CEO Nvidia Jensen Huang đã bất ngờ gia nhập phái đoàn công du Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump sau khi nhận được cuộc gọi mời tham gia chuyến đi vào phút cuối.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Nvidia trở thành tâm điểm trong các cuộc tranh luận tại Washington liên quan đến việc kiểm soát xuất khẩu chip AI sang Trung Quốc, một trong những vấn đề nhạy cảm nhất trong quan hệ thương mại và công nghệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Theo CNBC, ông Jensen Huang ban đầu không nằm trong danh sách doanh nhân tháp tùng Tổng thống Trump tới Bắc Kinh tuần này. Cho đến tối 12/5, danh sách vẫn chưa xuất hiện tên ông Huang.
Tuy nhiên, sau khi truyền thông Mỹ liên tục đặt câu hỏi về sự vắng mặt của CEO Nvidia, ông Trump đã trực tiếp gọi điện mời ông tham gia đoàn.
Được biết, ông Jensen Huang đã bay tới Anchorage, bang Alaska, để lên chuyên cơ Air Force One trong lúc máy bay dừng tiếp nhiên liệu.
Người phát ngôn Nhà Trắng Steven Cheung cho biết lịch trình của Huang thay đổi vào phút chót và “mọi thứ đơn giản là trùng hợp”.
Trong thông báo gửi truyền thông, Nvidia cho biết: “Ông Jensen Huang tham dự hội nghị theo lời mời của Tổng thống Trump nhằm hỗ trợ nước Mỹ và các mục tiêu của chính quyền”.
Theo danh sách Nhà Trắng công bố ngày 11/5, chỉ có 17 CEO Mỹ được mời tham gia đoàn doanh nghiệp tháp tùng chuyến công du Trung Quốc lần này của Tổng thống Donald Trump – thấp hơn đáng kể so với chuyến thăm Bắc Kinh năm 2017, khi có tới 27 lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu góp mặt.
Việc CEO Nvidia Jensen Huang không xuất hiện trong danh sách ban đầu từng làm dấy lên nhiều đồn đoán rằng Washington chưa sẵn sàng nới lỏng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu công nghệ sang Trung Quốc. Trong một cuộc phỏng vấn tuần trước, ông Huang cũng cho biết sẽ tham gia chuyến đi “nếu nhận được lời mời”.
Nvidia trở thành “quân bài chiến lược” trong cuộc chiến chip AI
Sự xuất hiện của CEO Jensen Huang được xem là đặc biệt đáng chú ý khi Nvidia hiện là doanh nghiệp chịu tác động trực tiếp từ các biện pháp siết xuất khẩu chip AI của Mỹ sang Trung Quốc.
Bà Laila Khawaja, Giám đốc nghiên cứu tại Gavekal Technologies, cho rằng việc CEO Nvidia được bổ sung vào phút chót phản ánh nỗ lực vận động hành lang mạnh mẽ từ chính ông Huang hơn là dấu hiệu cho thấy Washington thay đổi lập trường về chính sách công nghệ với Bắc Kinh.
“Kiểm soát xuất khẩu công nghệ là vấn đề cực kỳ nhạy cảm và phức tạp về mặt chính trị. Khó có khả năng đạt được đột phá lớn chỉ trong một hội nghị ngắn ngày”, bà nhận định với CNBC. “Bắc Kinh gần như chắc chắn sẽ đưa vấn đề hạn chế công nghệ lên bàn đàm phán, nhưng khả năng Washington gỡ bỏ các lệnh kiểm soát vào lúc này vẫn rất thấp”.
Theo bà Khawaja, một trong những nội dung đáng chú ý còn đang được hai bên thảo luận là GPU H200 của Nvidia – dòng chip AI mà Mỹ đã cho phép xuất khẩu sang Trung Quốc từ năm ngoái nhưng đến nay vẫn chưa được phía Bắc Kinh cấp phép nhập khẩu.
“Nếu các cuộc trao đổi tại hội nghị diễn ra tích cực, Trung Quốc có thể mở cửa hạn chế đối với H200 nhằm phát đi tín hiệu rằng thị trường nước này vẫn duy trì sự cởi mở với công nghệ Mỹ”, bà nhận định.
Trong nhiều năm qua, Washington liên tục tăng cường hạn chế đối với các dòng chip AI tiên tiến của Nvidia, vốn là nền tảng quan trọng cho việc huấn luyện các mô hình trí tuệ nhân tạo.
