Là xã đảo duy nhất của Gia Lai, cách đất liền khoảng 24 km, hành trình đi tìm con chữ của học sinh (HS) trên đảo Nhơn Châu đầy gian nan.
Hiện trên đảo, hệ thống giáo dục chỉ dừng lại ở cấp THCS nên sau khi hết lớp 9, nếu muốn tiếp tục học lên cao, HS buộc phải rời gia đình, vượt biển vào đất liền. Ở tuổi 15 còn chưa quen với những lo toan, các em đã phải sớm tự lập, sống xa vòng tay cha mẹ.
Quãng đường biển 24 km tuy không xa nhưng lại là rào cản lớn, nhất là về kinh tế vì HS vào đất liền còn phải lo cả tiền trọ, chi phí ăn uống, sinh hoạt…
Ông Nguyễn Văn Nhất (44 tuổi, thôn Tây, xã Nhơn Châu) cho biết trước đây, phần lớn người dân trên đảo chỉ học hết lớp 9 rồi dừng lại. Sự cách trở về địa lý khiến con đường học tập của nhiều người bị gián đoạn. Những HS đủ điều kiện vào đất liền tiếp tục học lại phải đối mặt với áp lực cơm áo, gạo tiền. Vì chi phí quá cao, không ít gia đình đành cho con nghỉ học để phụ giúp gia đình nghề biển.
Gia đình ông Nhất có 2 người con, trong đó một em đang học lớp 11 tại đất liền. Ông kể ngày con rời đảo, điều khiến ông trăn trở nhất không phải chuyện học hành mà là việc ăn ở, chi tiêu của con có đảm bảo hay không.
Vài năm qua, thấu hiểu những khó khăn, thiếu thốn nói trên, địa phương đã có nghị quyết hỗ trợ, tiếp sức để HS xã đảo Nhơn Châu có thể đi xa hơn nữa trên con đường học tập. Theo đó mỗi HS sẽ được hỗ trợ tiền ăn ở, sinh hoạt và đi lại khi vượt biển vào đất liền theo học các cấp cao hơn.
“Ngay từ khi lên cấp 3, cháu đã phải học cách tự lập. Có khi vài tháng, thậm chí hết một học kỳ cháu mới về nhà một lần. Lúc đầu gia đình rất lo, nhưng nhờ có chính sách hỗ trợ, mỗi tháng cháu được khoảng 1,1 triệu đồng nên cũng đỡ phần nào. Sắp tới mức hỗ trợ tăng lên, gia đình rất phấn khởi”, ông Nguyễn Văn Nhất chia sẻ.
Em Võ Thuận Thảo, HS lớp 11A1 Trường THPT số 1 Trần Cao Vân, cho biết nhà có 4 chị em, bố vừa qua đời sau thời gian dài bệnh nặng. Mẹ em làm việc nhà và phụ nghề biển để nuôi các con.
Ngày rời đảo đi học lớp 10, Thảo mang theo không chỉ hành lý mà còn cả những lo toan. Em phải tự thích nghi với môi trường mới, tự cân đối chi tiêu và tự động viên mình tiếp tục cố gắng. “Khoản hỗ trợ giúp giảm bớt gánh nặng. Em sẽ cố gắng học tốt để thi vào ngành sư phạm, sau này trở về giúp mẹ và quê hương”, Thảo tâm sự.
Những chính sách tiếp sức kịp thời đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Theo ông Dương Hiệp Hưng, Chủ tịch UBND xã Nhơn Châu, tỷ lệ HS tiếp tục học lên THPT tăng mạnh. Nếu năm học 2024 – 2025 chỉ có 11 em vào đất liền học tập, thì hiện nay toàn xã đã có 62 HS theo học, chưa kể nhiều em đang theo đuổi các ngành nghề như dược, hộ sinh, kỹ thuật chế biến, điện lạnh.
