Vài ngày trước, đang lúc uống cà phê, vài người bạn của tôi cầm điện thoại lướt mạng xã hội và thảng thốt trước sự vụ một cô gái bỏ lại cha trước cổng chùa. “Cũng may là có camera ghi lại, bây giờ trích xuất tìm tung tích của người con ấy thôi”, một người bạn của tôi nhanh nhảu đáp.
Sau đó, những người bạn của tôi cũng như rất nhiều người trên mạng buông lời chỉ trích hành động của cô gái này là bất hiếu. Cơn búa rìu dư luận vồn vã ập xuống nhân vật người con khi chúng ta chỉ thấy câu chuyện qua camera an ninh.
Sau đó, tình cảnh bi đát của cô gái mới rõ:
“Người đàn ông (người cha) cho biết sức yếu, tuổi cao nên không còn khả năng lao động. Con gái ông mới sinh cháu, lại suy thận nặng, con rể là công nhân, thu nhập thấp, kinh tế gia đình khó khăn. ‘Ông bàn với con gái và con rể đưa vào chùa để xin được cưu mang’, báo cáo của công an xã Lạc Phượng nêu.
Làm việc với công an, người con gái nói sợ không được trụ trì tiếp nhận, chị để cha ở cổng và đi về.
‘Khi đến, người con gái mang theo kết quả khám sức khỏe xác định đang bị suy thận, nhà cũng đã bán, đang phải ở thuê’, nhà sư chùa Đồng, Hải Phòng cho biết.
Có thể phác họa lại vài nét chính để thấy tình cảnh bế tắc của gia đình này: Người cha già bệnh tật không có khả năng tự chăm sóc, cô con gái bị suy thận nặng lại vừa mới sinh con, con rể làm công nhân gồng gánh gia đình, nhà cũng đã bán.
Tuy vậy tôi vẫn thấy nhiều người bảo nhau: Con bỏ cha là bất hiếu, con cái và cha mẹ, có cháo ăn cháo, có rau ăn rau… Trưa 12/5, vợ chồng người con gái đến làm việc với chính quyền xã Lạc Phượng và đón cha về nhà.
Với tôi, hành động này cũng là một đường lui cho cô con gái – tất nhiên là về mặt đạo lý, chữ hiếu… nhưng tôi thấy đường lui này cũng đưa gia đình vào thế bế tắc mới: Gia đình ấy sẽ xoay xở thế nào?
Còn bao nhiêu trường hợp nữa tương tự hoàn cảnh của cô gái này?
Đại diện Cục Bảo trợ Xã hội, ông Trần Cảnh Tùng, Trưởng phòng Công tác Xã hội, cho biết hành vi bỏ rơi cha mẹ như trong vụ việc này có dấu hiệu vi phạm pháp luật.
Ông Tùng dẫn chứng Nghị định số 20/2021/NĐ-CP, quy định con, cháu có nghĩa vụ phụng dưỡng người cao tuổi. Theo Luật Người cao tuổi, Nhà nước tiếp nhận vào cơ sở bảo trợ xã hội những người thuộc hộ nghèo, không có người phụng dưỡng và không có điều kiện sống tại cộng đồng. Các trường hợp khẩn cấp do Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định.
Ông Tùng cho biết gia đình người đàn ông cần làm đơn gửi Chủ tịch UBND cấp xã để được xem xét hỗ trợ. Cục Bảo trợ Xã hội đã hướng dẫn Sở Y tế Hải Phòng phối hợp cùng chính quyền địa phương và gia đình để thống nhất phương án chăm sóc.
"Bố tôi đang bị bệnh Alzheimer giai đoạn cuối, cũng phải có người thân chăm sóc 24/24h. Từ một người đàn ông rất phong độ, luôn chăm chút cho bản thân, giờ bố như một cái xác không hồn. Ăn uống, ngủ nghỉ, đi vệ sinh đều là vấn đề. Tôi thương bố đến phát khóc.
Nhà tôi có bốn anh chị em. Anh trai tôi trước khi xuất khẩu lao động nước ngoài ở với bố mẹ, vừa rồi anh cũng phải nghỉ việc về nước để chăm cha già. Từ đó đến giờ, anh hầu như cũng không làm ăn được gì. Mấy chị em tôi phải thay nhau chăm sóc bố, người góp tiền, người góp sức.
Bản thân tôi có hai con trai đã lớn. Nhìn bố nên tôi luôn quý trọng cuộc sống, bảo vệ sức khỏe mình ngay từ bây giờ: luyện tập, ăn uống, bổ sung vi chất... Tôi luôn cầu mong mình sống phải khỏe để đỡ làm khổ con cái, người thân".
