Đó là khẳng định của ThS Nguyễn Thị Xuân Thúy, khoa kinh tế chính trị Trường đại học Kinh tế (Đại học Quốc gia Hà Nội), khi trao đổi với Tuổi Trẻ xung quanh đề xuất loại ngành ô tô ra khỏi ngành kinh doanh có điều kiện.
Bà Thúy nói: Những năm gần đây, ngay cả những nền kinh tế từng đề cao tự do thương mại cũng bắt đầu áp đặt chính sách bảo hộ chiến lược, đặc biệt trong ngành ô tô và xe điện.
* Vậy theo bà, chúng ta có nên cắt giảm thủ tục, điều kiện kinh doanh hay tiếp tục duy trì cách quản lý như trước?
– Sau gần ba thập niên phát triển, Việt Nam đã có được ngành công nghiệp ô tô với năng lực lắp ráp nhất định, hình thành mạng lưới các nhà cung cấp tuy chưa thực sự lớn mạnh nhưng cũng đã phát triển, đồng hành cùng các nhà lắp ráp, tạo việc làm cho hàng trăm nghìn lao động.
Nhưng nhìn một cách khách quan, mức độ nội địa hóa ở nhiều phân khúc vẫn còn thấp, công nghiệp hỗ trợ phát triển chậm, năng lực xuất khẩu còn hạn chế và giá trị gia tăng nội địa chưa cao.
Đây cũng là lý do khiến nhiều ý kiến đặt câu hỏi: Liệu việc duy trì các điều kiện kinh doanh và hàng rào bảo hộ thời gian qua đã thực sự tạo ra năng lực công nghiệp đủ mạnh hay chưa?
Thực tế, nếu tiếp tục duy trì mô hình bảo hộ mà không tạo ra áp lực nâng cấp công nghệ và năng lực cạnh tranh, ngành ô tô trong nước cũng khó có thể phát triển bền vững.
Bảo hộ quá lâu nhưng không gắn với đổi mới công nghệ, nội địa hóa thực chất hay năng lực xuất khẩu có thể khiến doanh nghiệp phụ thuộc vào thị trường được bảo vệ thay vì nâng cao năng lực cạnh tranh.
Ngược lại, nếu mở hoàn toàn trong khi năng lực công nghiệp hỗ trợ còn yếu, Việt Nam có nguy cơ trở thành thị trường tiêu thụ thay vì trung tâm sản xuất. Khi đó, các doanh nghiệp có thể lựa chọn nhập khẩu nguyên chiếc hoặc chỉ thực hiện các công đoạn lắp ráp đơn giản từ các trung tâm sản xuất lớn trong khu vực như Thái Lan hay Indonesia.
* Những hệ lụy nào xảy ra nếu chúng ta “mở cửa” quá mức khi cắt giảm hết các điều kiện, thủ tục, thưa bà?
– Nếu cắt bỏ những điều kiện, thủ tục…, nhóm chịu tác động lớn nhất có thể không phải các tập đoàn lớn, mà là mạng lưới doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ và các doanh nghiệp nhỏ và vừa đang từng bước tham gia chuỗi cung ứng cho ngành ô tô.
Các doanh nghiệp cơ khí, cao su, nhựa, dây điện, khuôn mẫu hay gia công kim loại phụ thuộc đáng kể vào hoạt động sản xuất và lắp ráp trong nước. Nếu chuyển mạnh sang nhập khẩu nguyên chiếc hoặc chỉ thực hiện các công đoạn lắp ráp đơn giản, cơ hội tích lũy năng lực sản xuất và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp này sẽ bị thu hẹp đáng kể.
Đây cũng là điểm cần được nhìn nhận đầy đủ hơn khi đánh giá vai trò của ngành ô tô. Không nhiều ngành công nghiệp tại Việt Nam hiện nay có khả năng tạo ra hệ sinh thái sản xuất rộng như ô tô, với sự tham gia của các ngành cơ khí, điện – điện tử, cao su, nhựa, vật liệu, khuôn mẫu, tự động hóa hay logistics công nghiệp.
