Khi ông Peter Magyar, 45 tuổi, bước lên bục phát biểu tại quốc hội ngày 9/5 trên cương vị Thủ tướng Hungary, một trong những thông điệp mà ông phát đi là 16 năm cầm quyền của cựu thủ tướng Viktor Orban đã kết thúc. Lá cờ Liên minh châu Âu (EU) được đưa trở lại quốc hội Hungary, trong khi Ode to Joy, “quốc ca” của EU, vang lên trước hàng chục nghìn người tập trung tại Budapest.
Ông Magyar ngay sau đó công bố tối hậu thư với Tổng thống Tamas Sulyok cùng loạt quan chức do ông Orban bổ nhiệm đang giữ vị trí chủ chốt trong hệ thống tư pháp và cơ quan công quyền Hungary.
“Đã đến lúc ra đi trong danh dự, khi vẫn còn có thể”, ông Magyar nói, đặt hạn chót 31/5 để Tổng thống Sulyok cùng các quan chức này tự nguyện rời chức vụ.
Ông Magyar, lãnh đạo đảng trung hữu Tisza, giành chiến thắng vang dội trong cuộc bầu cử tháng trước, chấm dứt sự lãnh đạo của đảng Fidesz sau nhiều năm. Ông không che giấu ý định phá bỏ mô hình nắm quyền mà ông Orban cùng đảng Fidesz đã xây dựng trong gần hai thập kỷ.
Zsolt Kerner, nhà báo tại trang tin Hungary 24.hu, cho biết ông Magyar bước vào cuộc bầu cử với lời hứa đem lại công lý và hiện ông quyết tâm thực hiện điều đó bằng mọi giá.
“Ông ấy có vẻ là người cực kỳ cứng rắn. Những quan chức ở tầng thứ nhất, thứ hai và thứ ba trong mạng lưới của ông Orban nên dè chừng”, Kerner nhận định.
Tân Thủ tướng Magyar cũng tuyên bố rằng dưới sự lãnh đạo của ông, Hungary sẽ không còn là nơi “trú ẩn an toàn” cho chính trị gia nước ngoài tham nhũng.
Cựu bộ trưởng tư pháp Ba Lan Zbigniew Ziobro là một trong những người đầu tiên dường như nghiêm túc trước cảnh báo này. Chưa đầy 36 giờ sau khi ông Magyar nhậm chức, Ziobro ngày 10/5 xác nhận đã rời Hungary tới Mỹ.
Ziobro được Hungary cấp quy chế tị nạn năm ngoái, sau khi phải đối mặt loạt cáo buộc tại Ba Lan, trong đó có lạm quyền, cầm đầu tổ chức tội phạm có tổ chức và biển thủ công quỹ để mua phần mềm gián điệp nhằm theo dõi đối thủ chính trị. Nếu bị kết tội, ông có thể phải đối mặt mức án lên tới 25 năm tù.
Theo truyền thông, chính Tổng thống Donald Trump đã cấp thị thực vào Mỹ cho ông Ziobro.
Nhà báo Kerner cho rằng Ziobro nhiều khả năng sẽ nằm trong số những mục tiêu đầu tiên mà ông Magyar nhắm đến, đặc biệt vì tân Thủ tướng Hungary muốn hàn gắn mối quan hệ với Thủ tướng Ba Lan thân EU Donald Tusk, cũng như nhóm Visegrad (gồm 4 nước Ba Lan, Hungary, Cộng hòa Czech và Slovakia). Quan hệ trong Visegrad đã xấu đi đáng kể dưới thời ông Orban do lập trường thân Nga của lãnh đạo này.
“Nếu Ba Lan yêu cầu dẫn độ các cựu quan chức tham nhũng, Magyar đã nói rõ rằng ông ấy sẽ giao người”, Kerner nói, đề cập cả Ziobro lẫn cựu thứ trưởng tư pháp Ba Lan Marcin Romanowski, người cũng được Hungary cấp quy chế tị nạn dưới thời ông Orban.
Kerner cho biết những người tích lũy khối tài sản lớn dưới thời chính quyền cũ cũng có thể sớm đối mặt sức ép. Trong những tuần trước lễ nhậm chức của ông Magyar, Guardian đưa tin nhiều cựu đồng minh của cựu thủ tướng Orban đã bắt đầu chuyển tài sản ra nước ngoài vì lo ngại chiến dịch chống tham nhũng mà lãnh đạo mới cam kết thực hiện. Một số người thậm chí còn tìm cách xin thị thực Mỹ.
