Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm nay thăm Thiên Đàn (Đàn tế trời) ở Bắc Kinh, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp nhà nước đến Trung Quốc của ông Trump ngày 13-15/5.
Đây là nơi các hoàng đế thời nhà Minh và nhà Thanh (1368-1911) thực hiện nghi lễ tế trời. Công trình được xây dựng vào năm Vĩnh Lạc thứ 18 (1420) dưới triều đại của Minh Thành Tổ Vĩnh Lạc Đế.
“Công trình này thật kỳ vĩ. Thật đáng kinh ngạc. Trung Quốc rất đẹp”, ông Trump ca ngợi.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm nay thăm Thiên Đàn (Đàn tế trời) ở Bắc Kinh, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp nhà nước đến Trung Quốc của ông Trump ngày 13-15/5.
Đây là nơi các hoàng đế thời nhà Minh và nhà Thanh (1368-1911) thực hiện nghi lễ tế trời. Công trình được xây dựng vào năm Vĩnh Lạc thứ 18 (1420) dưới triều đại của Minh Thành Tổ Vĩnh Lạc Đế.
“Công trình này thật kỳ vĩ. Thật đáng kinh ngạc. Trung Quốc rất đẹp”, ông Trump ca ngợi.
Tọa lạc ở phía đông của Tiền Môn, khu vực nội thành phía nam thành phố, Thiên Đàn là công trình lớn nhất trong hệ thống các đàn tế lễ ở Bắc Kinh. Đây cũng là quần thể kiến trúc dành cho việc tế trời lớn nhất thế giới, được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới năm 1998.
Tọa lạc ở phía đông của Tiền Môn, khu vực nội thành phía nam thành phố, Thiên Đàn là công trình lớn nhất trong hệ thống các đàn tế lễ ở Bắc Kinh. Đây cũng là quần thể kiến trúc dành cho việc tế trời lớn nhất thế giới, được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới năm 1998.
Thiên Đàn có diện tích lên tới 273 ha, rộng gấp 5 lần Tử Cấm Thành, với bố cục gồm hai vòng tường thành hình vuông lồng vào nhau. Hai vòng tường này chia khuôn viên thành nội đàn và ngoại đàn. Tường ngoại đàn dài 6.416 m còn tường nội đàn dài 3.292 m.
Các công trình chủ yếu tập trung ở khu vực nội đàn với hai kiến trúc chính là Điện Kỳ Niên ở phía bắc và Viên Khâu Đàn ở phía nam, nối với nhau bằng cầu Đan Bích dài 360 m, rộng 30 m, tạo nên trục trung tâm cho toàn bộ bố cục.
Ngoài ra, còn có các công trình kiến trúc phụ như Trai Cung, Thần Nhạc Thự và Hi Sinh Sở ở phía tây. Trai Cung là nơi Hoàng đế tắm rửa, thanh tịnh cơ thể trước khi cử hành nghi lễ. Thần Nhạc Thự là nơi làm việc của quan lại phụ trách nhạc tế, còn Hi Sinh Sở là nơi nuôi thú dùng trong tế lễ như bò, cừu, thỏ…
Thiên Đàn có diện tích lên tới 273 ha, rộng gấp 5 lần Tử Cấm Thành, với bố cục gồm hai vòng tường thành hình vuông lồng vào nhau. Hai vòng tường này chia khuôn viên thành nội đàn và ngoại đàn. Tường ngoại đàn dài 6.416 m còn tường nội đàn dài 3.292 m.
Các công trình chủ yếu tập trung ở khu vực nội đàn với hai kiến trúc chính là Điện Kỳ Niên ở phía bắc và Viên Khâu Đàn ở phía nam, nối với nhau bằng cầu Đan Bích dài 360 m, rộng 30 m, tạo nên trục trung tâm cho toàn bộ bố cục.
Ngoài ra, còn có các công trình kiến trúc phụ như Trai Cung, Thần Nhạc Thự và Hi Sinh Sở ở phía tây. Trai Cung là nơi Hoàng đế tắm rửa, thanh tịnh cơ thể trước khi cử hành nghi lễ. Thần Nhạc Thự là nơi làm việc của quan lại phụ trách nhạc tế, còn Hi Sinh Sở là nơi nuôi thú dùng trong tế lễ như bò, cừu, thỏ…
Khu vực Điện Kỳ Niên có kiến trúc trung tâm là tòa điện lớn hình tròn có ba tầng mái, nằm trên đài đá hoa cương cao ba tầng. Tòa nhà này là biểu tượng chính khi nói đến Thiên Đàn. Ban đầu, Điện Kỳ Niên là công trình có hình chữ nhật và được xây dựng lại thành hình dáng như hiện nay vào năm Quang Tự thứ 16 (1890) dưới thời trị vì của Thanh Đức Tông Quang Tự.