Giá trị của ngành ô tô vì thế không chỉ nằm ở sản lượng xe bán ra hay số lượng nhà máy lắp ráp cuối cùng, mà còn ở khả năng hình thành nền tảng sản xuất trong nước, tích lũy năng lực chế tạo và tạo không gian phát triển cho mạng lưới doanh nghiệp vệ tinh.
Trong bối cảnh Việt Nam ngày càng nhấn mạnh mục tiêu tự chủ, tự cường và nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế, câu chuyện ngành ô tô cũng cần được nhìn rộng hơn dưới góc độ năng lực sản xuất quốc gia.
Một nền kinh tế phụ thuộc chủ yếu vào nhập khẩu các sản phẩm công nghệ và công nghiệp chế tạo sẽ khó nâng cao tính tự chủ trong dài hạn, đặc biệt khi cạnh tranh địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng và xu hướng bảo hộ đang gia tăng trên toàn cầu.
Về dài hạn, điều đáng lo không chỉ là chuyện thị phần xe nhập khẩu, mà là nguy cơ suy yếu nền tảng sản xuất công nghiệp trong nước trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.
* Vậy làm thế nào để vừa tạo thuận lợi, thông thoáng cho môi trường đầu tư kinh doanh, nhưng cũng góp phần thúc đẩy phát triển ngành ô tô bền vững?
– Theo tôi, cần chuyển từ bảo hộ bằng các biện pháp hành chính sang chính sách công nghiệp thế hệ mới. Theo đó, giảm dần các cơ chế xin – cho và tiền kiểm mang tính hành chính.
Thay vào đó, cần tăng cường các công cụ chính sách hiệu quả hơn như tiêu chuẩn kỹ thuật, ưu đãi gắn với tỉ lệ nội địa hóa thực chất, hỗ trợ phát triển công nghiệp hỗ trợ, khuyến khích nghiên cứu phát triển, phát triển hệ sinh thái xe điện và thúc đẩy xuất khẩu.
Kinh nghiệm cho thấy các quốc gia thành công trong ngành ô tô thường không dựa chủ yếu vào giấy phép kinh doanh để bảo vệ thị trường, mà tập trung xây dựng năng lực công nghiệp thông qua các chính sách có điều kiện rõ ràng và định hướng dài hạn.
Chính sách phát triển ngành ô tô cần tránh không chỉ là bảo hộ kéo dài, mà còn là nguy cơ đánh mất nền tảng sản xuất công nghiệp trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.
Kết thúc tuần giao dịch từ ngày 25/5 đến ngày 30/5, giá vàng miếng SJC được các doanh nghiệp lớn niêm yết tại 156-159 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra). Đầu tuần, mặt hàng này được niêm yết tại 159-162 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra).
Như vậy, sau một tuần giao dịch, giá cả 2 chiều mua và bán đều giảm 3 triệu đồng/lượng. Chênh lệch 2 chiều mua và bán là 3 triệu đồng/lượng.
Thị trường vàng thế giới tuần này cũng chứng kiến những biến động mạnh khi căng thẳng Trung Đông, đồng USD, lợi suất trái phiếu Mỹ và lo ngại lạm phát liên tục giằng co tác động lên thị trường.
Đầu tuần, giá vàng tăng vọt nhờ nhu cầu trú ẩn an toàn trước lo ngại xung đột Mỹ - Iran leo thang, có lúc vượt 4.580 USD/ounce. Tuy nhiên, đà tăng nhanh chóng suy yếu khi đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Mỹ duy trì ở mức cao. Giữa tuần, giá vàng giảm sâu, mất mốc 4.500 USD/ounce và có lúc lùi về 4.365 USD/ounce trong bối cảnh lo ngại lạm phát gia tăng có thể khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) kéo dài chính sách lãi suất cao.
Cuối tuần, tín hiệu hạ nhiệt căng thẳng Mỹ - Iran cùng đà giảm của giá dầu và lợi suất trái phiếu Mỹ đã hỗ trợ vàng phục hồi. Chốt tuần, giá vàng giao ngay dao động quanh 4.540 USD/ounce, ghi nhận tuần thứ 3 liên tiếp giảm giá.
