Phái đoàn Iran 71 người tới Islamabad đàm phán với Mỹ

Người dân thành phố Garden Grove thuộc quận Cam, bang California đã được phép trở về nhà sau khi nguy cơ xảy ra vụ nổ nghiêm trọng từ bồn hóa chất quá nhiệt tại nhà máy hàng không GKN Aerospace được loại bỏ. Tuy nhiên, nhiều người nói họ vẫn không cảm thấy an toàn và kêu gọi đóng cửa nhà máy.

Hơn 200 cư dân đã có mặt tại phòng họp của Tòa thị chính Garden Grove tối 26/5 để bàn về tương lai của nhà máy GKN Aerospace, đồng thời yêu cầu làm rõ ai sẽ chi trả các khoản phí phát sinh từ việc sơ tán trong tình huống khẩn cấp.

"Vì sao GKN Aerospace được phép sử dụng hóa chất MMA có nguy cơ cháy nổ trong phạm vi 1,6 km quanh trường học và nhà dân?", một cư dân đặt câu hỏi tại cuộc họp. "Liệu khu vực của chúng ta còn doanh nghiệp nào có mức độ nguy hiểm tương tự đối với cộng đồng hay không?".

Bồn chứa 26.500 lít hóa chất độc hại methyl methacrylate (MMA) của công ty GKN Aerospace hôm 22/5 bất ngờ gặp sự cố, khiến chất lỏng bên trong phản ứng với nhau và sinh nhiệt, gây ra nguy cơ phát nổ. Chính quyền quận Cam lúc đó đã ban lệnh sơ tán với khoảng 50.000 dân trong khu vực.

Thành phố Garden Grove có khoảng 172.000 dân, là một trong hai trung tâm chính của Little Saigon ở quận Cam, nơi tập trung cộng đồng người Việt lớn nhất bên ngoài Việt Nam.

Khi sự cố với bồn hóa chất xảy ra, Vin Nguyễn, nhân viên ngành truyền thông sống cách khu vực sơ tán 3 km, cho hay nhiều cư dân quanh Garden Grove đến lúc đó mới biết gần nhà mình có một cơ sở sản xuất liên quan đến chương trình tiêm kích F-35 của Mỹ.

Nhà máy GKN Aerospace sản xuất kính buồng lái cho tiêm kích F-35, cùng các bộ phận trong suốt cho nhiều dòng máy bay thương mại như Boeing 787 Dreamliner, Boeing 737, Airbus A350, HondaJet và Bombardier C Series, theo thông tin công ty từng công bố.

"Rõ ràng là có rất nhiều thứ công chúng bình thường chưa bao giờ chú ý tới, cho đến khi còi báo động vang lên", Vin Nguyễn nói lúc đó, cho biết sự việc khiến anh suy nghĩ nhiều về những rủi ro ẩn sau các cơ sở nhìn bên ngoài có vẻ bình thường.

Hội đồng thành phố không đưa ra quyết định nào trong cuộc họp kéo dài nhiều giờ, bất chấp những tiếng hô hào kêu gọi đóng cửa nhà máy, theo phóng viên Eric Spillman của KTLA.

"Thật sự rất bực bội", Kyle Cook, cư dân Garden Grove, nói. "Giờ chúng tôi lại phải ôm những câu hỏi này, và có lẽ sẽ chẳng nhận được câu trả lời nào".

Tính đến ngày 27/5, nhiệt độ tại bồn chứa gặp sự cố duy trì ở mức 32,8 độ C mà không cần phun nước làm mát. Giới chức quận Cam đang tiếp tục theo dõi sát sao mức nhiệt của bồn chứa.

GKN Aerospace, công ty có trụ sở Anh, đã ra thông cáo xin lỗi cộng đồng vì những xáo trộn do sự cố gây ra. "Ưu tiên của chúng tôi vẫn là bảo đảm an toàn cho những người sống quanh nhà máy và cho cộng đồng", công ty cho biết.

