Làm cả chục công việc từ bán vé máy bay, viết nhạc chế, kịch bản, diễn xuất… đến sáng tạo nội dung du lịch, nhưng Thùy Trang (31 tuổi, hiện đang sinh sống tại ngõ Mễ Trì, phường Từ Liêm, Hà Nội), cho biết cô chỉ tiêu tiền cho hai điều quan trọng nhất: gia đình và những chuyến đi.
“Với tôi, mẹ là bạn thân nên việc đưa mẹ và gia đình đi du lịch sẽ giúp mọi người hiểu nhau hơn, thân thiết hơn. Mẹ tôi cũng là người yêu thích khám phá và điều mới mẻ”, Trang chia sẻ ngắn gọn. Thùy Trang là travel blogger (chia sẻ trải nghiệm du lịch) kiêm Freelance Writer (người viết tự do).
6 năm qua, Trang đã từng bước hiện thực hóa ước mơ đưa gia đình cùng đi du lịch, từ những địa danh nổi tiếng trong nước như: Huế, Đà Nẵng, Hội An, Phú Quốc, Đà Lạt… đến cùng nhau đi nước ngoài: Lào, Thái Lan, Trung Quốc, Singapore, Malaysia, Đài Loan.
Trang nhẩm tính tổng chi phí đưa gia đình đi du lịch trong 6 năm qua khoảng 400 triệu đồng. Cô săn vé 0 đồng và được tài trợ, những trải nghiệm du lịch trước đó giúp gia đình Trang có những chuyến đi thú vị và tiết kiệm hơn.
Một trong những chuyến đi đáng nhớ nhất của Trang và mẹ là chuyến đi Đài Loan vào cuối năm 2024. Cô gái Hải Phòng không ngần ngại chia sẻ: “Tôi săn vé 0 đồng trước nửa năm, khoảng 2.8 triệu đồng/người, không bao gồm ký gửi. Lịch trình là 6 ngày 5 đêm”.
Hôm nay là ngày của mẹ nhưng Nguyễn Hà Song Quân, Trường ĐH Giao thông vận tải TP.HCM, không thể về quê thăm mẹ. Từ sáng sớm, cô dậy sớm để chuẩn bị cho bài thi thực tế thực tập giữa khóa.
Năm ngoái là lần đầu tiên cô tích cóp mua vàng tặng mẹ. Thay vì những món quà hoa, bánh, mua đồ ăn vặt như trước, cô muốn tặng mẹ món quà giá trị hơn.
“Còn đi học nên tôi vẫn được mẹ cho tiền tuần và tiền trọ. Tiền lương đi làm tôi tự giữ. Sinh nhật mẹ năm ngoái, tôi chưa có tiền nhiều nên chỉ gửi mẹ tiền để ăn uống với mua đồ mẹ thích thôi. Vài tháng sau tôi tích cóp được mua chiếc nhẫn vàng nhỏ mang về tặng mẹ”, nữ sinh chia sẻ.
Son quân cũng cho biết thêm nhà chỉ có 2 mẹ con, không cần quá vất vả nhưng với Song Quân, cô muốn đi làm để có thêm kinh nghiệm và khoản dư phòng khi cần đi khám bệnh hay tự chi trả cho những sinh hoạt phí, đi chơi cùng mẹ.
“Mẹ nói mẹ giữ vàng cho tôi chứ mẹ không dùng, nếu trường hợp bất trắc thì mẹ bán. Mẹ vui không chỉ vì quà mà mẹ biết con gái đã lớn khôn”, Song Quân chia sẻ.
Bà Nguyễn Thị Chung, phố Bùi Xương Trạch, phường Khương Đình, Hà Nội, chia sẻ niềm vui của tuổi già là được bên các con, nhìn các con trưởng thành, hạnh phúc.
“Ở tuổi này, cha mẹ không thể đi tour vất vả, nay dừng đây, mai dừng kia được. Đi du lịch, chúng tôi thích nghỉ dưỡng, thăm quan thắng cảnh, quan trọng là được ở bên các con. Mỗi gia đình có điều kiện riêng, hoàn cảnh khác nhau, tôi nghĩ nếu không đi xa thì đi gần cũng được, chứ đợi đến khi đủ điều kiện không biết ba mẹ còn không”, bà Chung nói.