Tuy nhiên, hồi cuối năm ngoái, Nvidia đã giành được bước tiến lớn khi Tổng thống Trump đồng ý cho phép xuất khẩu chip AI H200 sang Trung Quốc. Giới quan sát cho rằng đây là động thái nới lỏng hiếm hoi trong chính sách kiểm soát công nghệ nhằm hạn chế Bắc Kinh tiếp cận các công nghệ AI tiên tiến của Mỹ.
Cùng thời điểm, Nvidia cũng vận động thành công để loại bỏ một điều khoản siết xuất khẩu chip khỏi dự luật quốc phòng bắt buộc phải thông qua tại Quốc hội Mỹ.
Theo thỏa thuận hiện tại, Mỹ sẽ áp mức phí 25% đối với các chip H200 bán sang Trung Quốc. Tuy nhiên, Bộ Thương mại Mỹ cho biết các lô hàng vẫn chưa được xuất khẩu do phía Trung Quốc chưa cấp phép cho doanh nghiệp trong nước mua chip.
Trong khi đó, tỷ phú Jensen Huang vẫn ủng hộ việc duy trì hạn chế với các dòng chip AI mạnh hơn của Nvidia, bao gồm bộ xử lý Blackwell và dòng Vera Rubin dự kiến ra mắt cuối năm nay.
Ngoài ông Jensen Huang, phái đoàn doanh nghiệp tháp tùng Tổng thống Trump còn có nhiều lãnh đạo công nghệ hàng đầu Mỹ như CEO Apple Tim Cook và CEO Tesla Elon Musk, những người có lợi ích kinh doanh lớn tại thị trường Trung Quốc và được cho là sẽ đóng vai trò trong các cuộc thảo luận thương mại lần này.
Ngày 13/5, Thượng viện Mỹ bỏ phiếu chấp thuận Kevin Warsh làm Chủ tịch Fed, thay thế Jerome Powell sau khi nhiệm kỳ của ông kết thúc vào 15/5. Warsh là người được Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cử cho vị trí này. Nhiệm kỳ của ông sẽ kéo dài 4 năm.
Warsh không phải là người xa lạ với Fed. Ông từng là thành viên Hội đồng Thống đốc Fed giai đoạn 2006-2011. Đây là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Fed, gồm 7 thành viên chịu trách nhiệm thiết lập chính sách tiền tệ, giám sát ngân hàng và ổn định tài chính quốc gia.
Giai đoạn 2008-2009, Warsh làm việc chặt chẽ với nguyên Chủ tịch Fed Ben Bernanke để đối phó khủng hoảng tài chính. Trong hồi ký, ông Bernanke đánh giá Warsh là "một trong những cố vấn và người thân cận nhất". Khả năng am hiểu chính trị và thị trường, cùng mạng lưới quan hệ rộng rãi ở Phố Wall của Warsh được cho là "vô cùng quý giá". Sau đó, ông rời Fed khi không đồng tình với chương trình mua lại trái phiếu chính phủ quy mô lớn nhằm hạ lãi suất dài hạn.
Nhiều năm qua, ông cũng thường xuyên chỉ trích các chính sách của Fed, từ cách cơ quan này theo dõi lạm phát, mức độ sẵn sàng hỗ trợ thị trường đến chiến lược truyền thông.
Tân Chủ tịch Kevin Warsh muốn cải tổ cách Fed phân tích kinh tế và giao tiếp với công chúng. Tuy nhiên, đây đều là những vấn đề gây tranh luận và được coi khó can thiệp trong thời gian ngắn.
Thách thức trước mắt của Warsh là xử lý yêu cầu hạ lãi suất từ ông Trump khi dữ liệu kinh tế không tạo nhiều dư địa cho việc này. Tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ hiện tương đối thấp, ở mức 4,3%. Trong khi đó, lạm phát - mục tiêu khác của Fed - cao hơn đáng kể mức 2% mà cơ quan này muốn duy trì.
Trong cuộc họp chính sách đầu tiên vào tháng 6, Warsh sẽ được coi là giành chiến thắng nếu ngăn được các quan chức Fed tuyên bố họ có thể cần nâng lãi suất. Trong cuộc họp cuối tháng trước, ba quan chức Fed đồng ý giữ nguyên lãi suất, nhưng "không ủng hộ việc đưa vào tuyên bố chung quan điểm nghiêng về nới lỏng ở thời điểm này". Xu hướng này có thể mạnh lên khi lạm phát tăng tốc thời gian tới.