Tuần này, có 12 chuyên gia tham gia khảo sát vàng hàng tuần của Kitco News. Trong số đó, 9 chuyên gia, tương đương 75%, dự báo giá vàng sẽ tiếp tục tăng trong tuần tới. Hai chuyên gia, chiếm 17%, dự báo giá vàng sẽ giảm. Chuyên gia còn lại cho rằng giá vàng sẽ đi ngang.
Trong khi đó, trong số 39 nhà đầu tư cá nhân tham gia khảo sát trực tuyến, có 17 người (tương đương 44%) dự báo giá vàng sẽ tăng. 10 người khác, chiếm 26%, cho rằng vàng sẽ giảm giá. Mặt khác, 12 nhà đầu tư còn lại, tương đương 31%, dự báo giá vàng sẽ dao động đi ngang.
David Morrison, chuyên gia phân tích thị trường cấp cao tại Trade Nation, cho biết giá vàng đã phục hồi mạnh sau khi có thời điểm rơi xuống dưới 4.370 USD/ounce, mức thấp nhất trong 4 tuần. Theo ông, đà hồi phục được hỗ trợ bởi đồng USD suy yếu, triển vọng tiến triển trong đàm phán Mỹ - Iran và các dữ liệu kinh tế làm giảm khả năng Fed tăng lãi suất trong năm nay.
Ông nhận định việc vàng nhanh chóng lấy lại mốc 4.400 USD/ounce sau khi xuyên thủng ngưỡng hỗ trợ quan trọng đã củng cố niềm tin của giới đầu tư vào xu hướng tăng giá.
Trong khi đó, Bob Haberkorn, chiến lược gia thị trường cấp cao tại StoneX, vẫn duy trì quan điểm lạc quan với vàng. Theo ông, dù kim loại quý có thể tiếp tục đi ngang hoặc điều chỉnh nhẹ trong ngắn hạn, lực hỗ trợ bên dưới vẫn rất vững chắc. Những lo ngại trước đây về việc một số ngân hàng trung ương bán vàng để tăng thanh khoản đã giảm bớt, qua đó tạo nền tảng cho triển vọng tăng giá của vàng trong thời gian tới.
Chỉ số Accumulation Trend Score theo từng nhóm ví của Glassnode trong 30 ngày cho thấy tình trạng bán ra trên diện rộng. Tuy nhiên, nhóm dẫn dắt là nhà đầu tư nhỏ lẻ khi Bitcoin (BTC) giảm xuống vùng giá 67.000 USD.
Chỉ số Accumulation Trend Score được phân tách theo các nhóm ví, đo lường hành vi tương đối của các nhóm nhà đầu tư đang tích lũy hoặc phân phối token. Chỉ số này kết hợp cả quy mô nắm giữ của từng nhóm và mức thay đổi số dư ròng trong 30 ngày qua. Khi chỉ số tiến gần 1, điều đó cho thấy các nhà đầu tư, đặc biệt là những ví lớn, đang tích lũy mạnh. Ngược lại, khi chỉ số tiến gần 0, thị trường đang trong trạng thái phân phối, tức là nhiều nhóm ví đồng loạt bán ra.
Hiện tại, áp lực bán mạnh nhất đến từ nhóm nhà đầu tư nhỏ lẻ nắm giữ dưới 10 BTC. Các ví dưới 1 BTC có Accumulation Trend Score ở mức 0,11 điểm. Trong khi đó, nhóm nắm giữ từ 1-10 BTC còn thấp hơn, ở mức 0,05 điểm, cho thấy hoạt động bán ra mạnh. Xu hướng bán tháo của nhóm nhỏ lẻ đã kéo dài từ đầu tháng 3 tới nay và chưa có dấu hiệu dừng lại.
Ở các nhóm lớn hơn, áp lực bán giảm dần. "Cá voi" nắm giữ từ 1.000-10.000 BTC đang ở trạng thái trung lập với Accumulation Trend Score khoảng 0,5 điểm. Điều này cho thấy họ chưa tích lũy cũng chưa phân phối mạnh, mà đang chờ đợi diễn biến giá tiếp theo.