Ít nhất 6 hãng luật thông báo sẽ đệ đơn kiện, đề nghị công nhận tư cách kiện tập thể thay mặt những người bị ảnh hưởng trong sự cố này.

Cơ quan Quản lý An toàn và Sức khỏe nghề nghiệp Mỹ (OSHA) đã thanh tra nhà máy ở Garden Grove 4 lần kể từ năm 2018, ghi nhận 10 vi phạm, theo hồ sơ công khai do Los Angeles Times thu thập. Thông tin chi tiết về các vi phạm này chưa được công bố ngay.

Năm 2019, Sở Quan hệ Công nghiệp California đã nộp đơn lên Tòa Thượng thẩm Quận Cam, đề nghị thẩm phán buộc công ty nộp 2.898 USD tiền phạt dân sự còn thiếu. Theo hồ sơ tòa án, biên bản xử phạt cáo buộc công ty vào tháng 4/2018 đã "không bảo đảm toàn bộ máy móc và thiết bị đang vận hành được kiểm tra hoặc bảo trì theo khuyến nghị của nhà sản xuất".

Năm 2025, GKN Aerospace đồng ý trả hơn 900.000 USD cho các cơ quan quản lý của bang để dàn xếp các vi phạm liên quan đến lưu trữ hồ sơ, vấn đề cấp phép và phát thải nitơ oxit, theo một báo cáo trên trang web của Cơ quan Quản lý Chất lượng Không khí Bờ Nam.

"Thực sự rất kinh khủng, cảm giác đến giờ vẫn vậy", Erin Morehouse, một cư dân khác ở Garden Grove, phát biểu trong cuộc họp tối 26/5. "Chúng tôi vẫn chưa có hướng giải quyết nào, nên cũng không biết chuyện gì sẽ xảy ra trong tương lai".

Tin Gốc: Vnexpress

Giới chức ở 7 tỉnh của Ukraine sáng 14.7 thông báo cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) của Nga vào Ukraine trong đêm 13.7 và rạng sáng 14.7 đã khiến ít nhất 7 người chết và 78 người bị thương, theo trang tin The Kyiv Independent.

Các vụ nổ đã làm rung chuyển thủ đô Kyiv ngay sau khi còi báo động không kích vang lên lúc 0 giờ 15 phút ngày 14.7 (giờ địa phương). Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky khẳng định 16 địa điểm bị hư hại, trong đó có 1 trường học và 1 doanh nghiệp dân sự, nhưng không có thương vong nào được báo cáo ở Kyiv.

Ông Zelensky còn khẳng định các cuộc tấn công của Nga cũng đã nhắm vào cơ sở hạ tầng trọng yếu ở các tỉnh Dnipropetrovsk, Donetsk, Zhytomyr và Odessa.

Nga đã phóng tổng cộng 8 tên lửa đạn đạo Iskander-M/S-400, 2 tên lửa hành trình Kh-59/69 và 135 UAV vào Ukraine trong đêm 13.7 và rạng sáng 14.7, theo Không quân Ukraine. Lực lượng này tuyên bố hệ thống phòng không Ukraine đã đánh chặn được 7 tên lửa và 108 UAV.

Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Nga ngày 14.7 khẳng định trong 24 giờ, lực lượng nước này đã tấn công những địa điểm lắp ráp và lưu trữ UAV tầm xa của Ukraine trong chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine, theo Hãng tin TASS.

Cũng theo Bộ Quốc phòng Nga, trong cùng thời gian, hệ thống phòng không đã đánh chặn 715 UAV và 7 quả bom thông minh của Ukraine.

Ngoài ra, số liệu mới nhất từ bộ này cho thấy Ukraine mất 1.380 binh sĩ dọc theo chiến tuyến trong 24 giờ, theo TASS.