Năm 2018, sau khi nhậm chức Chủ tịch Fed, ông Jerome Powell có 6 tháng hòa bình với ông Trump. Sau đó, Tổng thống Mỹ bắt đầu công kích ông vì chính sách lãi suất.
Một năm qua, ông Trump tiếp tục nhiều lần xung đột với Powell. Ban đầu, ông liên tục yêu cầu Fed hạ lãi suất, sau đó mở rộng sức ép bằng nỗ lực sa thải Thống đốc Fed Lisa Cook và cuộc điều tra hình sự nhằm vào Powell. Nhiều người coi đây là một thách thức lớn với tính độc lập của Fed. Vụ việc liên quan tới bà Cook đang được Tòa án Tối cao Mỹ xem xét, còn Bộ Tư pháp Mỹ đã hủy cuộc điều tra với ông Powell.
Nhiệm kỳ Chủ tịch của Powell sẽ kết thúc vào 15/5, nhưng ông vẫn giữ vị trí trong Hội đồng Thống đốc Fed khi cuộc điều tra chưa hoàn toàn khép lại. Powell muốn hỗ trợ Fed chống lại các đòn tấn công pháp lý sau này từ chính phủ.
Hiện tại, nhà đầu tư không kỳ vọng Fed giảm lãi suất trước năm 2028. Tuy nhiên, trong các bài phát biểu, phỏng vấn và điều trần công khai suốt năm qua, Warsh đã đưa ra nhiều lập luận để giải thích vì sao lãi suất có thể giảm bất chấp số liệu hiện tại.
Theo ông, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) giúp tăng năng suất và khiến hàng hóa rẻ hơn. Việc Fed thu hẹp quy mô nắm giữ trái phiếu dài hạn có thể giúp hạ lãi suất ngắn hạn. Tuy nhiên, ông sẽ cần nhiều thời gian để thực hiện các nghiên cứu thực tế nhằm thuyết phục các nhà hoạch định chính sách khác.
"Ông ấy có thể đúng về tác động lên nhu cầu và nguồn cung. Tôi nghĩ đây là điều đáng suy nghĩ. Nhưng tôi hy vọng mọi thứ sẽ được kết luận dựa trên nghiên cứu kinh tế học nghiêm túc", Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee tuần trước kết luận.
Các cựu nhân viên và quan chức Fed dự báo tân Chủ tịch sẽ tiến hành hàng loạt cuộc rà soát nội bộ. Sau đó, ông có thể có các cuộc tranh luận trong Ủy ban Thị trường Mở liên bang (FOMC), rồi mới tới khả năng thay đổi các quy định về dự trữ ngân hàng hoặc đưa thêm dữ liệu lạm phát khác vào thảo luận chính sách.
Warsh cũng cho biết ông muốn thay đổi phong cách điều hành của Fed bằng cách giảm bớt các cuộc họp báo và Báo cáo Dự báo kinh tế quý (SEP), trong đó có biểu đồ "dot plot" thể hiện dự báo lãi suất của các quan chức Fed. Điều này sẽ đưa Fed trở lại phong cách điều hành kín tiếng như trước khủng hoảng 2007-2009.
Tuy nhiên, Randall Kroszner, Giáo sư kinh tế học tại Đại học Chicago, cho biết tân Chủ tịch cũng "không muốn gây xáo trộn thị trường".
"Ông ấy muốn làm rất nhiều thứ, nhưng chúng đều cần thời gian. Ví dụ, bảng cân đối kế toán của Fed sẽ không giảm từ 6.600 tỷ USD về 4.000 tỷ USD ngay ngày mai", Kroszner nói. Ông từng làm việc cùng Warsh tại Fed giai đoạn 2006-2009.
Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc ký Quyết định số 738 ngày 25-4 của Thủ tướng Chính phủ, chấm dứt hiệu lực thi hành Quyết định số 893 ngày 26-7-2023 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể về năng lượng quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Trước đó ngày 28-2, tại Quyết định số 363, Bộ trưởng Bộ Công Thương đã phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tổng thể về năng lượng quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Quy hoạch này được ban hành nhằm phù hợp với sự điều chỉnh mục tiêu của Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội; sự thay đổi, điều chỉnh địa giới hành chính cũng như sự phát triển của khoa học, công nghệ…
Theo đó điều chỉnh quy hoạch năng lượng quốc gia bao gồm các phân ngành: dầu khí, than, điện, năng lượng mới và tái tạo với các nhiệm vụ từ điều tra cơ bản, tìm kiếm thăm dò, khai thác, sản xuất, tồn trữ, phân phối đến sử dụng và các hoạt động khác có liên quan.