Thạc sĩ Đỗ Đức Long, giảng viên Khoa Xã hội học và phát triển (Học viện Báo chí và Tuyên truyền), cho rằng xu hướng nhiều bạn trẻ thuộc gen Z lựa chọn tặng vàng hoặc đưa cha mẹ đi du lịch thay vì những món quà truyền thống phản ánh một sự chuyển dịch khá thú vị trong hệ giá trị gia đình hiện nay.
Theo ông Long, xu hướng này phản ánh sự thay đổi lớn. Đó là sự chuyển dịch từ “văn hóa sở hữu” sang “văn hóa trải nghiệm”. Mô hình gia đình Việt Nam đang trở nên gần gũi và giàu tính đồng hành hơn. Trước đây, khoảng cách thế hệ thường khá rõ, cha mẹ đóng vai trò hy sinh còn con cái có xu hướng nghe lời, phụ thuộc. Xu hướng này còn phản ánh tư duy tài chính mới của gen Z. Dù thu nhập chưa hẳn cao, nhiều bạn trẻ vẫn rất linh hoạt trong chi tiêu để thực hiện những mục tiêu giàu ý nghĩa.
“Hiện nay, nhiều gia đình đã chuyển sang dạng quan hệ mang tính chia sẻ, xem cha mẹ như những người bạn đồng hành. Việc con cái chủ động lên kế hoạch đưa mẹ đi du lịch cũng thể hiện mong muốn “trả lại thanh xuân” cho cha mẹ theo một cách rất cảm xúc”, ông chia sẻ.
Thạc sĩ Đỗ Đức Long cho rằng bạn trẻ hôm nay đang thể hiện tình cảm theo cách rất thực tế và hiện đại: biết tính toán tài chính, chủ động tích lũy và ưu tiên những giá trị tinh thần có ý nghĩa lâu dài.
Một chuyến đi đôi khi không chỉ là nghỉ ngơi, mà còn là mong muốn “trả lại thanh xuân” cho cha mẹ, mong muốn để cha mẹ được trải nghiệm, được “sống cho mình” sau nhiều năm hy sinh cho con cái.
Từ năm học mới, TP.HCM sẽ triển khai chính sách miễn phí cho mượn sách giáo khoa (SGK) đối với học sinh lớp 1, lớp 6 và lớp 10. Sau đó, chương trình sẽ được mở rộng theo lộ trình để bao phủ tất cả các khối lớp vào năm 2029. Riêng đối với học sinh có hoàn cảnh khó khăn và học sinh là người dân tộc thiểu số, thành phố sẽ cấp miễn phí hoàn toàn SGK thay vì cho mượn.
Chị Nguyễn Thị Mỹ Hương (30 tuổi, ngụ P.Xóm Chiếu) chia sẻ, hiện tại giá mỗi bộ SGK dao động khoảng 200.000 - 300.000 đồng, việc thành phố cho mượn sách miễn phí và hướng tới dùng chung một bộ sách sẽ giúp các gia đình tiết kiệm được khoản chi phí mua sách mới mỗi năm. "Tôi có 2 con cách nhau 2 tuổi. Những năm trước, do nhà trường thay đổi loại sách liên tục nên con sau không dùng lại được sách của con trước, rất lãng phí. Chính sách mới không chỉ giúp gia đình tiết kiệm chi phí mà còn có thể tận dụng lại sách cũ cho các năm học sau", chị Hương nói.
Chị Đỗ Thị Ngọc Hân (33 tuổi, ngụ P.Vườn Lài) có con chuẩn bị vào lớp 6, cho biết chị vô cùng nhẹ lòng: "Những năm trước, tôi phải đi qua nhiều cửa hàng lớn nhỏ để gom đủ bộ sách cho con vì tình trạng khan hiếm, nơi có cuốn này lại thiếu cuốn kia. Nghe tin thành phố cho mượn sách miễn phí, tôi mừng lắm vì không còn phải vất vả ngược xuôi tìm mua sách như trước nữa".
Chị Trần Thị Thu Thảo (35 tuổi, ngụ P.Bình Phú) có 2 con chuẩn bị học lớp 6 và lớp 9, cho biết mỗi năm riêng tiền mua sách cho 2 con học ở 2 trường khác nhau đã ngốn gần cả triệu đồng do mỗi nơi dùng một bộ sách khác nhau. Chị Thảo kỳ vọng chủ trương này sẽ thay đổi thói quen mua sắm SGK của phụ huynh và giảm bớt phần nào gánh nặng tài chính vốn rất nhiều khoản phải chi vào dịp tựu trường.
