Sau hơn 1 tuần xảy ra mưa đá vào chiều tối 2.5, nhiều người dân ở xã Yên Trạch, Thái Nguyên vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại cảnh mây đen kịt trên bầu trời, giông lốc kéo đến, gió mạnh như bão, rồi mưa đá rào rào trút xuống.
Trong số những hộ có nhà bị sập hoàn toàn, ông Lường Trung Ngọc (68 tuổi), xóm Làng Nông, cho biết địa phương từng xảy ra mưa đá nhưng những lần trước hạt đá chỉ to bằng hạt ngô, to hơn nữa là bằng đầu ngón tay cái.
“Trận mưa đá chiều tối 2.5 phải nói là khủng khiếp. Mưa đá rầm rập trút xuống, gió rất mạnh. Tôi đi cất quần áo xong, vừa xuống tầng 1 thì nhà sàn bị sập mái. May không bị cột nhà đổ trúng, 2 vợ chồng lóp ngóp bò thoát ra ngoài thì hứng trọn cơn mưa đá.
Viên đá to như quả trứng vịt rơi trúng người như có người ném, vợ chồng chỉ biết đưa 2 tay ôm bảo vệ đỉnh đầu rồi chạy về phía nhà tắm, hôm sau người nhiều chỗ thâm tím hết cả”, ông Ngọc kể lại.
Theo ông Ngọc, sau trận mưa đá, xóm Làng Nông hoang tàn. Mức độ thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng của trận mưa đá, giông lốc cũng được ghi nhận trong báo cáo của UBND xã Yên Trạch.
Địa phương này thống kê có gần 700 nhà dân, hàng quán, nhà xưởng bị sập đổ, hư hỏng. Tổng thiệt hại trên 50 tỉ đồng. Cùng đó, hàng loạt công trình hạ tầng y tế, trường học, hệ thống điện bị tốc mái, gãy đổ thiệt hại khoảng 16 tỉ đồng; gần 400 ha lúa, hoa màu, cây ăn quả, cây lâm nghiệp… là sinh kế của người dân cũng bị vùi dập hoàn toàn, thiệt hại khoảng 15 tỉ đồng.
Trực tiếp kiểm tra hiện trường chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả ngay sau khi xảy ra thiên tai, bà Nguyễn Thu Hương, Chủ tịch UBND xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên bàng hoàng khi chứng kiến những hạt đá to như quả trứng gà và thiệt hại nặng nề người dân địa phương phải gánh chịu.
“Chỉ sau trận mưa đá, giông lốc đã thiệt hại 80 tỉ đồng. Đây là thiệt hại vô cùng lớn ở một xã thuần nông như Yên Trạch. Phần lớn diện tích hoa mùa, lúa, ngô bị dập nát hoàn toàn, không thể khôi phục sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, thu nhập của người dân”, bà Hương nói.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho hay, từ đầu năm đến nay đã ghi nhận mưa đá, giông lốc xảy ra tập trung ở vùng núi, trung du phía bắc các tỉnh: Lào Cai, Điện Biên, Sơn La, Thái Nguyên, Phú Thọ, Tuyên Quang, Hà Nội, Nghệ An, Hà Tĩnh và Thanh Hóa. Tần suất xảy ra mưa đá, giông lốc đến thời điểm hiện tại nhiều hơn so với trung bình nhiều năm.
Đặc biệt, đợt mưa đá cường độ mạnh, xảy ra trên diện rộng và tập trung trong khoảng thời gian ngắn chiều tối 2.5, tối và đêm 3.5 ở Thái Nguyên, Phú Thọ, Lào Cai, Tuyên Quang, Hà Nội, Nghệ An là diễn biến khá hiếm gặp, bất thường.
Ông Nguyễn Xuân Tùng, Phó trưởng phòng Ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai, Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai (Bộ NN-MT), cho biết từ đầu năm đến nay, giông lốc, sét, mưa đá làm 9 người chết, gần 13.000 nhà bị tốc mái, hư hại. Mưa đá với kích thước lớn tại các tỉnh Phú Thọ, Thái Nguyên cũng là hiện tượng hiếm gặp vào thời điểm đầu tháng 5.
“Thống kê 10 năm gần đây, trung bình mỗi năm, giông lốc, sét, mưa đá khiến 55 người chết (chiếm 24% thiệt hại về người do thiên tai); thiệt hại kinh tế khoảng 460 tỉ đồng/năm (chủ yếu về nhà ở, lúa, hoa màu). Như vậy, thiệt hại về người do lốc, sét, mưa đá gây ra chỉ đứng sau bão, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất”, ông Tùng nói.