Khu vực Điện Kỳ Niên có kiến trúc trung tâm là tòa điện lớn hình tròn có ba tầng mái, nằm trên đài đá hoa cương cao ba tầng. Tòa nhà này là biểu tượng chính khi nói đến Thiên Đàn. Ban đầu, Điện Kỳ Niên là công trình có hình chữ nhật và được xây dựng lại thành hình dáng như hiện nay vào năm Quang Tự thứ 16 (1890) dưới thời trị vì của Thanh Đức Tông Quang Tự.
Khu vực Điện Kỳ Niên nhìn từ trên cao.
Khu vực Điện Kỳ Niên nhìn từ trên cao.
Cấu trúc của Điện Kỳ Niên.
Công trình được thiết kế mang nhiều ý nghĩa biểu tượng cho vũ trụ luận. Màu xanh của lớp ngói lưu ly trên mái tượng trưng cho bầu trời; 4 cột trụ Long Tỉnh (giếng rồng) ở trung tâm tượng trưng cho 4 mùa, 12 cột bao quanh tượng trưng cho 12 tháng và 12 cột ngoài cùng tượng trưng cho 12 canh giờ trong một ngày.
Công trình được thiết kế mang nhiều ý nghĩa biểu tượng cho vũ trụ luận. Màu xanh của lớp ngói lưu ly trên mái tượng trưng cho bầu trời; 4 cột trụ Long Tỉnh (giếng rồng) ở trung tâm tượng trưng cho 4 mùa, 12 cột bao quanh tượng trưng cho 12 tháng và 12 cột ngoài cùng tượng trưng cho 12 canh giờ trong một ngày.
Bên trong Điện Kỳ Niên.
Đây là kiểu kiến trúc Minh Đường, phong cách được mô tả trong các thư tịch cổ Trung Quốc, mang ý nghĩa chính trị quan trọng và là nơi dành riêng cho hoàng đế thực hiện lễ cầu nguyện hoặc tổ chức các buổi đại triều.
Bên trong Điện Kỳ Niên.
Đây là kiểu kiến trúc Minh Đường, phong cách được mô tả trong các thư tịch cổ Trung Quốc, mang ý nghĩa chính trị quan trọng và là nơi dành riêng cho hoàng đế thực hiện lễ cầu nguyện hoặc tổ chức các buổi đại triều.
Hoàng Khung Vũ là điện nhỏ một tầng hình tròn, nằm ở phía Bắc của Viên Khâu Đàn. Đây là nơi đặt các bài vị tế trời vào những ngày không phải dịp tế lễ. Xung quanh Hoàng Khung Vũ có một bức tường dài 193,2 m, cao 3,7 m và dày 0,9 m. Đây là bức tường hồi âm nổi tiếng mà đứng một đầu tường có thể nghe rõ tiếng nói ở đầu tường bên kia.
Hoàng Khung Vũ là điện nhỏ một tầng hình tròn, nằm ở phía Bắc của Viên Khâu Đàn. Đây là nơi đặt các bài vị tế trời vào những ngày không phải dịp tế lễ. Xung quanh Hoàng Khung Vũ có một bức tường dài 193,2 m, cao 3,7 m và dày 0,9 m. Đây là bức tường hồi âm nổi tiếng mà đứng một đầu tường có thể nghe rõ tiếng nói ở đầu tường bên kia.
Viên Khâu Đàn (đàn tế lễ hình tròn trên gò đất cao), có chu vi hình tròn 534 m và chiều cao 5,2m. Hoàng đế nhà Minh và nhà Thanh thường cử hành tế lễ cầu mùa màng bội thu vào tháng Giêng hàng năm tại đây. Vòng tường bao quanh phía ngoài hình vuông và phía trong hình tròn tượng trưng cho quan niệm “Trời tròn Đất vuông”.
Viên Khâu Đàn (đàn tế lễ hình tròn trên gò đất cao), có chu vi hình tròn 534 m và chiều cao 5,2m. Hoàng đế nhà Minh và nhà Thanh thường cử hành tế lễ cầu mùa màng bội thu vào tháng Giêng hàng năm tại đây. Vòng tường bao quanh phía ngoài hình vuông và phía trong hình tròn tượng trưng cho quan niệm “Trời tròn Đất vuông”.