Nhóm lớn nhất - nắm giữ trên 10.000 BTC - có dấu hiệu phân phối nhẹ, nhưng chưa mạnh như giai đoạn cuối năm ngoái khi Bitcoin giao dịch trên 90.000 USD. Trong khi đó, những nhà đầu tư nắm giữ từ 100-1.000 BTC cũng đang có xu hướng bán ra đáng kể.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);}
Từ đầu tháng 2, khi Bitcoin từng giảm về gần 60.000 USD, toàn thị trường hầu như không ghi nhận hoạt động tích lũy đáng kể. Xu hướng hiện tại cho thấy nhà đầu tư nhỏ lẻ đang "đầu hàng", trong khi các tổ chức lớn vẫn đứng ngoài quan sát thay vì tham gia mua vào mạnh.
Thị trường tiền số phục hồi nhẹ hai hôm nay khi Bitcoin có lúc vượt mức 68.300 USD một đơn vị. Bất chấp sự cải thiện tâm lý, các nhà đầu tư vẫn không thoải mái khi cuộc xung đột với Iran bước sang tuần thứ 5.
Altcoin hôm 30/3 có nhịp tăng, có token lên tới 5-6% chỉ trong 24 giờ nhưng sang hôm nay có dấu hiệu chững lại. Nguyên nhân được cho là thiếu thanh khoản trên toàn thị trường khi lượng cung lớn hơn cầu. Điều này đã đưa một số token vào phạm vi "quá bán", khiến áp lực tâm lý trên thị trường khó giải tỏa trong thời gian ngắn.
Khoảng trống thanh khoản này đã gây khó khăn cho thị trường tiền số kể từ tháng 10/2025, khi một sự kiện thanh lý trị giá 19 tỷ USD đã gần như phá hủy cấu trúc thị trường, khiến một số nhà giao dịch và nhà tạo lập thị trường bị mắc kẹt. Để phá vỡ chu kỳ này, các chuyên gia cho rằng Bitcoin - mỏ neo của thị trường - cần giao dịch trở lại trên 80.000 USD và giữ vững vùng giá này. Khi BTC cải thiện, lợi nhuận từ nó có thể xoay vòng vào thị trường altcoin để thiết lập các mức hỗ trợ vĩ mô cho toàn ngành.
Thị trường chứng khoán ngày 5-5 ghi nhận diễn biến tích cực khi VN-Index đóng cửa tại 1.874,85 điểm, tăng 20,79 điểm, tương ứng 1,12%.
Chỉ số VN30-Index cũng tăng 17,68 điểm lên 2.032,30 điểm, tương đương 0,88%. Ngược lại, HNX-Index giảm 2,62 điểm xuống 247,42 điểm (-1,05%), trong khi UPCoM-Index lùi 0,45 điểm còn 127,26 điểm (-0,35%).
Độ rộng thị trường nghiêng về phía tích cực với 237 mã tăng giá, 423 mã giảm giá và 859 mã đứng giá; trong đó có 24 mã tăng trần và 15 mã giảm sàn. Thanh khoản trên cả 3 sàn đạt hơn 24.120 tỉ đồng, tăng nhẹ khoảng 4% so với phiên trước.
Nổi bật trong phiên, cổ phiếu NVL của Novaland tiếp tục bị bán mạnh và giảm kịch sàn xuống 17.800 đồng/cổ phiếu. Khối lượng dư bán giá sàn lên tới hơn 44,6 triệu đơn vị, hoàn toàn không xuất hiện lực cầu đối ứng, đánh dấu phiên giảm sàn thứ hai liên tiếp của mã này.
Diễn biến trên cho thấy tâm lý thận trọng gia tăng sau giai đoạn tăng nóng trước đó, khi thị giá NVL đã gần như tăng gấp đôi chỉ trong chưa đầy hai tháng, thậm chí có thời điểm vượt mốc 20.000 đồng/cổ phiếu - vùng giá cao nhất trong khoảng ba năm trở lại đây.