Ghi nhận tại P.Mộc Châu (Sơn La), nhiều hộ dân đầu tư hệ thống lưới phòng chống mưa đá, bảo vệ an toàn cho vườn mận trong nhiều năm nay.
Ông Vũ Đức Phú, chủ vườn mận rộng 1,5 ha ở Tổ dân phố số 4, P.Mộc Châu, cho biết trận mưa đá năm 2020 khiến nhiều hộ dân trắng tay. Ngay trong mùa vụ năm 2021, nhiều hộ nghiên cứu đầu tư hệ thống cột chống, giăng lưới ngăn mưa đá. Gia đình ông Phúc đầu tư vài chục triệu đồng để chôn cột sắt, phủ lưới. Từ 2021 đến nay, Mộc Châu thường xuyên xảy ra mưa đá nhưng các vườn mận có lưới đều được bảo vệ an toàn.
“Nếu chọn loại lưới tốt, chôn cọc sắt thì độ bền công trình có thể đạt trên 10 năm. Chủ vườn sẽ tính toán vị trí chôn cọc theo kích thước khác nhau, để giảm lực tác động của mưa đá không gây sập giàn, hiệu quả bảo vệ cây trồng đạt trên 90%”, ông Phú nói và cho biết, không chỉ cây mận, nhiều diện tích rau, hoa màu ở Mộc Châu đều được đầu tư lưới bảo vệ khi những năm gần đây mưa đá xuất hiện thường xuyên.
Chia sẻ với Thanh Niên, ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, cho biết mưa đá là hiện tượng có quy mô rất nhỏ và biến đổi cực nhanh trong các đám mây giông mạnh. Việc dự báo chính xác kích thước hạt đá hay điểm rơi cụ thể vẫn là một thách thức lớn và chưa thể thực hiện được. Các hệ thống quan trắc như radar thời tiết chủ yếu giúp nhận diện vùng mây giông mạnh, chứ không thể đo trực tiếp kích thước hạt đá.
Trong khi đó, địa hình đặc biệt ở vùng núi làm cho phạm vi, cường độ mưa đá có thể thay đổi rất nhanh trên không gian hẹp nên dự báo hiện nay chủ yếu dừng ở mức cảnh báo khả năng xảy ra mưa đá trong các bản tin giông, theo khu vực và trong khoảng thời gian ngắn trước khi hiện tượng xuất hiện.
Tuy nhiên, ông Khiêm lưu ý, mưa đá thường đi kèm những dấu hiệu khá đặc trưng mà người dân có thể chủ động nhận biết, như bầu trời xuất hiện mây giông phát triển mạnh, không khí chuyển từ oi nóng sang mát lạnh rất nhanh, gió giật mạnh, mưa rào lớn kèm theo sấm sét dày. Khi xuất hiện những dấu hiệu này, người dân nên nhanh chóng tìm nơi trú ẩn an toàn, tránh ở ngoài trời hoặc dưới cây lớn.
Còn theo ông Nguyễn Xuân Tùng, thực tế công tác diễn tập ứng phó mới chỉ tập trung vào các loại hình thiên tai xảy ra trong phạm vi rộng, nguy cơ thiệt hại lớn như: bão, lũ, lũ quét, sạt lở đất… Giông lốc, sét, mưa đá là các loại hình thiên tai thường hình thành nhanh, xảy ra trong thời gian ngắn và trong phạm vi nhỏ hẹp hơn, nhưng trước thiệt hại nặng nề ghi nhận những năm gần đây, các địa phương cũng cần quan tâm xây dựng phương án, tổ chức diễn tập để người dân nâng cao nhận thức, giảm thiểu thiệt hại.
“Ở các vùng thường xảy ra giông lốc, mưa đá, người dân có thể xem xét chuyển đổi từ mái nhà fibro xi măng sang các tấm lợp bền, chắc hơn như mái tôn, mái bê tông. Trường hợp chưa chuyển đổi thì có thể gia cố bằng các vật liệu sẵn có tại địa phương như: rơm, rạ, lá cọ… lên trên mái fibro xi măng để giảm thiệt hại khi có mưa đá”, ông Tùng khuyến cáo.