Tại kỳ họp thứ 2 HĐND tỉnh Gia Lai khóa XIII nhiệm kỳ 2026 – 2031 vừa qua, một nghị quyết hỗ trợ HS, sinh viên xã đảo Nhơn Châu đã được thông qua. Theo đó, từ năm học 2026 – 2027, mỗi HS THPT sẽ được hỗ trợ hơn 1,6 triệu đồng/tháng, gồm tiền ăn 936.000 đồng, tiền ở 360.000 đồng và chi phí học tập, đi lại 350.000 đồng. Với HS học nghề, tỉnh hỗ trợ 100% học phí cùng học bổng chính sách bằng 80% mức lương cơ sở. Tổng kinh phí dự kiến hơn 1,4 tỉ đồng mỗi năm.
Không chỉ từ ngân sách nhà nước, các trường học trên đất liền cũng chủ động hỗ trợ. Ông Lê Văn Dũng, Hiệu trưởng Trường THPT số 1 Trần Cao Vân, cho biết nhà trường thường xuyên vận động giáo viên và các nhà hảo tâm chung tay giúp đỡ, tạo điều kiện để HS xã đảo yên tâm học tập.
Trường Quốc tế Việt Nam - Phần Lan là thành viên của Trường Đại học Tôn Đức Thắng. Nhà trường vinh dự được Tổ chức Tú tài Quốc tế công nhận là trường IB và ủy quyền giảng dạy Chương trình Tú tài Quốc tế, mở ra môi trường học tập toàn cầu cho học sinh. Đồng thời, VFIS cũng đạt chứng nhận "Trường học theo định hướng Phần Lan" bởi Cơ quan Giáo dục Quốc gia Phần Lan (EDUFI), khẳng định sự tiên phong của VFIS trong việc lan tỏa bản sắc giáo dục Phần Lan tại Việt Nam.
Các kiến trúc sư Phần Lan lựa chọn hình tượng rùa cho công trình giáo dục đặc biệt này không chỉ gợi nhắc tinh thần hiếu học trong văn hóa Việt Nam, mà còn thể hiện triết lý giáo dục Phần Lan về hành trình học tập bền bỉ và không ngừng vượt lên chính mình. Từ đó, VFIS trở thành biểu tượng gặp gỡ giữa hai nền văn hóa và giáo dục Việt Nam - Phần Lan.
Giao thoa giữa truyền thống Việt Nam và tinh hoa giáo dục Phần Lan, VFIS mang sứ mệnh truyền cảm hứng để học sinh tự tin phát huy nội lực, rèn luyện kỹ năng sống và vượt qua những thách thức trong đời. Với triết lý "lấy học sinh làm trung tâm", các em được khuyến khích chủ động tham gia hoạt động học tập, đặt câu hỏi, thảo luận, phản biện và giải quyết vấn đề để tìm thấy ý nghĩa trong từng bài học. Học sinh cũng được trao quyền xây dựng mục tiêu cá nhân và đồng hành cùng thầy cô, phụ huynh trong quá trình đánh giá bản thân. Tất cả giúp hành trình học tập của các em không chỉ để vượt qua các kỳ thi, mà để hiểu bản thân, học để sống và làm chủ tương lai.
Một trong những nền tảng quan trọng của giáo dục Phần Lan, cũng là định hướng tại VFIS là phát triển các năng lực tổng hợp theo chiều ngang, được lồng ghép xuyên suốt trong mọi hoạt động học tập và rèn luyện, bao gồm: Năng lực tư duy và tự học; Sự tương tác và thể hiện bản thân; Chăm sóc và quản lý cuộc sống; Đa năng lực; Năng lực công nghệ thông tin và truyền thông; Tinh thần khởi nghiệp và Xây dựng tương lai bền vững.
Song song đó, phương pháp giáo dục liên môn giúp học sinh kết nối kiến thức với thực tiễn thông qua các chủ đề gần gũi. Công nghệ thông tin cũng được tích hợp toàn diện nhằm phát triển năng lực số, giúp học sinh sử dụng công nghệ thông minh và có trách nhiệm. Đặc biệt, chương trình Anh ngữ tại VFIS được triển khai theo phương pháp lĩnh hội ngôn ngữ tự nhiên, học sinh còn có cơ hội học thêm ngôn ngữ thứ ba để mở rộng tư duy đa văn hóa và nâng cao khả năng hội nhập quốc tế.