Viên Khâu Đàn được xây lại vào năm Càn Long thứ 17 (1752), cao ba tầng, sàn lát đá xanh, lan can và trụ tạc từ cẩm thạch trắng. Là đàn tế trời, toàn bộ cấu trúc của nó đều liên quan đến toán học. Các cấu kiện đá trên bề mặt bục tế, bậc thang và lan can đều là số 9 hoặc bội số của 9, được gọi là các số Dương để tượng trưng cho Trời.
Viên Khâu Đàn được xây lại vào năm Càn Long thứ 17 (1752), cao ba tầng, sàn lát đá xanh, lan can và trụ tạc từ cẩm thạch trắng. Là đàn tế trời, toàn bộ cấu trúc của nó đều liên quan đến toán học. Các cấu kiện đá trên bề mặt bục tế, bậc thang và lan can đều là số 9 hoặc bội số của 9, được gọi là các số Dương để tượng trưng cho Trời.
Phiến đá tròn nằm chính giữa Viên Khâu Đàn là Thiên Tâm Thạch (Đá Tâm Trời hoặc Đá Vạn Hưởng). Khi đứng trên phiến đá này và hét lớn hoặc tạo ra âm thanh va đập, tiếng vang từ xung quanh sẽ dội lại. Âm thanh dường như được khuếch đại lên rất nhiều đối với người đứng tại đó, tạo cảm giác như “nhất hô bách ứng” (một tiếng gọi, trăm tiếng thưa).
Phiến đá tròn nằm chính giữa Viên Khâu Đàn là Thiên Tâm Thạch (Đá Tâm Trời hoặc Đá Vạn Hưởng). Khi đứng trên phiến đá này và hét lớn hoặc tạo ra âm thanh va đập, tiếng vang từ xung quanh sẽ dội lại. Âm thanh dường như được khuếch đại lên rất nhiều đối với người đứng tại đó, tạo cảm giác như “nhất hô bách ứng” (một tiếng gọi, trăm tiếng thưa).
Điện Kỳ Niên nổi bật giữa ánh hoàng hôn ở Bắc Kinh ngày 10/5.
Điện Kỳ Niên nổi bật giữa ánh hoàng hôn ở Bắc Kinh ngày 10/5.
Theo Hãng tin AFP, Qatar xác nhận một tàu chở hàng thương mại xuất phát từ Abu Dhabi đã bị thiết bị không người lái (drone) tấn công sáng 10-5 (giờ địa phương) trong vùng lãnh hải của nước này, dẫn tới hỏa hoạn nhỏ trên tàu.
"Tàu sau đó tiếp tục hành trình tới cảng Mesaieed (Qatar) sau khi đám cháy được khống chế" -Bộ Quốc phòng Qatar thông tin, nhưng không cung cấp chi tiết về nguồn gốc của chiếc drone.
Bộ Ngoại giao Qatar lên án vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại, gọi đây là "hành vi vi phạm trắng trợn nguyên tắc tự do hàng hải và các điều khoản của luật pháp quốc tế, là một bước leo thang nguy hiểm và không thể chấp nhận được, đe dọa an ninh và an toàn của các tuyến hàng hải thương mại cũng như nguồn cung thiết yếu trong khu vực".
Đồng thời kêu gọi điều tra vụ việc để xác định ai là bên chịu trách nhiệm.
Hiện chưa có bên nào nhận trách nhiệm về vụ việc. Tuy nhiên, Hãng tin Fars của Iran dẫn một nguồn tin giấu tên nói rằng "chiếc tàu chở hàng bị tấn công gần bờ biển Qatar đang treo cờ Mỹ và thuộc về Mỹ".
Vụ việc xảy ra sau khi một chiến đấu cơ Mỹ hôm 8-5 vô hiệu hóa hai tàu chở dầu treo cờ Iran tại vịnh Oman nhằm ngăn các tàu này tiếp tục hành trình tới Iran.
Sau đó vào ngày 9-5, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) dọa sẽ nhắm mục tiêu vào các cơ sở của Mỹ ở Trung Đông cũng như "tàu thuyền của địch" nếu các tàu chở dầu của Iran tiếp tục bị tấn công.
Theo báo The National, hôm nay các hệ thống phòng không của Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) đã đánh chặn 2 máy bay không người lái được phóng từ Iran. Không có trường hợp thương vong nào được ghi nhận trong cuộc tấn công mới nhất từ Iran.
"Bộ Quốc phòng UAE thông báo rằng vào ngày 10-5, các hệ thống phòng không của UAE đã đánh chặn thành công 2 drone được phóng từ Iran" - bộ này cho biết trên mạng xã hội.