Đến tối 14.7 chưa có thông tin phản ứng từ Nga cũng như Ukraine. Hai bên lâu nay phủ nhận tấn công nhắm vào dân thường và mục tiêu dân sự.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine tuyên bố đã tấn công 2 nhà máy lọc dầu lớn của Nga, 1 khu vực bốc dỡ hàng hóa, một số tàu và những mục tiêu quân sự và hậu cần khác trong đêm 13.7 và rạng sáng 14.7, theo trang tin The Kyiv Independent.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine khẳng định tổ hợp Gazprom Neftekhim Salavat ở Cộng hòa Bashkortostan thuộc Nga và nhà máy lọc dầu Afipsky ở vùng Krasnodar Krai của Nga đã bị tấn công.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói rằng cơ sở ở Bashkortostan nằm cách tiền tuyến khoảng 1.300 km, trong khi nhà máy lọc dầu gần làng Afipsky cách đó khoảng 400 km.

Tổ hợp Gazprom Neftekhim Salavat là một trong những cơ sở lọc dầu và hóa dầu lớn nhất của Nga, với công suất chế biến hằng năm được thiết kế khoảng 10 triệu tấn dầu, theo Bộ Tổng tham mưu Ukraine.

Ukraine cũng đã tấn công nhà máy lọc dầu Afipsky ở vùng Krasnodar Krai. Nhà máy lọc dầu này, với công suất chế biến hằng năm được thiết kế khoảng 6,25 triệu tấn dầu, tham gia cung cấp nhiên liệu cho quân đội Nga, theo The Kyiv Independent.

TASS dẫn thông báo từ trung tâm ứng phó khẩn cấp khu vực cho hay lực lượng cứu hỏa đã dập tắt đám cháy tại nhà máy lọc dầu Afipsky.

Ngoài cơ sở hạ tầng dầu mỏ, lực lượng Ukraine còn nhắm mục tiêu vào mạng lưới hậu cần hàng hải của Nga. Bộ Tổng tham mưu Ukraine tuyên bố một địa điểm chuyển tải hàng hóa giữa các tàu gần Gelendzhik ở vùng Krasnodar Krai đã bị tấn công.

Lực lượng Ukraine cũng đã tấn công 5 tàu chở dầu, 5 tàu chở hàng và 1 tàu kéo ở biển Azov, với mức độ thiệt hại đối với các cơ sở và tàu thuyền vẫn đang được đánh giá, theo Bộ Tổng tham mưu Ukraine.

Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố từ 20 giờ ngày 13.7 đến 8 giờ ngày 14.7 (giờ Moscow), các cơ sở phòng không đã chặn và tiêu diệt 288 UAV Ukraine ở 14 vùng của Nga, bán đảo Crimea, cũng như trên biển Azov và biển Đen.

Những vùng của Nga có UAV Ukraine bị bắn hạ gồm Belgorod, Bryansk, Voronezh, Kaluga, Kursk, Lipetsk, Oryol, Rostov, Ryazan, Saratov, Tula, Moscow, Krasnodar, và Bashkortostan, theo TASS.

Đến tối 14.7 chưa có thông tin phản ứng từ Nga cũng như Ukraine đối với tuyên bố của đối phương.

Hôm 13.7, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho rằng Moscow không nên đóng vai trò nào trong việc định hình đảm bảo an ninh cho Ukraine, theo Reuters. Ông Merz nhấn mạnh vấn đề này, trọng tâm của những nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột Nga - Ukraine kéo dài 4 năm rưỡi qua, nên do Ukraine và các đối tác của nước này quyết định, chứ không phải Nga.

Đáp lại, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 14.7 nói rằng phát ngôn trên của ông Merz cho thấy "lập trường bế tắc" mà các chính phủ châu Âu đã đưa ra về cuộc xung đột. "Không thể đưa ra các đảm bảo an ninh mà không có sự tham gia của Nga", ông Peskov nói với các phóng viên.

Phía Ukraine cho hay họ cần sự đảm bảo từ phương Tây để bảo vệ mình trước các cuộc tấn công trong tương lai từ Moscow. Lực lượng Nga đang kiểm soát khoảng 1/5 lãnh thổ của Ukraine, theo Reuters.