VFIS tự hào bởi đội ngũ giáo viên tận tâm, trong đó giáo viên Phần Lan đều đạt trình độ Thạc sĩ. Điều đặc biệt ở giáo viên VFIS không chỉ ở chuyên môn mà còn ở niềm tin "mỗi học sinh đều có tiềm năng riêng cần được khám phá và phát triển". Sau quá trình thấu hiểu năng lực của mỗi em, giáo viên sẽ linh hoạt điều chỉnh phương pháp giảng dạy phù hợp, đồng thời áp dụng đa dạng hình thức đánh giá để theo dõi sự tiến bộ của học sinh cũng như khuyến khích các em tự đánh giá và học hỏi lẫn nhau thông qua đánh giá chéo với bạn học. Tại VFIS, điểm số không phải thước đo duy nhất mà hành trình trưởng thành và tinh thần nỗ lực vươn lên trong học tập sẽ là giá trị được trân trọng nhất.
Giữa khuôn viên xanh mát, VFIS như một "ngôi làng học tập" với 10 tòa nhà bao quanh sảnh trung tâm, nơi mỗi cụm lớp học gồm 4–5 phòng học kết nối với không gian sinh hoạt chung, giúp học sinh tăng cường kết nối và tương tác, cũng như để giáo viên dễ dàng đồng giảng và hỗ trợ nhau mang đến những tiết học đầy cảm hứng. Bên trong lớp học được thiết kế linh hoạt với bảng tương tác thông minh, học cụ đa dạng và bàn ghế dễ dàng thay đổi phù hợp với nhiều phương pháp học tập phong phú. Đặc biệt, mỗi lớp học đều có bồn rửa tay, một chi tiết quen thuộc trong giáo dục Phần Lan với quan niệm "Một sức khỏe tốt bắt đầu từ đôi tay sạch", góp phần hình thành thói quen giữ gìn vệ sinh cá nhân từ những điều giản đơn nhất.
Tại VFIS, việc học không chỉ diễn ra trong lớp mà còn hiện diện ở mọi trải nghiệm, từ phòng Kinh tế học gia đình, xưởng Thủ công kỹ nghệ đến khu Nghệ thuật thị giác gắn liền với thực tiễn và nuôi dưỡng cảm quan cá nhân. Nhà trường sở hữu hệ thống phòng chức năng đa dạng như Robotics, Khoa học, Công nghệ thông tin, Âm nhạc, Vườn nhà kính,… đồng thời tạo điều kiện để học sinh trải nghiệm các phòng mô phỏng của hơn 50 chuyên ngành tại Trường Đại học Tôn Đức Thắng nhằm định hướng sớm nghề nghiệp tương lai. Bên cạnh đó, giáo dục thể chất được chú trọng với Nhà thi đấu, Sân vận động, Phòng Golf 3D, Khu luyện tập ngoài trời và "Đường chạy trên không" độc đáo. Đặc biệt, thư viện chuẩn IB toàn cầu được xem là "trái tim tri thức" của VFIS, nơi nuôi dưỡng tư duy nghiên cứu và tình yêu đọc sách mỗi ngày.
Tất cả không gian học tập giàu trải nghiệm tại VFIS đã và đang cùng học sinh lớn lên trong sự tự tin bởi các em không chỉ học để biết, mà còn được thực hành và cảm nhận niềm hạnh phúc khi tạo nên những giá trị thiết thực từ chính đôi tay và trí óc của mình.