Kể từ khi xung đột nổ ra ở Trung Đông vào ngày 28-2, UAE đã đối mặt với các cuộc tấn công từ ít nhất 551 tên lửa đạn đạo, 29 tên lửa hành trình và 2.265 máy bay không người lái.
Quân đội Kuwait cho biết đã đẩy lùi một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái xảy ra vào rạng sáng 10-5 theo giờ địa phương.
"Rạng sáng nay, các lực lượng vũ trang đã phát hiện nhiều drone thù địch trong không phận Kuwait và đã xử lý theo các quy trình đã được thiết lập", họ viết trên X.
Chưa rõ nguồn gốc của những drone này.
Ngày 10-5, Hãng tin IRNA tường thuật ông Ali Abdollahi, chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của Iran, đã gặp Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei và trình bày báo cáo về mức độ sẵn sàng chiến đấu của các lực lượng vũ trang Iran.
Trong cuộc gặp, ông Abdollahi khẳng định quân đội Iran đã chuẩn bị đầy đủ để đối phó với các "hành động thù địch" từ Mỹ và Israel, song bản tin không nêu rõ thời điểm diễn ra cuộc gặp.
"Nếu Mỹ và Israel thực hiện bất kỳ hành động gây hấn nào nhằm vào Iran, các lực lượng vũ trang Iran sẽ đáp trả nhanh chóng, mạnh mẽ và quyết liệt" - ông Abdollahi tuyên bố.
Ông Mojtaba Khamenei đã ca ngợi các lực lượng vũ trang Iran là "dũng cảm và hùng mạnh", đồng thời vạch ra những biện pháp mới nhằm tiếp tục cuộc chiến chống lại kẻ thù.
Kể từ khi lên nắm quyền đến nay, ông Mojtaba Khamenei - được cho là đã bị thương trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel ngay ngày đầu tiên của cuộc chiến - chỉ đưa ra các tuyên bố bằng văn bản.
Ngày 10-5, Bộ Ngoại giao Qatar thuật lại ông Mohammed bin Abdulrahman al-Thani - Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Qatar - đã nói với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi rằng việc sử dụng eo biển Hormuz làm "công cụ gây sức ép" sẽ chỉ khiến cuộc khủng hoảng tại vùng Vịnh thêm trầm trọng.
Trong cuộc điện đàm, Thủ tướng Mohammed bin Abdulrahman al-Thani cũng nhấn mạnh rằng tất cả các bên liên quan trong cuộc xung đột cần đáp lại các nỗ lực hòa giải nhằm chấm dứt cuộc chiến.
Bộ Ngoại giao Qatar không nói rõ cuộc điện đàm diễn ra khi nào.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 10-5 (giờ địa phương), Bộ trưởng Quốc phòng Latvia Andris Spruds đã đệ đơn từ chức. Động thái diễn ra sau khi hai máy bay không người lái (drone) của Ukraine đã bay lạc từ lãnh thổ Nga sang Latvia và đánh trúng một cơ sở chứa dầu hôm 7-5.
Trước đó cùng ngày 10-5, Thủ tướng Latvia Evika Silina đã công khai yêu cầu ông Spruds rời ghế. Bà cho rằng các hệ thống phòng chống drone của Latvia đã không được triển khai kịp thời, dẫn đến sự cố trên. Bà bổ nhiệm đại tá Raivis Melnis làm tân bộ trưởng Quốc phòng.
Ngay sau sự cố ngày 7-5, Latvia và nước láng giềng Lithuania đã kêu gọi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tăng cường năng lực phòng không cho khu vực.
Phản hồi về sự cố này trên mạng xã hội ngày 10-5, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha đã xác nhận đây là các drone của Ukraine.
Ông cho rằng hai drone kia bay nhầm sang Latvia là "do tác chiến điện tử của Nga cố tình làm chệch hướng các drone Ukraine khỏi mục tiêu trên đất Nga".
Ông Sybiha cũng cho biết Ukraine đang cân nhắc cử chuyên gia sang hỗ trợ tăng cường an ninh không phận cho các nước vùng Baltic.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh liên tiếp xuất hiện nhiều vụ drone Ukraine bay lạc vào lãnh thổ các nước NATO trong vài tuần qua.
Phía NATO và Ukraine cho rằng các vụ việc này do lực lượng Matxcơva cố tình áp chế điện tử và hướng số drone kia sang nước láng giềng. Cũng có một bên nêu giả thuyết các drone Ukraine đang cố gắng thực hiện những cuộc tấn công đường dài, với khoảng cách lên đến hàng nghìn km, khiến sai số là điều khó tránh khỏi.