Khoảng 17h, người đàn ông lái xe máy trên cầu Bình Lợi, hướng từ ngã 6 Nguyễn Thái Sơn về trung tâm thương mại Gigamall, phường Hiệp Bình. Khi đến giữa cầu, tài xế phát hiện khói và lửa bốc lên từ thân xe nên dừng sát thành cầu để dập lửa nhưng không thành.
Ngọn lửa nhanh chóng bùng phát dữ dội, khói đen bao trùm khu vực. Nhiều phương tiện phía sau phải giảm tốc, né tránh do lo ngại cháy nổ. Khói dày cũng làm hạn chế tầm nhìn.
Sau khoảng 10 phút, người dân và CSGT dùng nhiều bình chữa cháy mini dập lửa. Một xe chữa cháy cũng được điều đến hỗ trợ. Đến 17h30, đám cháy được khống chế nhưng chiếc xe đã bị thiêu rụi.
Cầu Bình Lợi trên đường Phạm Văn Đồng, nối Bình Thạnh với TP Thủ Đức, là tuyến giao thông huyết mạch phía đông TP HCM. Sự cố xảy ra đúng giờ tan tầm khiến giao thông ùn tắc hơn một km.
Công trình bắc qua sông Sài Gòn, đưa vào khai thác năm 2019 thay thế cầu sắt cũ hơn 100 năm tuổi. Công trình nổi bật với vòm thép đỏ nặng khoảng 3.000 tấn, được xem là lớn nhất Việt Nam.
Trưa nay, anh Nguyễn Phước Lộc, 34 tuổi, lái xe đầu kéo chở bồn xăng dầu biển Đà Nẵng chạy trên quốc lộ 26 hướng Khánh Hòa đi Đăk Lăk. Khi đến đèo Phượng Hoàng, khu vực giáp ranh hai tỉnh, xe va chạm với đầu kéo chạy chiều ngược lại do anh Nguyễn Văn Vũ, 35 tuổi, điều khiển.
Cú tông khiến phần đầu xe bồn biến dạng. Anh Lộc mắc kẹt trong cabin, bị thương ở chân và được người ngồi ghế phụ hỗ trợ đưa ra ngoài, sau đó chuyển cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa.
Tai nạn khiến giao thông trên đèo ùn tắc kéo dài nhiều km. Theo công an, nguyên nhân ban đầu do xe bồn không đi đúng phần đường.
Quốc lộ 26 dài hơn 150 km, nối Khánh Hòa với Đăk Lăk, đi qua nhiều đoạn đồi núi, vực sâu, trong đó đèo Phượng Hoàng là khu vực hiểm trở.
Bộ Công an đang đề xuất bổ sung hình phạt lao động công ích trong dự án sửa đổi Bộ luật Hình sự. Nội dung này nằm trong nhóm chính sách hoàn thiện quy định về hình phạt, nhằm thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của Nhà nước, đồng thời nâng cao hiệu quả đấu tranh, phòng ngừa tội phạm.
Theo nội dung dự thảo, lao động công ích được xác định là một hình phạt bổ sung. Người bị kết án sẽ phải thực hiện một số công việc lao động phục vụ cộng đồng ngoài thời gian học tập và làm việc chính của người đó, đồng thời không được trả lương.
Đề xuất này nằm trong Chính sách 3 của dự án Bộ luật Hình sự sửa đổi, với mục tiêu hoàn thiện hệ thống hình phạt theo hướng vừa bảo đảm tính nghiêm minh, răn đe, vừa tạo điều kiện để người phạm tội được tiếp tục lao động, cống hiến cho xã hội.
Cùng với lao động công ích, Bộ Công an cũng đề xuất một số nội dung khác liên quan đến hình phạt như bổ sung giám sát điện tử trong thi hành án phạt cải tạo không giam giữ, án treo, tha tù trước thời hạn có điều kiện, quản chế, cấm cư trú.
Ngoài ra, dự thảo còn nêu hướng bổ sung căn cứ quyết định hình phạt trong trường hợp người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, đã bồi thường thiệt hại, khắc phục toàn bộ hậu quả.
Theo Bộ Công an, việc sửa đổi Bộ luật Hình sự được đặt ra trên cơ sở tổng kết thực tiễn hơn 8 năm thi hành Bộ luật Hình sự năm 2015, rà soát hệ thống pháp luật có liên quan, các điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế, cam kết quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Bộ Công an đã xây dựng dự kiến 7 chính sách lớn trong dự án Bộ luật Hình sự sửa đổi.