Đối với cộng đồng các dân tộc thiểu số đang sinh sống tại TP.HCM, chính sách cấp SGK miễn phí giống như một món quà tiếp sức kịp thời, mang cả giá trị vật chất lẫn tinh thần.
Là mẹ của 4 người con đang học các cấp từ mầm non đến lớp 12, chị Aixah (36 tuổi, người Chăm, ngụ P.Chánh Hưng) cho biết kinh tế gia đình phụ thuộc vào công việc tự do của chồng, trong khi chị ở nhà chăm con nên nhiều lúc gặp khó khăn. Dù học sinh đã được miễn học phí, nhưng các khoản chi phí bán trú, sinh hoạt, dụng cụ học tập mỗi tháng vẫn lên tới vài triệu đồng.
"Đối với gia đình đông con như tôi, chi phí mua sách đầu năm luôn là một khoản tiền không nhỏ. Việc được hỗ trợ SGK miễn phí giúp giảm bớt đáng kể áp lực tài chính, giúp chúng tôi có thêm điều kiện để chăm lo các khoản khác cho con", chị Aixah bộc bạch.
Ở gần nhà chị Aixah, chị Sity Phahimah (36 tuổi) cũng không giấu được vui mừng. Có 2 con đang đi học, chị Phahimah nhẩm tính ngoài học phí, mỗi tháng chị phải đóng hơn 900.000 đồng cho con nhỏ và hơn 500.000 đồng cho con lớn về các khoản phí dịch vụ, bán trú tại trường. Việc được cấp SGK miễn phí giúp gia đình chị tiết kiệm được một khoản tiền cố định để trang trải cuộc sống. Chị cũng mong muốn thời gian tới Nhà nước sẽ có thêm nhiều chương trình học bổng hoặc mở rộng diện hỗ trợ để nhiều học sinh nghèo được tiếp cận.
Dưới góc nhìn của thế hệ trẻ, chị Quảng Thị Thanh Thúy (23 tuổi, người Chăm, ngụ P.Bình Thạnh) chia sẻ, dù chưa có con ở tuổi đến trường, nhưng khi chứng kiến các cháu trong gia đình nhận được sự quan tâm của thành phố, chị thấy rất tự hào. Theo chị Thúy, đây là chính sách mang tính nhân văn sâu sắc, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của chính quyền dành cho đồng bào dân tộc thiểu số, tạo động lực mạnh mẽ để các em học sinh có cơ hội tiếp cận giáo dục tốt hơn.
Theo họ, đây là cách xem "đã" hơn vì an toàn, tiết kiệm và chủ động.
Chủ nhật vẫn bận rộn với công việc, nhưng Dương Huyền Trang (32 tuổi), cư dân Vinhomes Grand Park (P.Long Bình, TP.HCM), cho biết cô tranh thủ hoàn thành mọi việc sớm để về nhà nghỉ ngơi, chuẩn bị xem trận chung kết World Cup.
Cô gái 9X chia sẻ bí quyết đơn giản nhưng hiệu quả để có trải nghiệm xem bóng đá "bao đã" là đầu tư gần 3 triệu đồng mua máy chiếu và sử dụng đường truyền internet ổn định. Theo Trang, cách này giúp cô xem bất cứ lúc nào mình muốn, không phải chen chúc hay giữ chỗ như ở các quán. Với Trang, sự an toàn, bình yên và thuận tiện luôn quan trọng hơn không khí náo nhiệt bên ngoài.
"Nhà luôn là nơi khiến tôi thấy thoải mái nhất. Năm nay lịch thi đấu muộn quá. Những trận đấu từ 2 giờ sáng trở đi, tôi thấy ra đường giờ đó hơi nguy hiểm. Trước đây tôi không sử dụng internet ở nhà riêng, nhưng từ đầu mùa World Cup đã lắp mạng và mua máy chiếu để xem bóng đá tại nhà", cô chia sẻ.
Năm ngày trước trận chung kết World Cup, Trang đăng bài trong nhóm cư dân để tìm bạn cùng xem trận chung kết và ghi rõ chỉ mời nữ tham gia."Rất hiếm bạn nữ thức khuya xem World Cup. Những người bạn nữ thân thiết của tôi cũng mê bóng đá nhưng ở xa", Trang nói.