Trong khi đó, nhiều chuyên gia Nga cáo buộc đây là hệ quả của việc các nước NATO âm thầm cho Ukraine "mượn" không phận nước mình để thực hiện những cuộc tấn công nhắm vào đất Nga.
Các bên chưa bình luận về những tuyên bố trên.
Ngày 11-5, Nga và Ukraine tiếp tục tố nhau vi phạm thỏa thuận ngừng bắn ngắn hạn. Lệnh ngừng bắn được hai bên công bố riêng rẽ, kéo dài từ ngày 8 đến 13-5. Dù tiếng súng đã giảm rõ rệt, dường như giao tranh vẫn chưa bao giờ chấm dứt hoàn toàn.
Trong thông điệp hằng đêm ngày 10-5, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cáo buộc Nga đã không tiến hành các đợt không kích và phóng tên lửa quy mô lớn, song vẫn duy trì các đợt tấn công quy mô nhỏ hơn ở những mặt trận mà quân Nga đang giành ưu thế.
"Nói cách khác, quân đội Nga không hề tuân thủ ngừng bắn trên mặt trận và cũng không thực sự cố gắng làm vậy", ông Zelensky cáo buộc. Ông đồng thời khẳng định binh sĩ Ukraine đang đáp trả và giữ vững vị trí.
Giới chức địa phương thân Ukraine ở các vùng Zaporizhzhia, Dnipropetrovsk và Kherson cũng khẳng định ít nhất ba người đã thiệt mạng trong các cuộc tập kích bằng drone của Nga tại khu vực gần tiền tuyến.
Chiều 10-5, Bộ Tổng tham mưu Ukraine thông báo đã có gần 210 vụ đụng độ đã diễn ra dọc tuyến mặt trận dài 1.200km kể từ sáng sớm ngày 9-5.
Ở chiều ngược lại, Bộ Quốc phòng Nga thông báo đã bắn hạ 57 drone Ukraine trong 24 giờ qua và khẳng định sẽ "đáp trả tương xứng" trên chiến trường.
Trước đó, ngày 9-5, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho rằng hòa bình ở Ukraine "vẫn còn rất xa vời".
Tuy nhiên Tổng thống Vladimir Putin bất ngờ nói cuộc chiến đang "đi đến hồi kết" và bày tỏ mong muốn trao đổi với Liên minh châu Âu (EU) qua sự điều phối của cựu Thủ tướng Đức Gerhard Schroeder.
Berlin đã lập tức lên tiếng bác bỏ đề xuất trên của ông Putin.
Đài truyền hình nhà nước Iran IRIB dẫn lời lực lượng Hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố sẽ cấm các tàu này đi qua eo biển Hormuz, đồng thời nhấn mạnh Tehran sẽ tiếp tục hợp tác với những quốc gia tuân thủ quy định của Iran.
Theo dự báo của truyền thông Iran, dự kiến sẽ có thêm nhiều tàu đi qua tuyến hàng hải chiến lược này trong “những giờ tới”. Trước đó vào ngày 26-5, IRGC thông báo đã có 25 tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz trong 24 giờ vừa qua.
Giới phân tích nhận định Iran có vẻ vẫn muốn duy trì mức độ kiểm soát cao đối với eo biển Hormuz bất chấp tiến trình hòa bình với Mỹ đã có nhiều tiến triển.
Cùng ngày 27-5, Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho biết một tên lửa chống hạm do Iran sản xuất “rất có thể” đã được sử dụng trong vụ tấn công nhằm vào một tàu hàng của nước này tại eo biển Hormuz hồi đầu tháng.
Thứ trưởng Ngoại giao Hàn quốc Park Yoon Joo nói rằng Seoul đã đưa ra đánh giá trên dựa trên các phân tích kỹ thuật, bao gồm hình dạng đầu đạn, động cơ và màu sắc khói khí thải, theo Hãng tin Yonhap.
Ông Park cho hay “nhiều bằng chứng khác nhau đều hướng về phía Iran”, nhưng lưu ý Hàn Quốc vẫn chưa đưa ra kết luận cuối cùng về thủ phạm và động cơ tấn công.
Bộ Ngoại giao Hàn Quốc đã triệu tập Đại sứ Iran để thông báo về kết quả điều tra và gửi công hàm phản đối.
Về phía Tehran, Đại sứ Iran tại Hàn Quốc Saeed Koozechi đã phủ nhận vai trò của Iran trong vụ tấn công tàu Hàn Quốc, cũng như khẳng định quốc gia này không tham gia vào vụ việc.