Trong đó, chính sách hoàn thiện quy định về hình phạt được xác định nhằm vừa thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật hình sự, nâng cao hiệu quả răn đe, phòng ngừa tội phạm, vừa thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của Nhà nước, tạo điều kiện để người phạm tội được tiếp tục lao động, cống hiến cho xã hội.
Bộ Công an đánh giá, nếu lựa chọn phương án hoàn thiện quy định về hình phạt, chính sách này sẽ góp phần giảm dần sự lệ thuộc vào hình phạt tước tự do hoặc tử hình ở một số hướng; đồng thời tăng sức nặng của chế tài tiền, quản lý tại cộng đồng và cơ chế lượng hình gắn với khắc phục hậu quả.
Các dự án Bí thư Hà Nội đi kiểm tra, thị sát gồm: hồ điều hòa Phú Đô; hồ đầu mối Mễ Trì (hồ Đồng Bông 2); tuyến đường cao tốc đại lộ Thăng Long đoạn nối từ quốc lộ 21 đến cao tốc Hà Nội - Hòa Bình; Đại học Quốc gia Hà Nội tại Hòa Lạc; Nhà máy điện rác Seraphin tại Khu xử lý chất thải rắn Xuân Sơn.
Tại các công trường, Bí thư Thành ủy đánh giá cao nỗ lực của các sở, ngành, chủ đầu tư và đơn vị thi công trong việc tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ các dự án.
Đối với dự án hồ điều hòa Phú Đô, ông nhấn mạnh đây là công trình triển khai theo lệnh khẩn cấp, có ý nghĩa cấp bách trong chống úng ngập cho khu vực ngay trong mùa mưa năm 2026.
Bí thư Thành ủy yêu cầu phường Từ Liêm hoàn thành giải phóng mặt bằng phần diện tích còn lại trước ngày 15-5-2026; chủ đầu tư và nhà thầu tập trung nhân lực, thiết bị, bảo đảm tiến độ hoàn thành công trình vào cuối tháng 6-2026.
Đồng thời, các sở, ngành liên quan phải sớm xây dựng cơ chế xử lý, tận dụng khối lượng đất đào đủ điều kiện nhằm tạo thuận lợi cho thi công.
Tại dự án hồ đầu mối Mễ Trì - hồ Đồng Bông 2, ông yêu cầu hoàn thành hạng mục lòng hồ trước ngày 10-5-2026, đồng thời hoàn thiện cảnh quan và đường dạo quanh hồ trước ngày 30-6-2026.
Kiểm tra dự án đường cao tốc đại lộ Thăng Long đoạn nối từ quốc lộ 21 đến cao tốc Hà Nội - Hòa Bình, Bí thư Thành ủy khẳng định đây là công trình có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển khu vực phía tây thủ đô. Ông yêu cầu chủ đầu tư, đơn vị thi công phấn đấu thông tuyến trước ngày 30-6-2026.
Đồng thời, chỉ đạo các địa phương liên quan hoàn tất giải phóng mặt bằng trước ngày 10-5-2026 và khẩn trương bố trí kinh phí xây dựng khu tái định cư cho người dân thuộc diện di dời.
Tại Nhà máy điện rác Seraphin, lãnh đạo Thành ủy đánh giá cao quy mô và hiệu quả xử lý rác thải bằng công nghệ hiện đại, góp phần giảm tải đáng kể áp lực rác thải cho TP.
Đối với dự án Nhà máy xử lý rác và phát điện AMACCAO - Thành Công, ông đề nghị các cơ quan chức năng sớm hướng dẫn doanh nghiệp hoàn thiện thủ tục đầu tư, hướng tới mục tiêu đưa thêm một nhà máy xử lý rác phát điện vào hoạt động từ giữa năm 2027.
Về môi trường tại Khu xử lý chất thải rắn Xuân Sơn, Bí thư Thành ủy khẳng định TP ủng hộ các giải pháp xử lý rác phù hợp mục tiêu bảo vệ môi trường xanh, sạch, đẹp. Đồng thời giao UBND TP cùng các sở, ngành hỗ trợ doanh nghiệp hoàn thiện các thủ tục cần thiết.
Cùng ngày, Bí thư Thành ủy Hà Nội và đoàn công tác cũng kiểm tra một số hạng mục tại Đại học Quốc gia Hà Nội ở Hòa Lạc.