Đó là chia sẻ của độc giả Thuyquangcao về câu chuyện chăm sóc cha mẹ già sau bài viết "Tôi mất việc lương 20 triệu vì chăm bố nằm liệt giường". "Thế hệ bánh mỳ kẹp" (Sandwich Generation) là thuật ngữ do nhà xã hội học người Mỹ Dorothy Miller đặt ra, chỉ nhóm người trung niên (40-50 tuổi) vừa phải chăm sóc bố mẹ già, vừa nuôi dạy con cái. Hiện chưa có số liệu thống kê về số người "bánh mỳ kẹp" ở Việt Nam nhưng đây cũng là thực trạng phổ biến và tất yếu. Tổng điều tra dân số 2019 cho biết, tỷ lệ dân số phụ thuộc (dưới 15 tuổi và trên 65 tuổi) ở Việt Nam chiếm khoảng 45%. Trong khi đó, dân số trong độ tuổi thanh niên (từ 16 đến 30 tuổi) ở Việt Nam đang có xu hướng giảm dần qua từng năm, còn nhóm 60 tuổi trở lên đang gia tăng.
Tuổi thọ người dân ngày một tăng, người trẻ sinh đẻ ít đi nên khi chỉ có một hoặc hai con thì gánh nặng lo toan nhiều hơn. Trong khi đó, nhiều người già ở Việt Nam không có lương hưu. Người 80 tuổi trở lên mới được hưởng trợ cấp xã hội và cũng không đủ sống nên họ trông đợi cả vào con. Không chỉ phải bỏ công sức, nhiều người "bánh mỳ kẹp" phải từ bỏ công việc phù hợp hoặc vị trí cao để ưu tiên chăm sóc cha mẹ già, con nhỏ.
>> Tôi mất việc lương 20 triệu vì chăm bố nằm liệt giường
Cũng có cùng cảm giác kiệt sức khi phải gánh trách nhiệm phụng dưỡng cha mẹ già, bạn đọc Anh Phuong bình luận: "Mẹ tôi bị bại liệt, nằm một chỗ đến nay đã gần 40 năm. Ba chị em tôi và bố phải thay nhau chăm mẹ, nhưng chủ yếu là cô út do ở gần nhất. Em tôi vừa đi dạy, vừa lo việc nhà chồng, lại phải chăm mẹ nên vô cùng vất vả. Gần một năm nay, mẹ tôi chính thức sống thực vật, nên mọi người trong nhà đều mệt mỏi cả về tinh thần, thể chất và vật chất. Tính sơ, vài đợt mẹ nằm ICU, mỗi đợt vài ba tháng cũng đã tốn chi phí trung bình 7-8 triệu đồng mỗi ngày.
Giờ mẹ tôi đã được đưa về nhà, phải có người trông coi 24/24h. Chúng tôi từng tính thuê người giúp việc, trả lương cao nhưng cũng không ai chịu làm vì quá vất vả, phải thức gần như xuyên đêm để hút đờm liên tục 20-30 phút một lần cho mẹ. Người trẻ khỏe thì không muốn làm, người có tuổi thì không đủ sức khỏe, nên cuối cùng vẫn là chúng tôi tự tay chăm mẹ. Cái cảm xúc 'nhiều khi muốn ngủ và không tỉnh lại nữa' có lẽ chỉ những người trong cuộc mới hiểu".
Trong khi đó, chọn cách chuẩn bị sớm cho tuổi già của bản thân để không làm gánh nặng cho con cái, độc giả Ftwane nhấn mạnh: "Chúng ta thường lo về tương lai chưa đến, nhớ mãi quá khứ nên ngày nào cũng lo âu. Mỗi người tự tạo cho mình gánh nặng trong suy nghĩ chứ thực tế thì mỗi người đều phải gánh chịu những gì mình tạo ra trong lúc còn trẻ tới khi già.
Cha mẹ tôi 85 tuổi, có 10 người con kinh tế đủ đầy, nhưng cũng không dễ dàng gì khi bệnh tật kéo dài. Thay vì tích góp tiền bạc, bắt người thân chăm sóc khi về già thì điều thực tế nhất chính là giữ sức khỏe ngay từ khi 40 tuổi. Tôi muốn là một người già mạnh khỏe về thể xác, vui vẻ trong tâm hồn và độc lập về tình cảm.
Tôi ăn chay, đi bộ, phơi nắng và thấy đó là cách giữ sức khỏe thực sự hiệu quả. Còn tinh thần thì tôi không muốn lệ thuộc vào tình cảm của người thân. Tôi không muốn trở thành một gánh nặng cho người khác, nhất là với những người trong gia đình".
"World Cup 2026 năm nay có 48 đội nhưng phải đến tận các trận vòng knock-out mới có những cặp đấu thực sự hấp dẫn và bùng nổ. Còn ở vòng bảng thú thực là hơi nhàm chán. Vì thế quyết định tăng lên 64 đội liệu có khiến ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh ngày càng thêm nhàm chán khi toàn các đội lót đường được tham dự? Vì xét cho cùng, người hâm mộ chờ đợi World Cup bốn năm mới có một lần cũng là để được chứng kiến những trận đấu mãn nhãn, bùng nổ cảm xúc của những đội bóng thực sự mạnh".