Tuy nhiên, theo nhà phân tích chính trị Zsuzsanna Vegh tại Quỹ Marshall của Đức, thách thức lớn hơn đối với Thủ tướng Magyar sẽ là mạng lưới đồng minh rộng lớn của ông Orban, với các vị trí quyền lực như Tổng thống, lãnh đạo viện công tố và cơ quan kiểm toán nhà nước.
“Việc ông Magyar kêu gọi những người này từ chức không đồng nghĩa họ buộc phải làm theo. Nếu họ không từ chức, tôi nghĩ chúng ta sẽ chứng kiến một cuộc chiến pháp lý. Sẽ cần tiến hành các sửa đổi hiến pháp để có thể loại họ khỏi chức vụ”, bà nhận định.
Tuy nhiên, một điều mà ông Magyar đã chứng minh ngay cả trước khi nhậm chức là ông thích hành động một cách chóng vánh. Theo bà Vegh, chính điều này có thể tạo ra bước ngoặt.
“Với việc Thủ tướng Magyar ra tối hậu thư để các quan chức này từ chức vào cuối tháng 5, tôi cho rằng đảng Tisza hẳn đã có lộ trình rất rõ ràng cho bước đi tiếp theo nếu những người đó vẫn tiếp tục tại nhiệm”, bà nói.
Theo nhà phân tích này, hệ thống mà ông Orban từng xây dựng để củng cố quyền lực đã bắt đầu rạn nứt.
“Cuộc bầu cử hồi tháng 4 cho thấy chiến lược nhằm duy trì quyền lực của ông Orban không còn hiệu quả nữa. Hệ thống ấy một phần dựa trên niềm tin rằng ông ấy không thể bị đánh bại. Và rồi niềm tin đó đã sụp đổ khi thực tế chứng minh điều hoàn toàn ngược lại”, bà Vegh nêu thêm.
Các công tố viên cho biết Kimble là người điều hành đường dây gian lận chăm sóc sức khỏe quy mô lớn, tạo ra hơn 1,2 tỉ USD yêu cầu thanh toán từ chương trình Medicare, làm ảnh hưởng hàng ngàn người thụ hưởng, trong đó phần lớn là người cao tuổi.
Theo các nhà chức trách, đường dây này vận hành thông qua các trung tâm cuộc gọi nhằm dụ dỗ bệnh nhân đăng ký sử dụng các loại nẹp chỉnh hình không cần thiết về mặt y khoa để trục lợi bảo hiểm.
Kimble đã nhận tội từ năm 2019 với hàng loạt cáo buộc, gồm âm mưu lừa đảo chính phủ, gian lận chăm sóc sức khỏe, gian lận điện tử, gian lận qua thư, khai báo yêu cầu bồi thường sai sự thật, cũng như chi tiền hoa hồng và hối lộ.
Tuy nhiên, giới chức cho biết ông này đã không xuất hiện tại phiên tuyên án hồi tháng 8-2024, khiến tòa án phải phát lệnh bắt giữ liên bang và khởi động chiến dịch truy tìm quốc tế.
Theo Đài Fox News ngày 20-6, vụ bắt giữ diễn ra thành công chỉ vài tuần sau khi Bộ Tư pháp Mỹ công bố danh sách "Tội phạm lừa đảo bị truy nã gắt gao nhất", nhằm công khai danh tính các nghi phạm trong những vụ gian lận nghiêm trọng.
Phó tổng thống Mỹ J.D. Vance cho rằng việc lập danh sách đã giúp các điều tra viên nhanh chóng lần ra dấu vết của Kimble.
Theo ông Vance, giới chức Mỹ đã mất nhiều tháng nhưng chưa thể bắt được Kimble, cho đến khi Chính phủ Philippines hỗ trợ xác định vị trí của nghi phạm sau khi danh sách truy nã được công bố.
"Thông điệp của chúng tôi rất rõ ràng: nếu lừa đảo người dân Mỹ, bạn sẽ bị truy tìm và đưa ra trước công lý", ông Vance tuyên bố.
Quyền Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Todd Blanche cũng nhấn mạnh: "Rời khỏi nước Mỹ không đồng nghĩa với việc có thể trốn khỏi công lý".