Đáng chú ý, áp lực bán mạnh xuất hiện dù kết quả kinh doanh quý 1-2026 của Novaland ghi nhận sự cải thiện rõ rệt. Doanh thu thuần hợp nhất đạt 3.587 tỉ đồng, gần gấp đôi cùng kỳ, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt 860 tỉ đồng, đảo chiều so với khoản lỗ gần 480 tỉ đồng của cùng kỳ năm trước.
Tuy vậy, diễn biến tiêu cực của cổ phiếu phần nào phản ánh những lo ngại liên quan đến cấu trúc tài chính của doanh nghiệp.
Tính đến cuối quý 1-2026, tổng dư nợ vay và thuê tài chính của Novaland vào khoảng 68.900 tỉ đồng, tăng thêm 1.580 tỉ đồng so với đầu năm. Trong đó nợ ngắn hạn chiếm tỉ trọng lớn, gần 47% tổng dư nợ, tương ứng hơn 32.284 tỉ đồng, tạo áp lực thanh toán đáng kể trong vòng 12 tháng tới.
Về cơ cấu nguồn vốn, doanh nghiệp đang vay khoảng 29.900 tỉ đồng từ ngân hàng, 23.835 tỉ đồng từ kênh trái phiếu và hơn 15.000 tỉ đồng từ các cá nhân, bên thứ ba. Tỉ trọng lớn từ trái phiếu khiến Novaland chịu áp lực đáng kể trong bối cảnh thị trường vốn chưa hoàn toàn thuận lợi, đặc biệt khi nhiều khoản nợ đến kỳ đáo hạn.
Trái ngược với NVL, nhóm cổ phiếu họ GELEX giao dịch khởi sắc trước thông tin tăng vốn. GEX tăng 1,29%, trong khi GEE tăng kịch trần 6,91%. Đà tăng diễn ra trong bối cảnh ngày 6-5 là hạn chót đăng ký để cổ đông thực hiện quyền nhận cổ phiếu phát hành thêm, với kế hoạch nâng vốn điều lệ đáng kể tại cả Gelex và Gelex Electric.
Xét về mức độ tác động đến chỉ số, VIC tiếp tục là đầu tàu khi đóng góp tới 12,71 điểm cho VN-Index. Theo sau là VHM với 8,51 điểm, VPB đóng góp 1,83 điểm, BSR 1,68 điểm và VPL 1,10 điểm, qua đó tạo lực đẩy đáng kể giúp thị trường duy trì sắc xanh trong suốt phiên.
Ở chiều ngược lại, áp lực kìm hãm đến từ một số cổ phiếu vốn hóa lớn, trong đó VCB lấy đi 1,40 điểm của chỉ số, GVR làm giảm 0,70 điểm, NVL giảm 0,57 điểm, ACB giảm 0,53 điểm và HPG lấy đi 0,48 điểm.
Diễn biến thị trường cho thấy nhóm bất động sản giữ vai trò dẫn dắt rõ nét. Bộ ba VIC, VHM và VRE lần lượt tăng 3,54%, 6,48% và 4,45%, trở thành lực kéo chính của VN-Index. Bên cạnh đó, nhóm dầu khí và năng lượng cũng giao dịch khởi sắc, nổi bật là BSR tăng 5,94%, PVT +6,74%, PVS +2,8%...
Ngược lại, nhóm ngân hàng và công ty chứng khoán chịu áp lực điều chỉnh khá rõ khi nhiều mã giảm sâu như SHB (-2,44%), ACB (-2,16%), VCB (-1,32%), SSI (-1,44%) và VCI (-2,1%), khiến đà tăng của chỉ số bị thu hẹp phần nào về cuối phiên.
Khối ngoại tiếp tục bán ròng hơn 994 tỉ đồng trên toàn thị trường, với giá trị mua vào khoảng 2.030 tỉ đồng và bán ra 3.024 tỉ đồng. Áp lực bán tập trung ở ACB với giá trị 426 tỉ đồng, tiếp đến là HPG (284 tỉ đồng) và FPT (133 tỉ đồng).
Ở chiều ngược lại, POW được mua ròng mạnh nhất với 142 tỉ đồng, theo sau là VHM (69 tỉ đồng) và PVT (68 tỉ đồng).
