cầu cạn 4 thuộc xã Khe Tre, tài xế phát hiện hàng hóa phía sau xe bốc cháy dữ dội nên khẩn cấp dừng xe, đồng thời báo cho lực lượng chức năng.
Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ TP Huế cùng các đơn vị đã tới triển khai dập lửa, đảm bảo an toàn giao thông trên tuyến.
Đến khoảng 7h, đám cháy vẫn chưa được dập tắt. Khói đen bốc cao, nhiều phương tiện qua khu vực phải giảm tốc độ.
Hiện vụ cháy chưa ghi nhận thiệt hại về người song hàng hóa trên xe hư hỏng nặng. Số hàng này của Công ty cổ phần công nghiệp - Havison đang trên đường vận chuyển, bàn giao cho một đơn vị ở miền Trung.
Lực lượng chức năng đang thống kê thiệt hại và xử lý hiện trường để sớm khôi phục giao thông bình thường trên tuyến cao tốc La Sơn - Hòa Liên; đồng thời điều tra nguyên nhân cháy.
Cao tốc La Sơn - Hòa Liên dài 65 km, thuộc tuyến La Sơn - Túy Loan nối TP Huế với TP Đà Nẵng, khai thác từ tháng 4/2022 với 2 làn xe, tốc độ 60-80 km/h. Dự án đang được mở rộng lên 4 làn xe với tổng vốn đầu tư hơn 3.010 tỷ đồng.
Ngày 24.4, tại kỳ họp thứ 2, HĐND tỉnh Quảng Ngãi khóa XIV, nhiệm kỳ 2026 - 2031, các đại biểu đã biểu quyết thông qua nghị quyết quy định tiêu chí thành lập đội dân phòng và số lượng thành viên trên địa bàn tỉnh.
Nghị quyết được ban hành nhằm cụ thể hóa quy định của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, đồng thời tạo hành lang pháp lý đồng bộ để xây dựng, củng cố lực lượng dân phòng tại cơ sở, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Theo nghị quyết, mỗi thôn, tổ dân phố sẽ thành lập 1 đội dân phòng, bảo đảm lực lượng thường trực, sẵn sàng xử lý các tình huống cháy, nổ ngay từ ban đầu. Đây được xem là "cánh tay nối dài" của lực lượng phòng cháy, chữa cháy chuyên trách, góp phần giữ vững an ninh, trật tự tại địa bàn dân cư.
Về quy mô, số lượng thành viên đội dân phòng được bố trí linh hoạt theo dân số từng khu vực. Cụ thể, thôn, tổ dân phố dưới 350 hộ có từ 5 - 9 thành viên; từ 350 đến dưới 500 hộ có 10 - 12 thành viên; từ 500 hộ trở lên có 13 - 15 thành viên. Mỗi đội gồm 1 đội trưởng và 1 đội phó.
Theo tính toán, toàn tỉnh sẽ thành lập khoảng 1.710 đội dân phòng với hơn 16.000 thành viên. So với lực lượng hiện có, phương án mới giúp tinh gọn khoảng 121 người, đồng thời hướng đến tổ chức chính quy, hoạt động hiệu quả hơn.
Ông Nguyễn Cao Phúc, Phó chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Quảng Ngãi, cho biết việc tổ chức lại lực lượng dân phòng không chỉ giảm đầu mối mà còn nâng cao tính chuyên nghiệp, đáp ứng tốt hơn yêu cầu thực tiễn.
Thực tế thời gian qua cho thấy, lực lượng dân phòng đã phát huy vai trò nòng cốt trong công tác phòng cháy, chữa cháy tại cơ sở. Từ năm 2024 đến nay, toàn tỉnh xảy ra 153 vụ cháy; trong đó, nhiều vụ được lực lượng tại chỗ, gồm dân phòng và người dân, kịp thời xử lý ngay từ khi mới phát sinh, hạn chế thiệt hại.
Trong bối cảnh địa bàn rộng, lực lượng chuyên trách còn mỏng, việc thành lập đội dân phòng tại tất cả thôn, tổ dân phố được đánh giá là giải pháp quan trọng, góp phần nâng cao năng lực ứng phó theo phương châm "4 tại chỗ", giảm nguy cơ cháy lớn, cháy lan.
Phát biểu tại kỳ họp, ông Nguyễn Đức Tuy, Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Ngãi, cho biết HĐND tỉnh đã thông qua 22 nghị quyết quan trọng, đồng thời xem xét, xử lý 44 nghị quyết quy phạm pháp luật chịu tác động từ việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp.
HĐND tỉnh đề nghị UBND tỉnh khẩn trương cụ thể hóa các nghị quyết bằng kế hoạch triển khai đồng bộ, tăng cường tuyên truyền để các cấp, ngành và người dân cùng tham gia, đưa nghị quyết sớm đi vào cuộc sống.