Nhìn lại hành trình năm 2025, TP.HCM bước vào giai đoạn chuyển đổi số trong bối cảnh không ít khó khăn. Tuy nhiên, Đề án Phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia, tầm nhìn đến năm 2030 (viết tắt Đề án 06) được xác định là “xương sống” và nền tảng cốt lõi trong tiến trình cải cách hành chính, xây dựng thành phố thông minh.
Bước ngoặt thực sự đến từ những “con số biết nói” trong bảng tổng kết năm 2025. Thành phố đã hoàn thành 38 nhiệm vụ trọng tâm và trở thành đơn vị tiên phong trên cả nước khi đóng Cổng dịch vụ công thành phố để hợp nhất hoàn toàn vào Cổng dịch vụ công quốc gia từ ngày 19.6.2025, hiện thực hóa khái niệm “một cửa số” duy nhất.
Đặc biệt, công tác “làm sạch” và “làm giàu” dữ liệu đã đạt tới quy mô khổng lồ khi liên thông hơn 45 triệu dữ liệu chuyên ngành với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Trong đó, những cột mốc lần đầu xuất hiện như 15,3 triệu dữ liệu hộ tịch, 11,6 triệu dữ liệu bảo hiểm xã hội và hơn 5,7 triệu dữ liệu đất đai đã được số hóa hoàn thiện.
Đề án 06 đã đưa các tiện ích vào thực tế đời sống một cách sinh động. Người dân trước đây đi khám bệnh phải mang nhiều giấy tờ, nay được thay thế bằng cách quét mã QR trên ứng dụng VNeID. Sổ sức khỏe điện tử cũng được tích hợp, giúp bác sĩ xem lại lịch sử bệnh án rất nhanh chóng. Đến nay, TP.HCM đã triển khai Sổ sức khỏe điện tử trên VNeID tại 100% cơ sở khám, chữa bệnh, kích hoạt hơn 3,4 triệu sổ và tích hợp gần 100.000 giấy chuyển tuyến.
Ứng dụng “SOS An ninh trật tự” đã trở thành “thương hiệu” của Công an TP.HCM, tạo kênh kết nối trực tiếp, bảo mật giữa người dân và lực lượng chức năng. Thông tin khẩn cấp về tội phạm hay sự cố trật tự được người dân trình báo ngay trên ứng dụng thông qua hình ảnh, clip ghi nhận từ hiện trường, giúp lực lượng chức năng xử lý kịp thời.
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, song báo cáo của UBND TP.HCM đã thẳng thắn chỉ ra những “điểm nghẽn” cần sớm tháo gỡ. Đó là tình trạng đường truyền có lúc còn chậm, gây khó khăn trong việc đẩy dữ liệu giấy phép lái xe hay cập nhật biên lai đóng phạt trực tuyến. Tại lĩnh vực thuế, việc người dân chưa hiểu hết tiện ích của ứng dụng eTax Mobile vẫn là một thách thức lớn. Ngoài ra, việc sáp nhập các đơn vị hành chính cũng tạo ra những khó khăn nhất định về nhân lực và vận hành.
Hơn nữa, những vướng mắc về thể chế đang là rào cản đáng kể. Ví dụ đối với lĩnh vực văn hóa – thể thao, các quy định hiện hành chỉ nêu chung chung là nộp “bản sao” mà không quy định rõ cho trường hợp nộp trực tuyến, gây khó khăn cho công chức tại bộ phận một cửa khi hướng dẫn người dân. Việc thiếu quy định pháp luật về thể thức kết quả giải quyết thủ tục hành chính bản điện tử dẫn đến tình trạng công chức phải thực hiện song song quy trình điện tử và thủ công, gây mất thời gian và quá tải hệ thống.
Trước tình hình đó, đại tá Nguyễn Đình Dương, Phó giám đốc Công an TP.HCM nhấn mạnh TP.HCM đặt mục tiêu nâng tầm Đề án 06 lên một giai đoạn mới – phát triển toàn diện và bền vững. Kế hoạch năm 2026 xác định rõ mục tiêu lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, coi dữ liệu dân cư là “tài nguyên gốc” và tài khoản định danh là “chìa khóa” mở cánh cửa chuyển đổi số.
Chiến lược trọng tâm năm 2026 của TP.HCM là xây dựng hình mẫu công dân số thông qua 4 chỉ tiêu cụ thể. Đáng chú ý nhất là mục tiêu cắt giảm thời gian xử lý dịch vụ công xuống còn không quá 5 phút đối với các thủ tục đã hoàn thiện về dữ liệu. TP.HCM cam kết người dân, doanh nghiệp chỉ phải nhập thông tin một lần duy nhất. Mọi kết quả giải quyết thủ tục hành chính sẽ được trả dưới dạng điện tử và lưu trữ để tái sử dụng, loại bỏ hoàn toàn việc đòi hỏi nộp lại giấy tờ đã số hóa.