Đối với phân ngành than, điều chỉnh quy hoạch năng lượng quốc gia bao gồm các nội dung về dự báo cung - cầu than, phát triển hạ tầng phục vụ sản xuất, chế biến, vận chuyển, tồn trữ, xuất, nhập khẩu than.
Mục tiêu nhằm bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia, cung cấp năng lượng đầy đủ, ổn định, chất lượng cao, giảm phát thải. Từ đó đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, bảo đảm quốc phòng, an ninh, nâng cao đời sống của Nhân dân, bảo vệ môi trường sinh thái.
Khai thác nhanh và sử dụng có hiệu quả nguồn tài nguyên năng lượng trong nước kết hợp với xuất nhập khẩu năng lượng hợp lý; năng lượng được sử dụng tiết kiệm và hiệu quả hơn.
Thực hiện từng bước chuyển đổi năng lượng góp phần quan trọng đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước và cam kết quốc tế, hướng đến mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050.
Ngành năng lượng phát triển hài hòa giữa các phân ngành với hạ tầng đồng bộ và thông minh, đạt trình độ tiên tiến của khu vực ASEAN, phù hợp với xu thế phát triển khoa học công nghệ của thế giới.
Thị trường năng lượng cạnh tranh, minh bạch, hiệu quả, phù hợp với thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Phát triển ngành công nghiệp năng lượng độc lập tự chủ đảm bảo vật tư thiết bị chính trong các ngành năng lượng được sản xuất trong nước.
Hình thành hệ sinh thái công nghiệp năng lượng tổng thể dựa trên năng lượng tái tạo, năng lượng mới, hướng tới trở thành một trung tâm công nghiệp năng lượng sạch và xuất khẩu năng lượng tái tạo của khu vực.
Chính phủ ban hành nghị quyết về cắt giảm, sửa đổi ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
Việc cắt giảm, sửa đổi ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện được thực hiện theo các nguyên tắc sau:
- Cắt giảm những ngành, nghề không thật sự cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng theo quy định tại khoản 1 Điều 7 của Luật Đầu tư.
- Cắt giảm những ngành, nghề mà điều kiện đầu tư kinh doanh có thể nghiên cứu quản lý thông qua tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn nghề để quản lý theo phương thức hậu kiểm.
- Cắt giảm, sửa đổi những ngành, nghề mà điều kiện đầu tư kinh doanh không rõ ràng hoặc có tính chất tương tự nhau, đã được kiểm soát thông qua hoạt động quản lý khác hoặc những ngành, nghề mà từ khi được quy định cho đến nay vẫn chưa ban hành được điều kiện đầu tư kinh doanh hoặc đã không còn quy định điều kiện đầu tư kinh doanh.
Nghị quyết của Chính phủ cũng ban hành danh mục 142 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Trước đó, phụ lục IV Luật Đầu tư số 143/2025/QH15 quy định có 198 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
Các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ ban hành tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn nghề đối với những ngành, nghề được cắt giảm tại nghị quyết này (trong trường hợp cần thiết).
Từ đó xây dựng quy trình, thủ tục để quản lý theo phương thức hậu kiểm trước ngày 1-7. Bộ Khoa học và Công nghệ có trách nhiệm phối hợp với các bộ, ngành để ban hành các quy chuẩn kỹ thuật, đảm bảo có hiệu lực cùng thời điểm có hiệu lực của nghị quyết này.
Việc xây dựng văn bản quy phạm pháp luật quy định tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn nghề trong trường hợp này được thực hiện theo trình tự, thủ tục rút gọn.
Người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, cán bộ, công chức, viên chức, người tham gia xây dựng, ban hành nghị quyết này được xem xét loại trừ, miễn hoặc giảm trách nhiệm theo quy định tại khoản 7 Điều 6 Nghị quyết số 206/2025/QH15.
Đối với các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện quy định tại Luật Đầu tư đã được cắt giảm theo quy định của nghị quyết này, tổ chức, cá nhân được tiếp tục sử dụng các loại giấy phép hoặc hình thức văn bản cho phép đầu tư, kinh doanh khác đã cấp đến hết thời hạn của văn bản, giấy tờ đó.
Nghị quyết này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1-7-2026 đến hết ngày 28-2-2027.