Trang và bạn bè dự định tối nay sẽ nấu cháo gà, chuẩn bị sinh tố lúa mạch để vừa ăn vừa cổ vũ trận chung kết.
Lý giải việc đầu tư máy chiếu chỉ để phục vụ mùa World Cup, cô cho biết thiết bị này nhỏ gọn, dễ di chuyển, có thể sử dụng ở phòng ngủ, phòng khách hoặc mang theo khi cần."Máy chiếu không cồng kềnh như tivi mà vẫn xem được mọi thứ như tivi", Trang nói.
Anh Hà Khánh (ngụ đường Bình Quới, P.Bình Quới, TP.HCM) cũng lựa chọn đầu tư hơn 10 triệu đồng mua tivi mới cho quán cà phê của gia đình để thay chiếc tivi cũ. Nhà chỉ cách quán khoảng 100 m nên ngoài phục vụ khách, những trận đấu diễn ra vào đêm muộn hoặc sáng sớm, anh có thể thoải mái xem một mình hoặc cùng vài người bạn mà không phải đi đâu xa.
Trong khi đó, anh Nguyễn Kiến Quý (ngụ đường Nơ Trang Long, P.Bình Lợi Trung, TP.HCM) cho biết toàn bộ các trận World Cup năm nay anh đều xem tại nhà, thay vì ra quán cà phê hay quán nhậu như nhiều năm trước.
Theo anh, những trận đấu kết thúc vào khoảng 3-5 giờ sáng khiến việc chạy xe máy về nhà trong trạng thái buồn ngủ luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro.Anh Quý thừa nhận không khí cuồng nhiệt ở các quán vẫn rất hấp dẫn, nhưng an toàn mới là điều anh ưu tiên.
"Tôi thấy xem bóng đá tại nhà tiện hơn, đỡ phải đi lại đêm khuya. Vợ thấy chồng ở nhà cũng yên tâm hơn. Xem xong tôi đi ngủ để tái tạo sức lao động. Nhà có con nhỏ nên hai vợ chồng cùng chăm con", anh chia sẻ.
Những hôm có bóng đá, anh khép nhẹ cửa rồi xuống phòng khách xem, đồng thời mở âm lượng vừa phải để không ảnh hưởng đến các thành viên trong gia đình.
"Có hôm hai vợ chồng cùng xem. Vợ tôi rất thích đá bóng và đam mê bóng đá, nhưng từ khi có con nhỏ và bận công việc thì xem ít hơn", anh nói.Chị Phan Anh, vợ anh Kiến Quý, cho biết từng rất say mê World Cup khi còn ở ký túc xá ĐH Quốc gia TP.HCM. Tuy nhiên, khi đi làm và có con nhỏ, niềm đam mê ấy cũng dần lắng xuống.
Chị cho biết không cấm chồng ra quán xem bóng đá cùng bạn bè, nhưng việc anh lựa chọn xem tại nhà khiến chị yên tâm hơn.
"Tủ lạnh nhà lúc nào cũng có sẵn bia, chả và đồ ăn vặt", chị chia sẻ.
Lựa chọn xem bóng đá tại nhà đang cho thấy sự thay đổi trong cách nhiều người trẻ tận hưởng những sự kiện thể thao lớn. Họ không còn đặt nặng việc phải hòa mình vào đám đông hay hò reo ở quán nhậu, mà chú trọng hơn đến trải nghiệm cá nhân, sự an toàn và tính tiện lợi. Chỉ cần một màn hình đủ lớn, đường truyền internet ổn định cùng vài người bạn có chung sở thích cũng đủ tạo nên một đêm chung kết World Cup đáng nhớ.
Với 3 môn toán, vật lý, hóa học, Đặng Trúc Gia Thảo, thủ khoa ĐH Kinh tế TP.HCM năm 2025, cho biết toán là môn khó nhằn nhất với cô bạn. Từ một số kinh nghiệm cá nhân cũng như lời khuyên của thầy cô và bạn bè, Thảo đúc rút được bí quyết thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao nhờ cách phân bổ thời gian hợp lý cho môn này.
Cấu trúc đề thi môn toán bao gồm 3 phần: trắc nghiệm, đúng sai và trả lời ngắn. Theo Thảo, 12 câu trắc nghiệm của môn toán khá dễ, nên ưu tiên làm xong nhanh và trước nhất. Sau đó đến phần đúng sai, Thảo cho biết ở phần này có khá nhiều vấn đề thực tế.