VFIS tin rằng tuổi thơ là giai đoạn quý giá nhất để nuôi dưỡng những hạt mầm tiềm năng trong mỗi người và mọi học sinh đều có quyền được học tập, thử nghiệm, sai và làm lại. Triết lý giáo dục ấy được cụ thể hóa trong đời sống học đường VFIS xoay quanh bốn giá trị cốt lõi:
Qua mỗi năm học, học sinh VFIS ngày càng khẳng định hình ảnh của những cá nhân cầu tiến, giàu khát vọng và mang tinh thần SISU bền bỉ, thể hiện qua nhiều thành tích học thuật, nghệ thuật và thể thao nổi bật trong và ngoài nước. Sau khi tốt nghiệp, các em tự tin bước vào những trường đại học danh tiếng, sẵn sàng mở ra hành trình mới và tiếp tục viết nên câu chuyện của những công dân toàn cầu được nuôi dưỡng từ sự giao thoa giữa giáo dục Việt Nam và Phần Lan.
Trên nền tảng phát triển vững chắc của Trường Đại học Tôn Đức Thắng, Trường Quốc tế Việt Nam - Phần Lan hướng tới trở thành ngôi trường đổi mới, nơi tinh hoa giáo dục Phần Lan hòa quyện cùng truyền thống văn hóa Việt Nam nhằm nuôi dưỡng thế hệ học sinh phát triển toàn diện Nhân - Trí - Dũng.
Với tinh thần Khai sáng - Nhân bản - Hiện đại, những mầm non tri thức đang lớn lên bền bỉ và vững chắc như chính biểu tượng chú rùa – kiên trì tiến bước với khát vọng kiến tạo một nền giáo dục bền vững cho tương lai.
Thầy Lý Tuấn Thiện, giáo viên ngữ văn, Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, TP.HCM, cho biết: "Nhìn từ đề văn tuyển sinh lớp 10 của Sở GD-ĐT Hà Nội, người ra đề đã chọn lọc ngữ liệu gần gũi với tâm lý độ tuổi, nhận thức của học sinh. Đề phù hợp để các em thỏa sức trình bày những trải nghiệm từ cuộc sống cùng với trải nghiệm từ văn học, từ những tác phẩm mà các em đã đọc. Vì thế, mỗi ngòi bút dự thi cần được dẫn dắt từ chính trái tim biết rung động trước cuộc sống, thấm nhuần giá trị thiêng liêng của văn học là nhân học".
Anh Vinh San Phạm, giảng viên báo chí truyền thông tại TP.HCM, cho biết quan sát đề văn tuyển sinh lớp 10 năm 2026 của Hà Nội và đề tuyển sinh lớp 10 của TP.HCM năm 2025, anh nhận ra điểm chung là đề văn tuyển sinh lớp 10 ngày càng cập nhật hơi thở cuộc sống và được chấm điểm với sự tôn trọng góc nhìn, thế giới quan của thí sinh, không còn dạng chấm "đếm ý cho điểm" như 20 hay 30 năm về trước.
Do đó, theo anh Vinh San Phạm, để chuẩn bị cho bài thi văn lớp 10 sắp diễn ra ở TP.HCM, các sĩ tử hãy giữ cho mình thế giới quan, vốn sống phong phú, đồng thời cần trau dồi thêm bằng cách xem nhiều thông tin thời sự, dành thời gian để ngẫm lại những chủ đề "nóng" gần đây với giới trẻ và với ở độ tuổi lớp 9, lớp 10.
Đó có thể là những chủ đề không quá vĩ mô, nhưng gần gũi với hơi thở cuộc sống, liên quan mật thiết tới đời sống của người trẻ. Từ đó, các em liên hệ với bản thân, suy nghĩ tới các giải pháp, sự chuẩn bị này giúp các em có một tâm lý trước ngày thi ổn nhất.
Có nên dự đoán đề thi văn tuyển sinh 10 của TP.HCM rồi học tủ hay không?Theo thầy giáo ngữ văn Lý Tuấn Thiện, đây là "phương pháp vô cùng rủi ro, thậm chí sẽ "mất cả chì lẫn chài" khi quá tin vào những đồn đoán trong dư luận hoặc mạng xã hội".
