Thủ tướng Anh Keir Starmer ngày 1/4 mô tả đây là nỗ lực chung của London và Paris nhằm “huy động mọi biện pháp ngoại giao và chính trị khả thi giúp tái lập tự do hàng hải, đảm bảo an toàn cho các tàu và thủy thủ còn kẹt lại, đồng thời khơi thông vận chuyển các hàng hóa thiết yếu” qua eo biển Hormuz.
“Kể từ khi xung đột bắt đầu, mối quan tâm lớn nhất của tôi là an ninh quốc gia Anh. Tự do hàng hải tại Trung Đông cũng chính là vấn đề an ninh quốc gia đối với nước Anh”, ông nói.
Hội nghị dự kiến diễn ra trong ngày 2/4, với sự tham gia của 35 quốc gia, song sẽ không có đại diện Washington tham dự dù Mỹ đang trực tiếp tham gia xung đột.
Văn phòng Thủ tướng Anh cho biết thành viên hội nghị là những nước đã ký tuyên bố chung hồi tháng trước về kêu gọi mở lại eo biển Hormuz, trong đó có Pháp, Đức, Itally, Hà Lan, Australia, Nhật Bản, Canada, Hàn Quốc, New Zealand, Nigeria và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE)… Tuyên bố chung nêu cam kết giữa các nước ký kết về “sẵn sàng đóng góp vào những nỗ lực phù hợp nhằm đảm bảo đi lại an toàn qua eo biển”.
Dù trọng tâm của hội nghị là các biện pháp ngoại giao, Thủ tướng Starmer tiết lộ các nhà hoạch định chính sách của Anh trong những ngày tới sẽ tiếp tục thảo luận những phương án và năng lực quân sự có thể huy động để đảm bảo an toàn tại Hormuz. Các phương án này có thể được triển khai một khi xung đột Trung Đông chấm dứt.
“Thách thức lớn nhất không phải là chi phí bảo hiểm tàu qua khu vực, mà là đảm bảo an toàn và an ninh trong đi lại ở vùng biển. Chúng ta cần một giải pháp tổng hòa, tạo thống nhất về sức mạnh quân sự lẫn hoạt động ngoại giao, liên kết với các doanh nghiệp để có thể triển khai rõ ràng và bình tĩnh một khi giao tranh chấm dứt”, ông Starmer nói.
Trước khi xung đột nổ ra vào ngày 28/2, eo biển Hormuz là huyết mạch lưu thông của khoảng 1/5 nguồn cung dầu thô và khí đốt thế giới, cùng với 1/3 nguyên liệu sản xuất phân bón cho ngành nông nghiệp toàn cầu.
Còn khoảng 1.000 tàu đang kẹt lại trong vùng Vịnh vì cuộc chiến giữa Iran và Mỹ – Israel. Trong một tháng qua, khoảng 130 tàu đã di chuyển an toàn qua eo biển, tương đương mật độ hàng ngày trước chiến sự.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) của Iran ngày 1/4 tuyên bố eo biển Hormuz tiếp tục “đóng cửa đối với các quốc gia thù địch” và hải quân nước này tiếp tục kiểm soát hoàn toàn lưu thông.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần đe dọa gia tăng tập kích Iran nếu nước này không khai thông eo biển Hormuz. Tuy nhiên, trong bài phát biểu mới nhất tại Nhà Trắng, ông Trump một lần nữa đảo ngược lập trường. Lãnh đạo Mỹ tuyên bố nước này gần như không nhập khẩu dầu qua eo biển Hormuz và các quốc gia nhận dầu qua tuyến hàng hải này phải tự tìm cách kiểm soát eo biển.
AFP dẫn thông báo từ Bộ Tư pháp Mỹ cho hay ông "Harry" Lu Jianwang (64 tuổi) đối mặt với án tù lên đến 30 năm vì hoạt động như một đặc vụ bất hợp pháp của chính phủ Trung Quốc trong việc thành lập và điều hành "đồn cảnh sát hải ngoại" ở Khu phố người Hoa trong quận Manhattan thuộc thành phố New York. Ông Lu mang quốc tịch Mỹ.