Tuy nhiên, Thảo trấn an thí sinh đừng quá lo lắng vì đề đã cho rất nhiều dữ kiện. Ở phần đúng sai theo kinh nghiệm cá nhân Thảo, một câu sẽ có 4 ý, trong đó thường có từ 2 đến 3 ý khá đơn giản để xử lý nhanh, nên tập trung làm những ý này trước; đến ý 3 hoặc 4 có thể sẽ khó hơn.
"Mọi người nên ghi chú lại dữ kiện của câu khó đó và để lại làm sau. Sau đó hãy làm phần trả lời ngắn, vì phần này sẽ có những câu hỏi rất ngắn và rất dễ kiếm điểm", Thảo hướng dẫn cặn kẽ.
Khi đã giải quyết xong phần trả lời ngắn, cô bạn thủ khoa khuyên thí sinh quay lại với phần đúng sai chưa làm được và thử nghĩ cách giải cho những câu khó đó. Tuy nhiên, Thảo lưu ý nếu mọi người suy nghĩ quá 10 phút cho một câu nhưng vẫn chưa tìm được cách giải thì đừng cố dành hết thời gian vào đó mà hãy quay lại những câu đã làm, kiểm tra lại một lần nữa để nắm chắc được số điểm.
Vật lý là môn mà Thảo tự tin nhất vì bản thân đã đạt điểm 10 trong kỳ thi tốt nghiệp THPT. Theo Thảo, với vật lý, thí sinh cũng nên ưu tiên làm phần trắc nghiệm trước vì tương đối dễ. Tuy nhiên, Thảo cho rằng trong 18 câu trắc nghiệm sẽ có khả năng xuất hiện những câu khá dài, đòi hỏi phải tính toán kỹ nên hãy để lại làm sau. Dù vậy, Thảo cũng nhận định: "Thực ra những câu trắc nghiệm đó cũng không quá khó. Nó chỉ là khá dài và dữ kiện thì cần phải đọc đầy đủ để làm cho chắc chắn, nên mọi người cứ để lại làm sau".
Kế tiếp làm phần trả lời ngắn và cuối cùng là phần đúng sai. Thảo cho rằng phần đúng sai dễ mất điểm nhất trong bài thi vật lý vì phần lý thuyết và bài tập đều gài khá nhiều "bẫy". "Mọi người chỉ cần thiếu đơn vị hay làm theo một hướng khác là coi như ý đó mọi người đã mất điểm rồi. Chính vì thế, mình nghĩ đây là phần mọi người nên đầu tư khá nhiều thời gian", Thảo khuyên.
Đối với môn hóa, Thảo cho biết cấu trúc đề cũng tương tự vật lý. Điều mà cô bạn muốn thí sinh lưu tâm là lý thuyết của môn hóa khá nhiều nên cần tập cách đọc kỹ đề và gạch chân những ý quan trọng để tối ưu hóa thời gian làm bài. "Hóa là môn cần rất vững lý thuyết để có thể vừa làm nhanh vừa làm đúng. Cũng giống vật lý, 18 câu trắc nghiệm hóa không quá khó để mọi người có thể giải quyết nhanh nên hãy ưu tiên giải quyết phần này trước. Sau đó đến ngay phần trả lời ngắn vì phần này cũng có những câu chọn lý thuyết như một câu trắc nghiệm nên sẽ có thể làm nhanh, sau đó hãy quay lại phần đúng sai", Thảo chia sẻ về quy trình làm bài thi hóa.
Cuối cùng, Thảo đúc kết: "Cách phân bổ thời gian hợp lý nhất trong 3 môn chính là những câu khó nên dành lại cuối cùng và nếu quá bí, quá mắc kẹt trong câu đó thì hãy trở lại những câu mình đã từng làm để bảo đảm chắc chắn có điểm những câu đó trước. Đồng thời mọi người nên vững lý thuyết ở 2 môn vật lý và hóa học. Một bí quyết nhỏ cho các bạn là trước khi bắt đầu làm bài hãy đọc lướt qua đề để hình dung được độ dài đề cũng như xem đề có gì quá xa lạ với mình không. Mong những kinh nghiệm của mình cũng có thể hữu ích với các bạn. Chúc các bạn sẽ có một kỳ thi thật suôn sẻ và tự tin cũng như đạt được số điểm cao nhất trong khả năng của mình".