Thầy Thiện đánh giá trong những năm gần đây, đề thi tuyển sinh lớp 10 môn ngữ văn ngày càng hướng đến việc đánh giá năng lực đọc hiểu, tư duy và khả năng vận dụng kiến thức của học sinh thay vì kiểm tra khả năng học thuộc lòng. "Vì vậy, nếu chỉ tập trung học một số bài văn mẫu hoặc giới hạn vài chủ đề nghị luận xã hội được dự đoán sẽ xuất hiện, học sinh rất dễ bị động khi đề thi có sự đổi mới. Thay vào đó, học sinh cần tập trung việc ôn luyện về kỹ năng làm bài theo đặc trưng thể loại đã được thầy cô hướng dẫn, dặn dò", thầy giáo khuyên.
Lưu ý thí sinh TP.HCM sẽ làm bài thi văn tuyển sinh lớp 10 vào sáng 1.6, thầy Lý Tuấn Thiện khuyên, về phần đọc hiểu văn bản, học sinh nên đọc kỹ ngữ liệu, không bỏ sót bất kỳ phần nào, từ nhan đề, chú thích, nguồn dẫn.
"Đặc biệt, các em cần trả lời được 2 điều trước mỗi câu hỏi trong phần đọc hiểu: một là câu hỏi có bao nhiêu yêu cầu và hai là trọng tâm của câu hỏi nằm ở từ khóa nào. Sau đó để trả lời, học sinh chỉ được lấy căn cứ từ ngữ liệu đề cho, tuyệt đối không suy diễn, không đoán, không viết đáp án theo kiểu viết cho dài để mong có chữ nhiều, "trúng được gì thì trúng". Như vậy, kỹ năng đọc hiểu cần bám sát tri thức ngữ văn theo đặc trưng thể loại đã học", thầy giáo Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, TP.HCM nhấn mạnh.
Đối với phần viết, thầy Thiện nhắc học sinh cần lưu ý về hình thức bài làm là đoạn văn hay bài văn để có bố cục phù hợp, hệ thống luận điểm tương ứng.
Trong đó, ở phần viết về đặc sắc nội dung hay nghệ thuật của tác phẩm văn học (có thể đoạn trích) cần làm đúng dàn ý mà các em đã học, sách giáo khoa đã gợi ý. Với phần viết về vấn đề xã hội, các em nên bày tỏ chính kiến của bản thân, các dẫn chứng có tính cập nhật. Quan trọng là phải có phân tích dẫn chứng để làm sáng tỏ vấn đề cần trình bày.
"Trong những giải pháp để giải quyết vấn đề, học sinh có thể đề xuất các hoạt động gắn với các yếu tố nổi bật trong thời đại ngày nay như chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI, gắn hoạt động phù hợp với định hướng phát triển của đất nước trong kỷ nguyên vươn mình", thầy Thiện gợi ý.
Đáng chú ý, thầy giáo Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, cho rằng để đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi tuyển sinh 10, các học sinh nên hạn chế dùng điện thoại để truy cập mạng xã hội. "Từ đây có thể có nhiều thông tin trái chiều gây tâm lý hoang mang. Thay vì vậy thí sinh trước khi đi thi cần có thời gian nghỉ ngơi hợp lý, tâm trạng ổn định và tinh thần tích cực để với bất kỳ vấn đề nào, ngữ liệu nào, các em đều làm đúng kỹ năng và đạt kết quả tốt nhất", giáo viên ngữ văn khuyên.
Sau khi quy chế tuyển sinh ĐH 2026 được ban hành trong đó có những thay đổi về việc sử dụng chứng chỉ tiếng Anh trong xét tuyển đại học, đến thời điểm này, nhiều trường đại học đã công bố thông tin về việc quy đổi chứng chỉ IELTS sang điểm thi môn tiếng Anh.
Trong phương án tuyển sinh mà các trường ĐH công khai trên trang web, thông tin quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ sang điểm thi môn ngoại ngữ cũng được công bố. Trong đó IELTS là chứng chỉ phổ biến nhất đối với thí sinh hiện nay.
Được biết, năm 2026, Bộ GD-ĐT quy định khi quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ sang điểm ngoại ngữ phải có ít nhất 5 mức chênh lệch nhằm đảm bảo công bằng.