Đó là câu hỏi của độc giả Nghia.hocong sau thông tinFIFA nghiên cứu mở rộng World Cup 2030 lên 64 đội. Nếu được thông qua, World Cup 2030 sẽ trở thành kỳ lớn nhất lịch sử với 64 đội, gấp đôi quy mô của giai đoạn 1998-2022. World Cup 2026 là lần đầu tiên giải đấu tăng từ 32 lên 48 đội, với 104 trận đấu thay vì 64 trận như trước. Theo Chủ tịch Gianni Infantino, mô hình mới đã chứng minh thành công vượt kỳ vọng và là cơ sở để FIFA cân nhắc bước đi tiếp theo.
>> Thực tế phũ phàng cho Ronaldo
Người đứng đầu FIFA cho rằng World Cup 2026 đã chứng minh khoảng cách trình độ giữa các châu lục đang được thu hẹp. Các đội đến từ mọi liên đoàn đều ghi bàn và giành điểm tại vòng bảng, trong khi 9 trong 10 đại diện châu Phi vượt qua vòng bảng, tăng mạnh so với các kỳ World Cup trước. Trong các liên đoàn, CONMEBOL ủng hộ mạnh nhất kế hoạch mở rộng. Trong khi đó, nhiều lãnh đạo bóng đá châu Âu phản đối kế hoạch này.
"Đã gọi là vòng chung kết World Cup thì phải dành cho những đội tinh hoa nhất sau quá trình sàng lọc nghiêm túc. Nếu cứ tăng số đội để nhiều quốc gia được tham dự, vậy chẳng phải vòng loại sẽ dần mất ý nghĩa và tấm vé World Cup cũng không còn danh giá như trước hay sao? 48 hay 64 đội tham dự là vì chất lượng giải đấu hay chủ yếu phục vụ lợi ích thương mại của FIFA?", bạn đọc Mikemike nói thêm.
"Mỗi con đường trục chính có hàng trăm con hẻm nhỏ, làm sao mini bus gom khách cho xuể, mà nếu mua đủ buýt mini thì lại thêm phần tắc đường. Việc tồn tại xe cá nhân là tất yếu vì có rất nhiều yếu tố để nó tồn tại".
Độc giả nickname Cau đặt vấn đề về tính hiệu quả của mini buýt nếu được triển khai, khi xe cá nhân vẫn là lựa chọn của nhiều người vì tính tiện lợi. Bình luận này được viết sau thông tin TP HCM tính đưa buýt mini vào đường nhỏ, khu dân cư.
Theo đó, thành phố nghiên cứu triển khai xe buýt cỡ nhỏ chạy theo nhu cầu (DRT) để vào đường hẹp, khu dân cư, kết nối hành khách với các tuyến buýt trục chính và metro.
Hiện thành phố có khoảng 180 tuyến buýt với hơn 2.400 xe, chủ yếu hoạt động trên địa bàn cũ trước sáp nhập.
Đoàn xe phần lớn là loại 41-60 chỗ (đứng, ngồi) với hơn 1.200 chiếc; tiếp đến là loại 20-40 chỗ với gần 900 chiếc. Đặc thù này khiến buýt chủ yếu chạy trên trục đường lớn, người dân ở hẻm nhỏ phải di chuyển xa để tiếp cận điểm dừng.
Cùng quan điểm đó, độc giả nickname Tầm Nhìn:"Muốn phát triển hệ thống xe buýt nhỏ thì phải hạn chế xe cá nhân. Nếu để tình trạng giao thông như hiện nay, cộng thêm lượng xe buýt lớn sẽ khiến tình trạng kẹt xe thêm trầm trọng và khi đó người dân lại chuộng đi lại bằng xe cá nhân hơn vì chủ động trong thay đổi lộ trình khi xảy ra kẹt xe".
>> 'Đón xe buýt bất tiện nên nhiều người vẫn đi xe máy'
Quy định hiện đã nới, cho phép xe buýt từ 8 chỗ trở lên, tạo cơ sở triển khai lại mô hình buýt nhỏ. Tuy nhiên, loại hình này chỉ mang tính bổ trợ, không thay thế buýt cỡ lớn vốn đảm nhận vận chuyển trên các trục chính. Độc giả Duy Tam Nguyen nói:
"Mỗi người chịu khó đi bộ vài trăm mét từ hẻm nhỏ ra, thử nghiệm một tuần đi rồi sẽ thấy buýt rất hiệu quả. Nhiều khi, các anh chị cứ nghĩ xe buýt phải rước tận nhà thì không thể được, ngay cả Singapore, Nhật Bản hoặc các nước phát triển, việc đi 1 km để đến phương tiện công cộng là bình thường.
Điều quan trọng là phải thay đổi suy nghĩ một tí, chịu đi bộ một tí, vừa khỏe mình, vừa khỏe thành phố".
Độc giả nickname bachdangxa đánh giá: "Xe buýt lớn, mini buýt như một bộ rễ của cây. Buýt lớn như những rễ chính chạy các tuyến chính, mini buýt như những rễ nhỏ len lỏi vào các ngõ hẻm gom khách về các tuyến lớn và các trung tâm, nhà ga. Việc triển khai hệ thống buýt lớn và buýt nhỏ được các nước áp dụng từ lâu, TP HCM đưa mini buýt vào hoạt động là đúng đắn và sẽ có hiệu quả ngay".