Để hiện thực hóa điều này, mô hình App Công dân số – một sáng kiến đột phá của Công an TP.HCM sẽ tiếp tục được đẩy mạnh. Ứng dụng này cung cấp 12 nhóm tính năng chính, bao phủ các lĩnh vực từ y tế, giáo dục đến giao thông, xây dựng. Theo kế hoạch, năm 2026 triển khai trạm Công dân số tại 100 địa điểm công cộng và áp dụng xác thực sinh trắc học tại hệ thống Metro Bến Thành – Suối Tiên.
Thiếu tướng Tạ Văn Đẹp, Phó giám đốc Công an TP.HCM khẳng định việc triển khai các giải pháp công nghệ tiết kiệm thời gian xử lý hồ sơ, giảm tải công việc, giảm chi phí cho người dân. Khi mọi bước thực hiện đều được ghi nhận và kiểm soát chặt chẽ trên môi trường số, tính minh bạch sẽ được nâng cao, hạn chế tình trạng chậm trễ, nhũng nhiễu hoặc gây khó khăn trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính; trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ cũng được siết chặt hơn.
Theo thiếu tướng Tạ Văn Đẹp, việc khai thác hiệu quả các cơ sở dữ liệu quốc gia, Đề án 06 vào công tác công an và triển khai các mô hình, sáng kiến về cải cách hành chính, giúp lực lượng Công an TP.HCM có thể quản lý, khai thác, tra cứu thông tin một cách chính xác, đồng bộ và kịp thời.
Nhờ đó, nhiều thủ tục hành chính được giải quyết nhanh chóng, cũng như hỗ trợ hiệu quả công tác đảm bảo an ninh trật tự và đấu tranh, phòng chống tội phạm trên địa bàn TP.HCM.
“Trong kỷ nguyên số, Công an TP.HCM tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, mở rộng dịch vụ công trực tuyến toàn trình đối với các thủ tục hành chính do lực lượng công an phụ trách giải quyết, tích hợp các dữ liệu liên ngành và ứng dụng công nghệ hiện đại vào công tác công an, với mục tiêu cao nhất là nâng cao chất lượng phục vụ người dân ngày càng tốt hơn, công khai, minh bạch, hiện đại, thật sự vì nhân dân phục vụ”, thiếu tướng Tạ Văn Đẹp cho biết.
Vùng chè Biển Hồ không chỉ là vùng nguyên liệu nông nghiệp, nơi đây còn là một phần trong quần thể thắng cảnh nổi tiếng của địa phương, gắn với định hướng phát triển du lịch của tỉnh Gia Lai.
Trước đó, Công ty cổ phần Chè Biển Hồ được tỉnh Gia Lai cho phép chuyển đổi 232 ha chè sang trồng cà phê nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất. Riêng diện tích 62,7 ha còn lại tại khu vực Biển Hồ được UBND tỉnh Gia Lai yêu cầu giữ nguyên để phục vụ cảnh quan du lịch, do nằm trong quần thể danh lam thắng cảnh chùa Bửu Minh - Hàng thông trăm tuổi - chè Biển Hồ.
Đây cũng là định hướng cấp bách của tỉnh trong chiến lược phát triển du lịch gắn với quần thể thắng cảnh này và khu vực núi lửa Chư Đăng Ya.
Hiện diện tích chè còn lại được giao khoán cho 113 hộ dân chăm sóc. Công ty thu mua chè tươi với giá từ 4.000 - 6.000 đồng/kg.
Theo ông Nguyễn Văn Quản, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Chè Biển Hồ, việc duy trì vùng chè lâu năm trong điều kiện hiệu quả kinh tế thấp đang tạo áp lực lớn cho doanh nghiệp.
"Việc duy trì vùng chè già cỗi trong khi hiệu quả kinh tế thấp khiến doanh nghiệp gặp nhiều áp lực. Doanh nghiệp vẫn phải duy trì nhà máy, nhân công sơ chế, vận hành bộ máy để phục vụ vùng nguyên liệu nhưng hiệu quả kinh doanh không cao. Hiện doanh nghiệp đã kiến nghị tỉnh Gia Lai xem xét cơ chế hỗ trợ bù lỗ, miễn giảm tiền thuê đất hoặc hỗ trợ người dân nhận khoán để duy trì diện tích chè phục vụ du lịch", ông Quản cho biết.