Chứng chỉ IELTS với quy định mức điểm cụ thể cũng là một trong những chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế mà nhiều trường đại học sử dụng để xét chuẩn đầu ra cho sinh viên, đảm đủ đủ điều kiện tốt nghiệp đại học. Đặc biệt, khi du học, thì chứng chỉ IELTS là điều khó có thể thiếu của học sinh.
Do đó, việc đầu tư cho con học IELTS từ sớm để chuẩn bị cho các kỳ thi lớn, đồng thời có thêm lợi thế khi gia nhập thị trường lao động là lựa chọn của nhiều gia đình. Song, nên học và thi từ bao giờ là phù hợp; học từ tiểu học, THCS có được không; phương pháp học nào phù hợp... luôn là điều nhiều người quan tâm.
Lúc 14 giờ 30 ngày 5.5.2026, Báo Thanh Niên tổ chức chương trình Tư vấn trực tuyến Chọn ngành cho tương lai, chủ đề Học IELTS thế nào chuẩn bị cho các kỳ thi lớn? sẽ mang đến cho quý khán giả những thông tin hữu ích.
4 khách mời tham gia chương trình gồm:
Chị Hà Đặng Như Quỳnh, 9.0 IELTS, hiện là nghiên cứu sinh Giáo dục học tại ĐH Reading (Vương quốc Anh). Chị Như Quỳnh tốt nghiệp á khoa Sư phạm Anh, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM. Chị cũng tốt nghiệp thạc sĩ hạng ưu chuyên ngành giảng dạy tiếng Anh, ĐH Nottingham, Vương quốc Anh.
Thạc sĩ Đỗ Thị Ngọc Anh, 8.5 IELTS. Chị đoạt học bổng và tốt nghiệp cử nhân kinh tế loại ưu, ĐH Tài chính (trực thuộc Chính phủ Nga). Chị cũng từng giành học bổng và tốt nghiệp thạc sĩ tài chính loại xuất sắc ĐH UWE Bristol, Vương quốc Anh. Chị có chứng chỉ giảng dạy tiếng Anh quốc tế TESOL & TEFL, từng đạt danh hiệu "Đại sứ quốc tế" thời đại học…
Tiến sĩ Đỗ Hữu Nguyên Lộc, Chủ tịch Hội nghiên cứu và Giảng dạy tiếng Anh TP.HCM, là người góp phần đưa Hội nghiên cứu và Giảng dạy tiếng Anh TP.HCM trở thành thành viên liên kết của 2 hiệp hội sư phạm tiếng Anh lớn nhất thế giới là Hiệp hội TESOL Quốc tế (Mỹ) và Hiệp hội giáo viên dạy tiếng Anh như một ngoại ngữ - IATEFL (Vương quốc Anh).
Tiến sĩ Lộc cũng là một trong những cá nhân góp phần tạo cơ hội kết nối quốc tế, trao đổi tri thức và tiếp cận nguồn học liệu giảng dạy, tài nguyên nghiên cứu phong phú cho cộng đồng giáo viên tại TP.HCM.
Em Phạm Vũ Thiên Di, 11 tuổi, học sinh lớp 6 Trường THCS-THPT Trần Đại Nghĩa, phường Sài Gòn, TP.HCM - ngôi trường mơ ước của nhiều học sinh.
Chương trình Tư vấn trực tuyến chủ đề Học IELTS thế nào chuẩn bị cho các kỳ thi lớn? được phát sóng trực tuyến tại website Báo Thanh Niên thanhnien.vn, qua fanpage Facebook và qua kênh YouTube, TikTok của Báo Thanh Niên lúc 14 giờ 30 ngày 5.5.2026.
Kính mời quý vị khán giả chú ý đón xem. Khi chương trình diễn ra, quý vị khán giả có thể đặt câu hỏi cho các khách mời bằng cách để lại bình luận phía dưới. Chúng tôi xin gửi tới các khách mời để giải đáp ngay trong chương trình.