Phía FBI, Giám đốc Kash Patel khẳng định cơ quan này sẽ tiếp tục thực hiện chỉ đạo của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm siết chặt cuộc chiến chống gian lận và bảo vệ tiền thuế của người dân.
Theo Đài CNN, ngày 2-4, các phi hành gia của Cơ quan Hàng không vũ trụ Mỹ (NASA) gồm Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch cùng đại diện từ Cơ quan Vũ trụ Canada là Jeremy Hansen đã chính thức rời bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, bang Florida (Mỹ), thực hiện sứ mệnh Artemis II.
Đây là cột mốc đánh dấu lần đầu tiên sau hơn 50 năm con người bay quanh Mặt trăng và cũng là chuyến bay có phi hành đoàn đầu tiên của hệ thống tên lửa đẩy SLS và tàu vũ trụ Orion.
Dù cả hai hệ thống đã trải qua nhiều năm phát triển và thử nghiệm không người lái - với kinh phí riêng cho tên lửa SLS đã vượt ngưỡng 24 tỉ USD kể từ năm 2010 - Artemis II được xem là thời điểm vàng để đánh giá độ tin cậy của chúng dưới áp lực cao nhất là đảm bảo an toàn tính mạng cho phi hành đoàn.
Kết quả của Artemis II có thể định hình lại tương lai của cả Orion lẫn SLS - dòng tên lửa mạnh nhất thế giới hiện nay nhưng đang đối mặt với nhiều chỉ trích về chậm tiến độ, đội vốn và tần suất phóng hạn chế.
Chuyến hành trình dự kiến kéo dài 10 ngày sẽ đưa phi hành đoàn bay qua phía xa của Mặt trăng. Với lộ trình này, họ có khả năng thiết lập kỷ lục về khoảng cách xa Trái đất nhất mà con người từng đạt tới trong lịch sử.
Từ lâu, NASA đã định hình chương trình thám hiểm Mặt trăng Artemis như một bàn đạp chiến lược phục vụ tham vọng tiến xa hơn vào vũ trụ.
Sứ mệnh Artemis II là chuyến bay thử nghiệm với lộ trình bay quanh Mặt trăng mà không hạ cánh xuống bề mặt.
Tuy nhiên đây được coi là sứ mệnh mở đường cho Artemis III - nhiệm vụ dự kiến sẽ đưa tàu không người lái đáp xuống vùng cực Nam còn nhiều ẩn số của Mặt trăng.
Mục tiêu cốt lõi của chương trình Artemis là tìm ra phương thức giúp con người có thể sinh sống và làm việc lâu dài trên bề mặt Mặt trăng.
Phát biểu trên nền tảng Truth Social ngày 8-4 (giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump cho biết toàn bộ tàu chiến, máy bay, binh sĩ Mỹ, cùng vũ khí và đạn dược bổ sung, sẽ "giữ nguyên vị trí trong và xung quanh Iran cho đến khi thỏa thuận được thực thi đầy đủ".
Ông nhấn mạnh trong trường hợp điều này không xảy ra, dù "khả năng rất thấp", Mỹ có thể nối lại hành động quân sự với quy mô "lớn hơn, tốt hơn và mạnh hơn bất kỳ điều gì từng thấy trước đây".
Theo Hãng tin Reuters, tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng khu vực Trung Đông tiếp tục leo thang.
Trước đó, Iran cho rằng việc tiếp tục đàm phán nhằm đạt một thỏa thuận hòa bình lâu dài với Mỹ là "không hợp lý", sau khi Israel tiến hành các đợt không kích dữ dội nhằm vào Lebanon, làm hàng trăm người thiệt mạng.
Bên cạnh đó, hai bên cũng tồn tại bất đồng về chương trình hạt nhân của Iran.
Ông Trump khẳng định Tehran đã đồng ý ngừng làm giàu uranium, trong khi Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cho rằng nước này vẫn được phép tiếp tục hoạt động theo các điều khoản ngừng bắn.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội, Tổng thống Mỹ nhấn mạnh: "Điều đã được thống nhất từ lâu là không có vũ khí hạt nhân, và eo biển Hormuz sẽ được mở cửa và đảm bảo an toàn".
Eo biển Hormuz là tuyến vận tải dầu mỏ chiến lược của thế giới, do đó các chuyên gia nhận định mọi diễn biến căng thẳng tại khu vực này đều có thể tác động mạnh tới thị trường năng lượng toàn cầu.