Theo ghi nhận của PV Thanh Niên, diện tích chè Biển Hồ hiện nay phần lớn đã được trồng từ nhiều năm trước. Cây chè già cỗi, năng suất suy giảm, trong khi tình trạng thiếu nước tưới khiến nhiều diện tích dần xuống cấp theo thời gian.
Ngoài những khó khăn về sản xuất, khu vực này còn đối mặt với nguy cơ bị đào trộm cây để phục vụ thú chơi bon sai của một số người. Điều này càng làm gia tăng nguy cơ suy giảm diện tích vùng chè thắng cảnh.
Nếu không có giải pháp hỗ trợ kịp thời, vùng chè Biển Hồ không chỉ mất dần giá trị kinh tế mà còn có nguy cơ ảnh hưởng đến cảnh quan du lịch đặc trưng của Gia Lai. Sự xuống cấp của vùng chè cũng khiến không ít du khách bày tỏ sự lo lắng và thất vọng khi đến tham quan khu vực này.
Một buổi sáng đầu mùa mưa Tây nguyên, PV Thanh Niên theo cán bộ kiểm lâm vượt hơn 10 km đường rừng để đến khu vực chăn thả voi nhà của Vườn quốc gia Yók Đôn. Những tấm biển cảnh báo được dựng dọc lối đi nhằm thông tin cho người dân và du khách về khu vực sinh sống của voi.
Giữa khu rừng khộp, quản tượng Y Mức Kđoh (48 tuổi) đang lặng lẽ theo chân voi cái Y Khun đi tìm nguồn nước. Người đàn ông có hơn hai thập niên gắn bó với nghề quản tượng kể câu chuyện đời mình gắn liền với số phận của con voi này.
"Năm 2001, tôi vào làm việc tại Vườn quốc gia Yók Đôn. Khi đó vườn mua lại 4 cá thể voi của người dân để phục vụ công tác bảo tồn, trong đó có voi của chính gia đình tôi. Voi vào vườn thì tôi cũng theo vào chăm sóc đến tận bây giờ", ông kể.
Từ ngày ấy, Y Mức Kđoh gần như dành trọn cuộc đời cho Y Khun. Trước khi được sống giữa rừng, Y Khun từng giống nhiều voi nhà Yók Đôn khác: ngày ngày chở khách du lịch trên lưng. Những ký ức ấy vẫn khiến người quản tượng trăn trở.
Theo ông, thời điểm làm du lịch, voi thường phải đứng hàng giờ dưới nắng để chờ khách. Chúng bị cột một chỗ, không được tự do kiếm ăn hay lựa chọn những loại cây cỏ yêu thích. Việc vận động không phù hợp cùng chế độ dinh dưỡng hạn chế khiến sức khỏe nhiều cá thể voi suy giảm đáng kể.
"Nhìn voi lúc đó thương lắm. Nó không được đi lại, không được ăn uống theo nhu cầu tự nhiên. Sức khỏe giảm sút thấy rõ", ông nhớ lại.
Bước ngoặt đến khi mô hình du lịch thân thiện với voi được triển khai tại Yók Đôn. Những chuyến cưỡi voi dần được thay thế bằng hình thức tham quan, quan sát voi trong môi trường tự nhiên. Khi được trả về rừng, Y Khun thay đổi từng ngày.
"Voi được đi lại tự do, tự tìm thức ăn, tự chọn nơi uống nước. Tính cách cũng nhanh nhẹn, vui vẻ hơn trước rất nhiều. Điều quý nhất là được sống cùng đồng loại, cùng đi kiếm ăn dưới tán rừng", Y Mức Kđoh nói với nụ cười hiếm hoi trên gương mặt sạm nắng.
Trả voi nhà về thiên nhiên cũng đồng nghĩa đưa chúng trở lại với những quy luật khắc nghiệt của rừng già. Trong ký ức của Y Mức Kđoh, có một đêm năm 2017 mà ông chưa từng quên.
Chiều hôm đó, khi đang tìm vị trí an toàn để cột voi Y Khun, ông bất ngờ phát hiện một con voi rừng đực trưởng thành xuất hiện gần đó. Đi xuôi chiều gió, Y Khun không phát hiện mối nguy, trong khi con voi rừng đã đánh hơi được sự hiện diện của voi cái. Nó lập tức lao tới.
Trong khoảnh khắc Y Khun hoảng loạn bỏ chạy, người quản tượng đưa ra quyết định đầy mạo hiểm. Ông lao ngang trước đầu voi rừng, bật đèn pin và liên tục hò hét để thu hút sự chú ý của con vật đang trong thời kỳ động dục. Mục đích duy nhất là kéo sự truy đuổi về phía mình để Y Khun có cơ hội thoát thân.