Ông Lu và một người đàn ông khác tên Chen Jinping đã bị bắt vào tháng 4.2023 và bị cáo buộc điều hành đồn cảnh sát bí mật, hoạt động từ một tòa nhà văn phòng, thay mặt cho Bộ Công an Trung Quốc (MPS), theo AFP. Chen Jinping đang chờ tuyên án.
"Lu Jianwang đã sử dụng một đồn cảnh sát ở thành phố New York... nhằm thúc đẩy chương trình nghị sự chính trị của chính phủ Trung Quốc", Trợ lý giám đốc phụ trách FBI James C. Barnacle Jr. cáo buộc.
Các đặc vụ FBI lần đầu tiên khám xét cơ sở này vào tháng 10.2022 và tìm thấy một biểu ngữ màu xanh có dòng chữ "Đồn Cảnh sát hải ngoại Phúc Châu, New York, Mỹ". Phúc Châu là tên của một thành phố thuộc tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc.
Hồi tháng 12.2025, Bắc Kinh tuyên bố rằng không có "cái gọi là đồn cảnh sát" nào cả. "Trung Quốc là một quốc gia thượng tôn pháp luật và luôn tuân thủ nghiêm ngặt luật pháp quốc tế, tôn trọng chủ quyền tư pháp của tất cả các quốc gia", phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Lâm Kiếm nhấn mạnh khi được hỏi về vụ án nói trên tại một cuộc họp báo thường kỳ, theo AFP.
Tờ South China Morning Post hôm nay 13.5 dẫn thông báo từ Nhà Trắng cho hay Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth đã lên chuyên cơ Không lực Một đến Bắc Kinh cùng với Tổng thống Mỹ Donald Trump vào chiều 12.5 (giờ Mỹ).
Tổng thống Trump dự kiến sẽ có cuộc đàm phán song phương với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình vào ngày 14 và 15.5.
Đây là lần đầu tiên một tổng thống Mỹ đến Trung Quốc cùng với bộ trưởng quốc phòng kể từ chuyến thăm mang tính lịch sử của Tổng thống Mỹ Richard Nixon vào năm 1972, theo South China Morning Post.
Đây cũng sẽ là chuyến đi đầu tiên của ông Hegseth đến Trung Quốc kể từ khi nhậm chức và là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của người đứng đầu Lầu Năm Góc trong gần 8 năm.
Hiện vẫn chưa rõ liệu ông Hegseth có gặp Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Đổng Quân tại Bắc Kinh hay không. Hai bộ trưởng này chỉ gặp mặt trực tiếp một lần, bên lề Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN mở rộng tại Malaysia vào ngày 31.10.2025.
Chưa đầy hai tháng sau, các quan chức quốc phòng cấp cao của hai nước đã gặp nhau tại Washington D.C, dấu hiệu mới nhất cho thấy liên lạc quân sự được khôi phục.
Chưa rõ chuyến thăm Bắc Kinh của ông Hegseth có dẫn đến việc tăng cường rộng rãi hơn các cuộc trao đổi quân sự cấp cao giữa hai bên hay không.
Trước đó, đối thoại quân sự song phương đã bị đóng băng hơn một năm sau khi Bắc Kinh dừng đối thoại quân sự để phản đối chuyến thăm Đài Loan vào tháng 8.2022 của Chủ tịch Hạ viện Mỹ lúc đó là bà Nancy Pelosi, theo South China Morning Post.
Trong đó, tiến sĩ Tan-Soo Jie-Sheng, từ Trường Chính sách công Lý Quang Diệu thuộc Đại học Quốc gia Singapore, cho rằng cuộc xung đột đã củng cố lý do phát triển năng lượng hạt nhân, và những quốc gia từng trì hoãn kế hoạch năng lượng hạt nhân giờ đây có thể xem xét kỹ việc tiếp tục triển khai.
Sự quan tâm năng lượng hạt nhân đang tăng mạnh trong khu vực Đông Nam Á. Những quốc gia như Indonesia, Thái Lan và Philippines đã đưa năng lượng hạt nhân vào kế hoạch phát triển điện lực của mình và đang đẩy mạnh các nghiên cứu khả thi, công tác chuẩn bị và hợp tác quốc tế, theo một phát ngôn viên của Cơ quan Năng lượng quốc tế. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng năng lượng hạt nhân cần có sự cam kết và phát triển lâu dài.