Tin Gốc: Thanh Niên

Theo thông báo được đưa ra: "Việc khôi phục tên gọi USPACOM nhằm tôn vinh nguồn gốc lịch sử sâu sắc của bộ tư lệnh này". Và thông báo cũng khẳng định khu vực hoạt động của USPACOM vẫn như USINDOPACOM là trải dài từ vùng biển ngoài khơi bờ Tây của Mỹ đến biên giới phía tây của Ấn Độ, với cam kết vững chắc trong việc duy trì khu vực tự do và cởi mở cùng với các đồng minh và đối tác trong khu vực như trước.

Được thành lập từ năm 1947, bộ tư lệnh trên mang tên USPACOM (còn gọi là PACOM) cho đến năm 2018 thì được đổi tên thành USINDOPACOM (còn gọi là INDOPACOM) để phản ánh chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (Indo-Pacific) dưới thời Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiệm kỳ 1. Chính vì thế, việc giờ đây Mỹ khôi phục lại tên PACOM được đánh giá là sự thay đổi quan điểm của Tổng thống Trump trong nhiệm kỳ thứ 2.

Trả lời Thanh Niên ngày 20.6, cựu đại tá Carl O.Schuster (cựu Giám đốc bộ phận điều hành của Trung tâm tình báo hỗn hợp - Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương của hải quân Mỹ) chỉ ra: "Việc "hồi sinh" PACOM phản ánh mối quan ngại và sự tập trung ngày càng tăng của Mỹ đối với Trung Quốc. Thực tế, INDOPACOM không hoạt động trên toàn bộ Ấn Độ Dương, mà chỉ phụ trách khu vực Ấn Độ Dương phía tây và tây bắc Sri Lanka. Trong khi đó, tên gọi INDOPACOM có thể được hiểu là hoạt động trên toàn bộ Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, nên điều này không còn đúng".

"PACOM chịu trách nhiệm về quan hệ quân sự với Ấn Độ và Sri Lanka cũng như các quốc gia phía đông của 2 nước này. Nhưng hoạt động trên biển của PACOM lại kết thúc ở phía tây và tây bắc Sri Lanka. Vùng biển đó thuộc quyền quản lý của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM)", cựu đại tá Schuster giải thích thêm.

GS Stephen Robert Nagy (ĐH Cơ Đốc giáo quốc tế - Nhật Bản, học giả tại Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế của Nhật) thì nhận định: "Tôi nghĩ việc đổi tên INDOPACOM trở lại thành PACOM phản ánh trọng tâm chính của bộ tư lệnh này là phòng thủ ở khu vực Thái Bình Dương. Washington dưới thời Tổng thống Trump hiện nay dường như cho rằng Ấn Độ và các nước khác trong khu vực nên tự lo cho an ninh của mình nhiều hơn là trông chờ Mỹ gánh vác trách nhiệm phòng thủ các tuyến đường biển giao thông xuyên qua Indo-Pacific".

"Xu hướng chung của chính quyền Mỹ dưới thời Tổng thống Trump nhiệm kỳ 2 là các đồng minh và đối tác như Ấn Độ phải gánh vác trách nhiệm lớn hơn về an ninh và ổn định trong khu vực, bởi Nhà Trắng đang có quan điểm chỉ hợp tác với các quốc gia sẵn sàng hy sinh nguồn lực, nếu đồng minh hay đối tác nào không sẵn sàng tự vệ và không ủng hộ Mỹ khi xảy ra khủng hoảng hay xung đột, thì tại sao Mỹ lại phải bảo vệ các đồng minh hay đối tác này?