Chiều muộn hôm ấy, Y Khun tạm thời được đưa về khu vực gần một con suối nhỏ. Nhưng sự việc chưa dừng lại. Khi màn đêm buông xuống, con voi rừng tiếp tục lần theo dấu vết và tìm đến nơi Y Khun đang đứng. Nó ép chặt voi cái vào một gốc cây lớn để tấn công.
"Tôi đã về khu dân cư thì nhận được tin Y Khun bị voi rừng tấn công. Tôi lập tức quay lại, chặt tre làm bó đuốc thật dài rồi tìm cách xua đuổi", ông kể.
Nhưng đối thủ lần này không hề dễ đối phó. "Con voi rừng rất khôn. Hai lần liên tiếp nó dùng vòi chụp lấy ngọn lửa rồi dập tắt", ông nhớ lại, giọng vẫn còn nguyên sự căng thẳng.
Trước tình thế nguy hiểm, Y Mức Kđoh tiếp tục dùng đèn pin chiếu thẳng vào mắt voi rừng rồi chạy ra phía đường lớn để đánh lạc hướng.
Kế hoạch thành công. Con voi rừng chuyển sự chú ý sang ông, tạo khoảng trống để Y Khun chạy thoát qua khu vực cầu cứu hộ của vườn. "Đó là lần nguy hiểm nhất mà tôi từng trải qua. Voi rừng muốn giao phối nên rất hung dữ. Nếu sơ suất một chút là có thể mất mạng", ông nói.
Đến nay, những cuộc chạm trán giữa voi nhà và voi rừng vẫn thỉnh thoảng xảy ra. Vì vậy, các quản tượng và cán bộ Vườn quốc gia Yók Đôn luôn phải tính toán kỹ lưỡng vị trí chăn thả để giảm nguy cơ xung đột.
Hơn 20 năm theo nghề, Y Mức Kđoh hiểu rằng chỉ tình yêu đặc biệt dành cho voi mới giúp người ta gắn bó với công việc đầy gian nan này. Suốt sáu tháng mùa khô khắc nghiệt và sáu tháng mùa mưa dầm dề của rừng khộp, ông vẫn đều đặn theo dấu đàn voi mỗi ngày.
Mùa mưa, thức ăn trong rừng dồi dào hơn. Mùa khô, khi cây cối trút lá, ông cùng cán bộ vườn và các tổ chức bảo tồn trồng thêm chuối, cỏ và nhiều loại cây thức ăn để bổ sung dinh dưỡng cho voi.
Ban ngày, các quản tượng theo sát đàn voi. Đêm xuống, nhiệm vụ bảo vệ lại được chuyển cho lực lượng tuần tra của Vườn quốc gia Yók Đôn. Sự phối hợp ấy đã tạo thành "lá chắn" bảo vệ voi nhà Yók Đôn trước những hiểm nguy giữa rừng già.
Nhiều năm đã trôi qua kể từ ngày những chiếc xích sắt được tháo bỏ. Giờ đây, thay cho cảnh voi đứng lặng chờ khách du lịch là hình ảnh những đàn voi tự do bước đi giữa rừng khộp, kiếm ăn bên suối và hòa mình vào thiên nhiên.
Từ hành trình ấy, mô hình du lịch thân thiện theo dấu chân voi đang dần trở thành điểm nhấn đặc biệt của Yók Đôn, góp phần gìn giữ những cá thể voi nhà cuối cùng của Tây nguyên, đồng thời mang đến cho du khách cơ hội chứng kiến cuộc sống chân thực của những "cư dân khổng lồ" giữa đại ngàn.
Sáng 8-4, ông Nguyễn Trường Thi - Chủ tịch UBND xã Phú Hòa 1 - cho hay khoảng 5h30 sáng cùng ngày, trên quốc lộ 25 qua xã xảy ra vụ tai nạn giữa xe taxi và xe máy khiến 2 cha con người đi xe máy thương vong.
Thời điểm trên, xe taxi do tài xế Nguyễn Ngọc Hào (24 tuổi, trú Định Thắng, xã Phú Hòa 1) điều khiển theo hướng Đông - Tây thì xảy ra tai nạn với xe máy do ông N.T.T. (51 tuổi, trú thôn Phong Niên, xã Phú Hòa 1) điều khiển, chở con trai N.T.H. (12 tuổi) chạy phía trước cùng chiều.
Hậu quả, em H. rơi xuống kênh nước bên đường, khi được vớt lên thì đã thiệt mạng. Còn ông T. bị thương nặng, được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Phú Yên.
Hiện cơ quan công an đang điều tra để xử lý vụ tai nạn.