Việc thiếu sự hợp tác giữa các đồng minh và đối tác với Mỹ để đối phó với Iran và ổn định eo biển Hormuz, hoặc thực sự tăng cường bảo vệ Ukraine trong cuộc xung đột với Nga, đã củng cố quan điểm trên và được phản ánh trong việc đổi tên. Nói một cách đơn giản, các đồng minh và bạn bè cần phải tự lo cho bản thân nhiều hơn, nếu không Washington sẽ tiếp tục chuyển đổi các thể chế quốc phòng và chính sách đối ngoại theo lợi ích của Mỹ chứ không phải lợi ích của các đồng minh và đối tác", GS Nagy phân tích thêm.

Trong khi đó, TS Satoru Nagao (Viện nghiên cứu Hudson, Mỹ) cho rằng việc Washington "hồi sinh" PACOM là một động thái quan trọng vì ba lý do sau.

"Thứ nhất, INDOPACOM có liên quan Indo-Pacific, nên việc loại bỏ từ "INDO" khỏi INDOPACOM có nghĩa là Mỹ muốn hạ thấp tầm quan trọng của khu vực này", TS Nagao phân tích.

Thứ hai, theo ông, việc hạ thấp tầm quan trọng của Indo-Pacific đồng nghĩa với việc Mỹ đang hạ thấp lợi ích của Ấn Độ. Khái niệm Indo-Pacific xuất phát từ bài phát biểu của cố Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe tại Quốc hội Ấn Độ hồi năm 2007. Mang chủ đề "Sự giao thoa của hai vùng biển", bài phát biểu này cũng đề cập sự hợp tác với Mỹ và Úc. Nhóm "Bộ tứ" (gồm Mỹ - Nhật Bản - Úc - Ấn Độ) cũng xuất phát từ bài phát biểu này. Đến năm 2012, ông Abe đã giải thích ý tưởng này trong bài viết "Kim cương an ninh dân chủ của châu Á".

Để đối phó với Trung Quốc, "Bộ tứ" cần sự hợp tác. Khái niệm Indo-Pacific và "Bộ tứ" chỉ hình thành khi nhóm tập trung vào Ấn Độ. Sinh thời, Thủ tướng Abe có quan hệ tốt với cả Tổng thống Trump lẫn Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, nên ông Abe đã thuyết phục hai nhà lãnh đạo còn lại về Indo-Pacific và "Bộ tứ" không chỉ dành cho Nhật Bản mà còn cho cả Mỹ và Ấn Độ. Kết quả là vào năm 2018, Mỹ đã đổi tên PACOM thành INDOPACOM.

"Nhưng thực tế là Mỹ chưa làm được nhiều ở Ấn Độ Dương. Kế hoạch thành lập hạm đội 1 phụ trách Ấn Độ Dương vẫn chưa được thực hiện. Và Ấn Độ đã do dự trong việc biến "Bộ tứ" thành một liên minh. Mỹ đã thất vọng trước sự do dự của Ấn Độ", TS Nagao đánh giá và cho rằng đó là lý do chữ "INDO" mất đi trong tên của bộ tư lệnh trên.

Thứ ba, theo vị chuyên gia, Ấn Độ không phải là quốc gia duy nhất bị Mỹ hạ thấp tầm quan trọng. Gần đây, thái độ của Mỹ đối với NATO là một ví dụ điển hình. Phát biểu trong Đối thoại Shangri-La vừa qua tại Singapore, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Peter Hegseth cho biết: "Chúng tôi yêu cầu các đồng minh và đối tác tăng ngân sách quốc phòng lên mức 3,5% GDP, chúng tôi đang vượt xa con số đó. Nhưng đối với những ai tin rằng họ có thể tiếp tục hưởng lợi từ sự hào phóng của người đóng thuế Mỹ, hãy nghe chúng tôi nói. Những ngày đó đã qua rồi". Đối chiếu với thông điệp này, Mỹ đang "hạ bậc" mức quan hệ hợp tác với Ấn Độ và châu Âu.

Chính vì thế, việc đổi tên INDOPACOM thành PACOM thực sự là một thông điệp quan trọng trong chính sách quốc phòng của Mỹ.

Tin Gốc: Thanh Niên